I SA/Gl 650/22

I SA/Gl 650/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-10-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Anna Tyszkiewicz-Ziętek /przewodniczący sprawozdawca/
Borys Marasek
Katarzyna Stuła-Marcela
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 33  par. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Sędzia WSA Borys Marasek, Asesor WSA Katarzyna Stuła-Marcela, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 października 2022 r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia 8 marca 2022 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 ŁD.JJ.ZZ 02993467 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 8 marca 2022 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 ŁD.JJ.ZZ 02993467 Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: k.p.a.) w związku z art. 18, art. 34 § 2 i art. 17 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm., dalej: u.p.e.a.) oraz w związku z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1689, dalej: u.o.a.) po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez M. G. postanowił:
1) uchylić postanowienie z dnia 27 października 2021 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 KA.MC.P 02993467 w części dotyczącej zarzutu przedawnienia obowiązku,
2) uznać za uzasadniony zarzut przedawnienia obowiązku za okres od stycznia 2014 do grudnia 2016 r., ujęty w pozycjach E1-36 tytułu wykonawczego z dnia 27 czerwca 2019 r. nr 150767E1-62AA/A/2019,
3) uznać za nieuzasadniony zarzut przedawnienia obowiązku za okres od stycznia 2017 r. do lutego 2019 r. ujęty w pozycjach E37-62 tytułu wykonawczego z dnia 27 czerwca 2019 r. nr 150767E1-62/WA/2019,
4) utrzymać w mocy ww. postanowienie w pozostałym zakresie tj.:
- uznania za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku,
- uznania za nieuzasadniony zarzut niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.,
- uznania za uzasadniony zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. w związku z brakiem realizacji należności z tytułu zaległych opłat abonamentowych przez M. G. (dalej: zobowiązany, strona, skarżący) wystawił tytuł wykonawczy z dnia 27 czerwca 2019 r. nr 150767E1-62/WA/2019. Objęto nim należności z tytułu zaległych opłat abonamentowych za okres od stycznia 2014 r. do lutego 2019 r. w kwocie 1352,20 zł oraz koszty upomnienia w kwocie 11,60 zł.
W zarzutach z dnia 18 lipca 2019 r. zobowiązany podniósł, że obowiązek zapłaty abonamentu RTV nie istnieje, albowiem nie otrzymał zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Ponadto podniósł "brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu zawiadomienia, upomnienia, decyzji" oraz niespełnienie przez tytuł wykonawczy wymogów art. 27 u.p.e.a., gdyż podano w nim adres, pod którym zobowiązany nie przebywa od ponad 9 lat.
Naczelnik Urzędu Skarbowego W. postanowieniem z dnia 26 lipca 2019 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku skarżącego i w dniu 26 lipca 2019 r. przekazał wierzycielowi na podstawie art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zobowiązanego z dnia 18 lipca 2019 r. celem zajęcia stanowiska.
Dodatkowo organ poinformował, że w dniu 9 lipca 2019 r. zostało skierowane zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego do C. S.A. W dniu 19 lipca 2019 r. bank przekazał kwotę 1615,25 zł celem częściowej realizacji otrzymanego zawiadomienia. Kwota została rozliczona na poczet należnych kosztów egzekucyjnych, kosztów upomnienia oraz należności głównych i odsetek. Odpis tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego zostały odebrane w dniu 17 lipca 2019 r.
W dniu 24 lipca 2019 r. organ egzekucyjny przekazał na konto wierzyciela kwotę w wysokości 1433,84 zł. Kwota ta została rozliczona na opłaty abonamentowe w wysokości: 1194,90 zł, odsetki za zwłokę w wysokości: 227,34 zł oraz koszty upomnienia: w wysokości 11,60 zł.
Stanowisko wierzyciela w sprawie złożonych zarzutów zostało zawarte w postanowieniu Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej z dnia 23 września 2019 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 WR.TB.P 02993467, w którym uznano za niezasadny zarzut nieistnienia obowiązku, natomiast uznano za zasadny zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia.
Do postanowienia dołączono duplikat "Zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" z dnia 18 sierpnia 2008 r..
W zażaleniu na to postanowienie zobowiązany podniósł w szczególności, że Poczta Polska S.A. nie przedłożyła dowodu doręczenia (w trybie bezpośrednim lub pośrednim) zawiadomienia o nadaniu numeru identyfikacyjnego, wobec czego "abonent nie może być obarczony opłatą odnoszącą się do tego numeru". Jednocześnie podniesiono, że wspomniane zawiadomienie było bezskuteczne, gdyż zawiera mechanicznie odtworzony podpis osoby upoważnionej do podpisywania takich zawiadomień. W kwestii doręczania pism na adres strony w W. przy ul. [...] podniesiono, że znajdujący się pod tym adresem budynek jest od wielu lat całkowicie wykwaterowany, jego wejście zostało zamurowane i nie ma do niego dostępu.
Stanowisko wierzyciela w sprawie wniesionego zażalenia zostało zawarte w postanowieniu Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej z dnia 12 grudnia 2019 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 BY.JK.ZZ 02993467, którym uchylił on w całości zaskarżone postanowienie z dnia 23 września 2019 r. nr COF.OUR.6375.36090. 2019 WR.TB.P 02993467 i uznał za nieuzasadnione zarzuty dotyczące: nieistnienia obowiązku oraz niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. oraz uznał za uzasadniony zarzut braku uprzedniego doręczenia obowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a.
Naczelnik Urzędu Skarbowego W. w dniu 19 grudnia 2019 r. wydał postanowienie nr [...], w którym uznał za zasadny zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 i umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 27 czerwca 2019 r. nr 150767E1-62/WA/2019 oraz uznał za nieuzasadniony zarzut dotyczący nieistnienia obowiązku wskazanego w tym tytule wykonawczym.
W dniu 2 marca 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. postanowieniem nr [...] uchylił zaskarżone postanowienie z dnia 19 grudnia 2019 r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Organ egzekucyjny postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2020 r. nr [...] postanowił uznać za nieuzasadniony zarzut dotyczący nieistnienia obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym z dnia 27 czerwca 2019 r. uznać za nieuzasadniony zarzut niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a., z uwagi na wskazanie błędnych danych adresowych zobowiązanego, uznać za zasadny zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. i umorzyć postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 27 czerwca 2019 r. nr 150767E1-62/WA/2019.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. postanowieniem z dnia 8 lipca 2020 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego z dnia 30 kwietnia 2020 r.
Skarga na powyższe postanowienie została uwzględniona przez WSA w Warszawie, który wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1822/20
- uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego . z dnia 30 kwietnia 2020 r., nr [...],
- uchylił postanowienie Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej z dnia 12 grudnia 2019 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 BY.JK.ZZ 02993467 oraz poprzedzające je postanowienie z dnia 23 września 2019 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 WR.TB.P 02993467.
Ponowne stanowisko wierzyciela wobec wniesionych przez skarżącego zarzutów zostało zawarte w postanowieniu Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej z dnia 27 października 2021 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 KA.MC.P 02993467, w którym postanowił on uznać za niezasadny zarzut nieistnienia obowiązku, uznać za niezasadny zarzut przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym z dnia 27 czerwca 2019 r. za okres od stycznia 2016 r. do lutego 2019 r., uznać za zasadny zarzut przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym z dnia 27 czerwca 2019 r. za okres od stycznia 2014 r. do grudnia 2015 r., uznać za niezasadny zarzut niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a., uznać za zasadny zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a.
W załączeniu wierzyciel przekazał jako dowody w sprawie: kserokopię "Wniosku o rejestrację odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego" z dnia 4 lutego 2004 r. oraz duplikat "Zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru Identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" z dnia 18 sierpnia 2008 r.
W obszernym zażaleniu na to postanowienie zobowiązany podniósł w szczególności, że Poczta Polska S.A. nie wykazała skutecznego doręczenia zawiadomienia o nadaniu numeru identyfikacyjnego, bezpodstawnie oczekuje się od abonenta wieloletniego przechowywania dokumentów, do opłat abonamentowych nie stosuje się 5-letniego terminu przedawnienia wynikającego z Ordynacji podatkowej, a termin 3-letni określony w art. 118 Kodeksu cywilnego, dotyczący opłat okresowych, adres zobowiązanego wskazany w tytule wykonawczym ma istotne znaczenie, gdyż służy dokładnej identyfikacji dłużnika, gwarantuje realizację prawa dłużnika do otrzymywania pism kierowanych do niego w toku postępowania egzekucyjnego, wskazuje lokalizację mienia podlegającego egzekucji i wyznacza właściwość organu egzekucyjnego.
W postanowieniu z dnia 8 marca 2022 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 ŁD.JJ.ZZ 02993467 wierzyciel postanowił:
1) uchylić postanowienie z dnia 27 października 2021 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 KA.MC.P 02993467 w części dotyczącej zarzutu przedawnienia obowiązku,
2) uznać za uzasadniony zarzut przedawnienia obowiązku za okres od stycznia 2014 do grudnia 2016 r. ujęty w pozycjach E1-36 tytułu wykonawczego z dnia 27 czerwca 2019 r.,
3) uznać za nieuzasadniony zarzut przedawnienia obowiązku za okres od stycznia 2017 r. do lutego 2019 r. ujęty w pozycjach E37-62 tytułu wykonawczego z dnia 27 czerwca 2019
4) utrzymać w mocy ww. postanowienie w pozostałym zakresie tj.:
- uznać za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku,
- uznać za uzasadniony zarzut niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.,
- uznać za uzasadniony zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano na wstępie, że w wydanym w niniejszej sprawie wyroku WSA w Gliwicach z dnia 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1822/20 uchylono postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia 8 lipca 2020 r., postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia 30 kwietnia 2020 r. oraz postanowienia Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej z dnia 12 grudnia 2019 r. i z dnia 23 września 2019 r.. Sąd w konkluzji zobowiązał wierzyciela do przedstawienia stanowiska co do przedłożonego przez skarżącego wniosku o wyrejestrowanie odbiornika telewizyjnego z dnia 4 grudnia 2009 r.
Dalej wierzyciel wskazał, że obowiązki związane z rejestracją odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych i uiszczaniem opłat za ich używanie mają swoje źródło w przepisach aktualnie obowiązującej ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1689, dalej także: u.o.a.). Postępowania zmierzające do wyegzekwowania należności z tytułu abonamentu. mogą być także wszczęte wobec tych abonentów, którzy dokonali rejestracji używanych odbiorników przed dniem wejścia w życie u.o.a. Obowiązująca wcześniej ustawa z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 805), która weszła w życie z dniem 1 marca 1993 r., a także wydane w celu jej wykonania rozporządzenia, nakładały na użytkowników odbiorników RTV obowiązek ich rejestracji oraz zgłaszania zmian mających wpływ na dokonaną rejestrację (np. aktualizacji danych adresowych, wyrejestrowania odbiorników, zgłaszania uprawnień do zwolnienia od opłat abonamentowych).
Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.o.a. na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczania abonamentu, a mocą art. 7 ust. 3 tej ustawy, do tego abonamentu stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w zakresie egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym (art. 2 § 1 pkt. 5 u.p.e.a.).
Obowiązek ten rozpoczyna się od następnego miesiąca po dokonaniu rejestracji używanych odbiorników i trwa do dnia poprzedzającego dzień ich wyrejestrowania lub do miesiąca, w którym zgłoszono w placówce operatora wyznaczonego uprawnienia do zwolnienia od opłat abonamentowych bądź uzyskano zwolnienie z mocy prawa przysługujące z tytułu ukończenia 75 roku życia na podstawie ustawy z dnia 23 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1324).
Podniesiony przez zobowiązanego zarzut nieistnienia obowiązku jest zatem niezasadny. W uzasadnieniu tej oceny wierzyciel wskazał, że zobowiązany zarejestrował w dniu 4 lutego 2004 r. odbiornik telewizyjny, używany pod adresem: ul. [...], [...] W. (kserokopia "Wniosku o rejestrację odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego" z dnia 4 lutego 2004 r. znajduje się w aktach sprawy). Tym samym strona uzyskała status abonenta, otrzymała książeczkę radiofoniczną służącą do dokonywania wpłat za abonament RTV. Baza danych o abonentach Poczty Polskiej S.A jest zorganizowanym zbiorem usystematyzowanych informacji (danych) przechowywanych w systemie komputerowym w formie elektronicznej i stanowi zbiór zawierający dane abonentów i zarejestrowanych odbiorników. Funkcjonuje na podstawie danych uzyskanych od samych abonentów (w wyniku zgłoszenia rejestracji odbiorników), którzy powinni być z założenia zainteresowani podaniem prawidłowych danych przy rejestracji, a następnie aktualizacją tych danych. Jest to baza oświadczeniowa, a zatem brak jest możliwości wprowadzenia oraz przetwarzania danych osoby, która nie dokonała stosownych formalności związanych z rejestracją użytkowanych odbiorników. Takie uregulowania prawne obowiązywały pod rządami kolejnych ustaw, przez cały czas realizacji obowiązku poboru opłat i taka sytuacja ma miejsce również obecnie.
W dalszych wywodach zaskarżonego postanowienia omówiono kwestię przedłożonego przez stronę pisma datowanego na dzień 4 grudnia 2009 r. opatrzonego tytułem "Wniosek". Abonent wnosi w nim o wyrejestrowanie odbiornika, zarejestrowanego na jego dane osobowe, używanego w lokalu przy ul. [...] w W. - z uwagi na planowane wykwaterowanie lokatorów z kamienicy, z powodu zagrożenia budowlanego w styczniu 2010 r.
W tym zakresie wskazano, że po zgłoszeniu przez abonenta rejestracji odbiorników RTV i wnoszeniu opłat bądź zaprzestaniu ich wnoszenia, na abonencie spoczywa obowiązek powiadomienia Poczty Polskiej S.A. o zmianie danych adresowych, zaprzestaniu korzystania z odbiorników lub posiadaniu uprawnień do uzyskania zwolnienia od opłat abonamentowych. Zarejestrowanie odbiornika pod rządami którejkolwiek z wymienionych ustaw bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z ustawy obowiązku uiszczania opłat za jego używanie (aktualnie jest to opłata abonamentowa), który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym, co potwierdza ugruntowana linia orzecznicza (por. m.in. wyrok WSA w Gliwicach z 10 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/GI 804/14, wyrok NSA z 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GSK 5276/16, wyrok NSA z dnia 5 września 2018 r., sygn. akt I GSK 2271/18).
Jednocześnie, jak wskazał wierzyciel, opłata za posiadanie odbiorników RTV nie jest związana z prawem własności do lokalu, zatem zbycie lub opuszczenie lokalu mieszkalnego nie stanowi, iż użytkownik odbiorników RTV nie będzie ich używał w nowym miejscu zamieszkania. W przypadku zmiany miejsca zamieszkania użytkownik odbiorników RTV winien niezwłocznie dopełnić w placówce pocztowej formalności aktualizacji danych adresowych i po zaktualizowaniu danych adresowych kontynuować opłaty abonamentowe. Natomiast w przypadku zaistnienia okoliczności z powodu których zaprzestano używać odbiorniki radiofoniczne/telewizyjne należało w placówce pocztowej dopełnić formalności ich wyrejestrowania zgodnie z obowiązującymi w danym okresie czasu aktami prawnymi.
W 2009 r. użytkownik zarejestrowanych odbiorników RTV, zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. (Dz. U. z 2007 r. Nr 187 poz. 1342) w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, powiadamiał placówkę pocztową o zmianie nazwiska, miejsca zamieszkania, miejsca używania odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, zgubieniu lub zniszczeniu książeczki oraz o zaprzestaniu używania odbiorników, niezwłocznie po powstaniu zmiany lub zaistnieniu zdarzenia, składając "Formularz zgłoszenia zmiany danych".
Obecnie, zgodnie z treścią § 11 rozporządzenia z dnia 17 grudnia 2013 r. Ministra Administracji i Cyfryzacji w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1676), o zmianie danych zawatych w zgłoszeniu, o zgubieniu lub zniszczeniu dowodu zarejestrowania odbiorników, o którym mowa w § 9 oraz o zaprzestaniu używania odbiorników, użytkownik niezwłocznie powiadamia operatora wyznaczonego przez złożenie w placówce pocztowej zgłoszenia ("Zgłoszenie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych albo zmiany danych") wypełnionego w części dotyczącej zmiany danych wraz z podaniem indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownika lub przesłanie przesyłką listową z wykorzystaniem strony internetowej operatora wyznaczonego do wypełnienia zgłoszenia.
Na wspomnianych formularzach znajdowało się stosowne pouczenie dla abonenta dotyczące trybu aktualizacji danych adresowych, czy wyrejestrowania odbiorników, a więc Poczta Polska S.A. spełniła wobec abonentów obowiązek informacyjny.
Jak wynika z przywołanych regulacji zgłoszenia zmian formalno-prawnych, w tym zgłoszenie wyrejestrowania odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych można dokonać tylko zgodnie z obowiązującymi w danym czasie aktami prawnymi (rozporządzeniami). W przypadku kiedy abonent zgłaszał/zgłasza fakt zaprzestania używania odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych, pracownik placówki pocztowej obowiązany jest zgłaszaną zmianę przyjąć. Zgodnie z przepisami obowiązującymi w 2009 r., po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r., fakt zaprzestania używania odbiorników należało zgłosić, składając w placówce pocztowej "Formularz zgłoszenia zmiany danych", którego wzór określa załącznik nr 3 do ww. rozporządzenia w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, a pracownik placówki pocztowej potwierdzał dokument datownikiem urzędu pocztowego oraz swoim podpisem. Dokument winien zostać sporządzony w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, które stanowią kopię oraz oryginał. Oryginał "Formularza zgłoszenia zmiany danych" otrzymywał abonent, a kopię przedmiotowego formularza pracownik placówki pocztowej odsyłał do właściwej komórki celem jego archiwizacji.
W razie dopełnienia ww. formalności powyższy fakt odnotowany zostałby na indywidualnym numerze identyfikacyjnym abonenta ([...]), a dokument zarchiwizowany. W tym miejscu podkreślono, że to na skarżącym ciąży obowiązek wykazania okoliczności znoszących powstały uprzednio obowiązek w zakresie uiszczenia opłat abonamentowych, co powszechnie przyjmuje się w orzecznictwie sądowym (por. m.in. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Gl 927/15 oraz z dnia 16 stycznia 2019 r., sygn. akt I SA/GI 997/18). W judykaturze wskazuje się także, iż regulacja dotycząca opłat abonamentowych, która obowiązek ich wnoszenia wiąże wyłącznie z zarejestrowaniem odbiornika nakazuje przechowywać taki dokument, gdyż wierzyciel ma prawo dochodzić zaległych nieprzedawnionych opłat w czasie nieograniczonym, limitowanym wyłącznie terminem początkowym wyznaczonym datą rejestracji odbiornika.
Wierzyciel podkreślił, że kwestia wyrejestrowania odbiornika telewizyjnego została zbadana w toku postępowania egzekucyjnego, przeszukano zasoby archiwalne oraz zasoby systemowe i stwierdzono jednoznacznie, iż Poczta Polska S.A. nie posiada dokumentu potwierdzającego fakt wyrejestrowania przez skarżącego odbiornika w 2009 r. (nie odnotowano też dopełnienia ww. formalności w chwili obecnej), w związku z czym egzekucja wszczęta w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 27 czerwca 2019 r. nr 150767E1-62/WA/2019 jest uzasadniona.
Konkludując stwierdzono, że wyrejestrowanie winno być oparte na okazaniu dowodu - Formularza zgłoszenia zmiany danych potwierdzonego podpisem pracownika placówki pocztowej i opatrzonego datownikiem, czego strona nie uczyniła.
Odnosząc się do przedstawionej przez zobowiązanego kserokopii pisma datowanego na dzień 4 grudnia 2009 r. zatytułowanego "Wniosek", którym abonent zwraca się o wyrejestrowanie odbiornika zarejestrowanego na jego dane osobowe, używanego w lokalu przy ul. [...] w W. z uwagi na planowane wykwaterowanie lokatorów z kamienicy, z powodu zagrożenia budowlanego w styczniu 2010 r. wierzyciel wskazał co następuje.
W zarzutach z dnia 18 lipca 2019 r. ani w zażaleniu z dnia 2 października 2019 r. strona nie wskazywała na wyrejestrowanie odbiornika w 2009 r. i nie załączyła do tych pism wspomnianego wniosku. Pismo datowane na dzień 4 grudnia 2009 r. przedstawiono dopiero przy zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego, który przesłał je do Poczty Polskiej S.A. przy piśmie z dnia 3 czerwca 2020 r. Poczta Polska S.A. po otrzymaniu ww. pisma organu egzekucyjnego udzieliła stronie odpowiedzi pismem z dnia 20 lipca 2020 r., wskazując w nim na przepisy i wymogi dotyczące wyrejestrowania odbiorników RTV.
Dalej zaznaczono, że Poczta Polska S.A zobowiązana jest udzielić odpowiedzi na każdą otrzymaną korespondencję w sprawie. Zatem jeśli skarżący nie dopełnił koniecznych formalności związanych z wyrejestrowaniem odbiorników, a zdecydował się wystąpić w tej sprawie pismem datowanym na dzień 4 grudnia 2009 r.), to korespondencja zostałaby przyjęta przez placówkę pocztową, a strona otrzymałaby stosowną odpowiedź. Fakt, że Poczta Polska S.A. udzielała stronie odpowiedzi na każdą korespondencję potwierdza zestawienie zawarte na str. 7 zaskarżonego postanowienia (kopie prowadzonej korespondencji znajdują w aktach sprawy).
Wierzyciel zaznaczył, że na podstawie kserokopii pisma datowanego na dzień 4 grudnia 2009 r. bez przedstawienia dowodu nadania i dowodu odbioru bądź samego dowodu nadania przedmiotowego pisma nie można jednoznacznie stwierdzić czy pismo to wpłynęło do Poczty Polskiej S.A., gdyż w zapisach systemowych nie odnaleziono zapisu odpowiedzi udzielonej na "Wniosek" datowany na dzień 4 grudnia 2009 r.
Jednocześnie stwierdził, że nie znajduje uzasadnienia twierdzenie strony, że wierzyciel "... zniszczył moje dokumenty po upływie 5 lat nie jest w ich posiadaniu", ponieważ zniszczeniu uległaby papierowa forma odpowiedzi, natomiast w bazie danych o abonentach w zapisach systemowych (które zostały dokładnie sprawdzone) pozostałby zapis informujący o wysłanym piśmie (data i sygnatura pisma). Brak takiego zapisu w bazie danych świadczy, że pismo datowane na dzień 4 grudnia 2009 r. nie wpłynęło do Poczty Polskiej. S.A.
W tym miejscu zaznaczono, że zarchiwizowane dokumenty, t.j. kserokopia wniosku o rejestrację odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego z dnia 4 lutego 2004 r. oraz duplikat zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 18 sierpnia 2008 r. zostały załączone do zaskarżonego postanowienia. Tym samym, gdyby abonent dokonał skutecznego wyrejestrowania odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych w 2009 r. dokument świadczący o tym fakcie zostałby także zarchiwizowany, a fakt ten zostałby odnotowany w zapisach systemowych w bazie danych o abonentach, na jego koncie indywidualnym.
W kwestii nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego abonenta wierzyciel wskazał, iż na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U, Nr 187 z 2007 r., poz. 1342), które weszło w życie dnia 13 grudnia 2007 r.. Poczta Polska została zobowiązana w terminie dwunastu miesięcy od dnia jego wejścia w życie, na podstawie jego § 5 ust. 2, do nadania indywidualnych numerów identyfikacyjnych posiadaczom imiennych książeczek i powiadomienia ich o tym fakcie. W tym trybie skarżącemu został nadany indywidualny numer identyfikacyjny użytkownika odbiornika telewizyjnego [...], który zastąpił imienną książeczkę radiofoniczną numer [...]. Zawiadomienie informujące o wprowadzonej zmianie zostało przesłane do strony pismem z dnia 18 sierpnia 2008 r. na adres: ul. [...], [...] W., zgodny z wnioskiem rejestracyjnym z dnia 4 lutego 2004 r., aktualny w dacie wysłania zawiadomienia (którego duplikat załączono do postanowienia z dnia 27 października 2021 r.). Obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych wynika bezpośrednio z ustawy abonamentowej, a nie wydanego na jej podstawie, wspomnianego rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. Tak więc nawet nieotrzymanie zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie zwalnia abonenta od uiszczania opłat. Rozporządzenie z dnia 25 września 2007 r. nie posługuje się pojęciem doręczenia, lecz przesłania zawiadomienia, a więc przesłanie zawiadomienia w zwykłej przesyłce listowej było wystarczające. Przesłanie zawiadomienia ma charakter wyłącznie informacyjny, wtórny do samego nadania numeru identyfikacyjnego, która to czynność dokonywana jest z urzędu, a wierzyciel nie jest zobowiązany do posiadania dokumentu potwierdzającego jego odbiór przez zobowiązanego (por. wyroki NSA z dnia 13 grudnia 2016 r., sygn. akt lI GSK 1297/15, z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt I GSK 1518/19, z dnia 1 czerwca 2016 r., sygn. akt. II GSK 913/15). W aktach sprawy znajduje się poświadczona kserokopia wygenerowanego zawiadomienia o nadaniu zobowiązanemu, indywidualnego numeru identyfikacyjnego podpisana przez uprawnionego pracownika operatora, które to zawiadomienie stanowi obecnie dowód zarejestrowania odbiornika RTV.
Jednocześnie wierzyciel podkreślił, że wspomniane zawiadomienie nie jest postanowieniem ani decyzją wierzyciela, od których przysługują środki odwoławcze. Zawiadomienie nie stanowi rozstrzygnięcia władczego, które rozstrzygałoby o sytuacji prawnej osoby, do której zostało skierowane. Nie przydaje ono nowych praw i obowiązków, nie jest także oświadczeniem woli, a jedynie potwierdza konieczność wykonania już istniejącego obowiązku wnoszenia opłat abonamentowych. Ponadto przepisy rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r., normujące w § 5 tryb nadawania i przesyłania użytkownikom odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych zawiadomień o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, nie odwoływały się do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a więc i do regulacji dotyczących doręczeń w postępowaniu administracyjnym.
Wobec powyższego Poczta Polska S.A. zasadnie przyjęła formę wysyłania do abonentów tych zawiadomień przesyłką zwykłą. Nadanie indywidualnych numerów identyfikacyjnych i wygenerowanie zawiadomień informujących o tym fakcie następowało przy pomocy programów informatycznych zawierających bazę zarejestrowanych abonentów.
Na okoliczność odnotowania skierowanego do strony zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego zawarto w aktach spawy wydruk z bazy danych o abonentach Poczty Polskiej S.A. potwierdzający przesłanie do skarżącego w dniu 18 sierpnia 2008 r. pakietu startowego (P) zawierającego wspomniane zawiadomienie wraz ze spersonalizowanymi blankietami wpłat. Umieszczenie przedmiotowego znacznika P w historii korespondencji kierowanej do abonenta potwierdza wysłanie w danym dniu zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego abonenta.
Jednocześnie wierzyciel podał, że wykonując obowiązek nadania omawianych numerów posłużono się zautomatyzowanym procesem technologicznym, przy pomocy programów informatycznych zawierających bazę abonentów, do których należy skarżący. Zawiadomienia zostały podpisane z wykorzystaniem faksymili, a osoba, podpisana na zawiadomieniu posiadała pisemne upoważnienie, wydane przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej, które odnotowane zostało w rejestrach upoważnień Poczty Polskiej.
Zaznaczono przy tym, że w przypadku braku znajomości indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz numeru rachunku bankowego, na który należy wnosić opłaty abonamentowe, wszelkie niezbędne informacje abonenci mogli i nadal mogą uzyskać w placówkach pocztowych lub ustalić swój numer rachunku bankowego za pośrednictwem strony internetowej względnie drogą telefoniczną.
W dalszych wywodach zaskarżonego postanowienia wskazano, że wierzyciel właściwie uznał za uzasadniony zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Dla skutecznego doręczenia upomnienia w trybie art. 44 § 1 k.p.a. przesyłka zawierająca pismo musi być zaadresowana na prawidłowy (aktualny) adres, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Z kolei w zakresie zarzutu przedawnienia wskazano w szczególności, że obowiązek uiszczania opłat abonamentowych wynika wprost z przepisu prawa i to na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży obowiązek ich regulowania. Ustalanie wysokości należnego abonamentu jest tzw. czynnością materialno-techniczną i dokonywane jest przez Pocztę w trybie pozaprocesowym lub w drodze samoobliczenia przez abonenta. W przypadku natomiast braku zapłaty należności z jednej strony sprawa nie trafia do sądu powszechnego (spór nie jest cywilnoprawny, lecz publicznoprawny), a od razu po wystawieniu tytułu wykonawczego do wyegzekwowania przez urząd skarbowy (komornika skarbowego). Zgodnie z poglądem wyrażonym w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt K 24/08 opłata abonamentowa jest rodzajem daniny publicznej niebędącej podatkiem, a jedynie zbliżonej do podatku. Nie jest on opłatą w klasycznej postaci, lecz ma charakter daniny publicznej związanej z możliwością korzystania z publicznych mediów i stanowi dochód celowy pozabudżetowy, przeznaczony na finansowanie misji publicznej Polskiego Radia i TVP. Należności z tytułu opłat abonamentowych są więc należnościami publicznoprawnymi, analogicznymi do obciążeń podatkowych. Za przyjęciem takiego charakteru opłat abonamentowych przemawia regulacja art. 7 u.o.a., który stanowi, że do opłat abonamentowych stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zakresie egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym, a w przypadku opóźnienia w uiszczaniu opłaty abonamentowej naliczane są odsetki w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r, - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz..U. z 2021 poz. 1540 z późn. zm., dalej: O.p.). Opłata abonamentowa jest opłatą, o której mowa w art. 2 § 2 O.p. który stanowi, iż w przypadku gdy odrębne przepisy nie stanowią inaczej, przepisy działu III Ordynacji podatkowej - Zobowiązania podatkowe, stosuje się również do opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są organy inne niż organy podatkowe.
Zatem do opłat abonamentowych stosuje się m.in. art. 70 § 1 O.p., który stanowi, iż zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Zastosowanie znajduje także art. 70 § 4 O.p., zgodnie z którym bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony, po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Opisane przerwanie biegu terminu w niniejszej sprawie jednak nie nastąpiło, gdyż postępowanie egzekucyjne, w toku którego zajęto wierzytelność z rachunku bankowego, zostało umorzone.
Mając na uwadze powyższe za uzasadniony uznano zarzut przedawnienia obowiązku za okres od stycznia 2014 r. do grudnia 2016 r., stwierdzając jednocześnie, że należności za okres od stycznia 2017 r. do lutego 2019 r. nie uległy przedawnieniu i w tej części zarzut jest niezasadny.
W odniesieniu do zarzutu niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. zauważono, że w treści tytułu wykonawczego zawarte zostały informacje niezbędne do oceny podstaw prawnych prowadzenia egzekucji administracyjnej. Tytuł wykonawczy zawiera dane zobowiązanego, tj. między innymi: imię, nazwisko, adres i PESEL oraz określa szczegółowo wszelkie niezbędne dane dotyczące (dochodzonych) należności pieniężnych, tj. akt normatywny, podstawę prawną egzekucji administracyjnej, datę doręczenia upomnienia, kwotę kosztów upomnienia, stawkę odsetek, kwotę należności pieniężnej, datę od której nalicza się odsetki oraz kwotę odsetek naliczanych na dzień wystawienia tytułu wykonawczego. Uznając wspomniany zarzut za niezasadny podkreślono, że stanowisko wierzyciela w zakresie tego zarzutu podzielił WSA w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1822/20 stwierdzając, że wskazanie przez wierzyciela w tytule wykonawczym nieaktualnego adresu zamieszkania zobowiązanego nie może skutkować uznaniem ww. zarzutu za zasadny. Nie ulega wątpliwości, iż przedmiotowy tytuł wykonawczy zawiera wymagane dane dotyczące zarówno imienia i nazwiska, numer PESEL, a także adres zobowiązanego, tj.; ul. [...],
Wierzyciel wyjaśnił również, że zajęcie stanowiska w kwestii dotyczącej zajęcia konta bankowego przed doręczeniem tytułu wykonawczego i zawiadomienia o zajęciu konta należy do kompetencji organu egzekucyjnego. Nadto przestawiono sposób rozliczenia wyegzekwowanej kwoty w wysokości 1433,84 zł, podając w szczególności, że pozostała do zwrotu kwota w wysokości 229,27 zł została przekazana stronie przekazem pocztowym z dnia 8 marca 2022 r.
W skardze na powyższą decyzję, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący stwierdził "brak wnikliwego przeanalizowania okoliczności faktycznych tej sprawy i nieuwzględnienie zasady prawdy obiektywnej i słuszności poprzez nieuwzględnienie faktu, że od ponad 10 lat odbiornik był wyrejestrowany zatem nie było obowiązku płacić abonamentu, niezwrócenie uwagi na 10 letni okres bezczynności Poczty Polskiej." Strona podniosła, że "odbiornik telewizyjny zarejestrowany na nazwisko M. G. w lokalu mieszczącym się w W. przy ulicy [...] został wyrejestrowany na obowiązujących w tamtym okresie przepisach na podstawie pisma z dnia 04-12-2009 r skierowanym do Poczty Polskiej w W. przy ulicy [...] (ksero pisma w aktach sprawy). Powodem wyrejestrowania odbiornika było planowane przez Administratora budynków Z. wykwaterowanie lokatorów z budynku przy ulicy [...] z powodu zagrożenia budowlanego w styczniu 2010 r. Odpis oryginału wniosku z dnia 04 grudnia 2009 r. uwierzytelniony i poświadczony przez notariusza reprezentującego kancelarię notarialną w W., ul. [...], Pana Z. K. (odpis przesłany w dniu 18/01/2021 r. do WSA na wezwanie z dnia 28/12/2020 r.. w załączeniu)". W tamtych czasach skarżący nie miał dostępu do internetu i nie miał wiedzy o zasadach dotyczących wyrejestrowania odbiornika.
Zdaniem strony wierzyciel powinien w rzetelny i prawidłowy sposób zbadać, czy przedmiotowe zobowiązanie istniało i czy poddawało się egzekucji administracyjnej. Tymczasem dokument potwierdzający wyrejestrowanie odbiornika nie został wzięty pod uwagę jako dowód w toczącym się postępowaniu, co jest niezgodne z przepisami prawa. Nadto Poczta Polska S.A. nie przedłożyła jakiejkolwiek dokumentacji dotyczącej nadania numeru identyfikacyjnego i nie wykazała, że zawiadomienie zostało skarżącemu faktycznie doręczone lub przynajmniej wysłane na adres strony (brak dowodu doręczenia zawiadomienia w trybie bezpośrednim czy pośrednim). W starej kamienicy, w której zamieszkiwał skarżący zawsze był problem z dostarczaniem korespondencji (stare niezamknięte skrzynki, korespondencja ze skrzynek porozrzucana po klatce).
W ocenie strony wydruk z bazy danych zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 18 sierpnia 2008 r, z adnotacją że jest to cytuję: "duplikat wystawiony na podstawie danych przechowywanych w systemie" podpisany przez p. I. F. jest dokumentem pozbawionym wiarygodności. Brak na zawiadomieniach własnoręcznego podpisu, w miejsce którego umieszczono faksymile oznacza, że nie został spełniony ustawowy wymóg podpisu.
W dalszych wywodach skargi skarżący podtrzymał zarzut naruszenia art. 15 ust. 1 i art. 27 u.p.e.a., a dalej przedstawił szczegółowe wyliczenie kwoty, która powinna zostać mu zwrócona w związku z umorzeniem postępowania egzekucyjnego wraz z odsetkami do daty wymagalności.
Zdaniem strony skarżącej przepisy O.p. mają zastosowanie do opłat określonych lub ustalonych przez właściwe organy, a abonament nie spełnia tych kryteriów. W tym stanie rzeczy termin przedawnienia niezapłaconego abonamentu, który jest świadczeniem okresowym wynosi 3 lata, zgodnie z art. 118 K.c.
Na poparcie powyższego stanowiska skarżący przywołał uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 7 września 2009 r., sygn. akt. III CZP 20/09).
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Kontroli Sądu – na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) podlegało postanowienie z dnia 8 marca 2022 r. nr COF.OUR.6375.36090,2019 ŁD.JJ.ZZ 02993467, którym Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. postanowił on uchylić własne postanowienie z dnia 27 października 2021 r. nr COF.OUR.6375.36090.2019 KA.MC.P 02993467 w części dotyczącej zarzutu przedawnienia obowiązku, uznać za uzasadniony zarzut przedawnienia obowiązku za okres od stycznia 2014 r. do grudnia 2016 r., uznać za nieuzasadniony zarzut przedawnienia obowiązku za okres od stycznia 2017 r. do lutego 2019 r., utrzymać w mocy własne postanowienie z dnia 27 października 2021 r. w pozostałym zakresie, w którym uznano za uzasadniony zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia, a za nieuzasadnione uznano zarzuty nieistnienia obowiązku oraz niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.
Kontrolę tą rozpocząć należy od wskazania, że po raz pierwszy wierzyciel ocenił zarzuty skarżącego w postanowieniu z dnia 23 września 2019 r., utrzymanym w mocy postanowieniem z dnia 12 grudnia 2019 r. Oba te rozstrzygnięcia zostały uchylone wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1822/20. W orzeczeniu tym Sąd stwierdził w szczególności, że w świetle jednoznacznie brzmiącej treści art. 60 § 1 u.p.e.a. umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych i w rezultacie unicestwienie materialnoprawnych skutków stosowania środków egzekucyjnych. W konsekwencji czynność egzekucyjna obejmująca zajęcie rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego nie wywołała skutku w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia (art. 70 § 4 O.p.). Okoliczność ta jest istotna z punktu widzenia oceny zarzutu nieistnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a) w kontekście przedawnienia zobowiązania z tytułu opłat abonamentowych. Kwestia istnienia obowiązku w związku z ewentualnym jego przedawnieniem wymaga analizy. W tym kluczowym dla rozstrzygnięcia zakresie wierzyciel nie wypowiedział się, co uzasadnia uchylenie m.in. postanowień w przedmiocie stanowiska wierzyciela.
Nadto Sąd podkreślił, że wierzyciel nie miał możliwości wypowiedzenia się co do podniesionej przez skarżącego okoliczności złożenia wniosku o wyrejestrowanie odbiornika RTV z dnia 4 grudnia 2009 r., gdyż zobowiązany przedłożył ten wniosek dopiero wraz z zażaleniem z dnia 20 stycznia 2020 r. na postanowienie organu egzekucyjnego. Sąd stwierdził zatem, że "stanowisko wierzyciela w odniesieniu do wskazanego pisma-wniosku z dnia 4 grudnia 2009 r. (w tym w szczególności w zakresie ustalenia, czy rzeczone pismo Poczta Polska otrzymała (i ewentualnie kiedy) będzie miało kluczowe znaczenie z punktu widzenia oceny czy obowiązek z tytułu opłat abonamentowych za rozpatrywany okres istnieje (o ile i w zakresie w jakim nie uległ przedawnieniu).". Sąd zaznaczył przy tym, że wprawdzie skarżący przedstawił kopię przedmiotowego pisma, jednakże nie przedstawił dowodu nadania/otrzymania przez Pocztę Polska ww. wniosku. W piśmie procesowym z dnia 15 stycznia 2021 r. skarżący wskazał, że nie jest w posiadaniu oryginału lub uwierzytelnionej kopii potwierdzenia nadania/otrzymania. Zaznaczył w tym piśmie m.in., że przesyłki w tamtym okresie nie były wysyłane za potwierdzeniem odbioru tylko listem zwykłym, nienadawane w punktach pocztowych tylko wrzucane do najbliższych skrzynek pocztowych. Podniósł również, że w tamtym okresie, gdzie groziło mu i jego rodzinie niebezpieczeństwo w związku z zawalającym się budynkiem i natychmiastowym wykwaterowaniem lokatorów, to cud, że pamiętał o wyrejestrowaniu odbiornika i zachował dokument potwierdzający.
Jednocześnie WSA w Warszawie (powołując się na ugruntowane orzecznictwo NSA) przesądził, że zarejestrowanie odbiornika pod rządami którejkolwiek z wymienionych ustaw bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z ustawy obowiązku uiszczania opłat za jego używanie (aktualnie jest to opłata abonamentowa), który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym.
Podzielił także utrwalony w judykaturze pogląd, że dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia. Prawodawca nakazał bowiem operatorowi przesłanie, a nie doręczenie stronie powiadomienia. Skoro zatem w aktach egzekucyjnych znajduje się duplikat zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 18 sierpnia 2008 r., wierzyciel wskazał, że zostało ono przesłane w dniu 18 sierpnia 2018 r., to wobec braku konieczności legitymowania się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia, to, zdaniem Sądu, numer identyfikacyjny został skutecznie nadany. Jednocześnie Sąd stwierdził, że wierzyciel wykazał upoważnienie p. I. F. do podpisywania wspomnianych zawiadomień, a jej podpis mógł mieć formę "mechanicznego odtworzenia", skoro zawiadomienie to nie służyło celom postępowania administracyjnego i informowało o zaistniałym fakcie.
W omawianym orzeczeniu Sąd stwierdził również, że wskazanie w tytule wykonawczym nieaktualnego adresu zobowiązanego nie stanowi o zasadności zarzutu niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Okoliczność ta nie spowodowała także naruszenia praw strony, skoro tytuł wykonawczy wraz z zawiadomieniem o zajęciu rachunku bankowego zostały skutecznie doręczone zobowiązanemu pod aktualnym adresem zamieszkania i w terminie wniósł on zarzuty na prowadzenie postępowania egzekucyjnego.
Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przez ocenę prawną rozumieć należy wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna o charakterze wiążącym musi dotyczyć właściwego zastosowania konkretnego przepisu, czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia podjętego w konkretnej sprawie. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią zaś z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Sąd administracyjny rozpoznający skargę na rozstrzygnięcie wydane w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ administracyjny, związany jest również takimi ocenami prawnymi (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 29 czerwca 2020 r., sygn. akt I SA/Lu 248/20, wszystkie przywoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jak wskazał m.in. WSA w Krakowie w wyroku z dnia 18 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 1197/19, kontrola legalności przez sąd administracyjny decyzji, wydanej w ramach związania wynikającego z art. 153 p.p.s.a., sprowadza się w głównej mierze do oceny, czy organy podporządkowały się ocenie prawnej wyrażonej w poprzednim wyroku. Ciążący na organie i na sądzie obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a wyrażona w nim zasada związania orzeczeniem sądu oznacza, że orzeczenie to oddziałuje na przyszłe postępowanie, tak administracyjne, jak i sądowoadministracyjne (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 4 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SA/Op 31/22). Związanie oceną prawną, o której mowa w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że ani organ administracji ani sąd administracyjny nie mogą w tej samej sprawie formułować nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkowania się mu w pełnym zakresie (por. wyrok NSA z dnia 25 sierpnia 2022 r., sygn. akt III FSK 1540/21).
W świetle przywołanej treści wyroku WSA w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1822/20 i przedstawionej powyżej regulacji zawartej w art. 153 p.p.s.a. zarzut niedoręczenia abonentowi zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz zarzut dotyczący niespełniania przez tytuł wykonawczy wymogów z art. 27 u.p.e.a. pozostają uznane za niezasadne. Przesądzone jest także, iż zarejestrowanie odbiornika pod rządami którejkolwiek z wymienionych ustaw (bezsporne w niniejszej sprawie) bez jego późniejszego wyrejestrowania skutkuje obowiązkiem uiszczania opłat abonamentowych, do których przedawnienia stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej.
Kontrolując zaskarżone postanowienie Sąd koncentruje się aktualnie na kwestiach dotyczących pisma z dnia 4 grudnia 2009 r. oraz zagadnieniu przedawnienia egzekwowanego obowiązku. Ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny ogranicza się bowiem do kontroli, czy organy administracji prawidłowo uwzględniły wytyczne zawarte w poprzednim wyroku. Te natomiast kwestie, które były już przedmiotem oceny sądu, i co do których sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu administracji, nie mogą podlegać ponownej ocenie (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 18 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SA/Po 227/22).
W zaleceniach dla organu WSA w Warszawie wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę wierzyciel:
- przedstawi, na podstawie należycie zgromadzonego i rozpatrzonego materiału dowodowego, swoje stanowisko w zakresie tego, czy ew. obowiązek z tytułu przedmiotowych opłat (przy założeniu, że obowiązek ich poniesienia powstał, co wymaga odniesienia się do kwestii podnoszonego przez skarżącego złożenia wniosku o wyrejestrowanie odbiornika RTV z dnia 4 grudnia 2009 r.) nie uległ przedawnieniu (w stosownym zakresie), w szczególności z uwagi na to, że zajęcie rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego skarżącego nie wywołało skutku w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia (art. 70 § 4 O.p.).
- przedstawi swoje stanowisko co do przedłożonego wniosku o wyrejestrowanie odbiornika RTV z dnia 4 grudnia 2009 r., uwzględniając konieczność ustalenia czy załączone pismo-wniosek Poczta Polska otrzymała (i ewentualnie kiedy), biorąc pod uwagę to, że skarżący przedstawił kopię przedmiotowego pisma, jednakże nie przedstawił dowodu nadania/otrzymania przez Pocztę Polska ww. wniosku.
Sąd stwierdza, że organ prawidłowo wykonał te zalecenia. W szczególności uwzględnił, że zajęcie rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego skarżącego nie wywołało skutku w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia (art. 70 § 4 O.p.), wobec czego prawidłowo uznał, zgodnie z art. 70 § 1 O.p., za uzasadniony zarzut przedawnienia obowiązku za okres od stycznia 2014 r. do grudnia 2016 r., a nieuzasadniony zarzut przedawnienia za okres od stycznia 2017 r. do lutego 2019 r.
Odnośnie pisma datowanego na dzień 4 grudnia 2009 r. zaakcentował, że przedstawiono je dopiero przy zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego, nie wskazując na wcześniejszych etapach postępowania na wyrejestrowanie odbiornika. Zasadnie wskazał, że strona nie wykazała nadania tego pisma na adres Poczty Polskiej ani też nie udokumentowała złożenia pisma bezpośrednio w organie. Zaznaczył przy tym, że dokonano szczegółowego poszukiwania w zasobach organu odpowiedzi na to pismo, co okazało się bezskuteczne. Powołał się i wykazał prawidłową archiwizację innych dokumentów dotyczących strony.
W tym stanie rzeczy zasadnie przyjęto, że zarzut nieistnienia obowiązku nie jest zasadny.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należało, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, wobec czego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, której zarzuty okazały się bezzasadne.