I SA/Gl 567/22

I SA/Gl 567/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-09-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Beata Machcińska /sprawozdawca/
Bożena Pindel /przewodniczący/
Katarzyna Stuła-Marcela
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek rolny
Sygn. powiązane
III FSK 140/23 - Wyrok NSA z 2023-10-26
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2015 poz 613
art. 68
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędzia WSA Beata Machcińska (spr.), Asesor WSA Katarzyna Stuła - Marcela, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 września 2022 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 21 lutego 2022 r. nr SKO.F/41.4/1022/2021/17195 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2016 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi B. B. (dalej "skarżąca" lub "podatniczka") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach wydana w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2016 r.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Burmistrz S. (dalej "organ pierwszej instancji") decyzją z dnia 14 października 2021 r., wydaną na podstawie wskazanych w sentencji przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm., dalej "o.p."), ustawy z dnia 15 listopada 1994 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1381 ze zm., dalej "u.p.r."), ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 849 ze zm., dalej "u.p.o.l."), ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (t.j. Dz. U. z dnia 2013 r., poz. 465 ze zm., dalej "u.p.l.") oraz wskazanej uchwały Rady Miejskiej w S., ustalił skarżącej i K. F. (dalej "uczestnik") łączne zobowiązanie pieniężne na 2016 r. w kwocie 1037 zł.
2. W odwołaniu od tej decyzji skarżąca wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, a mianowicie:
I. naruszenie prawa materialnego: art. 68 § 2 pkt 2 w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 o.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i pominięcie, że zobowiązanie podatkowe za rok 2016 nie powstało, gdyż decyzja ustalająca to zobowiązanie, mimo iż organ był w posiadaniu wszystkich danych niezbędnych do jej wydania, została podatniczce doręczona po upływie 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy;
II. naruszenie przepisów postępowania poprzez niedopełnienie obowiązków ciążących na organie podatkowym na mocy art. 2a, art. 120, art. 121 § 1 i 2 w zw. z art. 122, art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 oraz art. 123, art. 124, art. 127 o.p., co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia prawa materialnego opisanego w pkt 1 i 2 odwołania, obrazy zasady praworządności i prawdy obiektywnej, zasady przekonywania oraz zasady zaufania do organów państwowych, a co przejawia się następująco:
a) przez przewlekłe i nieuzasadnione prowadzenie przez organ postępowania (mimo, iż organ co najmniej od 2015 r. był w posiadaniu deklaracji i informacji dotyczących przedmiotu opodatkowania, a stan przedmiotu do opodatkowania tożsamych jak w 2015 r. nieruchomości nie uległ zmianie), co skutkowało instrumentalnym i bezpodstawnym wszczęciem po okresie przedawnienia do wydania decyzji, w dniu 6 maja 2021 r. postępowania podatkowego;
b) poprzez nieuwzględnienie z urzędu badania sprawy obowiązku przedawnienia obowiązku podatkowego, który zdaniem strony wygasł z dniem 31 grudnia 2019 r. w sposób określony w art. 59 § 1 pkt 9 o.p.
c) przez instrumentalne i po terminie przedawnienia prawa do wydania decyzji za 2016 r. wszczęcie w dniu 6 maja 2021r. postępowania podatkowego oraz wzywanie podatniczki z pominięciem ustanowionego w 2018 r. pełnomocnika oraz wzywanie do przedłożenia kolejnych informacji dotyczących przedmiotów opodatkowania, w sytuacji w której organ dysponował wystarczającym materiałem dowodowym co najmniej do 2015 r., a które to dowody organ wskazał w zaskarżonej decyzji jako podstawę jej wydania;
d) naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 oraz art. 124, art. 127 o.p. poprzez wydanie decyzji bez wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego w zakresie zasadności opodatkowania nieruchomości w przedmiotowej sprawie po upływie terminu przedawnienia, przy uwzględnieniu faktu, iż organ nie doręczał ustanowionemu pełnomocnikowi pism w toku postępowania, w tym postanowienia o wszczęciu postępowania z dnia 6 maja 2021 r. co w konsekwencji naruszyło zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu z art. 123 Ordynacji podatkowej.
3. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej "organ odwoławczy" lub "Kolegium") decyzją z dnia 21 lutego 2022 r., wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 o.p., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ wskazał, że przedmiotem opodatkowania podatkiem rolnym objęto grunty o łącznej pow. 297,1851ha fiz., w tym:
grunty orne kl. IlIa - 67,5276 ha (od stycznia do czerwca),
grunty orne kl. IlIa - 67,8903 ha (od lipca do grudnia),
grunty orne kl. IVa - 48,6544 ha,
grunty orne kl. IVb - 31,7161 ha,
grunty orne kl. V - 3,2489 ha,
granty orne kl. VI – 0,1840 ha,
użytki zielone kl. V - 0,1518 ha,
granty zadrzewione i zakrzewione - 0,73 50 ha,
zwolnione z podatku - art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.r. grunty zadrzewione i zakrzewione - 2,9827 ha, sady - 0,4222 ha,
użytki zielone (łąki i pastwiska) kl III - 19,3661 ha, użytki zielone (łąki i pastwiska) kl. IV - 7,9846 ha, granty orne kl. Illb - 113.8490 ha.
Podatkiem od nieruchomości objęto grunty o pow. 15.326m2 - zwolnione z podatku oraz grunty pozostałe o pow. 2.138m2. Budynki o pow. 3.978m2- zwolnione z podatku. Podatkiem leśnym objęto lasy o pow. 1,2784 ha.
Łączna powierzchnia wszystkich gruntów to: 300,2099ha fiz.
Organ odwoławczy, odnosząc się do zarzutu przedawnienia powołał art. 68 § 1 i 2 o.p. i stwierdził, że twierdzenie skarżącej jakoby stan co do przedmiotów opodatkowania nie uległ zmianie i był tożsamy ze stanem z roku 2015 nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy.
W informacji w sprawie podatku rolnego na 2015 r. wypełnionej w dniu 11 lipca 2016 r. podatniczka wykazała do opodatkowania grunty o łącznej pow. 297,5561 ha.
Następnie 17 czerwca 2020 r. podatniczka złożyła korektę informacji w sprawie podatku rolnego na rok 2015 (zmiany od 1 lipca 2015), wykazując do opodatkowania grunty o łącznej pow. 297,9908 ha, w tym:
granty orne kl. IlIa - 68,3791 ha,
granty orne kl. Illb - 114,0378 ha,
grunty orne kl. IVa - 48,6544 ha,
granty orne kl. IVb - 31,7161 ha,
granty orne kl. V - 3,2489 ha,
granty orne kl. VI - 0,1840 ha,
sady - 0,4222ha,
użytki zielone kl. III - 19,3661 ha,
użytki zielone kl. IV - 7,9846 ha,
użytki zielone kl. V - 0,1518 ha,
rowy - 0,8631 ha,
grunty zadrzewione i zakrzewione kl. III - 0,8974 ha, grunty zadrzewione i zakrzewione kl. IV - l,8849ha, grunty zadrzewione i zakrzewione kl. V - 0,2004 ha.
Jako przedmioty zwolnione wykazała: nieużytki - 0,8391 ha, droga - 0,0250 ha, Lz - 0.6935
Korekta dotyczy przybytku na działce nr [...].
Z kopii decyzji w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2015 wynika, że łączna powierzchnia gruntów rolnych wynosi 297,9908 ha, a łączna powierzchnia gruntów (razem z lasami) wynosi 299.2692 ha.
Zaskarżoną decyzją objęto zaś grunty rolne o łącznej powierzchni 297,1851ha, a łączna powierzchnia wszystkich gruntów wynosi 300,2099ha.
Z powyższego wynika, że stan przedmiotów podlegających opodatkowaniu w 2016 r. nie jest tożsamy ze stanem z 2015 r.
Z pisma Starostwa Powiatowego w G. z dnia 2 lutego 2017 r. sygn. [...] wynika, że w 2016 r. wprowadzono zmiany w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości skarżącej i uczestnika - działek [...], [...] i [...] obr. L..
Ponadto w 2016 r. na części działki [...] stanowiącej w tym roku współwłasność skarżącej i M. F. oraz na części działki nr [...] była prowadzona działalność gospodarcza, a stosowna informacja podatkowa w 2016 roku nie została złożona.
Twierdzenie skarżącej jakoby stan przedmiotów opodatkowania nie uległ zmianie jest więc niezgodne ze stanem faktycznym. Zdaniem organu odwoławczego, organ pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że w sprawie zastosowanie ma art. 68 § 2 Ordynacji podatkowej, a decyzja ustalająca wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2016 r. została wydana i doręczona przed upływem 5-łetniego terminu do jej doręczenia.
W ocenie organu odwoławczego, zarzuty dotyczące wszczęcia w dniu 6 maja 2021 r. postępowania podatkowego oraz wzywania podatniczki z pominięciem ustanowionego w 2018 r. pełnomocnika są nieuzasadnione.
Pełnomocnictwo, na które powołuje się skarżąca, a którego kopię dołączyła do odwołania dotyczyło czynności sprawdzających w sprawie złożonych korekt w zakresie podatku od nieruchomości i toczyło się pod sygnaturą [...]. W pełnomocnictwie wskazano, iż jego zakres obejmuje postępowanie podatkowe w podatku od nieruchomości, rolnym i leśnym za rok 2016 - pełnomocnictwo obejmuje m.in. postępowanie [...].
Zdaniem organu, nie można przyjąć, by pełnomocnictwo złożone w ramach czynności sprawdzających miało obejmować również postępowanie podatkowe. Doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego z urzędu jest bowiem pierwszą czynnością organu podatkowego i winno być dokonane z udziałem samej strony. Dopiero wówczas strona ma możliwość podjęcia decyzji, czy w toku tego konkretnego postępowania chce być reprezentowana przez pełnomocnika, zaś od dnia powiadomienia organu podatkowego o ustanowieniu pełnomocnika powstają wszelkie obowiązki organu w stosunku do pełnomocnika. To od woli strony postępowania zależy, czy w danym postępowaniu występować będzie samodzielnie, czy przez pełnomocnika. Organ wyjaśnił, że w stosunku do 2016 r. organ prowadził czynności sprawdzające oraz trzy odrębne postępowania podatkowe zakończone odrębnymi decyzjami. Każde z tych postępowań jest odrębną sprawą podatkową w rozumieniu art. 138e § 1 o.p.
W rozpatrywanej sprawie postanowieniem z dnia 6 maja 2021 r. organ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2016 r. z wyłączeniem gruntów, budynków i budowli zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej zlokalizowanych na części działek [...] oraz [...], a opodatkowanych odrębnymi decyzjami.
W świetle powyższego złożone w 2018 r. pełnomocnictwo nie mogło obejmować swoim zakresem postępowania, które jeszcze się nie toczyło.
4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Kolegium oraz decyzji pierwszej instancji i umorzenie postępowania oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postepowania.
Zarzuciła naruszenie postępowania i przepisów prawa materialnego, a mianowicie:
1) art. 200 w zw. z art. 123 § 1 o.p., tj. zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez wyznaczania skarżącej siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, tym samym pozbawiając skarżącą możliwości zweryfikowania kompletnego materiału dowodowego, wypowiedzenia się w jego sprawie, działania w obronie swoich praw, składania wniosków dowodowych i podjęcia działań, które mogły mieć wpływ na rozstrzygnięcie, bowiem mogłyby zmienić obraz dokonanych przez organy podatkowe ustaleń i ich ocenę i doprowadzić do uznania zarzutu przedawnienia, zważywszy, że decyzja organu odwoławczego została doręczona skarżącej po upływie okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego,
2) naruszenie art. 165 § 7 pkt 2 w zw. art. 165 § 1 w zw. z art. 123 § 1 i 2, w zw. z art. 200 § 1 o.p. przez niezastosowanie, co skutkowało bezzasadnym przyjęciem, iż prowadzone czynności przez organ podatkowy były czynnościami sprawdzającymi, podczas gdy były już czynnościami prowadzonymi w ramach postępowania podatkowego, w którym strona była reprezentowana przez pełnomocnika, co wynikało ze złożonego do organu podatkowego pełnomocnictwa szczególnego w toczącym się postępowaniu podatkowym w podatku od nieruchomości, rolnym i leśnym za 2016 r., co skutkowało również naruszeniem przez organ pierwszej instancji zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, które w konsekwencji skutkowały też niezawinionym nieuczestniczeniem strony w całym postępowaniu, gdzie strona była pozbawiona obrony swoich praw, w tym inicjatywy dowodowej, czego skutkiem była m.in. obraza prawa materialnego skutkująca wydaniem decyzji po okresie przedawnienia,
3) naruszenie przepisów postępowania poprzez niedopełnienie obowiązków ciążących na organie podatkowym na mocy art. 2a, art. 120, art. 121 § i 2 w zw. z art 122, art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 oraz art. 123, art. 124, art. 127 o.p., co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia prawa materialnego opisanego w pkt. 5, 6, 7, obrazy zasady praworządności i prawdy obiektywnej, zasady przekonywania oraz zasady zaufania do organów państwowych, co przejawia się następująco;
a) przez przewlekłe i nieuzasadnione prowadzenie przez organ postępowania mimo, iż organ podatkowy od co najmniej 2015 r. był w posiadaniu deklaracji i informacji dotyczących przedmiotów opodatkowania, które do organu złożyła skarżąca, jak również był w posiadaniu wszelkich danych przesłanych przez Agencję Nieruchomości Rolnych O/Terenowy w O. i na tej podstawie wydał prawomocną decyzję w podatku rolnym, leśnym i od nieruchomości za 2015 r. a stan przedmiotu do opodatkowania tożsamych jak za 2015 r. nieruchomości nie uległ zmianie - co skutkowało instrumentalnym i bezpodstawnym wszczęciem po okresie przedawnienia do wydania decyzji, w dniu 6 maja 2021 r. postępowania podatkowego,
b) poprzez nieuwzględnienie z urzędu obowiązku badania sprawy w zakresie przedawnienia zobowiązania podatkowego, jak i prawa do wydania decyzji ustalającej obowiązek podatkowy,
c) przez instrumentalne i po terminie przedawniania prawa do wydania decyzji w podatku od nieruchomości za 2016 r. wszczęcie w dniu 6 maja 2021 r. postępowania podatkowego w sprawie ustalenia wysokości podatku rolnego, leśnego i od nieruchomości za 2016 r. oraz wzywanie podatniczki, z pominięciem ustanowionego w 2018 r. pełnomocnika, pod rygorem ukarania grzywną, do przedłożenia kolejnych informacji na drukach IN-1 i IR-1 dotyczących przedmiotów opodatkowania, w sytuacji w której organ podatkowy dysponował materiałem dowodowym wystarczającym do rozstrzygnięcia sprawy podatkowej od co najmniej 2015 r., które już wcześniej podatniczka ujawniła i wykazała w stosownych informacjach o których mowa w pkt. 2 lit a), jak również był w posiadaniu wszelkich danych przesłanych przez Agencję Nieruchomości Rolnych O/Terenowy w O., a które to dowody będące w posiadaniu organu w 2015 r. tenże organ w zaskarżonej decyzji wskazał, jako podstawę do wydania niniejszej zaskarżonej decyzji, jak również na tej podstawie organ podatkowy wydał prawomocną decyzję w podatku od nieruchomości za 2015 r.
d) naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 oraz art. 124, art. 127 o.p. poprzez wydanie decyzji bez wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego w zakresie zasadności opodatkowania nieruchomości w przedmiotowej sprawie po okresie przedawnienia przy uwzględnieniem faktu, iż organ podatkowy nie zapewnił skarżącej zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji - co w konsekwencji naruszyło także przywołaną w skardze zasadę dwuinstancyjności oraz art. 123 § 1 i 2 o.p. poprzez naruszenie przez organ podatkowy pierwszej instancji zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, które w konsekwencji skutkują niezawinionym nieuczestniczeniem strony w postępowaniu, gdzie bezspornie strona nie brała udziału w postępowaniu z przyczyn od niej niezależnych i nie miała możliwości przekonania się, że jej sprawa została dwukrotnie rozpatrzona i rozstrzygnięta w myśl zasady dwuinstancyjności. Okoliczność ta zaistniała z przyczyn leżących po stronie organu prowadzącego postępowanie, czego skutkiem była m.in. obraza prawa materialnego skutkująca wydaniem decyzji po okresie przedawnienia,
4) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art. 187 oraz art. 191 o.p. poprzez oparcie decyzji na błędnych ustaleniach stanu faktycznego, przede wszystkim przyjęcie nieprawdziwej tezy, że skarżąca nie dopełniła obowiązku z art. 6 ust. 6 u.p.o.l., podczas gdy skarżąca ujawniła wszystkie przedmioty opodatkowania co wynika ze złożonych przez nią deklaracji i informacji a także znajduje potwierdzenie w wydanej przez organ podatkowy decyzji w podatku od nieruchomości za 2015 r., gdzie wszystkie przedmioty opodatkowania były tożsame jak w 2016 r. a jedyne różnice wynikały z tzw. przeliczeń przybytków/ ponownych obmiarów gruntów dokonywanych przez Starostwo powiatowe, o których skarżąca nie miała wiedzy, a taką wiedzę posiadał Burmistrz S.,
5) naruszenie art. 70 § 1 w zw. z art. 59 § 1 pkt 9 o.p. - poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie, że w rozpatrywanej sprawie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego,
6) naruszenie art. 68 § 1 w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej - poprzez jego niezastosowanie i pominięcie, że zobowiązanie podatkowe za 2016 r. nie powstało, gdyż decyzja ustalająca to zobowiązanie została podatniczce doręczona po pływie 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy,
7) naruszenie art. 68 § 2 w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej przez jego wadliwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że skarżąca nie ujawniła wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego, gdy tymczasem próżno szukać w treści decyzji podatkowej wskazania, o jakie dokładnie "dane niezbędne do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego" chodzi, jak też które dane w złożonych przez skarżących formularzach nie zostały ujawnione w rozumieniu przepisu prawa w sposób prawidłowy. Zarówno organ pierwszej instancji jak i organ odwoławczy poprzestaje na wskazaniu ogólników, bez powołania się na treść złożonych deklaracji i jakiekolwiek szczegóły dotyczące stanu faktycznego, co w istocie czyni zaskarżoną decyzję całkowicie arbitralną.
Zdaniem skarżącej, termin do wydania decyzji upłynął 31 grudnia 2019 r.
Powołując się na art. 68 § 1 w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 o.p., podniosła, że zobowiązanie podatkowe za 2016 r. nie powstało, gdyż decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona skarżącej w dniu 2 listopada 2021 r., czyli po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy, przy czym skarżąca w złożonych informacjach na podatek od nieruchomości za lata 2012, 2013, 2014, 2015, 2016 r. ujawniła wszystkie dane, umożliwiające wydanie decyzji ustalającej zobowiązanie w podatku od nieruchomości i podatku rolnym przed przedawnieniem tego zobowiązania.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca złożyła w 2016 r. informację, o której mowa w art. 165 § 7 pkt 2 o.p., co skutkowało wszczęciem postępowania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 r. W efekcie czynności sprawdzające organu pierwszej instancji prowadzone w ramach sygn. [...] były czynnościami sprawdzającymi, ale czynności określone przez organ jako czynności sprawdzające, z uwagi na fakt, iż toczyło się już postępowanie podatkowe za 2016 r. (zainicjowane złożeniem przez podatniczkę informacji podatkowych) nie powinny się toczyć. Zdaniem skarżącej, pełnomocnik był umocowany do reprezentowania skarżącej w postępowaniu podatkowym (bowiem niewątpliwie toczyło się to postępowanie – zainicjowane przez skarżącą), a w postępowaniu [...] i nie wskazano, że to są czynności sprawdzające. O tym, że są wszczęte czynności sprawdzające skarżąca nie miała wiedzy. Uważała czynności są prowadzone w ramach postępowania podatkowego, co zresztą znajdowała odzwierciedlenie w notatkach urzędowych, gdy skarżąca się zapoznawała z aktami o sygn. [...], gdzie okazujący akta wprost wpisywał" okazano podatniczce akta sprawy podatkowej..."
W ocenie skarżącej, pominięcie ustanowionego przez nią pełnomocnika w postępowaniu podatkowym miało bezpośrednio wpływ na wynik sprawy, bowiem strona z pominięciem pełnomocnika, na stosowane do niej wezwania organu podatkowego (wezwania pod rygorem ukarania grzywną w przypadku nie zastosowania się) składała różnej treści pisma i wyjaśnienia, na które w zaskarżonej decyzji powołuje się organ podatkowy.
5. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu przedawnienia, wskazać należy, iż w myśl art. 68 § 1 o.p. zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2, nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.
Z art. 68 § 2 o.p. wynika, że jeżeli podatnik;
1) nie złożył deklaracji w terminie przewidzianym w przepisach prawa podatkowego,
2) w złożonej deklaracji nie ujawnił wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego,
zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w § 1, nie powstaje, pod warunkiem że decyzja ustalająca wysokość tego zobowiązania została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.
Stanowisko organu o możliwości orzekania po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy, tj. w myśl art. 68 § 2 pkt 2) o.p. znajduje potwierdzenie w aktach sprawy.
W informacji w sprawie podatku rolnego na 2015 r. wypełnionej w dniu 11 lipca 2016 r. skarżąca wykazała do opodatkowania grunty o łącznej pow. 297,5561 ha.
W złożonej zaś w dniu 17 czerwca 2020 r. korekcie informacji w sprawie podatku rolnego na rok 2015 (zmiany od 1 lipca 2015) skarżąca wykazała do opodatkowania grunty o łącznej pow. 297,9908 ha.
Z decyzji w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015 r. (z dnia 29 lipca 2020 r.) wynika, że łączna powierzchnia gruntów rolnych wynosi 297,9908 ha, a łączna powierzchnia gruntów (razem z lasami) wynosi 299.2692 ha.
W sprawie, decyzją organu pierwszej instancji objęto grunty rolne o łącznej powierzchni 297,185 1ha, a łączna powierzchnia wszystkich gruntów wynosi 300,2099ha. Organ pierwszej instancji wykazał, że złożone przez skarżącą w 2020 r. korekty deklaracji ujawniają do opodatkowania inne powierzchnie gruntów, niż ujawnione w deklaracjach złożonych w dniu 11 lipca 2016 r., co przeczy tezie skarżącej, że organ w 2016 r. był w posiadaniu aktualnych danych o przedmiotach opodatkowania.
Zatem prawidłowo organ odwoławczy argumentował, że stan przedmiotów podlegających opodatkowaniu w 2016 r. nie jest tożsamy ze stanem z 2015 r. Ponadto, jak podniósł organ odwoławczy, w 2016 r. na części działki [...] stanowiącej w tym roku współwłasność skarżącej i M. F. oraz na części działki nr [...] była prowadzona działalność gospodarcza, a stosowna informacja podatkowa w 2016 r. nie została złożona.
Zatem zarzuty naruszenia art. 68 § 1 i § 2 o.p. w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 o.p. są bezzasadne.
Organy nie mogły naruszyć art. 70 § 1 i art. 59 § 1 pkt 9 o.p., gdyż tych przepisów nie stosowały. Kwestia przedawnienia podatków powstających po doręczeniu decyzji (jak w rozpoznawanej sprawie) uregulowana została w ww. art. 68 o.p. Dopiero gdy decyzje zostaną doręczone we wskazanych w tym przepisie terminach, powstaje zobowiązanie do zapłacenia podatku, które ulega przedawnieniu na podstawie art. 70 o.p. po upływie 5 lat, licząc od końca roku, w którym upłynie termin płatności. Najpierw zatem zobowiązanie musi powstać poprzez doręczenie decyzji ustalającej w terminach określonych w art. 68 o.p., a po jego powstaniu może ono ulec przedawnieniu po upływie terminu wynikającego z art. 70 o.p. (tak Etel Leonard (red), Ordynacja podatkowa. Komentarz. Tom I. Zobowiązania podatkowa. Opubl.: WKP 2022).
Prawidłowo organ odwoławczy wskazał, że dołączone przez skarżącą do odwołania pełnomocnictwo dotyczyło czynności sprawdzających w sprawie złożonych korekt w zakresie podatku od nieruchomości i toczyło się pod sygnaturą [...]. Organ wyjaśnił, że w stosunku do 2016 r. prowadzone były czynności sprawdzające oraz trzy odrębne postępowania podatkowe zakończone odrębnymi decyzjami. Każde z tych postępowań jest odrębną sprawą podatkową w rozumieniu przepisu art. 138e § 1 o.p. Z akt sprawy wynika, iż pełnomocnictwo szczególne, na które powołuje się skarżąca zostało udzielone adwokat M. G. (G.) w dniu 20 stycznia 2018 r. i w jego treści powołano ww. sygnaturę. Natomiast po wszczęciu w dniu 6 maja 2021 r. postępowania podatkowego, skarżąca w dniu 2 czerwca 2021 r. udzieliła adwokat M. G. (G.) pełnomocnictwa szczególnego do reprezentowania jej w postępowaniu podatkowym [...] w sprawie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku rolnym i leśnym za 2016 r. Pełnomocnictwo to zostało złożone w odpowiedzi na wezwanie organu do złożenia przez skarżącą stosownych informacji. Sygnatura powołania na pełnomocnictwie jest tożsama z tą wskazaną na postanowieniu o wszczęciu postępowania podatkowego z dnia 5 czerwca 2021 r. Skarżąca w toku postępowania podatkowego reprezentowana była przez ww. pełnomocnika; organ, po uzyskaniu informacji o udzieleniu przez skarżącą pełnomocnictwa, korespondencję kierował na adres pełnomocnika skarżącej.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 200 o.p., dostrzec trzeba, iż istotnie decyzja organu odwoławczego została wydana bez uprzedniego wyznaczenia skarżącej siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, lecz naruszenie to nie miało wypływy na wynik sprawy. Wyznaczenie siedmiodniowego terminu do realizacji prawa do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego pełni funkcję ochronną interesu strony, przez stworzenie możliwości poznania i oceny całego materiału dowodowego zebranego w sprawie. NSA w uchwale z 25 kwietnia 2005 r., FPS 6/04 stwierdził, że: 1. "Niezastosowanie w danej sprawie trybu określonego w art. 200 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60) nie jest wystarczającą przesłanką do uznania, że jest podstawa wznowienia postępowania wymieniona w art. 240 § 1 pkt 4 tej ustawy. 2. Naruszenie przez organ odwoławczy art. 200 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa jest naruszeniem przepisów postępowania, które może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), jeżeli wspomniane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy".
W świetle wywodów zawartych w uzasadnieniu powyższej uchwały NSA podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji jest w szczególności sytuacja, w której strona uprawdopodobni istnienie związku przyczynowego między naruszeniem przez organ obowiązku wyznaczenia stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego z art. 200 § 1 o.p., a pozbawieniem prawa do oceny całego zebranego materiału dowodowego i zaoferowania nowych dowodów, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy (zob. wyrok NSA z dnia 21 lipca 2022 r., sygn. akt III FSK 723/21).
W sprawie skarżąca jedynie ogólnie zarzuca naruszenie tego przepisu, podnosząc, iż obowiązek z niego wynikający dotyczy również organu odwoławczego. Tymczasem skarżąca powinna wykazać związek naruszenia np. z niewyjaśnieniem okoliczności sprawy (np. wyrok NSA z 18 stycznia 2022 r., III FSK 1350/21), czego nie uczyniła. W szczególności nie wykazała, że została pozbawiona prawa do oceny całego zebranego materiału dowodowego i zaoferowania nowych dowodów, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.
Wbrew twierdzeniom skarżącej organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a nadto zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy (art. 187 § 1 o.p.) oraz dokonały swobodnej jego oceny (art. 191 o.p.), co zresztą znalazło wyraz w uzasadnieniach wydanych przez nie decyzji (art. 210 § 4 o.p.) - organy szczegółowo wskazały dowody, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia w sprawie. Organ odwoławczy rozpatrzył sprawę ponownie i odniósł się do zarzutów odwołania, uznając je za bezzasadne (art. 127 o.p.).
Przez wzgląd na powyższe zarzuty skargi należało uznać za bezzasadne.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; dalej p.p.s.a.), oddalił skargę.