I SA/Gl 651/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2005-11-24
NSApodatkoweŚredniawsa
VATpodatek naliczonypodatek należnyodliczenie podatkufakturafikcyjna transakcjafirmanctwokontrola podatkowaspółka cywilnazłom

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę wspólników spółki cywilnej na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że zakup złomu od M. C. był fikcyjny i nie dawał prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Spółka cywilna "A" odliczyła podatek naliczony od faktury za zakup złomu od firmy M. C. Organy podatkowe zakwestionowały tę transakcję, uznając ją za fikcyjną, ponieważ M. C. nie prowadził faktycznie działalności, a zeznania świadków i kontrole krzyżowe potwierdziły brak fizycznego obrotu towarem. Wspólnicy spółki odwołali się, argumentując m.in. naruszenie przepisów proceduralnych i brak dowodów na fikcyjność transakcji. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów podatkowych, że brak fizycznego zakupu złomu od M. C. wyklucza prawo do odliczenia podatku naliczonego.

Sprawa dotyczy skargi wspólników zlikwidowanej spółki cywilnej "A" na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego. Organy podatkowe zakwestionowały prawo spółki do odliczenia podatku naliczonego z faktury wystawionej przez firmę "B" M. C. z tytułu zakupu złomu. Ustalono, że M. C. formalnie zarejestrował działalność gospodarczą, ale w rzeczywistości nie prowadził jej faktycznie – nie posiadał towaru, nie brał udziału w transakcjach, a jego zeznania złożone na policji wskazywały na firmanctwo. Kontrole krzyżowe wykazały, że firmy będące dostawcami M. C. nie istniały, a sprzedaż złomu przez spółkę "A" została potwierdzona u jej nabywców. Sąd administracyjny, analizując zebrany materiał dowodowy, w tym zeznania świadków i wyniki kontroli krzyżowych, uznał, że transakcja zakupu złomu od M. C. była fikcyjna. W związku z tym, zastosowanie § 50 ust. 4 pkt 5 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów, który wyklucza prawo do odliczenia podatku naliczonego w przypadku faktur dokumentujących czynności niedokonane, było zasadne. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że kontrola działalności administracji publicznej odbywa się pod kątem legalności, a nie słuszności, i że strona skarżąca nie wykazała naruszenia prawa materialnego ani procesowego, które miałoby wpływ na wynik sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, faktura dokumentująca czynność, która faktycznie nie została dokonana, nie stanowi podstawy do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skoro transakcja zakupu złomu od M. C. była fikcyjna (M. C. nie posiadał towaru, nie prowadził faktycznie działalności), to zastosowanie § 50 ust. 4 pkt 5 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów, wyłączającego prawo do odliczenia, było zasadne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (22)

Główne

u.p.t.u. i p.a. art. 19 § 1 i 2

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

rozp. MF art. 50 § 4 pkt 5 lit. a

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Faktury dokumentujące czynności, które nie zostały dokonane, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego ani zwrotu podatku naliczonego.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

O.p. art. 13 § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 21 § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 21 § 3

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 207 § 1 i 2

Ordynacja podatkowa

u.p.t.u. i p.a. art. 10 § 2

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. i p.a. art. 27 § 4, 5 i 6

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

O.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210 § 4

Ordynacja podatkowa

u.p.t.u. art. 3 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 32

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 33 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 175

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 165

Ustawa o podatku od towarów i usług

p.p.s.a. art. 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 181

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktura dokumentująca fikcyjny zakup złomu od M. C. nie może stanowić podstawy do odliczenia podatku naliczonego. Zeznania świadków i kontrole krzyżowe są wystarczającymi dowodami na fikcyjność transakcji.

Odrzucone argumenty

Obraza przepisów postępowania podatkowego (art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 4 O.p.). Obraza przepisów ustawy o VAT (art. 3 ust. 1, art. 32, art. 33 ust. 1, art. 19 ust. 1 i 2). Niewłaściwe zastosowanie § 50 ust. 4 pkt 5 lit. a) rozporządzenia MF. Niewystarczające wyjaśnienie stanu faktycznego, brak przeprowadzenia kluczowych dowodów (przesłuchanie M. C., kontrola u dostawców, opinia grafologa). Niewłaściwe zastosowanie przepisów przejściowych ustawy o VAT z 2004 r.

Godne uwagi sformułowania

Organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Na podatniku ciąży obowiązek wykazania faktów, które uzasadniałyby jego twierdzenia, kwestionujące ustalenia organów podatkowych. Jeżeli tego nie uczyni, musi ponieść negatywne następstwa swojej bierności. Dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności [...] materiały zgromadzone w toku prawomocnie zakończonego postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. Faktury te i dokumenty celne nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.

Skład orzekający

Marek Kołaczek

przewodniczący

Ewa Karpińska

członek

Barbara Orzepowska-Kyć

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa do odliczenia podatku naliczonego w przypadku transakcji z podmiotami nieprowadzącymi faktycznie działalności gospodarczej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji fikcyjnego zakupu złomu od osoby fizycznej, która formalnie zarejestrowała działalność, ale jej nie prowadziła. Interpretacja przepisów przejściowych ustawy o VAT.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje typowe problemy związane z VAT, gdzie organy podatkowe kwestionują prawo do odliczenia z powodu fikcyjnych transakcji, a sąd musi ocenić dowody. Pokazuje znaczenie faktycznego obrotu towarami.

Fikcyjny zakup złomu i VAT: Kiedy odliczenie staje się niemożliwe?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gl 651/05 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2005-11-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-04-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Orzepowska-Kyć /sprawozdawca/
Ewa Karpińska
Marek Kołaczek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 651/06 - Wyrok NSA z 2008-01-15
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędzia NSA Ewa Karpińska, Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć (sprawozdawca), Protokolant Anna Florek, po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi S. A. i A. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] r. nr [...] Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w C. na podstawie: art. 13 § 1 pkt 1, art. 21 § 1 pkt 1, art.21 § 3, art. 207 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) oraz art.10 ust.2, art.19 ust.1 i ust. 2, art. 27 ust.4, ust. 5 i ust. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. z 1993 r Nr 11, poz. 50 ze zm.), § 50 ust.4 pkt 5 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 109, poz. 1245 ze. zm.), określił A. H. i S. A. wspólnikom zlikwidowanej spółki cywilnej "A" S.C., zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług za [...] 2000 r. w kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w C. wskazał, że w wyniku kontroli podatkowej przeprowadzonej w zlikwidowanej spółce cywilnej "A" w C. w zakresie prawidłowości rozliczenia podatku od towarów i usług za [...] 2000 r. organ podatkowy zakwestionował fakturę nr [...] z [...] r. wystawioną przez Firmę "B" M. C. z siedzibą w C., dotyczącą zakupu złomu. Kwota podatku naliczonego wynikająca z tej faktury, została ujęta przez Spółkę w deklaracji podatkowej VAT-7 za [...] 2000 r. Nadto organ I instancji w oparciu o dokumenty znajdujące się w urzędzie ustalił, że M. C. prowadził działalność gospodarczą od [...] 2000 r. [...] 2000 r. Składał też deklaracje podatkowe od podatku od towarów i usług VAT-7 za ten okres. W dalszej części uzasadnienia organ I instancji wskazał, że mimo wielokrotnych prób dotarcia do firmy M.C. nigdy nie zastano go pod adresem wskazanym w zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej. Nie zgłaszał się też do urzędu, na wezwania wysyłane za pośrednictwem poczty. Pracownicy urzędu skarbowego ustalili, że siedziba firmy mieściła się w miejscu zamieszkania M. C. w małym domu, w zabudowie szeregowej z niewielkim ogródkiem. W trakcie trwania kontroli, pełnomocnik A.H. złożył w urzędzie skarbowym kserokopie dokumentów firmy M.C. "B" oświadczając, że dokumenty otrzymał od swojego mocodawcy. Dysponując tymi dokumentami organ pierwszoinstancyjny ustalił, że zakupy dotyczyły jedynie towarów handlowych (złomu), natomiast w dokumentacji firmy, brak było wydatków stanowiących koszty prowadzenia działalności. Kontrole krzyżowe przeprowadzone przez urzędy skarbowe właściwe miejscowo dla siedziby kontrahentów M. C., wykazały, iż firmy te nie figurują w ewidencji podatników. Z kolei z dokumentów sprzedaży wystawionych przez firmę M. C. wynikało, że cała sprzedaż dokonywana była na rzecz dwóch podmiotów gospodarczych s.c. "C", gdzie jednym ze wspólników był A. H. oraz spółki cywilnej "A". A. H. składając wyjaśnienia na okoliczność transakcji dokonywanych z firmą M. C. oświadczył, że oprócz faktur nie ma innych dowodów przyjęcia towaru. Następnie organ I instancji powołał, jako dowód w sprawie protokół z przesłuchania M. C. sporządzony przez Policję w trakcie prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego. M. C. zeznał, iż wyraził zgodę na założenie firmy, zajmującej się skupem złomu, w zamian za otrzymywaną od A. H. comiesięczną kwotę [...] zł. Wyjaśnił również, iż poza formalnościami związanymi z zarejestrowaniem firmy, nie brał udziału w jej prowadzeniu. Nigdy nie uczestniczył w jakichkolwiek rozmowach handlowych, nie dysponował własnym transportem, nie miał faktycznie składu złomu, nie rozliczał się z podatków i nie wypełniał jakichkolwiek deklaracji podatkowych. Nie widział też dokumentów księgowych firmy oraz nie składał podpisów na fakturach. Następnie Naczelnik Urzędu Skarbowego podniósł, iż przesłuchani w charakterze świadków w postępowaniu podatkowym sąsiedzi i rodzina M. C., zeznali, że jest on bezrobotny i utrzymuje się ze zbieractwa złomu i butelek. Ponadto wszyscy jednomyślnie stwierdzili, że M. C. nadużywa alkoholu i w ich ocenie nie byłby w stanie prowadzić działalności gospodarczej we wskazanym zakresie. Ponadto świadkowie zeznali, że w miejscu zgłoszonej działalności nigdy nie był składowany złom jak również nie widzieli żadnych samochodów dostawczych. Następnie organ I instancji wskazał, że z faktur znajdujących się w dokumentacji księgowej firmy M. C. wynikało, że nabyty przez spółkę "A" towar, został przez M. C. zakupiony, w tych samych ilościach od nieistniejących firm. Zatem organ I instancji uznał, iż towar nie został wprowadzony do obrotu. W ocenie organu podatkowego I instancji był to jedynie obrót fakturami, mający na celu stworzenie sytuacji, umożliwiającej wykorzystanie prawa podatkowego, do uzyskania odliczenia podatku od towarów i usług.
Naczelnik Urzędu Skarbowego wskazał także w dalszej części uzasadnienia, że na podstawie kontroli krzyżowych, ustalono, iż faktury wystawione przez skarżącą Spółkę, dokumentują transakcje, które zostały faktycznie przeprowadzone i pozostają bez wpływu na wielkość sprzedaży oraz na wielkość podatku należnego wykazanego w deklaracji podatkowej VAT-7 za [...] 2000 r.
W odwołaniu od tej decyzji byli wspólnicy spółki cywilnej, wnieśli o jej uchylenie, zarzucając:
- obrazę przepisów postępowania podatkowego ustawy Ordynacji podatkowej w szczególności: art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 4 poprzez: przeprowadzenie postępowania w sposób, którego efektem może być podważenie zaufania obywateli do organów podatkowych, pominięcie szeregu działań niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zebranie materiału dowodowego, który nie został w sposób wyczerpujący rozpatrzony, uznanie, że podatnik nie udowodnił okoliczności, co do których przedstawił materiał dowodowy, wydanie decyzji, której uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych treścią przepisów Ordynacji podatkowej;
- - obrazę przepisów ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, a to:
-art. 3 ust. 1, art. 32 i art. 33 ust. 1 w związku z nie skorygowaniem obrotu i podatku należnego, wynikającego z faktur wystawionych przez Spółkę "A" za sprzedaż złomu następnym kontrahentom, z uwzględnieniem zakwestionowanych wielkości złomu nabytego od M. C.;
- art. 19 ust. i ust. 2 poprzez bezpodstawne stwierdzenie, iż zachodzą okoliczności wyłączające możliwość obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony ,
- § 50 ust. 4 pkt 5 lit a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym poprzez uznanie, iż przedstawione przez podatników faktury stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane.
W uzasadnieniu odwołania strona skarżąca podniosła, że skoro nie są kwestionowane wielkości sprzedaży Spółki "A" w zestawieniu z wielkościami zakupów, to twierdzenie organów podatkowych, iż M. C. sprzedawał złom, którego nie posiadał, nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Zdaniem strony skarżącej, nawet jeżeli podatnik dokonał zakupu określonego towaru od osoby, która nie dopełniła obowiązku rejestracji w podatku od podatku od towarów i usług to oznacza jedynie, że tylko temu podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego.
Zaskarżoną decyzją z [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy decyzję organu podatkowego pierwszej instancji i podzielił argumentację wyrażoną w jej uzasadnieniu. Następnie powołał się na art.19 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, z którego wynika generalna zasada obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług. Podniósł, że jednym z przypadków eliminujących prawo podatnika do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku jest sytuacja, o której mówi § 50 ust. 4 pkt 5 lit.a) rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, gdy nabywca posiada faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane. Odnosząc powyższe przepisy do stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że zebrany materiał dowodowy wskazuje, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z taką sytuacją.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wspólnicy zlikwidowanej spółki cywilnej "A" wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W skardze podnieśli te same zarzuty, co w odwołaniu złożonym od decyzji pierwszoinstancyjnej.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca zaakcentowała, że zebrany przez organ podatkowy materiał dowodowy potwierdza, że złom był dostarczony do magazynu s.c. "A". Świadczą o tym faktury, analiza wielkości obrotu złomem w 2000 r., rejestry VAT, a także składane w urzędzie skarbowym deklaracje VAT-7. Z kolei nadanie numeru NIP, wpis do ewidencji działalności gospodarczej; oryginały faktur VAT wystawione przez M. C., kopie faktur będące w jego posiadaniu, deklaracje VAT-7, deklaracje PIT-5, PIT-36 za 2000 r., deklaracje ubezpieczeniowe oraz wpłaty składek na ubezpieczenie społeczne potwierdzają byt prawno-podatkowy firmy "B" M. C..
Strona zarzuciła także, iż organy podatkowe nie zleciły przeprowadzenia kontroli podatkowej w firmach, które były sprzedawcami złomu dla M. C., a także nie poinformowały właściwych organów ścigania o ewentualnym popełnieniu przestępstwa.
Następnie strona skarżąca podniosła, iż organ podatkowy nie przesłuchał M. C., nie przeprowadził kontroli podatkowej w jego firmie, nie wyjaśnił, czy między M. C. i jego bezpośrednimi dostawcami uczestniczącymi w transakcjach istniał stosunek firmanctwa, nie włączył opinii grafologa w zakresie autentyczności podpisów M. C. na wszelkich dokumentach dotyczących założenia firmy i prowadzenia dokumentacji księgowej firmy, nie ustalił, czy M. C. posiadał konto bankowe, nie dokonał konfrontacji właścicieli s.c. "A" z M. C., celem potwierdzenia zlecania i wykonania sprzedaży lub pośrednictwa w sprzedaży złomu.
Zdaniem strony skarżącej, organy podatkowe wykorzystały zeznania osób, które nie były stronami w postępowaniu. Organy podatkowe bezpodstawnie oparły swoje ustalenia na protokole przesłuchania przez Policję M. C..
Ponadto powołując się na art. 175 oraz na art. 165 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), która obowiązuje od 1 maja 2004 r. strona skarżąca stwierdziła, że z tym dniem straciły moc prawną zarówno ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym jak i rozporządzenia wykonawcze, wydane na podstawie tejże ustawy.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Odnosząc się do zarzutów prezentowanych w skardze organ odwoławczy stwierdził, że bez znaczenia w sprawie jest zarzut, nie przeprowadzenia przez organy skarbowe analizy całości obrotu spółki "A", w sytuacji, gdy udowodniono, że spółka ta nie dokonała fizycznie zakupu złomu od M. C.. Fakt ten nie oznacza jednak, że takiego złomu spółka nie posiadała, bowiem całość sprzedaży wykazana przez spółkę "A" w ewidencji sprzedaży oraz deklaracji VAT-7 za [...] 2000 r. została sprawdzona w toku kontroli krzyżowych u nabywców złomu i potwierdzono, że sprzedaż ta miała miejsce.
Z kolei zarzuty nie przeprowadzenia dowodów, szczegółowo wymienionych w skardze organ odwoławczy uznał za bezpodstawne, w świetle zeznań M. C. złożonych na Policji. Dodatkowo organ odwoławczy zaznaczył, iż zeznanie to zostało włączone postanowieniem, jako dowód w postępowaniu podatkowym. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał także, że spółka "A" nie przedstawiła przelewów dotyczących zapłaty za towar zakupiony od M. C., zaś z dokumentów jego firmy nie wynika, aby posiadał on konto bankowe. Wobec powyższego zarzut, iż organ skarbowy nie wystąpił o potwierdzenie dokonywania obrotów na koncie bankowym M. C. uznał za chybiony.
Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, iż bez znaczenia w sprawie pozostaje ustalenie, czy przedsiębiorstwo M. C. prowadziło działalność gospodarczą w formie tranzytu organizowanego, ponieważ z zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej wynika, iż przedmiotem prowadzonej działalności przez M.C. był "B" (z wyłączeniem metali nieżelaznych). W świetle zebranych dowodów, nie było też potrzeby występowania o opinię grafologa w zakresie potwierdzenia autentyczności podpisów M. C. umieszczonych na dokumentach związanych z założeniem firmy. Bez znaczenia było także przeprowadzenie przez Drugi Urząd Skarbowy w C. postępowania podatkowego w firmie M. C., gdyż nie jest ono przedmiotem sprawy.
Za bezpodstawny Dyrektor Izby Skarbowej uznał zarzut nie zastosowania przepisów art. 175 i art. 165 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), podnosząc, że zobowiązanie w podatku od towarów i usług jest zobowiązaniem powstającym z mocy prawa, zatem przy rozstrzyganiu określonej indywidualnej sprawy stosuje się przepisy obowiązujące w dniu zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie zobowiązania podatkowego.
Przechodząc do zarzutów zawartych w skardze, dotyczących naruszenia przepisów prawa procesowego w szczególności art. 120, art. 121, art. 122, art. 124, art. 180, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 4, art. 293 ustawy Ordynacja podatkowa organ odwoławczy uznał je za chybione. Przy czym zauważył, że strona powołała treść przepisów Ordynacji podatkowej, a tylko niektóre z nich przedstawiła w kontekście zebranego materiału dowodowego. Podniósł, że organy podatkowe prowadziły postępowanie zgodnie z przepisami ustawy Ordynacja podatkowa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje:
Na wstępie należy podkreślić, iż w świetle art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrolę tę sprawują stosując jedynie kryterium legalności, a więc zgodności z prawem zaskarżonych aktów. Nie kierują się zasadami słuszności, czy sprawiedliwości społecznej. Oznacza to, iż tylko ustalenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji – art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W rozpatrywanej zaś sprawie do takiego naruszenia prawa nie doszło, zatem skarga nie mogła być uwzględniona.
Należy zgodzić się z w oceną organu odwoławczego, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że Spółka nie dokonywała zakupu złomu od M. C.. Należy zgodzić się także z organami podatkowymi, że nie oznacza to, że takiego złomu spółka nie posiadała, albowiem całość sprzedaży wykazana przez spółkę "A" w ewidencji sprzedaży oraz deklaracji VAT-7 za [...] 2000 r. została sprawdzona w toku kontroli krzyżowych i potwierdzono, iż sprzedaż ta miała miejsce.
Ocenie tej nie można zarzucić, iż została ona podjęta z naruszeniem art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa zgodnie, z którym: "Organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona". Oznacza to, że organ podatkowy w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń. Tak też było w niniejszej sprawie.
Argumentacja naprowadzona w skardze, iż M. C. prowadził działalność w postaci tranzytu organizowanego, nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Strona skarżąca nie przedłożyła do akt żadnych dowodów świadczących o fizycznym prowadzeniu przez M. C. działalności gospodarczej. Nie przedłożyła potwierdzenia dokonania zapłaty za zakupiony towar, nie wskazała dokumentów potwierdzających organizowanie przez M. C. tego typu działalności. W tym stanie rzeczy organy podatkowe zasadnie uznały, że dowody zebrane w postępowaniu podatkowym w postaci zeznań świadków, dokumentów z kontroli krzyżowych przeprowadzonych przez właściwe miejscowo urzędy skarbowe są wystarczające.
Nietrafne okazały się zarzuty dotyczące nie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania M. C. na okoliczność ustalenia zdarzeń dotyczących prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Z akt sprawy wynika, że organy podatkowe wielokrotnie wzywały M. C., do złożenia zeznań w charakterze świadka. Wezwania kierowały na adres zamieszkania wskazany w dokumentach, którymi dysponował urząd skarbowy. W trakcie postępowania podatkowego ustalono, że pod wskazanym adresem świadek nie przebywa. Z kolei strona skarżąca nie wskazała innego adresu świadka.
Przepis art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa wskazuje, że: "Organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy." Treść tego przepisu nie oznacza jednak, że skoro organ podatkowy ma obowiązek działania, to strona może pozostać bierna i nie współdziałać z organem podatkowym w gromadzeniu materiału dowodowego. Stanowisko takie potwierdza orzecznictwo sądowe, m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 października 1996 r., sygn. akt SA/Ka 836/95, z którego wynika, że: "Na podatniku ciąży obowiązek wykazania faktów, które uzasadniałyby jego twierdzenia, kwestionujące ustalenia organów podatkowych. Jeżeli tego nie uczyni, musi ponieść negatywne następstwa swojej bierności."
Niesłusznym okazał się też zarzut, że organy skarbowe wykorzystały zeznania osób, które nie były stronami w postępowaniu i nie miały prawa wykorzystać protokołu z przesłuchania przez Policję M. C.. Przeczy temu brzmienie art. 181 ustawy Ordynacja podatkowa, który stanowi że: "Dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej, z zastrzeżeniem art. 284a § 3, art. 284b § 3 i art. 288 § 2, oraz materiały zgromadzone w toku prawomocnie zakończonego postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe."
Za uzasadniony należy uznać pogląd, organów podatkowych, że bez znaczenia dla wyjaśnienia sprawy jest przeprowadzenie kontroli podatkowych u dostawców złomu dla M. C., albowiem jak wynika z informacji właściwych urzędów skarbowych firmy te nie istnieją. Dla wyjaśnienia stanu faktycznego, nie jest również niezbędnym przeprowadzenie kontroli w firmie M. C., gdyż ustalenia poczynione w trakcie tej kontroli nie mają wpływu na niniejszą sprawę.
W ocenie Sądu niezrozumiały jest zarzut naruszenia art. 293 i 294 ustawy Ordynacja podatkowa, albowiem strona skarżąca nie wskazała, na czym ten zarzut ma polegać.
Przechodząc do dalszych zarzutów skargi, dotyczących podatku należnego, gdzie strona podniosła, że skoro S.C. "A" nie nabyła towarów od firmy M. C., to istnieją podstawy do uznania, iż Spółka nie mając uprawnienia do odliczenia podatku naliczonego, nie była także zobowiązana do zapłaty podatku, wykazanego w fakturach sprzedaży, dokumentujących czynności niedokonane - to w ocenie Sądu - zasadnicze znaczenie ma fakt, że Spółka nie dokonała faktycznego zakupu złomu od M. C.. Z kolei poza badaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pozostaje problem, skąd strona skarżąca miała złom, gdyż ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że sprzedaż złomu miała miejsce.
Podkreślić trzeba, że w rozpoznawanej sprawie ustalenia poczynione w trakcie postępowania podatkowego bezspornie potwierdzają, że czynności pomiędzy Spółką Cywilną "A" a M. C. faktycznie nie miały miejsca, w tym stanie rzeczy, zasadnym okazało się zastosowanie § 50 ust. 4 pkt 5 lit a) rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, zgodnie z którym w przypadku gdy: wystawiono faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, faktury te i dokumenty celne nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.
Niezasadny jest również zarzut niezastosowania do stanu faktycznego, który miał miejsce w 2000 r. nowej ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, gdyż ma ona zastosowanie do zdarzeń, które miały miejsce po dniu wejścia w życie ustawy t.j. po dniu 20 kwietnia 2004 r.
Zdaniem Sądu stan faktyczny sprawy został dostatecznie wyjaśniony, a ocena zgromadzonego materiału dowodowego nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów, a więc podnoszone w skardze zarzuty naruszenia prawa procesowego nie mogły być uznane za uzasadnione. Nie mógł być również uznany za trafny zarzut naruszenia art. 19 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym w zw. z § 50 ust. 4 pkt 5 lit. a), bowiem jak wyżej wykazano organy podatkowe udowodniły, że czynności zakupu złomu przez Spółkę od M. C. były czynnościami fikcyjnymi.
W tych okolicznościach Wojewódzki Sąd Administracyjnych w Gliwicach działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI