I SA/Gl 528/25

I SA/Gl 528/25 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-12-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-04-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Agata Ćwik-Bury /sprawozdawca/
Anna Tyszkiewicz-Ziętek /przewodniczący/
Monika Krywow
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 132
art. 33 par. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1327
art. 15l ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Sędziowie Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury (spr.), Sędzia WSA Monika Krywow-Milczarek, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia 26 lutego 2025 r. nr BCOF.WAR.635.78.2025 ŁD.BK.ZZ 01495056 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
1.Przedmiotem skargi J. W. (dalej: Skarżąca) jest postanowienie Dyrektora Biura Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. (dalej: Dyrektor) z dnia 26 lutego 2025 r. znak BCOF.WAR.635.78.2025 ŁD.BK.ZZ 01495056  utrzymujące w mocy postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej Wydział Abonamentu RTV z dnia 21 stycznia 2025 r., którym został oddalony zarzut nieistnienia obowiązku zapłaty opłaty abonamentowej objętej tytułem wykonawczym nr 56745E1-33/WR/2024 z dnia 14.11.2024 r. w sprawie egzekucji administracyjnej.
2. Dotychczasowy przebieg postępowania.
2.1. Dyrektor w postanowieniu z dnia 21 stycznia 2025 r. znak: [...] oddalił zarzut nieistnienia obowiązku.
2.2. W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik podtrzymał zarzut nieistnienia obowiązku i wezwał o wycofanie tytułu wykonawczego. Jako główny argument złożonego zażalenia podniósł błędne zrozumienie przez wierzyciela pojęcia "wstrzymuje się" w zakresie pobierania opłat abonamentowych zawartego przez ustawodawcę w art. 15 I ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 02 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tj.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1327 ze zm., dalej: ustawa COVID).
W ocenie pełnomocnika Dyrektor błędnie interpretuje użyte przez ustawodawcę pojęcie "wstrzymuje się" nie uwzględniając kontekstu sytuacji epidemicznej oraz celów ustawy. Pojęcie "wstrzymania pobierania" ujęte w ustawie budzi wątpliwości interpretacyjne to jednak winno być interpretowane jako zniesienie całkowite obowiązku uiszczania opłat w okresie trwania epidemii i stanu zagrożenia epidemicznego.
2.3. Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj: Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.) i art. 144 k.p.a. w związku z art. 18, art. 34 § 3 i art. 17 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2025 r., poz. 132; dalej: "u.p.e.a.) oraz w związku z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (tj.: Dz. U. z 2020 r., poz. 1689, dalej: ustawa abonamentowa) Dyrektor po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez pełnomocnika Skarżącej prowadzącej działalność gospodarcza Hotel B we W. utrzymał w mocy ww. postanowienie z dnia 21 stycznia 2025 r.
Uzasadniając swoje stanowisko Dyrektor wskazał, że uregulowania prawne zawarte w art. 15l ust. 1 i 2 ustawy o COVID stanowiły o wstrzymaniu pobierania opłat abonamentowych od przedsiębiorców w rozumieniu art. 4 ust. 1 lub 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, przez okres, w którym obowiązywał zakaz prowadzenia działalności na podstawie art. 46a i art. 46b pkt 1-6 i 8-12 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi.
Z uwagi na fakt, odwołania stanu zagrożenia epidemicznego z dniem 01 lipca 2023 r., zostały zniesione szczególne rozwiązania związane z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID 19, innych chorób oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw.
Abonenci (przedsiębiorcy) nie zostali zwolnieni z regulowania opłat abonamentowych a przepisy ww. ustawy z dnia 2 marca 2020 r. umożliwiły jedynie do czasu ustania stanu epidemii i zagrożenia epidemicznego wstrzymania się od ich uiszczania jak również nie stanowiły, iż zaległości miały być umarzane z tytułu panującej epidemii czy stanu zagrożenia epidemicznego. Gdyby celem ustawodawcy było zwolnienie czy umorzenie przedsiębiorcom opłat w okresach stanu epidemii, zagrożenia epidemicznego czy też w obszarach objętych zakazem prowadzenia działalności taki zapis ustawodawca umieściłby w zapisach ustaw.
Zatem w ocenie wierzyciela nie można rozszerzająco interpretować zapisu "wstrzymania się" od regulowania opłat abonamentowych.
W sprawie ograniczenia działalności obiektów hotelowych w okresie pandemii COVID-19, w tym nieużywanie odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych, zawieszenia działalności i nierealizowania usług hotelowych dla gości, nieoferowania pokojów na wynajem, nieosiągania w tym czasie dochodów a także zdemontowania odbiorników wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 7 sierpnia 2024 r., I SA/GI 1731/23 w którym wskazał, że podniesione okoliczności nie powodują ustania obowiązku regulowania opłat abonamentowych.
Na dzień wydania niniejszego postanowienia potwierdza się, że na indywidualnym numerze identyfikacyjnym [...] do dnia 10 marca 2020 r. wnoszone były opłaty abonamentowe (dokonano opłaty za marzec 2020 r.), następnie za okres od kwietnia 2020 r. do grudnia 2022 r. ujęty w tytule wykonawczym numer 56745E1-33/WR/2024 z dnia 14 listopada 2024 r. została wyegzekwowana należność przez organ egzekucyjny. Odnotowano również wpływ opłat abonamentowych za okres od stycznia 2023 r. do grudnia 2024 r.
Reasumując, wywiązując się z płatności przed dniem 10 marca 2020 r. Skarżąca miała prawo wstrzymać się z wnoszenia opłat abonamentowych niemniej wstrzymanie opłat nie oznaczało ich umorzenia a jedynie dało przedsiębiorcy możliwość opłacenia zaległości w późniejszych okresach. W okresie od 31 marca 2020 roku do dnia 15 grudnia 2020 roku wszyscy przedsiębiorcy mieli prawo wstrzymać się od wnoszenia opłat abonamentowych zaś od dnia 16 grudnia 2020 roku do dnia zniesienia stanu zagrożenia epidemicznego spowodowanego zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 tylko przedsiębiorcy objęci zakazem prowadzenia działalności. Abonent, który uregulowałby należność główną zobowiązania byłby zwolniony z uregulowania odsetek za zwłokę za okres od 31 marca 2020 r. do 15 grudnia 2020 r,
Zatem, w sytuacji podmiotów które, na dzień 8 marca 2020 r. nie miały zaległości, skorzystały z możliwości wstrzymania się od opłat abonamentowych i uregulowały zaległe opłaty po odwołaniu stanu zagrożenia epidemicznego, bądź w trakcie jego trwania oraz dodatkowo są podmiotem z branży hotelowej, nie były naliczane odsetki za zwłokę od dokonanych opłat.
Dodać należy, że ustawa o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych nie wprowadziła nowego typu zwolnień od opłat abonamentowych, które miałaby uwzględniać Poczta Polska S.A. dla przedsiębiorców. W art. 4 ust. 1 ustawy abonamentowej znajduje się katalog osób uprawnionych do uzyskania zwolnienia od opłat abonamentowych bez możliwości jego rozszerzenia (tylko w takich przypadkach możliwe jest po dopełnieniu formalności w placówce pocztowej uzyskanie przedmiotowego zwolnienia obowiązującego wyłącznie w gospodarstwie domowym).
Zatem biorąc pod uwagę zarzut nieistnienia obowiązku stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu wierzyciel utrzymuje zaznaczając ponownie, że obowiązki związane z rejestracją odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz uiszczaniem opłat za ich używanie mają swoje źródło w przepisach ustawy abonamentowej.
W elektronicznym rejestrze Poczty Polskiej S.A. dotyczącym zarejestrowanych użytkowników odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych odnotowano rejestrację 8 odbiorników radiofonicznych i 8 odbiorników telewizyjnych pod adresem: [...], [...] W., na dane: PPUH B, na podstawie której została wydana książeczka radiofoniczna numer [...]. Kolejna książeczka miała numer [...].
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187 z 2007 r., poz. 1342) zgłoszonej rejestracji został nadany indywidualny numer identyfikacyjny [...].
Następnie 19 marca 2012 r. została zgłoszona zmiana ilości odbiorników tj. z 8 odbiorników radiofonicznych i 8 odbiorników telewizyjnych na 25 odbiorników telewizyjnych. Od1 kwietnia 2012 r. opłaty abonamentowe regulowane są za 25 odbiorniki telewizyjne.
Podnoszona przez pełnomocnika argumentacja o wstrzymaniu się od wnoszenia opłat abonamentowych w okresie obowiązującego stanu zagrożenia epidemicznego, a wcześniej epidemii i obszarów w jakich prowadzenie działalności było ograniczone i przeniesienie jej jako argumentu dotyczącego braku obowiązku uregulowania obecnie opłat abonamentowych po ustaniu tych stanów wierzyciel uznaje za nieuzasadnione. Nadto stan zagrożenia epidemicznego został odwołany z dniem 1 lipca 2023 r.
2.4. W skardze na ww. postanowienie pełnomocnik Skarżącej zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisu art. 15l ust. 1 pkt 2 ustawy COVID poprzez błędne uznanie, że:
(a) wyrażenie ustawowe "wstrzymuje się pobieranie opłat abonamentowych", należy interpretować ściśle jako zawieszenie poboru tych opłat na czas "stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii", podczas gdy pomimo takiej redakcji przepis ten zniósł całkowicie obowiązek uiszczania opłat abonamentowych w okresie "stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii", bowiem celem ustawodawcy było całkowite zniesienie obowiązku uiszczania tych opłat w okresie stanu epidemii,
(b) istnieje obowiązek zapłaty odsetek za opóźnienie od opłat abonamentowych w okresie stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii w sytuacji, w której wyrażenie ustawowe "wstrzymuje się pobieranie opłat abonamentowych" oznacza, że w tym okresie zobowiązany do uiszczania tych opłat nie znajdował się w opóźnieniu.
Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Skarżąca podniosła te same zarzuty, które były podstawą wniesienia zarzutów w sprawie egzekucji. Z tytułu wykonawczego wynika, że w okresie nim objętym nie istniał obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej, a ponadto obowiązywał całkowity zakaz prowadzenia działalności hotelowej, który skarżąca przestrzegała.
Przywołując art. 15l ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy COVID pełnomocnik podniósł, iż Skarżąca spełniała warunki określone w nich warunki, przede wszystkim w okresie obowiązywania zakazu nie mogła i nie prowadziła działalności hotelowej, a zatem korzystała ze "wstrzymania pobieranie opłat abonamentowych".
W istocie dosłowne wyrażenie "wstrzymuje się" może sugerować jedynie zawieszenie poboru opłat na określony czas "stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii" z obowiązkiem ich uzupełnienia po upływie tych stanów, ale należy mieć na uwadze ratio legis ustawy. Celem ustawodawcy było całkowite zniesienie obowiązku uiszczania opłat abonamentowych w okresie "stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii".
Na tle podobnego sporu interpretacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 2.12.2011 r., I OSK 1313/11, wskazał, że "wstrzymać", to powstrzymać się przez chwilę od czegoś, zaniechać czegoś na pewien czas. (...) Mimo różnic terminologicznych pojęć: uchylenie, zmiana, wstrzymanie - wydanie przez organ decyzji orzekających o wstrzymaniu pobierania przez stronę przyznanych jej wcześniej świadczeń pomocowych odnosi w rezultacie ten sam skutek prawny, który miałby miejsce w sytuacji wydania przez organ decyzji o ich uchyleniu.
W orzecznictwie sądów powszechnych można zidentyfikować stanowisko zakładające, że użyte w art. 151 cyt. ustawy sformułowanie "wstrzymuje się pobieranie" oznacza zwolnienie przedsiębiorców z obowiązku świadczenia na rzecz organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i pokrewnymi za okres, w którym, istnieją przesłanki oznaczone w tym przepisie (np. wyroki SA w W. z 15 czerwca 2023 r., [...], i z 6 lipca 2023 r., [...], a także wyroki SC) w W.: z 9 marca 2023 r. [...]; z 19 września 2023 r., [...]). Wprawdzie w przytoczonych orzeczeniach sądy analizowały pojęcie "wstrzymania pobierania", dla obowiązku zapłaty świadczeń na rzecz organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i pokrewnymi, ale przeprowadzona wykładnia ma zastosowanie również do opłat abonamentowych RTV.
Podobne stanowisko zajął Sąd Okręgowy w W. [...] Wydział Własności Intelektualnej w wyroku z dnia 9 marca 2023 r. [...], będące kontynuacją linii orzeczniczej przyjętej przez Sąd Apelacyjny w W. (por. wyroki Sądu Apelacyjnego w W. z dnia 15 czerwca 2023 r., sygn. akt [...] oraz z dnia 6 lipca 2023 r., sygn. akt [...]).
Gdyby nawet przyjąć odmienną wykładnię przepisu art. 15l ust. 1 pkt 2 ustawy COVID i uznać, że ustawodawca jedynie "wstrzymał" pobieranie opłat abonamentowych, to i tak nie istnienie obowiązek zapłaty odsetek za opóźnienie w okresie "wstrzymania" pobierania tych opłat.
Skarżąca nie znajdowała się w opóźnieniu w zapłacie, skoro czasowo obowiązek ten nie istniał. W przeciwnym razie, w ogóle nie byłoby mowy o pomocy branży hotelowej. Co więcej, odsetki naliczone za okres wstrzymania poboru opłaty, są swoistą karą i są wyższe niż kredyt bankowy. Nie dosyć, że zobowiązanej zakazano prowadzenia działalności hotelowej, nie udzielono pomocy, to jeszcze została ona obciążona odsetkami za opóźnienie, którego się nie dopuściła. Nie taki był cel ustawodawcy.
2.5. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
3.1. Skarga okazała się częściowo uzasadniona.
3.2. Spór koncentruje się na zasadności obciążenia Skarżącej obowiązkiem uiszczania opłaty abonamentowej za okres pandemii oraz odsetek za ten okres.
Skarżąca uważa, że nie doszło do powstania obowiązku z uwagi na brzmienie wskazanych przez nią przepisów ustawy specjalnej. Strona powołała się na konieczność stosowania przychylnej dla przedsiębiorców interpretacji przepisów epizodycznych wprowadzonym w związku i na czas przeciwdziałania pandemii.
3.3. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że Skarżąca nie wykazała, iż doszło do naruszenia przepisu art. 15l ust. 1 pkt 2 ustawy COVID poprzez błędne uznanie, że wyrażenie ustawowe "wstrzymuje się pobieranie opłat abonamentowych", należy interpretować ściśle jako zawieszenie poboru tych opłat na czas "stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii", podczas gdy pomimo takiej redakcji przepis ten zniósł całkowicie obowiązek uiszczania opłat abonamentowych w okresie "stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii", bowiem celem ustawodawcy było całkowite zniesienie obowiązku uiszczania tych opłat w okresie stanu epidemii.
Zdaniem Sądu zasadny okazał się natomiast zarzut naruszenia ww. przepisu poprzez błędne uznanie, że istnieje obowiązek zapłaty odsetek za opóźnienie od opłat abonamentowych w okresie stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii w sytuacji, w której wyrażenie ustawowe "wstrzymuje się pobieranie opłat abonamentowych" oznacza, że w tym okresie zobowiązany do uiszczania tych opłat nie znajdował się w opóźnieniu.
3.4. Uzasadniając takie stanowisko na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 33 § 2 pkt 1) u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest nieistnienie obowiązku.
Zarówno przed jak i po nowelizacji ustawy egzekucyjnej wprowadzonej ustawą z 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 2070) zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej uregulowany w art. 33 – art. 35 u.p.e.a. stanowi podstawowym środek zaskarżenia służący obronie praw i interesu zobowiązanego w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. Przy rozpoznaniu zarzutu badaniu podlega tylko to, czy wystąpiła jedna z przesłanek wymienionych w art. 33 u.p.e.a. (por. wyrok NSA z 5 września 2018 r. II FSK 304/18, Lex nr 2555362).
Zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej zmierza do udaremnienia prowadzenia egzekucji administracyjnej wobec zobowiązanego. Skuteczne zgłoszenie zarzutu przez zobowiązanego może otworzyć spór, co do zasadności prowadzenia egzekucji również w aspekcie materialnym (istnienia i wymagalność obowiązku).
W rozpoznawanej sprawie zobowiązana zgłosiła zarzut oparty o podstawy wymienione w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. – nieistnienia obowiązku.
Podstawa zarzutu określona w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. występuje wówczas, gdy w dacie wszczęcia postępowania obowiązek nie istniał. Należy przez to rozumieć sytuację, w której wbrew tytułowi wykonawczemu, brak było spoczywającego na zobowiązanym obowiązku o określonej w tytule wykonawczym treści.
Mając na uwadze okoliczności powoływane przez Skarżącą i zarzuty przybliżenia wymagają podstawy prawne i wynikające z nich reguły dotyczące powstawania obowiązku zapłaty opłat abonamentowych. Otóż opłaty za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zostały ustawowo uregulowane mocą art. 2 (1) pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o Komitecie do spraw Radia i Telewizji "Polskie Radio i Telewizja" (Dz.U. z 1960 r., poz. 307 ze zm.), dodanego do niej z dniem 1 marca 1985 r., a ich wysokość była kształtowana przez tzw. Radiokomitet w porozumieniu z Ministrem do Spraw Cen i ogłaszana w wielokrotnie zmienianym zarządzeniu przewodniczącego Radiokomitetu z 31 października 1985 r. w sprawie opłat za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (M.P. Nr 41, poz. 264, ze zm.). 1 marca 1993 r. weszła w życie ustawa z 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (tj. Dz.U. z 2004 r. poz. 2531, ze zm.). Jej przepisy regulowały problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49). Ustawodawca połączył w niej obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych z faktem posiadania odbiornika, w stosunku, do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. Nr 70, poz. 338) posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy między innymi o zaprzestaniu używania odbiornika. Z dniem 16 czerwca 2005 r. weszła w życie aktualnie obowiązująca ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych. Ustawa ta nie zawierała istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy przepisów intertemporalnych. Zgodnie jednak z zasadą natychmiastowego (bezpośredniego) działania prawa, nowe przepisy (jeśli brak przepisów szczególnych stanowiących inaczej) znajdują zastosowanie nie tylko do zdarzeń mających miejsce po wejściu w życie nowej ustawy, ale również do wszystkich sytuacji znajdujących się "w toku", które nie zostały jeszcze zakończone (zamknięte). Obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych ciążył zarówno na osobach, w stosunku do których powstał on w okresie od wejścia w życie u.o.a., ale również na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym, a zatem posiadały zarejestrowany odbiornik.
Z powyższego wynika, że zarejestrowanie odbiornika pod rządami ustawy o radiofonii i telewizji, a nawet w okresie obowiązywania jeszcze wcześniejszej regulacji, bez jego późniejszego wyrejestrowania, stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z obecnie obowiązującej ustawy o opłatach abonamentowych obowiązku uiszczania opłat za jego używanie, który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym (por. wyrok NSA z 6 kwietnia 2017 r., II GSK 5276/16; wyrok NSA z 5 września 2018 r., I GSK 2271/18). Utrwalone w orzecznictwie jest stanowisko, że obowiązek uiszczania opłat abonamentowych powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego i trwa do czasu ich wyrejestrowania lub dopełnienia w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych (por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2018 r. II GSK 3012/17).
3.5. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że okolicznością niesporną, przyznaną przez stronę skarżącą i znajdującą potwierdzenie w materiale sprawy jest to, że Skarżąca zarejestrowała się jako abonent zgłaszając początkowo odbiorniki radiofoniczne w liczbie 8 szt. I odbiorniki telewizyjne w liczbie 8 sztuk i regulowała opłaty abonamentowe. Następnie, czego Skarżąca nie kwestionuje dochodziło do zmiany liczby zarejestrowanych odbiorników (19 marca 2012 r. zmiana na 25 odbiorników telewizyjnych). Od 1 kwietnia 2012 r. opłaty abonamentowe regulowane są za 25 odbiorników telewizyjnych.
Liczba odbiorników stanowiła podstawę do obliczenia wysokości miesięcznej opłaty abonamentowej. Obowiązek ten aktualizował się co miesiąc, ulegając wynikającymi z mocy prawa zmianom związanym z wprowadzaniem nowych stawek opłat. Na istnienie oraz wymagalność tego obowiązku nie miały wpływu takie zdarzenia jak zmiana składu zarządu czy udziałowców Spółki, niezgłoszone organowi uprawnionemu do poboru opłat zaprzestanie używania przez Spółkę odbiorników, oddanie nieruchomości Spółki w posiadanie innym podmiotom.
Z treści art. 2 ust. 1 i ust. 2 u.o.a. wynika, że obowiązek ponoszenia opłat spoczywa na każdej osobie, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Obowiązkiem tym obciążone są zarówno osoby fizyczne, jak też osoby prawne. Stosownie do art. 33, art. 37 § 1 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 – dalej k.c.) osobami prawnymi są oprócz Skarbu Państwa również jednostki organizacyjne, którym przepisy szczególne przyznają osobowość prawną. Jednostka organizacyjna uzyskuje osobowość prawną z chwilą jej wpisu do właściwego rejestru, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.
3.6. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących braku obowiązku uiszczania opłat abonamentowych przez przedsiębiorców Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 15l ust. 1 pkt 2 ustawy specjalnej, od przedsiębiorców w rozumieniu art. 4 ust. 1 lub 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców przez okres, w którym obowiązuje zakaz prowadzenia działalności na podstawie art. 46a i art. 46b pkt 1-6 i 8-12 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, wstrzymuje się pobieranie opłat abonamentowych, o których mowa w ustawie z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1689), jeżeli spełniają oni łącznie warunki określone w ust. 2. Jak wynika z ust. 2, warunkami skorzystania z wstrzymania poboru wynagrodzeń i opłat, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, są: 1) świadczenie przed wejściem w życie niniejszej ustawy przez przedsiębiorcę usług w miejscu, które umożliwia zapoznawanie się przez jego klientów z utworami lub przedmiotami praw pokrewnych, 2) bycie płatnikiem wynagrodzeń i opłat, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, 3) uiszczenie wynagrodzeń i opłat, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, za okresy rozliczeniowe przypadające przed dniem 8 marca 2020 r.
Wykładnia i zastosowanie przez organ administrujący art. 15l ustawy COVID było prawidłowe (por. wyroki WSA w Gliwicach z 7 sierpnia 2024 r. I SA/Gl 1731/23, z dnia 3 lipca 2025 r. I SA/Gl 1572/24, wyrok WSA w Warszawie z 20 sierpnia 2024 r. VI SA/Wa 1256/24). Skład orzekający podziela pogląd Sądu Apelacyjnego w W. zaprezentowany w wyroku z dnia 18 lutego 2022 r. [...], zgodnie z którym przepis art. 15I posługuje się terminem "wstrzymania poboru wynagrodzeń i opłat". Znaczenie językowe "wstrzymać się" według Słownika Języka Polskiego PWN oznacza 1. «spowodować zatrzymanie się czegoś będącego w ruchu», 2. «odłożyć na później, zawiesić coś», 3. «powstrzymać się przez chwilę od czegoś». Prawny sens uregulowania wstrzymania poboru wynagrodzeń skierowany jest na przyszłość, a nie anulowanie długu już powstałego. Złożenie dowodu opłaty uiszczenia wynagrodzeń za okresy rozliczeniowe przypadające przed dniem 8 marca 2020 r. w postępowaniu apelacyjnym wpływa więc na korzystanie ze wstrzymania poboru wynagrodzeń przyszłych, następujących po momencie uregulowania. (...) uregulowanie ex post za okresy rozliczeniowe przypadające przed dniem 8 marca 2020 r., nie uprawnia pozwanego do skorzystania ze zwolnienia, o którym mowa w art. 15I ustawy z dnia 2 marca 2020 r. dla tych rozliczeń, które stały się wymagalne przed momentem uregulowania Ingerencja ustawodawcy w stosunki prawne nie może zmierzać do nadania wykładni art. 15I nie wynikającej z przepisu. Wstrzymanie poboru wynagrodzeń nie jest równoznaczne w anulowaniem wymagalnych wynagrodzeń.
Stanowisko, jakoby możliwość skorzystania z dyspozycji przepisu art. 15I, uwarunkowana była uiszczeniem w jakimkolwiek terminie wymagalnych wynagrodzeń za okresy rozliczeniowe przypadające przed dniem 8 marca 2020 r. ustawy COVID, aby uwolnić się od wymagalnych wynagrodzeń po 8 marca 2020 r., stoi w sprzeczności z funkcjonalną wykładnią wskazanego przepisu. Celem ustawodawcy nie było premiowanie przedsiębiorców, którzy nie regulowali wynagrodzeń w okresach rozliczeniowych poprzedzających sytuację epidemiologiczną, a przez to nie kwalifikowali się do wstrzymania pobierania wynagrodzeń. Przychylne traktowanie przedsiębiorców, którzy dotychczas wywiązywali się z obowiązków wynikających z zawartych umów, oznaczało, że ewentualne problemy z płatnościami podyktowane były nadzwyczajną sytuacją wywołaną koronawirusem.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że Skarżąca po pierwsze z uwagi na istniejące zaległości w opłatach za okres sprzed zastosowania przepisu art. 15l ust. 1 pkt 2 ustawy COVID spoczywały zaległości, a po drugie przepis ten wprowadzał jedynie wstrzymanie poboru opłat a nie ich zniesienie.
W obliczu powyższego za nietrafne należało uznać zarzuty skargi i powołaną w jej treści argumentacji dotyczącą, nieistnienia obowiązku uiszczenia przez Spółkę opłat abonamentowy za okres objęty tytułem wykonawczym.
3.7. Jak już wskazano na wstępie zdaniem Sądu doszło natomiast do naruszenia przez Dyrektora art. 15l ust. 1 pkt 2 ustawy COVID poprzez błędne uznanie, że istnieje obowiązek zapłaty odsetek za opóźnienie od opłat abonamentowych w okresie stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii w sytuacji, w której wyrażenie ustawowe "wstrzymuje się pobieranie opłat abonamentowych" oznacza, że w tym okresie zobowiązany do uiszczania tych opłat nie znajdował się w opóźnieniu.
Zasadnie podniesiono bowiem w skardze, że gdyby nawet przyjąć odmienną wykładnię przepisu art. 15l ust. 1 pkt 2 ustawy COVID i uznać, że ustawodawca jedynie "wstrzymał" pobieranie opłat abonamentowych, to i tak nie istnienie obowiązek zapłaty odsetek za opóźnienie w okresie "wstrzymania" pobierania tych opłat.
Zdaniem Sądu zasadnie w wyroku z dnia 5 października 2022 r. w sprawie [...] Sąd Okręgowy w L. wskazał, iż "pobór" według Słownika Języka Polskiego to ściąganie należności, a w ocenie Sądu ściągać można jedynie należności wymagalne (...). Z powyższych przyczyn wstrzymanie poboru opłat powoduje, iż przedsiębiorca, który spełnił warunki wynikające z art. 15l ust. 2 ustawy COVID nie popada w opóźnienie. Zatem wstrzymanie poboru opłat to zaniechanie żądania spełnienia roszczenia już wymagalnego, a nie zwolnienie z opłat.
Zgodnie z art. 481 par 1 kc jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
Skarżąca nie znajdowała się w opóźnieniu w zapłacie, skoro czasowo obowiązek ten nie istniał. W przeciwnym razie, w ogóle nie byłoby mowy o pomocy branży hotelowej. Co więcej, odsetki naliczone za okres wstrzymania poboru opłaty, są swoistą karą i są wyższe niż kredyt bankowy. Nie dosyć, że zobowiązanej zakazano prowadzenia działalności hotelowej, nie udzielono pomocy, to jeszcze została ona obciążona odsetkami za opóźnienie, którego się nie dopuściła. Nie taki był cel ustawodawcy.
Przypomnieć bowiem należy, iż w okresie od 31 marca 2020 roku do dnia 15 grudnia 2020 roku wszyscy przedsiębiorcy mieli prawo wstrzymać się od wnoszenia opłat abonamentowych, natomiast od dnia 16 grudnia 2020 roku do dnia zniesienia stanu zagrożenia epidemicznego spowodowanego zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 tylko przedsiębiorcy objęci zakazem prowadzenia działalności. Nadto stan zagrożenia epidemiologicznego został odwołany z dniem 1 lipca 2023 r.
Wierzyciel korzystając z posiadanych zasobów wyjaśnił istotne dla rozstrzygnięcia w sprawie okoliczności faktyczne. Organ administracji wywiązał się z obowiązków wynikających z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Wierzyciel poczynił istotne w sprawie ustalenia w oparciu o analizę całokształtu materiału sprawy. Organ nie uchybił art. 80 k.p.a. dokonał bowiem całościowej oceny dowodów. Przyjęty tok rozumowania wierzyciela został przedstawiony w uzasadnieniu i wskazuje on w połączeniu z materiałem sprawy, że nie przekroczono dyrektywy swobodnej oceny dowodów. Wnioski wywiedzione przez organ są spójne i logiczne.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia zamieszczono obszerne i wyczerpujące wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych mających znaczenie dla sprawy. Organ odniósł się do zastrzeżeń formułowanych przez Skarżącą.
Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej p.p.s.a.) Sąd uchylił zaskarżone postanowienie. Rozpoznając sprawę ponownie, Dyrektor uwzględni zaprezentowaną w uzasadnieniu wyroku ocenę prawną co do wykładni art. 15l ust. 1 pkt 2 ustawy COVID. W tych ramach przyjmie, że w okresie wstrzymania pobierania opłat abonamentowanych na podstawie ww. przepisu Skarżąca nie pozostawała w zwłoce.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając na rzecz strony skarżącej kwotę 997 zł, obejmującą uiszczony wpis sądowy od skargi (500 zł) oraz koszty zastępstwa procesowego adwokata (480 zł) oraz opłatę od pełnomocnictwa (17 zł).