Orzeczenie · 2023-11-30

I SA/Gl 541/23

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2023-11-30
NSAAdministracyjneWysokawsa
postępowanie egzekucyjnewierzytelnośćzajęcienieprzekazaniedłużnik zajętej wierzytelnościorgan egzekucyjnyuchylenie postanowienianaruszenie przepisówprawomocność

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę I Spółki jawnej na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) z dnia 30 stycznia 2023 r., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia 26 września 2022 r. w przedmiocie określenia wysokości wierzytelności bezpodstawnie nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu. Sprawa wywodziła się z postępowania egzekucyjnego prowadzonego z majątku K.I., w ramach którego zajęto wierzytelność przysługującą zobowiązanej od skarżącej spółki. Organ egzekucyjny określił spółce jako dłużnikowi zajętej wierzytelności kwotę 140.553,82 zł jako bezpodstawnie nieprzekazaną. Po zażaleniu spółki, DIAS utrzymał to postanowienie w mocy. Następnie Naczelnik Urzędu Skarbowego ponownie określił kwotę nieprzekazanej wierzytelności na 66.000,00 zł, wskazując na wpłaty dokonane przez spółkę po otrzymaniu zawiadomienia o zajęciu. Spółka wniosła skargę, zarzucając naruszenie zasad postępowania, w tym zasady praworządności i prawdy obiektywnej, oraz kwestionując ustalenia faktyczne. Sąd uznał skargę za zasadną, ale z innych względów. Stwierdził, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niezbadanie dopuszczalności ponownego orzekania w sytuacji, gdy kwota nieprzekazanej wierzytelności została już ustalona w prawomocnym postanowieniu z dnia 23 marca 2022 r. Sąd wskazał, że w obrocie prawnym pozostały dwa postanowienia dotyczące tej samej wierzytelności, co stwarzało zagrożenie podwójnej egzekucji. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie DIAS oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, nakazując organom rozważenie uruchomienia procedury wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Naruszenie przepisów postępowania w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności dopuszczalność ponownego orzekania w sprawie prawomocnie zakończonej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prowadzenia dwóch postępowań w sprawie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności wobec tego samego dłużnika zajętej wierzytelności.

Zagadnienia prawne (2)

Czy dopuszczalne jest ponowne wydanie postanowienia o określeniu wysokości wierzytelności bezpodstawnie nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu, w sytuacji gdy w tej samej sprawie, wobec tego samego dłużnika zajętej wierzytelności i w związku z tym samym środkiem egzekucyjnym, zostało już wydane prawomocne postanowienie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ponowne orzekanie w sprawie, która została już prawomocnie rozstrzygnięta, bez wzruszenia poprzedniego rozstrzygnięcia w odpowiednim trybie, stanowi naruszenie przepisów postępowania.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że w obrocie prawnym istniały dwa prawomocne postanowienia dotyczące tej samej kwestii, co narusza zasadę trwałości orzeczeń i stwarza ryzyko podwójnej egzekucji. Organy administracji powinny były zbadać dopuszczalność ponownego orzekania lub zastosować tryby nadzwyczajne wobec pierwszego postanowienia.

Czy wpłaty dokonane przez dłużnika zajętej wierzytelności po dacie zajęcia, a przed wydaniem postanowienia o określeniu wysokości nieprzekazanej wierzytelności, powinny zostać uwzględnione przy ustalaniu tej kwoty?

Odpowiedź sądu

Kwota wskazana w postanowieniu o określeniu wysokości nieprzekazanej wierzytelności stanowi górną granicę odpowiedzialności dłużnika zajętej wierzytelności i nie musi pokrywać się z kwotą pozostałą do uregulowania. Informacja o zaspokojeniu może być zawarta w uzasadnieniu.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że postanowienie z art. 71a § 9 u.p.e.a. określa maksymalną kwotę odpowiedzialności, a nie faktyczną zaległość. Organ egzekucyjny nie określa w sentencji kwoty, która została już zaspokojona lub zredukowana.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego.

Przepisy (21)

Główne

u.p.e.a. art. 71a § 9

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 71b

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Do postępowania egzekucyjnego w administracji stosuje się uzupełniająco i odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym zasady dotyczące trybów nadzwyczajnych wzruszania orzeczeń ostatecznych.

u.p.e.a. art. 71a § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 89 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7a

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 16 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 110 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 126

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 150 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 152

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 210 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów postępowania poprzez niezbadanie dopuszczalności ponownego orzekania w sytuacji, gdy sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta. • Istnienie dwóch prawomocnych postanowień w obrocie prawnym dotyczących tej samej kwestii, co stwarza ryzyko podwójnej egzekucji.

Godne uwagi sformułowania

Przedmiot kontroli sądowej stanowiło postanowienie wydane w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym w sprawie określenia dłużnikowi zajętej wierzytelności wysokość bezpodstawnie nieprzekazanej kwoty. • W myśl powołanej zasady ogólnej administracyjnego postępowania egzekucyjnego wierzyciel, organ egzekucyjny i dłużnik zajętej wierzytelności współpracują w postępowaniu egzekucyjnym w sposób prowadzący do prawidłowego wykonania obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej. • Postanowienie określające wysokość nieprzekazanej wierzytelności jest indywidualnym aktem administracyjnym o charakterze konstytutywnym nakładającym na określony podmiot, skonkretyzowany obowiązek poniesienia bezpośredniej odpowiedzialności majątkowej. • W rozpatrywanej sprawie wobec skarżącej Spółki jako dłużnika zajętej wierzytelności w związku z tym samym zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności i tą samą wierzytelnością, prowadzono w zwykłym trybie dwa następujące po sobie postępowania w sprawie ustalenia wysokości bezpodstawnie nieprzekazanej wierzytelności. • Wspomniane postanowienie DIAS z 23 marca 2022 r. pozostawało w mocy i jako takie wiązało organy orzekające w sprawie, co do wysokości bezpodstawnie nieprzekazanej przez spółkę kwoty wierzytelności. • Kwota wskazana w sentencji postanowienia, to górna nieprzekraczalna granica odpowiedzialności, co nie musi pokrywać się z kwotą jaka pozostaje do uregulowania np. w dacie doręczenia postanowienia.

Skład orzekający

Eugeniusz Christ

przewodniczący

Mikołaj Darmosz

sprawozdawca

Bożena Pindel

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów postępowania w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności dopuszczalność ponownego orzekania w sprawie prawomocnie zakończonej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prowadzenia dwóch postępowań w sprawie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności wobec tego samego dłużnika zajętej wierzytelności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie zasad postępowania administracyjnego, zwłaszcza zasady trwałości orzeczeń, nawet w skomplikowanych postępowaniach egzekucyjnych. Ilustruje potencjalne pułapki proceduralne dla organów administracji.

Dwa razy to samo? Sąd administracyjny uchyla postanowienia o nieprzekazanej wierzytelności z powodu błędu proceduralnego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst