I SA/GL 547/25

I SA/Gl 547/25 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-12-09
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-04-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Agata Ćwik-Bury /sprawozdawca/
Mikołaj Darmosz
Paweł Kornacki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 120, art. 121, art. 122, art. 187 par. 1, art. 191, art. 210 par. 1 pkt 6, art. 210 par. 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kornacki, Sędziowie Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury (spr.), Asesor WSA Mikołaj Darmosz, Protokolant Nikola Bartosik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 28 lutego 2025 r. nr SKO.F/41.4/1277/2024/21997 w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2023 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 387 (trzysta osiemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
1. Na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2025 r. poz. 111, dalej: O.p.) po rozpatrzeniu odwołania R. P. (dalej: Skarżąca) od decyzji Prezydenta Miasta K. (dalej: Prezydent) z 13 listopada 2024 r. nr ewid. [...] ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2023 rok, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: Kolegium) decyzją z 28 lutego 2025 r. SKO.F/41.4/277/2024/21997 utrzymało w mocy decyzję Prezydenta.
2. Dotychczasowy stan sprawy.
2.1. Prezydent po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją z 13 listopada 2024 r. nr ewid. [...], doręczoną 2 grudnia 2024 r., ustalił Skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2023 rok w kwocie 1462 zł. Do opodatkowania organ przyjął grunty pozostałe o pow. 2750m2.
2.2. Od tej decyzji Prezydenta Skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, odwołała się do Kolegium, wskazując m.in., że:
- działka nr [...] jest drogą dojazdową do kamienicy przy ul. [...] nr [...]. Ma 176m2 i według właścicieli kamienicy mają służebność drogi przyznaną przez sąd, na 15 metrze długości drogi stoi mur poprzeczny o wysokości 2,5 metra ustawiony w poprzek drogi. Pozostałą cześć drogi zajął budynek przy ul. [...] [...] i [...];
- działka nr [...] została wyodrębniona z działki [...]. Jest wpisana w Urzędzie Miasta K., że jest zajęta przez P;
- grunty Skarżącej, które posiadała od 1993 do 2023 były nieopodatkowane przez Miasto K. (nieużytki przemysłowe); wniesiono zarazem o przeprowadzenie wizji lokalnej tych działek [...], [...], [...], [...], [...]., są to nieużytki przemysłowe bez dojazdu.
2.3. Zaskarżoną decyzją Kolegium utrzymało w mocy decyzję Prezydenta.
W uzasadnieniu wyjaśniło, że materialnoprawną podstawę decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 70 ze zm., dalej: u.p.o.l. w brzmieniu obowiązującym w dacie powstania obowiązku podatkowego), zgodnie z którą podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące m.in.: właścicielami lub posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, albo użytkownikami wieczystymi gruntów (art. 3 ust. 1 pkt 1-3). Informacje dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych z mocy art. 20 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne objęte są ewidencją gruntów i budynków. Ewidencja ta, ze względu na art. 21 ust. 1 tej ustawy stanowi podstawę wymiaru podatków.
Jak wynika z akt sprawy, w tym zapisów w ewidencji gruntów i budynków oraz księgi wieczystej [...] Sądu Rejonowego K.- [...] w K. prowadzonej dla nieruchomości położonej w K. przy ul. [...], stanowiącej działki gruntu [...]., [...], [...], [...] oraz [...] o łącznej powierzchni 2750m2, na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia 16 stycznia 1992 r., sygn. akt [...], postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia 6 kwietnia 1992 r., sygn. akt [...], postanowienia Sądu Rejonowego we W. z dnia 9 marca 1993 r., sygn. akt [...], zaświadczenia wydanego przez Urząd Skarbowy w K. 20 maja 1993 r. sygn. [...], zaświadczenia wydanego przez Urząd Skarbowy w K. 8 czerwca 1993 r., sygn. [...] oraz aktu poświadczenia dziedziczenia Rep. A nr [...] z 29 kwietnia 2014 r., ww. nieruchomość była wpisana na rzecz Skarżącej. Natomiast zgodnie z aktem notarialnym Rep. A nr [...] z 15 listopada 2023 r. Skarżąca dokonała sprzedaży ww. nieruchomości.
W związku z niewywiązaniem się przez Skarżącą z obowiązku, z art. 6 ust. 6 u.p.o.l., organ podatkowy wezwał ww. do złożenia Informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych za przedmiotową nieruchomość, a następnie, wobec niezłożenia deklaracji, wszczął postępowania w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 2018-2023. Skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, po zapoznaniu się z materiałem dowodowym w przedmiotowej sprawie, złożyła oświadczenie, iż w 1992 r. była w Urzędzie Miasta K. spytać się o reprywatyzacje terenów po ojcu J. H.. Pani inżynier B. geodeta miała polecenie od prezydenta miasta K. odszukać spadkobierców J. H., aby Huta F mogła uregulować sprawy gruntu przy bloku przy ulicy [...] [...] i poinformowała Skarżącą jak ma sprawę załatwić. W1993 r. Skarżąca nabyła 3/4 własności gruntu, jej mama L. H. 1/4 własności w 1993 r. Huta F kupiła od nich teren pod blokiem przy ul. [...][...] i miasto uzyskało parking pod blokiem. Reszta gruntu aż do torów kolejowych w planie zagospodarowania przestrzennego była jako teren pod kolej skwer deptak parking, lecz po 1993 r. zniesiono plan zagospodarowania przestrzennego. Od 1992 i 1993r nic się nie zmieniło nie ma drogi przejazdowej blaszaki garaże jak stały tak stoją i przez te łata teren sprzątamy kosimy ponosimy koszty, przy torach kolejowych są kamienie do uzupełniania podkładów.
Po zapoznaniu się z aktami sprawy pełnomocnik złożył deklarację, w której wskazał do opodatkowania grunty pomniejszone o powierzchnię działki gruntu [...]. km. 48, tj. 696m2 i oświadczył, że obiekty na nieruchomości nie są trwałe związane z gruntem. Ponadto działka przy torach kolejowych ([...]) była użytkowana przez P (kolej).
Zdaniem Kolegium ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że w latach 2019-2023 (do końca listopada) Skarżąca była właścicielką nieruchomości położonej w K. przy ul. [...], stanowiącej działki gruntu [...]., [...] i [...] km 48 oraz działki [...]. i [...] km 48 o łącznej pow. 2750m2, a tym samym podatnikiem podatku od nieruchomości tytułem tychże działek. Zasadnie wobec tego organ ustalił Skarżącej wymiar podatku od nieruchomości, przyjmując do opodatkowania pow. 2750m2 gruntów pozostałych. Ponadto, w oparciu o pozyskane informacje, organ dokonując opodatkowania prawidłowo uwzględnił pow. działki [...]., która, jak ustalono, nie znajdowała się w posiadaniu P S.A. Z dokumentów zebranych w toku postępowania nie wynika bowiem, by P S.A. była użytkownikiem ww. działki (świadczy o tym m.in.: odpowiedź P S.A. z dnia 26 sierpnia 2024 r., zgodnie z którą P S.A. nie dysponuje dokumentami, na podstawie których nastąpiło objęcie we władanie działki [...]. oraz pismo P S.A z dnia 14 października 2024 r., zgodnie z którym P S.A. nie posiada w zasobach nieruchomości gruntowej o numerze ewidencyjnym [...].). Ponadto w dniu 17 maja 2023 r. zostało złożone przez podatniczkę do Urzędu Miasta K. pismo, w którym podatniczka zawnioskowała o wykreślenie P z użytkowania mojej działki [...]. w K. [...], karta mapy 48, albowiem otrzymała pismo z dyrekcji kolei w K., że nie użytkują działki K. oraz zgadzają się na wykreślenie z użytkowania P.
Reasumując, zebrany w sprawie materiał dowodowy potwierdził, iż zgodnie z przepisami prawa podatkowego w okresie od stycznia 2019 do listopada 2023 r. podatniczka była właścicielem przedmiotowej nieruchomości. Świadczy o tym m.in. fakt, że to podatniczka dokonała sprzedaży wszystkich działek wchodzących w skład nieruchomości, ponadto jako ich prawny właściciel występowała przed organami władzy publicznej w sprawach dotyczących tej nieruchomości, ponosiła koszty związane z jej utrzymaniem "przez lata teren sprzątamy kosimy ponosimy koszty" (treść oświadczenia z dnia 12 grudnia 2023 r.) oraz "Latem 2021 roku dostałam pisemne wezwanie z Urzędu Miasta K. do uporządkowania swoich działek w K. [...]. przy ul. [...] 11 oraz 10 fotografii śmieci. Teren posprzątała firma pan D. za 3850zł. W grudniu 2021 roku dostałam kolejne pismo do posprzątania tych działek i zlecenie to wykonałam" (treść odwołania z dnia 13 grudnia 2024 r.).
W kwestii służebności drogi, tj. działki nr [...] należy zauważyć, iż w aktach sprawy brak dokumentów świadczących o jej istnieniu. Zgodnie z przyjętym orzecznictwem właściciele lokali mieszkalnych korzystających z ustanowionej służebności gruntowej nie są posiadaczami samoistnymi nieruchomości obciążonej służebnością przejazdu lub przechodu (por. wyrok NSA z 9 maja 2017 r. II FSK 961/15). Również mając na uwadze katalog podatników wymienionych w art. 3 ust. 1 u.p.o.l. przyjdzie wskazać, iż wśród wymienionych tam podatników nie wskazano, ażeby podatnikiem poza właścicielem (współwłaścicielem) był także uprawniony z ograniczonego prawa rzeczowego jakim jest służebność gruntowa. To, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. grunt jest przedmiotem opodatkowania nie oznacza, że każdy uprawniony do korzystania z tego gruntu jest podatnikiem. Uprawniony ze służebności gruntowej nie jest właścicielem tej części gruntowej, do której przysługuje mu uprawnienie służebności. Nie jest też posiadaczem gruntu, o którym mowa w art. 3 ust. 3 u.p.o.l.
Odnosząc się natomiast do zarzutu, jakoby sporne grunty stanowiły nieużytki przyjdzie wskazać, że w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Wydział Geodezji Urzędu Miasta K., a także z wydruków historii działek i użytków z ewidencji gruntów i budynków brak jest informacji, aby przedmiotowe działki kiedykolwiek były zaklasyfikowane jako nieużytki symbolem "N" oraz żeby dokonywano zmiany klasoużytków na ww. działkach. Zgodnie z dokumentami zebranymi przez organ podatkowy, działki gruntu [...]., [...], [...] sklasyfikowane są jako tereny mieszkaniowe - klasoużytek "B", natomiast działki gruntu [...]. oraz [...] jako zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie budowy - klasoużytek "Bp". Jak przy tym wskazano na wstępie, dokonując wymiaru podatku od nieruchomości organ związany jest zapisami ewidencji gruntów i danych tych nie może samodzielnie podważać. Jednocześnie dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p., co oznacza, że korzystają z domniemania wiarygodności, tzn. stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Jeśli podatnik kwestionuje zapisy ewidencji, powinien sam wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, a następnie - w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń - na podstawie zmienionych danych z ewidencji, może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych w podatku od nieruchomości (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 23 września 2014 r. I SA/Gd 641/14). Do czasu zmiany ewidencji budynków we właściwym trybie, przez organ właściwy do prowadzenia tej ewidencji, jej zapisy wiążą organy w postępowaniu podatkowym (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 29 maja 2014 r. I SA/Łd 49/14). Również z zapisów aktu notarialnego (§2) Rep. A nr [...] z dnia 15 listopada 2023 r. wynika, iż sporne działki zostały sprzedane jako tereny mieszkaniowe oraz tereny niezabudowane lub w trakcie budowy. W związku z powyższym ww. grunty nie mogą podlegać zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od nieruchomości, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l.
2.5. W skardze osobistej Skarżąca nie podzieliła stanowiska organów podatkowych.
W uzasadnieniu przedstawiła swoją historię związaną z konfiskatą majątku po II wojnie światowej. Dodała, że zainteresowanie kupnem działek wyraził Prezydent, jednak sprzedaż nie doszła do skutku. W 2017 roku postanowiła zrobić porządek z murowaną stróżówką nielegalnie postawioną przez hutę F na moim terenie. 24 lipca 2017 roku zostało wysłane pierwsze pismo urzędowe w tej sprawie, a następne 16.10.2017, 21.12.2017. Końcem grudnia 2017 roku Skarżąca była na spotkaniu w UM K. oraz otrzymałam kolejne pisma 05.03.2018, 07.05.2018. Za każdym razem w UK pokazywała akt własności terenu, mapkę działek oraz pismo od Prezydenta stwierdzające, że jej działki są nieużytkami poprzemysłowymi. Na koniec 2018 roku osoba użytkująca nielegalną stróżówkę zlikwidowała ją. Latem 2021 dostałam pismo z UM K. ze zdjęciami śmieci na mojej działce. Zapłaciłam 3850 zł firmie sprzątającej "Pan D." która wywiozła dwa średnie kontenery śmieci. Przed tą sprawą byłam znów w UM K. zapytać się czy mogłabym przekazać miastu moje działki. Po przeczytaniu dokumentów przez urzędników stwierdzili, że najpierw jest konieczność usunięcia śmieci co też wykonałam. W grudniu 2021 roku ponownie dostałam z UM K. wezwanie do ponownego posprzątania moich działek. Zbierałam trzy żółte worki tworzyw sztucznych i dwa zielone worki szkła. Nie stać mnie na płacenie za sprzątanie terenu. Postanowiłam zbyć ten teren, jako że choruje na [...] i serce. W 2022 roku znalazł się kupiec, który podpisał umowę przedwstępną u notariusza. Umowa była warunkowa i zawierała klauzurę, że za rok zostanie sfinalizowana sprzedaż pod warunkiem wykreślenia P z użytkowania działki tej znajdujące się blisko torów kolejowych oraz należało się pozbyć minowanej budki. Skarżąca otrzymała list od Dyrekcji kolei z K., że już nie potrzebują mojej działki, została zlikwidowana murowana budka. W dniu 15.10.2023 roku został podpisany akt notarialny sprzedaży tych 2750 m2. W grudniu 2023 roku dostałam pismo z UM K. z wydziału Podatków i Opłat Stałych rachunek do zapłaty od 2018-2023 roku. W całej Polsce podatki płaci się co roku a nie jednorazowo za pięć lat. Roczny podatek rozbija się na cztery kwartały. W załączeniu dołączono dokument - operat szacunkowy nieruchomości gruntowej z 1993 roku
2.5. W odpowiedzi na skargę kolegium wniosło o jej oddalenie.
2.6. Na rozprawie w dniu 9 grudnia pełnomocnik skarżącej – adwokat, podtrzymują skargę osobistą, wniósł o uchylenie decyzji obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Pełnomocnik wyjaśnił, że na części działki znajdują się czynne tory kolejowe.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
3.1. Skarga okazała się zasadna.
3.2. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do oceny, czy prawidłowo organy podatkowe uznały Skarżącą za podatnika podatku od nieruchomości za lata 2029-2023, kwestionując samoistne posiadanie działki gruntu K. przez P. S.A. z siedzibą w W..
3.3. Rozważając sporne zagadnienie Sąd przyznał rację Skarżącej, gdyż w sprawie doszło do naruszenia podstawowych zasad prowadzenia postępowania podatkowego (dowodowego) przez organy podatkowe, tj. art. 120, art. 121 O.p., art. 122 O.p., art. 187 § 1 O.p., art. 191 O.p. oraz 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Gdyby bowiem nie doszło do wskazanych naruszeń prawa procesowe rozstrzygnięcie mogłoby być inne.
Organy podatkowe zobowiązane są do ustalenia wszystkich faktów i okoliczności, które są niezbędne dla załatwienia sprawy (art. 122 O.p.). Powinny zebrać wszystkie dostępne dowody i rozpatrzeć je w sposób wyczerpujący, niezależnie od tego, czy potwierdzają one tezy organu czy twierdzenia podatnika (art. 187 § 1 w zw. z art.121 § 1 O.p.). Następnie powinny je ocenić zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 191 O.p.). Ocena ta była logiczna i spójna a materiał został zgromadzony do momentu uzyskania pewności w zakresie stanu faktycznego sprawy, tj. stwierdzenia, że stan ten podpada pod hipotezę określonej normy prawnej o charakterze materialnoprawnym, co powinno znaleźć w uzasadnieniu decyzji (art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p.
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i oceny wyprowadzone na jego podstawie naruszają obowiązki płynące z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w dyspozycji art. 122 oraz art. 187 § 1 O.p., zgodnie z którym organ podatkowy zobowiązany jest zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowody, czego nie uczynił. Zdaniem Sądu doszło także do naruszenia art. 191 O.p., zgodnie z którym. organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona wiarygodności zgromadzonych dowodów w sposób swobodny na podstawie własnego przekonania opartego na zebranym materiale dowodowym. Ocena dowodów przez organ podatkowy staje się dowolną dopiero wtedy, gdy w danej sprawie przekroczone zostaną granice swobodnej oceny dowodów. Aby jednak ocena mogła być uznana za zgodną z art. 191 O.p. zebrany w sprawie materiał dowodowy musi być kompletny i pozwalać na prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego.
3.4. Uzasadniając takie stanowisko w pierwszej kolejności wskazać należy, że bezsporne pozostaje, iż Skarżąca jest właścicielem objętych zaskarżoną decyzją działek w tym działki [...].. Sporne pozostaje natomiast czy P S.A. były samoistnym posiadaczem działki [...]., a w konsekwencji podatnikiem podatku od nieruchomości za okres objęty zaskarżoną decyzją. Tymczasem Kolegium koncentruje się w znacznej mierze na wykazaniu, że to Skarżąca była właścicielem spornych działek, co oznacza, że ciążył na niej obowiązek z tytułu podatku od nieruchomości.
Przypomnieć także należy, że materialnoprawną podstawę decyzji stanowią przepisy u.p.o.l. (w brzmieniu obowiązującym w dacie powstania obowiązku podatkowego), zgodnie z którymi podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące m.in.: właścicielami lub posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, albo użytkownikami wieczystymi gruntów (art. 3 ust. 1 pkt 1-3). Jeżeli nieruchomość stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach (art. 3 ust. 4 u.p.o.l.). Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m.in. grunty (art. 2 ust. 1 u.p.o.l.). Zgodnie z art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, grunty są to części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności. Informacje dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych z mocy art. 20 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne objęte są ewidencją gruntów i budynków. Ewidencja ta, ze względu na art. 21 ust. 1 tej ustawy stanowi podstawę wymiaru podatków, czego Sąd nie kwestionuje.
W podatku od nieruchomości, dla gruntów podstawę opodatkowania stanowi powierzchnia. Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie (art. 6 ust. 1 i ust. 3 u.p.o.l.). W stosunku do osób fizycznych obowiązek ten - w myśl art. 6 ust. 7 u.p.o.l. - konkretyzowany jest w drodze konstytutywnej decyzji organu podatkowego ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości.
Skład orzekający w sprawie podziela stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 21 kwietnia 2023 r. III FSK 318/22, zgodnie z którym obowiązek podatkowy samoistnego posiadacza wyłącza obowiązek podatkowy właściciela nieruchomości i gdy ta znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości ciąży nie na właścicielu nieruchomości, ale na jej posiadaczu. Posiadacz samoistny nieruchomości jest podatnikiem nawet, jeśli ujawnione w księdze wieczystej prawo własności przysługuje innej osobie niż on. Odwołując się do art. 336 k.c., zgodnie z którym posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). w świetle art. 336 k.c. posiadanie jest władaniem rzeczą i obejmuje dwa elementy: fizyczny (corpus possessionis) - faktyczne władanie rzeczą oraz psychiczny (animus rem sibi habendi) - wolę władania rzeczą dla siebie. W przypadku posiadania samoistnego, animus rem sibi habendi przejawia się w podejmowaniu wielu czynności wskazujących na to, że posiadacz traktuje rzecz jako pozostającą w jego sferze swobodnej dyspozycji, przy czym ocena podejścia, uwzględnia rzeczywistą wolę władającego, dokonywana jest obiektywnie, z punktu widzenia otoczenia posiadającego. Konieczne jest wykonywanie przez posiadacza czynności faktycznych wskazujących na samodzielny, rzeczywisty i niezależny od woli innej osoby stan władztwa. Wszystkie dyspozycje posiadacza powinny zatem swą treścią odpowiadać dyspozycjom właściciela.
Sąd uznał, że rozpatrzenie zarzutów naruszenia przepisów postępowania, traktujących o prawidłowości toku postępowania i wiążącego charakteru ustaleń faktycznych sprawy, należy odnieść do uznanych w art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust 3 u.p.o.l. istotnych okoliczności, a ustalenia przyjęte przez Kolegium oparte przede wszystkim na twierdzeniu P nie są wystarczające. Przypomnieć bowiem należy, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium wskazało, iż "w oparciu o pozyskane informacje, organ dokonując opodatkowania prawidłowo uwzględnił pow. działki [...]., która, jak ustalono, nie znajdowała się w posiadaniu P S.A. Z dokumentów zebranych w toku postępowania nie wynika bowiem, by P S.A. była użytkownikiem ww. działki (świadczy o tym m.in.: odpowiedź P S.A. z dnia 26 sierpnia 2024 r., zgodnie z którą P S.A. nie dysponuje dokumentami, na podstawie których nastąpiło objęcie we władanie działki [...]. oraz pismo P S.A z dnia 14 października 2024 r., zgodnie z którym P S.A. nie posiada w zasobach nieruchomości gruntowej o numerze ewidencyjnym [...].). Ponadto w dniu 17 maja 2023 r. zostało złożone przez podatniczkę do Urzędu Miasta K. pismo, w którym podatniczka zawnioskowała o wykreślenie P z użytkowania mojej działki [...]. w K. [...], karta mapy 48, albowiem otrzymała pismo z dyrekcji kolei w K., że nie użytkują działki [...] oraz zgadzają się na wykreślenie z użytkowania P."
W konsekwencji swoje stanowisko Kolegium oparło na informacji P S.A. i nie dysponuje dokumentami, na podstawie których nastąpiło objęcie ich w posiadanie (działka [...].), posiłkując się dodatkowo faktem, że to Skarżąca odprowadziła należności z tytułu odpadów za lata 2019-2023. Pominięto natomiast zupełnie informację, że Skarżąca nie była we władaniu tej działki oraz nie pobierała z niej pożytków. Stanowisko takie nie zasługuje na aprobatę. Kolegium pominęło irrelewantną kwestię, że posiadanie samoistne jest stanem faktycznym, a nie prawnym – co nakreślono powyżej.
Rozpoznając sprawę ponownie Kolegium podejmie w ramach postępowania dowodowego wszelkie kroki, w tym w szczególności dokona oględzin spornej działki, przeprowadzi dowód z przesłuchania świadków, mające na calu ustalenie czy P S.A. była posiadaczem działki [...]. w okresie objętym decyzją. W tych ramach weźmie pod uwagę, że animus rem sibi habendi przejawia się w podejmowaniu wielu czynności wskazujących na to, że posiadacz P S.A. traktuje rzecz jako pozostającą w jego sferze swobodnej dyspozycji, przy czym ocena podejścia, uwzględnia rzeczywistą wolę władającego, dokonywana jest obiektywnie, z punktu widzenia otoczenia posiadającego. Konieczne jest wykonywanie przez posiadacza czynności faktycznych wskazujących na samodzielny, rzeczywisty i niezależny od woli innej osoby stan władztwa. Wszystkie dyspozycje posiadacza powinny zatem swą treścią odpowiadać dyspozycjom właściciela.
Mając na uwadze powyższe uchybienie rozpoznanie pozostałych zarzutów Sąd uznał za przedwczesne.
Powołane w uzasadnieniu wyroki sądów administracyjnych są dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
3.7. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 ust. 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.) wobec stwierdzenia naruszenia przepisów prawa procesowego oraz prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, uchylił zaskarżoną decyzję
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 wskazanej ustawy.