I SA/Gl 512/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę nabywcy środka trwałego na decyzję o jego odpowiedzialności za zaległości podatkowe sprzedawcy, podkreślając brak uzyskania przez nabywcę stosownego zaświadczenia.
Skarżący H.B. nabył wózek widłowy od W.M., który posiadał znaczne zaległości podatkowe z tytułu VAT. Organy podatkowe orzekły o odpowiedzialności H.B. za część tych zaległości. Skarżący argumentował, że działał w dobrej wierze i posiadał zaświadczenie o braku zaległości sprzedawcy. Sąd oddalił skargę, wskazując, że odpowiedzialność nabywcy jest ograniczona do zaległości wykazanych w zaświadczeniu wydanym na wniosek nabywcy, a nie sprzedawcy, i że skarżący nie dopełnił tej formalności.
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności nabywcy środka trwałego (H.B.) za zaległości podatkowe sprzedawcy (W.M.) z tytułu podatku od towarów i usług. Organy podatkowe orzekły o odpowiedzialności H.B. do kwoty 25.010 zł, powołując się na art. 112 Ordynacji podatkowej. Skarżący podnosił, że działał w dobrej wierze, a sprzedawca posiadał zaświadczenie o braku zaległości podatkowych na dzień transakcji. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że kluczowe dla uwolnienia się od odpowiedzialności jest uzyskanie przez nabywcę zaświadczenia o wysokości zaległości sprzedawcy we właściwym trybie (art. 112 § 7-9 Ordynacji podatkowej). Sąd podkreślił, że zaświadczenie wydane na wniosek sprzedawcy, a zwłaszcza wydane po dacie transakcji, nie zwalnia nabywcy z odpowiedzialności. Ponadto, sąd stwierdził, że organy prawidłowo ustaliły proporcję wartości nabytego środka trwałego do wartości wszystkich środków trwałych sprzedawcy, ograniczając odpowiedzialność zgodnie z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli nie uzyskał zaświadczenia we właściwym trybie i na swój wniosek, zgodnie z art. 112 Ordynacji podatkowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe dla uwolnienia się od odpowiedzialności jest uzyskanie przez nabywcę zaświadczenia o wysokości zaległości sprzedawcy na jego własny wniosek, zgodnie z art. 112 § 7-9 Ordynacji podatkowej. Zaświadczenie wydane na wniosek sprzedawcy lub po dacie transakcji nie zwalnia nabywcy z odpowiedzialności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
op art. 112 § § 1
Ordynacja podatkowa
Nabywca środków trwałych odpowiada całym swoim majątkiem, solidarnie z podatnikiem, za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.
op art. 112 § § 2
Ordynacja podatkowa
Środki trwałe muszą być ujęte w prowadzonej przez zbywcę ewidencji lub wykazie środków trwałych, a ich wartość w dniu zbycia wynosi co najmniej 14.173,62 zł.
op art. 112 § § 3
Ordynacja podatkowa
Zakres odpowiedzialności nabywcy został ograniczony do wartości nabytego środka trwałego.
op art. 112 § § 4
Ordynacja podatkowa
Zakres odpowiedzialności nabywcy ograniczony do takiej części, w jakiej wartość nabytego środka trwałego pozostaje do wartości środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych przedsiębiorstwa zbywcy.
op art. 112 § § 7
Ordynacja podatkowa
Możliwość wystąpienia przez nabywcę do organów podatkowych o wydanie zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywcy, ograniczając odpowiedzialność nabywcy do zaległości wykazanych w zaświadczeniu.
op art. 112 § § 8
Ordynacja podatkowa
Zaświadczenie wydane na wniosek nabywcy jest skuteczne wyłącznie przez 3 dni w przypadku zbycia środka trwałego.
op art. 112 § § 9
Ordynacja podatkowa
Zaświadczenie wydane na wniosek nabywcy jest skuteczne wyłącznie przez 3 dni w przypadku zbycia środka trwałego.
Pomocnicze
op art. 233 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
op art. 51
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Zaległość podatkowa to podatek nie zapłacony w terminie płatności.
op art. 21 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania.
nowela op art. 21
Ustawa z dnia 12 września 2002 r. – nowelizacja Ordynacji podatkowej
W sprawie mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2002 r.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Działanie w dobrej wierze przez nabywcę. Posiadanie przez sprzedawcę zaświadczenia o braku zaległości podatkowych na dzień transakcji. Anulowanie zaświadczenia na wniosek sprzedawcy w postępowaniu bez udziału nabywcy.
Godne uwagi sformułowania
zaświadczenie wydane na wniosek nabywcy skutkuje uwolnieniem się z odpowiedzialności za zaległości zbywcy zaświadczenie takie nabywca powinien posiadać przed nabyciem środka trwałego, gdyż wtedy będzie mógł twierdzić, że decyzję o nabyciu podjął, działając w zaufaniu do urzędowej informacji o wielkości zadłużenia zbywcy
Skład orzekający
Ewa Karpińska
przewodniczący sprawozdawca
Marek Kołaczek
członek
Mirosław Kupiec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących odpowiedzialności nabywcy środków trwałych za zaległości podatkowe sprzedawcy, w szczególności znaczenie zaświadczenia wydanego na wniosek nabywcy."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego do końca 2002 roku, choć zasada odpowiedzialności nabywcy pozostaje aktualna. Konkretne wartości progów i proporcji mogą ulec zmianie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważny aspekt odpowiedzialności podatkowej, który może dotyczyć wielu przedsiębiorców dokonujących zakupów firmowych. Kluczowe jest zrozumienie formalnych wymogów dotyczących zaświadczeń.
“Czy zakup firmy może oznaczać przejęcie jej długów podatkowych? Sąd wyjaśnia kluczowy warunek dla nabywcy.”
Dane finansowe
WPS: 25 010 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Gl 512/04 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2005-02-02 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2004-05-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Ewa Karpińska /przewodniczący sprawozdawca/ Marek Kołaczek Mirosław Kupiec Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Karpińska /spr./ Sędziowie NSA Marek Kołaczek Asesor WSA Mirosław Kupiec Protokolant Magdalena Nowacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2005 r. przy udziale – sprawy ze skargi H.B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w K., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez pełnomocnika H.B., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] nr [...] orzekającej o odpowiedzialności wyżej wymienionego jako nabywcy środka trwałego od W. M. właściciela firmy A za zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za lata 1998-2001 do wysokości 25.010 zł. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołał art. 233 § 1 pkt 1 i art. 112 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). W uzasadnieniu podał, iż W.M. posiada zaległości z tytułu podatku od towarów i usług w łącznej kwocie 495.743,80 zł, które zostały określone decyzjami Inspektora Kontroli Skarbowej. Kontrola remanentu likwidacyjnego sporządzonego przez W.M. wykazała, że część środków trwałych ujętych w stosownej ewidencji została sprzedana. Ustalono, że w dniu [...] H.B. nabył wózek widłowy o wartości [...] zł, co potwierdza stosowna faktura. W tym stanie faktycznym organ podatkowy pierwszej instancji orzekł o odpowiedzialności wyżej wymienionego za zaległości sprzedawcy do wysokości 25.010 zł. W odwołaniu pełnomocnik strony podniósł zarzuty co do treści uzasadnienia decyzji oraz podkreślił, iż nabywca działał w dobrej wierze, a zbywca w dacie transakcji nie posiadał zaległości, co potwierdza zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], zgodnie z którym na dzień [...] nie zalegał z uiszczeniem należności podatkowych. Organ odwoławczy nie uznał argumentów odwołania i zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 21 noweli z dnia 12 września 2002 r. do ustawy – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 169, poz. 1387) w sprawie mają zastosowanie przepisy tej ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2002 r.. Dalej przytoczył art. 112 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym nabywca środków trwałych odpowiada swoim całym majątkiem, solidarnie z podatnikiem, za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Następnie podał, że zakupiony przez stronę wózek widłowy stanowił niewiele ponad 9% wartości wszystkich środków trwałych, a zatem został zachowany wymóg z art. 112 § 4 Ordynacji podatkowej, ograniczający odpowiedzialność nabywcy do wykazanej wyżej proporcji. Zaakcentował też, iż zaświadczenie nr [...] z dnia [...] wydane zostało na wniosek W.M., a nadto z uwagi na wadliwość zostało anulowane. Natomiast w momencie zakupu tj. w dniu [...] H.B. nie posiadał takiego zaświadczenia, jak również w ogóle nie wystąpił o wydanie takiego zaświadczenia w trybie art. 112 § 7 Ordynacji podatkowej. W skardze z dnia [...] pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając błędne zastosowanie prawa materialnego. W uzasadnieniu stwierdził, że decyzje podatkowe wydane w sprawie W.M. mają charakter określający, wywołujący skutki prawne z mocą wsteczną w stosunku do osoby trzeciej. Zaakcentował, że skarżący działał w dobrej wierze, a zbywca w dacie transakcji nie miał zaległości podatkowych, co potwierdza zaświadczenie z dnia [...]. Zasugerował, że w tym stanie rzeczy należy założyć, iż również w dniu [...] skarżący otrzymałby zaświadczenie o tej samej treści, bowiem pierwsza decyzja podatkowa została wydana dopiero [...]. Wskazał też, iż anulowanie wspomnianego zaświadczenia odbyło się w postępowaniu bez udziału skarżącego. Uznał zatem, że brak było podstaw prawnych do orzekania o odpowiedzialności podatkowej nabywcy. Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Zaakcentował, że skarżący nie zadbał w stosownym czasie o wydanie zaświadczenia, a odwoływanie się do treści zaświadczenia z dnia [...] wydanego na wniosek zbywcy nie stanowi okoliczności, o której mowa w art. 112 § 7 Ordynacji podatkowej. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego podtrzymał argumenty zawarte w skardze oraz podkreślił, iż organy podatkowe nie poczyniły stosownych ustaleń w zakresie dotyczącym proporcji środka trwałego. Pełnomocnik organu odwoławczego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Zaakcentował, że ustalenia te zostały poczynione i opisane na str. 2 decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy wywiódł, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można Dyrektorowi Izby Skarbowej skutecznie zarzucić, iż przy wydawaniu zaskarżonej decyzji naruszył obowiązujące przepisy prawa materialnego czy proceduralnego. Przystępując do oceny zgodności z prawem tej decyzji na wstępie zaakcentować trzeba, iż prawno-materialną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 112 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2002 r., zgodnie z art. 21 noweli z dnia 12 września 2002 r. do ustawy – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 169, poz. 1387). Przepis ten stanowi, iż nabywca środków trwałych odpowiada całym swoim majątkiem, solidarnie z podatnikiem, za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, przy czym środki te winny być ujęte w prowadzonej przez zbywcę ewidencji lub wykazie środków trwałych, a ich wartość w dniu zbycia wynosi co najmniej 14. 173,62 zł (§ 1 i 2). Ponadto zakres odpowiedzialności nabywcy został ograniczony do wartości nabytego środka trwałego (§ 3), a także do takiej części, w jakiej wartość nabytego środka trwałego pozostaje do wartości środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych przedsiębiorstwa, które jest lub było prowadzone przez zbywcę (§ 4). Równocześnie przepisy § 7-9 wprowadzają dla nabywcy możliwość wystąpienia do organów podatkowych właściwych miejscowo dla zbywającego o wydanie zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywcy, ograniczając jednocześnie odpowiedzialność nabywcy wyłącznie do zaległości podatkowych wykazanych w zaświadczeniu. Ustalają przy tym, iż wydane zaświadczenie jest skuteczne wyłącznie przez 3 dni w przypadku zbycia środka trwałego. Odnosząc przedstawione uregulowania prawne do stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, iż bezsporne jest, iż skarżący nabył w dniu [...] wózek widłowy o wartości [...] zł, co potwierdza stosowna faktura. Sprzedającym był W.M., który posiadał zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za lata 1998-2001 w łącznej kwocie 495.743,80 zł. Zaległości te zostały określone decyzjami Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, jednak moment powstania tych zaległości jest wcześniejszy od daty nabycia środka trwałego, bowiem zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej), a zaległością podatkową jest podatek nie zapłacony w terminie płatności (art. 51 tej ustawy). Ponadto organy podatkowe ustaliły, że wózek widłowy, będący przedmiotem sprzedaży, został ujęty w ewidencji środków trwałych zbywcy i stanowił niewiele ponad 9% wartości wszystkich środków trwałych stanowiących na dzień [...] kwotę 221.090 zł, nie mniej odpowiedzialność skarżącego ograniczyły do wartości nabytego środka trwałego tj. do wysokości 25.010 zł. Stwierdzić więc trzeba, że orzekając o odpowiedzialności H.B. za zaległości podatkowe W.M. organy podatkowe rozpatrzyły wszystkie przesłanki określone w art. 112 § 1 do 6 ustawy – Ordynacja podatkowa. Nie można przy tym uznać skuteczności zarzutów co do pominięcia w prowadzonym postępowaniu skutków wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, na wniosek zbywcy, zaświadczenia z dnia [...] stwierdzającego, że na dzień [...], W.M. nie zalegał z uiszczeniem należności podatkowych. W tej kwestii zaakcentować trzeba, że – jak już wyżej wskazano – zgodnie z art. 112 § 7 do 9 wyłącznie zaświadczenie wydane na wniosek nabywcy skutkuje uwolnieniem się z odpowiedzialności za zaległości zbywcy. Pogląd ten potwierdza teza do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2003 r. sygn. akt SA/Bd 1591/03, zgodnie z którą "Wyłączenie odpowiedzialności nabywcy nie zostało uzależnione od posiadania przez niego jakiegokolwiek zaświadczenia o zaległościach podatkowych zbywającego, ale zaświadczenia wydanego nabywcy środka trwałego w trybie art. 112 § 7 Ordynacji podatkowej. Logicznym jest również, że zaświadczenie takie nabywca powinien posiadać przed nabyciem środka trwałego, gdyż wtedy będzie mógł twierdzić, że decyzję o nabyciu podjął, działając w zaufaniu do urzędowej informacji o wielkości zadłużenia zbywcy" (publik. POP 2004/5/97). Pogląd ten jest w pełni akceptowany przez skład orzekający w niniejszej sprawie. Dodać przy tym trzeba, że skarżący odwołuje się do zaświadczenia wydanego na wniosek zbywcy w dniu [...], w sytuacji gdy sprzedaż środka trwałego nastąpiła w dniu [...], a więc zaświadczenia wydanego po upływie ponad 1 roku od daty nabycia wózka widłowego od W.M.. W tym stanie rzeczy uznać trzeba rację organu odwoławczego, gdy twierdzi, iż wskazane zaświadczenie nie może wywierać skutku w postaci uwolnienia się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe zbywcy. Reasumując powyższe stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, a zatem Sąd – działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – skargę jako nieuzasadnioną oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI