I SA/Gl 541/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę I Spółki jawnej na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) z dnia 30 stycznia 2023 r., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia 26 września 2022 r. w przedmiocie określenia wysokości wierzytelności bezpodstawnie nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu. Sprawa wywodziła się z postępowania egzekucyjnego prowadzonego z majątku K.I., w ramach którego zajęto wierzytelność przysługującą zobowiązanej od skarżącej spółki. Organ egzekucyjny określił spółce jako dłużnikowi zajętej wierzytelności kwotę 140.553,82 zł jako bezpodstawnie nieprzekazaną. Po zażaleniu spółki, DIAS utrzymał to postanowienie w mocy. Następnie Naczelnik Urzędu Skarbowego ponownie określił kwotę nieprzekazanej wierzytelności na 66.000,00 zł, wskazując na wpłaty dokonane przez spółkę po otrzymaniu zawiadomienia o zajęciu. Spółka wniosła skargę, zarzucając naruszenie zasad postępowania, w tym zasady praworządności i prawdy obiektywnej, oraz kwestionując ustalenia faktyczne. Sąd uznał skargę za zasadną, ale z innych względów. Stwierdził, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niezbadanie dopuszczalności ponownego orzekania w sytuacji, gdy kwota nieprzekazanej wierzytelności została już ustalona w prawomocnym postanowieniu z dnia 23 marca 2022 r. Sąd wskazał, że w obrocie prawnym pozostały dwa postanowienia dotyczące tej samej wierzytelności, co stwarzało zagrożenie podwójnej egzekucji. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie DIAS oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, nakazując organom rozważenie uruchomienia procedury wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie przepisów postępowania w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności dopuszczalność ponownego orzekania w sprawie prawomocnie zakończonej.
Dotyczy specyficznej sytuacji prowadzenia dwóch postępowań w sprawie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności wobec tego samego dłużnika zajętej wierzytelności.
Zagadnienia prawne (2)
Czy dopuszczalne jest ponowne wydanie postanowienia o określeniu wysokości wierzytelności bezpodstawnie nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu, w sytuacji gdy w tej samej sprawie, wobec tego samego dłużnika zajętej wierzytelności i w związku z tym samym środkiem egzekucyjnym, zostało już wydane prawomocne postanowienie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ponowne orzekanie w sprawie, która została już prawomocnie rozstrzygnięta, bez wzruszenia poprzedniego rozstrzygnięcia w odpowiednim trybie, stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że w obrocie prawnym istniały dwa prawomocne postanowienia dotyczące tej samej kwestii, co narusza zasadę trwałości orzeczeń i stwarza ryzyko podwójnej egzekucji. Organy administracji powinny były zbadać dopuszczalność ponownego orzekania lub zastosować tryby nadzwyczajne wobec pierwszego postanowienia.
Czy wpłaty dokonane przez dłużnika zajętej wierzytelności po dacie zajęcia, a przed wydaniem postanowienia o określeniu wysokości nieprzekazanej wierzytelności, powinny zostać uwzględnione przy ustalaniu tej kwoty?
Odpowiedź sądu
Kwota wskazana w postanowieniu o określeniu wysokości nieprzekazanej wierzytelności stanowi górną granicę odpowiedzialności dłużnika zajętej wierzytelności i nie musi pokrywać się z kwotą pozostałą do uregulowania. Informacja o zaspokojeniu może być zawarta w uzasadnieniu.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że postanowienie z art. 71a § 9 u.p.e.a. określa maksymalną kwotę odpowiedzialności, a nie faktyczną zaległość. Organ egzekucyjny nie określa w sentencji kwoty, która została już zaspokojona lub zredukowana.
Przepisy (21)
Główne
u.p.e.a. art. 71a § 9
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 71b
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 3 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Do postępowania egzekucyjnego w administracji stosuje się uzupełniająco i odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym zasady dotyczące trybów nadzwyczajnych wzruszania orzeczeń ostatecznych.
u.p.e.a. art. 71a § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 89 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7a
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 16 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 110 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 126
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 150 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 152
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 210 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów postępowania poprzez niezbadanie dopuszczalności ponownego orzekania w sytuacji, gdy sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta. • Istnienie dwóch prawomocnych postanowień w obrocie prawnym dotyczących tej samej kwestii, co stwarza ryzyko podwójnej egzekucji.
Godne uwagi sformułowania
Przedmiot kontroli sądowej stanowiło postanowienie wydane w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym w sprawie określenia dłużnikowi zajętej wierzytelności wysokość bezpodstawnie nieprzekazanej kwoty. • W myśl powołanej zasady ogólnej administracyjnego postępowania egzekucyjnego wierzyciel, organ egzekucyjny i dłużnik zajętej wierzytelności współpracują w postępowaniu egzekucyjnym w sposób prowadzący do prawidłowego wykonania obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej. • Postanowienie określające wysokość nieprzekazanej wierzytelności jest indywidualnym aktem administracyjnym o charakterze konstytutywnym nakładającym na określony podmiot, skonkretyzowany obowiązek poniesienia bezpośredniej odpowiedzialności majątkowej. • W rozpatrywanej sprawie wobec skarżącej Spółki jako dłużnika zajętej wierzytelności w związku z tym samym zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności i tą samą wierzytelnością, prowadzono w zwykłym trybie dwa następujące po sobie postępowania w sprawie ustalenia wysokości bezpodstawnie nieprzekazanej wierzytelności. • Wspomniane postanowienie DIAS z 23 marca 2022 r. pozostawało w mocy i jako takie wiązało organy orzekające w sprawie, co do wysokości bezpodstawnie nieprzekazanej przez spółkę kwoty wierzytelności. • Kwota wskazana w sentencji postanowienia, to górna nieprzekraczalna granica odpowiedzialności, co nie musi pokrywać się z kwotą jaka pozostaje do uregulowania np. w dacie doręczenia postanowienia.
Skład orzekający
Eugeniusz Christ
przewodniczący
Mikołaj Darmosz
sprawozdawca
Bożena Pindel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów postępowania w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności dopuszczalność ponownego orzekania w sprawie prawomocnie zakończonej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prowadzenia dwóch postępowań w sprawie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności wobec tego samego dłużnika zajętej wierzytelności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie zasad postępowania administracyjnego, zwłaszcza zasady trwałości orzeczeń, nawet w skomplikowanych postępowaniach egzekucyjnych. Ilustruje potencjalne pułapki proceduralne dla organów administracji.
“Dwa razy to samo? Sąd administracyjny uchyla postanowienia o nieprzekazanej wierzytelności z powodu błędu proceduralnego.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.