Orzeczenie · 2025-10-14

I SA/GL 66/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-10-14
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowy od osób prawnychpodatkowe postępowaniepodatek u źródłaprzedawnieniezawieszenie biegu terminu przedawnieniaodpowiedzialność płatnikaumowy o unikaniu podwójnego opodatkowaniabeneficial ownerwymiana informacji podatkowych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę R. sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w K. określającą spółce odpowiedzialność jako płatnika z tytułu niepobranego zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych od odsetek wypłaconych w maju 2015 r. Spółka zarzucała m.in. naruszenie przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązania podatkowego oraz błędną wykładnię przepisów o zwolnieniu z podatku u źródła (WHT). Sąd uznał, że kluczową kwestią jest przedawnienie zobowiązania podatkowego. Analizując przesłanki zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70a Ordynacji podatkowej (dalej: o.p.), sąd stwierdził, że pierwszy wniosek o informacje do holenderskiej administracji podatkowej był uzasadniony i skutecznie zawiesił bieg terminu przedawnienia na 424 dni. Jednakże, drugi wniosek o informacje uzupełniające z 17 września 2021 r. nie był już uzasadniony i nie mógł skutkować dalszym zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. W konsekwencji, termin przedawnienia zobowiązania podatkowego upłynął z dniem 28 lutego 2022 r. Dodatkowo, sąd ocenił, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania karnego skarbowego, dokonane w trybie art. 70c o.p., zostało doręczone po upływie terminu przedawnienia, co czyniło je nieskutecznym dla zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 o.p. Również zarządzenie zabezpieczenia majątku, wydane po upływie terminu przedawnienia, nie mogło wpłynąć na jego bieg. W związku z uznaniem zobowiązania podatkowego za przedawnione, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego i umorzył postępowanie administracyjne. Zasądzono również zwrot kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych, w szczególności warunków skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70a i 70 § 6 Ordynacji podatkowej. Wyjaśnienie zasad stosowania przepisów o podatku u źródła w kontekście umów o unikaniu podwójnego opodatkowania i prawa UE, w tym pojęcia 'rzeczywistego właściciela'.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2015 r. w zakresie podatku u źródła, choć zasady interpretacji przepisów o przedawnieniu mają charakter uniwersalny.

Zagadnienia prawne (4)

Czy wniosek o udzielenie informacji do zagranicznego organu podatkowego, złożony po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, może skutecznie zawiesić bieg terminu przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o udzielenie informacji uzupełniającej złożony po upływie terminu przedawnienia nie skutkuje dalszym zawieszeniem biegu terminu przedawnienia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że drugi wniosek o informacje uzupełniające nie był uzasadniony i nie mógł skutkować dalszym zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. Pierwszy wniosek był uzasadniony i zawiesił bieg terminu przedawnienia na 424 dni.

Czy zawiadomienie o wszczęciu postępowania karnego skarbowego, doręczone po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, może skutecznie zawiesić bieg terminu przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zawiadomienie o wszczęciu postępowania karnego skarbowego musi zostać doręczone przed upływem terminu przedawnienia, aby skutecznie zawiesić jego bieg.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania karnego skarbowego zostało doręczone po upływie terminu przedawnienia, co czyniło je nieskutecznym dla zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 o.p.

Czy polskie organy podatkowe mogą badać status 'rzeczywistego właściciela' odbiorcy odsetek w celu odmowy zastosowania zwolnienia z podatku u źródła, stosując przepisy obowiązujące w 2015 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organy podatkowe mogły i powinny badać status 'rzeczywistego właściciela', odwołując się do umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, Modelowej Konwencji OECD oraz Dyrektywy UE, nawet jeśli polskie przepisy krajowe nie definiowały tego pojęcia wprost w 2015 r.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dla zastosowania zwolnienia z podatku u źródła konieczne jest ustalenie, czy odbiorca odsetek jest ich rzeczywistym właścicielem, a nie tylko pośrednikiem. W tym celu należy brać pod uwagę postanowienia umów międzynarodowych i prawa UE, które mają pierwszeństwo przed przepisami krajowymi.

Czy zobowiązanie podatkowe wygasło wskutek przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu, ponieważ zawieszenie biegu terminu przedawnienia było nieskuteczne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że z powodu nieskutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia, zobowiązanie podatkowe przedawniło się z dniem 28 lutego 2022 r.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w K. i umorzono postępowanie administracyjne z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego.

Przepisy (8)

Główne

o.p. art. 70 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Termin przedawnienia zobowiązania podatkowego wynosi 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Bieg terminu przedawnienia może ulec zawieszeniu lub przerwaniu.

u.p.d.o.p. art. 21 § 1

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

Określa stawki podatku dochodowego od osób prawnych od niektórych przychodów uzyskanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez nierezydentów.

u.p.d.o.p. art. 21 § 3

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

Określa warunki zastosowania zwolnienia z opodatkowania podatkiem u źródła, w tym wymóg posiadania przez odbiorcę należności statusu rzeczywistego właściciela (w brzmieniu obowiązującym od 2017 r.). W 2015 r. warunkiem było posiadanie certyfikatu rezydencji i oświadczenia o niekorzystaniu ze zwolnienia z opodatkowania całości dochodów.

u.p.d.o.p. art. 26 § 1

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

Nakłada na podmiot dokonujący wypłaty należności obowiązek potrącenia i pobrania podatku u źródła.

Pomocnicze

o.p. art. 70 § 6

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, m.in. z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania.

o.p. art. 70a § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu, jeżeli możliwość ustalenia lub określenia zobowiązania podatkowego wynika z umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, a ustalenie lub określenie wysokości tego zobowiązania uzależnione jest od uzyskania odpowiednich informacji od organów innego państwa.

o.p. art. 70c

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy zawiadamia podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego najpóźniej z upływem terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 70 § 1.

o.p. art. 208 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeżeli stało się ono bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieskuteczne zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego na skutek niespełnienia wymogów formalnych dotyczących zawiadomienia o wszczęciu postępowania karnego skarbowego oraz nieuzasadnionego wniosku o informacje uzupełniające do zagranicznego organu podatkowego. • Zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu przed wydaniem decyzji przez organy podatkowe.

Odrzucone argumenty

Organy podatkowe błędnie uznały, że istniały podstawy do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. • Organy podatkowe błędnie interpretowały przepisy dotyczące zwolnienia z podatku u źródła, wymagając statusu 'rzeczywistego właściciela' w sytuacji, gdy w 2015 r. nie było to wymagane przez polskie prawo krajowe.

Godne uwagi sformułowania

Sąd stwierdził, że zawiadomienie o jakim mowa w art. 70c o.p. powinno zostać doręczone podatnikowi najpóźniej przed upływem 5-letniego terminu liczonego od końca roku, w którym upływał termin płatności zobowiązania podatkowego. • Organy podatkowe nie mogą wykorzystywać instytucji wniosku o udzielenie informacji przez organy innego państwa jako środka służącego nieuprawnionemu wpływaniu na bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. • Dla zastosowania zwolnienia z podatku u źródła konieczne jest ustalenie, czy odbiorca odsetek jest ich rzeczywistym właścicielem, a nie tylko pośrednikiem.

Skład orzekający

Anna Tyszkiewicz-Ziętek

przewodniczący

Mikołaj Darmosz

sprawozdawca

Piotr Pyszny

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych, w szczególności warunków skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70a i 70 § 6 Ordynacji podatkowej. Wyjaśnienie zasad stosowania przepisów o podatku u źródła w kontekście umów o unikaniu podwójnego opodatkowania i prawa UE, w tym pojęcia 'rzeczywistego właściciela'."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2015 r. w zakresie podatku u źródła, choć zasady interpretacji przepisów o przedawnieniu mają charakter uniwersalny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii przedawnienia podatkowego i podatku u źródła, z licznymi odwołaniami do prawa międzynarodowego i unijnego. Wyrok ten ma duże znaczenie praktyczne dla firm prowadzących transakcje międzynarodowe.

Sąd Administracyjny: Przedawnienie podatkowe kluczem do wygranej w sporze z fiskusem – jak organy straciły szansę na ściągnięcie miliona złotych.

Dane finansowe

WPS: 157 790 514 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst