I SA/Gl 471/24

I SA/Gl 471/24 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-10-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-04-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Borys Marasek
Mikołaj Darmosz /sprawozdawca/
Paweł Kornacki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Ulgi podatkowe
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 124, art. 67a par. 1 pkt 2, art. 62b par. 1 i par. 2,
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kornacki, Asesor WSA Mikołaj Darmosz (spr.), Sędzia WSA Borys Marasek, Protokolant starszy specjalista Anna Oklecińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2024 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 5 lutego 2024 r. nr 2401-IEW3.4263.10.2023.2 UNP: 2401-24-032234 w przedmiocie ulg płatniczych - odmowa rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 2018 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: "DIAS", "Dyrektor", "organ odwoławczy",) z 5 lutego 2024 r. Nr 2401-IEW3.4263.10.2023.2 UNP: 2401-24-032234 wydana na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 67a § 1 pkt 2 i art. 67b § 1 pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 - dalej: "o.p."), w następstwie rozpoznania odwołania W.K. (dalej: "Strona", "Skarżący", "Podatnik", "Wnioskodawca") od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z 25 października 2023 r. nr [...] w przedmiocie uIgi płatniczej - odmowy rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 2018 r.
Poddana kontroli decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Podatnik, reprezentowany przez pełnomocnika wykonującego zawód radcy prawnego, pismem z 11 września 2023 r. zwrócił się drogą elektroniczną do Naczelnika z wnioskiem o ulgę w spłacie należności stanowiących podatek z tytułu wystawionych faktur z wykazanym podatkiem oraz zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawca wniósł o rozłożenie na raty spłaty po 1500,00 zł (268 rat – ostatnia 770 zł) zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 2018 r. oraz z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. Skarżący wniósł również o umorzenie odsetek za zwłokę od ww. zaległości.
Na wezwanie organu, w piśmie z 5 października 2023 roku wnioskodawca wyjaśnił, że wnosi o raty po 750,00 zł na każdy podatek oraz umorzenie w całości odsetek za zwłokę. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że aktualnie zamieszkuje i pracuje w Norwegii, gdzie uzyskuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 50 tysięcy NOK brutto. Głównym kosztem utrzymania jest czynsz lokalu mieszkalnego w wysokości 17 tysięcy NOK. Pozostałą kwotę z wynagrodzenia przeznacza na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Nadmienił, że zmuszony jest dokonać restrukturyzacji swojej działalności gospodarczej, bowiem aktualne dochody względem zaległości podatkowych uniemożliwiają ich jednorazową spłatę. Do wniosku załączono wyjaśnienia oraz dokumentację dla zilustrowania stanu majątkowego podatnika.
Naczelnik decyzją z 25 października 2023 r. odmówił udzielenia ulgi w postaci rozłożenia na raty zapłaty zaległości w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 2018 r. w łącznej kwocie 120.166,57 zł. Organ podatkowy I instancji przedstawił ustalenia dotyczące sytuacji majątkowej podatnika (dochody, wydatki, aktywa i pasywa majątkowe) oraz dokonał analizy jego możliwości płatniczych. Naczelnik stwierdził, że w sprawie występuje ważny interes podatnika. Sytuacja finansowa podatnika jest trudna, gdyż uzyskiwane dochody pozwalają na pokrycie bieżących wydatków, ale ich nadwyżka nie wystarcza na spłatę raty kredytu hipotecznego. Organ podatkowy I instancji nie dopatrzył się występowania interesu publicznego przemawiającego za umorzeniem zaległości. Naczelnik wskazał, że obciążające Podatnika zaległości powstały w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Obecnie Wnioskodawca uzyskuje dochody w Norwegii ze stosunku pracy, przy czym tamtejsza administracja skutecznie prowadzi egzekucję zaległości podatkowych. Naczelnik odmówił udzielenia ulgi wskazując, że proponowany przez podatnika układ ratalny zakłada spłatę zaległości w 268 ratach tj. w okresie 22 lat, z czym wiąże się istotne ryzyko nie wywiązania się Wnioskodawcy z jego spłaty. Organ podatkowy I instancji nawiązał do wywodzonej z art. 84 Konstytucji RP zasady sprawiedliwości i równości rozkładu ciężaru podatkowego.
Pełnomocnik strony wniósł odwołanie z 22 listopada 2023 r. od czterech negatywnych decyzji Naczelnika wydanych wobec Podatnika, w tym od wyżej omówionej decyzji. W odwołaniu zarzucono, że decyzje zawierają bardzo lapidarną argumentację, sprowadzającą się jedynie do wskazania, iż udzielenie podatnikowi jakiejkolwiek korzyści czy to w zakresie choćby częściowego umorzenia odsetek bądź rozłożenia zadłużenia podatkowego na raty będzie nieusprawiedliwioną preferencją w stosunku do innych podatników. Powyższa argumentacja zdaniem strony oznacza, że organ podatkowy I instancji nie zapoznał się realnie z sytuacją indywidualną wnioskodawcy, która jest aktualnie tak zła z uwagi na zadłużenie wygenerowane w następstwie nieuczciwości instytucji kredytu frankowego, bowiem podatnik uzyskał ok: 630 tyś zł kredytu, a spłacił przez 13 lat ok. 600 tyś zł bankowi, po czym zadłużenie kredytowe względem niego wynosi w dalszym ciągu ok. 600 tyś zł. Zdaniem strony oczywiste wydaje się, że wielu podatników nie byłoby w stanie sprostać takim obciążeniom niezależnym od skarżącego.
Dyrektor decyzją z 5 lutego 2024 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu podatkowego I instancji. Organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, w tym szczegółowe ustalenia Naczelnika odnośnie sytuacji majątkowej wnioskodawcy. W decyzji DIAS wskazano, że na wnioskodawcy spoczywała zaległość podatkowa z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 2018 r. w łącznej kwocie 120.166,57 zł. Organ odwoławczy przywołał i omówił regulację art. 67a o.p. dotyczącą udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, w tym rozkładania na raty oraz umarzania odsetek za zwłokę. Obszernie przedstawiono wykładnię art. 67a o.p., uwzględniając stanowisko orzecznictwa. Organ odwoławczy omówił tryb udzielenia ulg oraz przedstawił przyjęty na potrzeby udzielania ulg sposób rozumienia pojęć "ważny interes podatnika" oraz "interes publiczny".
DIAS realizując zasadę dwuinstancyjności postępowania przeprowadził powtórną analizę okoliczności sprawy. Wskazał, że prowadzona przez podatnika działalność gospodarcza nie jest zawieszona, jednak w latach 2020-2022 nie uzyskał on żadnego dochodu z tytułu jej prowadzenia. Organ odwoławczy zaznaczył, że nieuregulowane zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 2018 r., wynika z decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego we W. z 7 kwietnia 2021 r. nr [...] określającej wysokość podatku od towarów i usług z tytułu wystawienia faktur z wykazanym podatkiem za miesiące od stycznia do października 2018 r. w łącznej kwocie 131.276,00 zł. Organ II instancji wskazał, że Naczelnik 28 lutego 2023 r. zwrócił się do o Królestwa Norwegii o odzyskanie należności pieniężnych na podstawie wniosku obejmującego zaległości w podatku od towarów i usług oraz liniowego podatku dochodowego od osób fizycznych. Za pośrednictwem administracji norweskiej pozyskano dotychczas kwotę 2821,75 zł. Organ odwoławczy zauważył, że salda na rachunkach bankowych prowadzonych dla podatnika w polskich bankach wykazywały wartości ujemne (P S.A. - 36 960,00 zł, M S.A. - 691 320,76 zł,) albo równe zeru (S S.A.).
Dyrektor ustalił, że wnioskodawca spełnia warunki upoważniające do udzielenia pomocy de minimis, określone w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1407/2013 mającym charakter wykonawczy wobec art. 107 i art. 108 ust. 1 TFUE.
Organ odwoławczy podobnie jak uczynił to Naczelnik stwierdził, że w sprawie zachodzi ważny interes podatnika, a to z uwagi na jego sytuację finansową. Skarżący utracił płynność finansową, nie spłaca kredytu hipotecznego, prowadzone jest wobec niego postępowanie egzekucyjne, majątek w postaci nieruchomości jest hipotecznie obciążony, a dochody w zasadzie zaspokajają wydatki na bieżące utrzymanie. Niewielka nadwyżka nie wystarcza nawet na spłatę kredytu. Dyrektor wskazał, że w przypadku przyznania rat w proponowanej we wniosku wysokości spłata samego zadłużenia zarówno w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 r. jak i w podatku od towarów i usług za 2018 r., bez odsetek za zwłokę, zajęłaby około 22 lata. Organ odwoławczy uznał, że Podatnik nie wykazał, że jest w posiadaniu środków pozwalających regulować miesięczne raty, a sama deklaracja spłaty zaległości w ratach nie jest wystarczająca do przyznania wnioskowanej ulgi. Wnioskodawca nie dysponuje dochodami pozwalającymi uznać za realną spłatę zadłużenia w miesięcznych ratach.
Organ odwoławczy, po analizie argumentacji wnioskodawcy przyjął, że nie zaistniała w rozpatrywanej sprawie przesłanka interesu publicznego. DIAS nawiązał do konstytucyjnej zasady równości i powszechności opodatkowania. Zauważył, że objęte wnioskiem zaległości powstały w związku z działalnością gospodarczą podatnika, a wspomniane zasady konstytucyjne wymagają, aby negatywne konsekwencje określonych decyzji i wyborów przedsiębiorców nie były przerzucane na Skarb Państwa, a więc pośrednio na wszystkich podatników, rzetelnie i terminowo odprowadzających należne zobowiązania podatkowe. Dyrektor zaznaczył, że podatnik dotychczas poza wpłatą 1000 zł dokonaną przez członka najbliższej rodziny nie podjął działań zmierzających do uregulowania należności.
Dyrektor podniósł, że organy podatkowe działają w szeroko rozumianym interesie publicznym nie są instytucjami kredytującymi podatników, lecz powołane są m.in. do windykacji należnych Skarbowi Państwa danin w sposób określony ustawami. Szeroko pojęty interes publiczny wymaga, by Budżet Państwa realizował w pełni dochody, aby w określonych terminach zasilały budżet umożliwiając wywiązywanie się terminowo z nałożonych nań ustawowych obowiązków dotyczących realizacji materialnych i niematerialnych potrzeb całego społeczeństwa.
W ocenie Dyrektora przeprowadzona przez organ podatkowy I instancji analiza przesłanek udzielenia ulgi nie nosi cech dowolności. Stwierdzono, że zaległości podatkowe nie powstały na skutek nadzwyczajnych zdarzeń, niezależnych od sposobu postępowania podatnika. Posługiwanie się nierzetelnymi fakturami, a w konsekwencji dokonanie nieprawidłowego rozliczenia podatku VAT za 2018 r. było ściśle związane ze sposobem prowadzenia przez podatnika działalności gospodarczej i nieprzestrzeganiem obowiązujących w tej materii przepisów. W ocenie DIAS trudno uznać za konieczne rozłożenie na raty zaległości podatkowej tylko z uwagi na problemy ze spłatą kredytu hipotecznego udzielonego we frankach szwajcarskich.
Strona reprezentowana przez pełnomocnika wniosła do WSA w Gliwicach skargę na powyższą decyzję Dyrektora. W skardze zarzucono, że decyzja DIAS wydana została z naruszeniem art. 187 § 1 w zw. z art. 233 § 1 pkt 1, art. 67a § 1 pkt 2, art. 67b § 1 pkt 2 i art. 240 § 1 pkt 5 o.p. "przy zastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b. p.p.s.a.".
Skarżący wniósł o:
a) uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji,
b) zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego,
c) przeprowadzenie dowodu z potwierdzeń przelewów zaległości podatkowych w okresie XII.2023 r. - 111.2024 r. w ilości 8 sztuk na okoliczność błędnego ustalenia stanu faktycznego przez organy podatkowe, a w konsekwencji wydania decyzji opartej o nieznane organowi relewantne prawnie okoliczności sprawy.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że organ podatkowy II instancji negatywne dla strony rozstrzygnięcie oparł na wytknięciu podatnikowi, iż ten nie daje żadnej rękojmi w konsekwentnej realizacji planu spłaty, bowiem dokonał jedynie jednorazowej wpłaty tytułem zaległości podatkowych. Organ II instancji przeoczył, że od grudnia 2023 r. do dnia sporządzenia skargi skarżący konsekwentnie wpłaca comiesięcznie kwotę 1000 zł tytułem zaległości w podatku VAT, a nadto kwotę 1000 zł tytułem zaległości w podatku dochodowym. Łącznie Skarżący w ww. okresie uiścił już 8000 zł. Wskazano, że konsekwentne uiszczanie deklarowanych kwot tytułem spłaty zaległości podatkowych, daje podstawy do twierdzenia, iż zaproponowany przez niego plan spłaty jest realny i oceniany długofalowo będzie z korzyścią zarówno dla interesu publicznego jak i słusznego interesu podatnika, który ostatecznie chciałby się rozliczyć z obciążeń publicznoprawnych bez bankructwa jego aktualnie podejmowanych czynności zawodowych.
Dyrektor w odpowiedzi na skargę udzielonej pismem z 17 kwietnia 2024 r. wskazał, że wpłaty na jakie powołał się skarżący zostały dokonane przez jego matkę 30 stycznia 2024 r. na krótko przed wydaniem zaskarżonej decyzji albo już po jej wydaniu (tj. 14 lutego 2024 r., 6 marca 2024 r.). Organ odwoławczy wyjaśnił, że wydając zaskarżone rozstrzygnięcie nie mógł mieć informacji o zdarzeniach mających nastąpić w przyszłości i nie mogły mieć one żadnego wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. Podniesiono, że dokonywanie wpłat w kwotach rzędu 2000 zł miesięcznie pozwoliłoby na uregulowanie zaległości podatkowych w łącznej kwocie należności głównej i odsetek przekraczającej 660.000,00 zł dopiero po upływie 27 lat.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. - dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej która, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Skarga została wniesiona na skierowaną do strony decyzję o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., która podlega kontroli sądowej. W tej sytuacji skarga pozbawiona braków formalnych była dopuszczalna i należało ją rozpoznać.
W sprawie sporne jest to, czy zasadnie organ podatkowe odmówiły stronie udzielenia ulgi w spłacie zaległości podatkowych, o jaką ubiegała się we wniosku.
Na wstępie wskazać przychodzi, że decyzja podatkowa dotycząca ulgi w spłacie zaległości podatkowych ma charakter uznaniowy. Nie należy ona do kategorii decyzji związanych, w których przy prawidłowo ustalonym stanie faktycznym oraz poprawnej wykładni i stosowaniu przepisów prawa podatkowego wynik sprawy jest ściśle określony. Z treści art. 67a § 1 o.p. wynika, że organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b o.p., w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może: 1) odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty; 2) odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek; 3) umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Analogicznie skonstruowany jest art. 48 § 1 o.p. stanowiący podstawę prawną dla odroczenia terminu płatności podatku.
Użycie w art. 67a § 1 o.p. zwrotu "organ podatkowy...może" wskazuje, że przy rozstrzyganiu kwestii udzielenia ulgi ustawodawca pozostawił organowi swobodę w wyborze rozstrzygnięcia. Powyższe nie oznacza jednak przyzwolenia na dowolne działanie organu podatkowego.
Po pierwsze organ podatkowy powinien prowadzić postępowanie w sprawie udzielenia ulgi z zachowaniem zasad ogólnych postępowania podatkowego. W szczególności zasady dążenia do ustalenia prawdy oraz prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organu. Zastrzec, w tym miejscu należy, że ciężar wykazania okoliczności mających przemawiać za udzieleniem ulgi spoczywa, co do zasady na wnioskodawcy jako zainteresowanym uzyskaniu korzyści podatkowej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 września 2023 r., sygn. akt III FSK 1487/22, z 5 lipca 2024 r., sygn. akt III FSK 879/23 – powołane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Po drugie zastosowanie ulgi uzależnione jest od wystąpienia, co najmniej jednej z dwóch ustawowych przesłanek to jest "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego". Wymienione pojęcia są nieostre znaczeniowo i wypełniane są treścią na tle konkretnej sprawy. Zadaniem organów podatkowych jest zbadanie, czy w sprawie występują wymienione okoliczności warunkujące zastosowanie ulgi.
Po trzecie, przy wyborze rozstrzygnięcia organ podatkowy powinien je należycie uzasadnić. Organ podatkowy nie może poprzestać na stwierdzeniu, że nie przyznał ulgi bo pozwala mu na to przepis prawa. Organ powinien wskazać dlaczego dokonał takiego wyboru. Szczególnie w przypadku decyzji negatywnych dla strony aktualizuje się obowiązek organu do możliwie najpełniejszego urzeczywistniania zasady ogólnej przekonywania (art. 124 o.p.). Chodzi tutaj o wskazanie i omówienie kryteriów przyjętych przez organ przy obieraniu kierunku rozstrzygnięcia w ramach alternatywy decyzyjnej. Organ może w tym zakresie nawiązywać do okoliczności, które w realiach konkretnej sprawy są istotne dla prawidłowego zastosowania instytucji ulgi spłacie należności podatkowych. Z uwagi na wyjątkowy charakter ulg w spłacie należności podatkowych za punkt odniesienia przyjmować można potrzebę ochrony uniwersalnych poważanych wartości takich jak humanitaryzm (Preambuła, art. 2 Konstytucji RP), ochrona pracy (art. 24 zdanie pierwsze Konstytucji RP), ochrona środowiska naturalnego (art. 5 Konstytucji RP), ale również równość wobec prawa czy równość rozłożenia i powszechność ponoszenia ciężaru podatkowego (art. 84 Konstytucji RP). Dlatego też organ podatkowy uzasadniając uznaniowe rozstrzygnięcie uwzględniać może okoliczności społeczne, ekonomiczne, dotychczasową postawę podatnika w zakresie wywiązywania się z obowiązków daninowych, okoliczności powstania zaległości podatkowej, zakres wnioskowanej ulgi (por. wyrok NSA z 30 stycznia 2024 r. sygn. akt III FSK 3944/21).
Przyjęte przez ustawodawcę rozwiązania dotyczące reguł udzielenia ulgi w zestawieniu z legalnością jako przyjmowanym przez sąd administracyjny kryterium kontroli działań administracji, powodują że sąd administracyjny nie ocenia decyzji uznaniowej pod kątem jej słuszności czy też celowości. Sąd kontroluje decyzję przez pryzmat zgodności z prawem badając, czy organ podatkowy nie przekroczył granic uznania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 17 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 1438/21).
Skarżący wystąpił z żądaniem rozłożenia na raty spłat zaległości podatkowej (należności głównej) oraz odsetek za zwłokę. Okolicznością mającą przemawiać za udzieleniem ulgi była trudna sytuacja majątkowa uniemożliwiająca podatnikowi jednorazową spłatę zaległości podatkowych. Wnioskodawca zaproponował plan spłaty.
W rozpatrywanej sprawie organy podatkowe dokonały prawidłowej wykładni materialnoprawnych przepisów mających zastosowanie w sprawie, a to art. 67a § 1 pkt 2 i pkt 3 o.p. i art. 67b o.p. Organy podatkowe ustaliły w oparciu o przedłożone od skarżącego dokumenty oraz dowody pozyskane z innych źródeł sytuację majątkową zobowiązanego. Zestawiono uzyskiwane przez Stronę miesięczne dochody, z kosztami jakie ponosi. Zweryfikowano stan majątku skarżącego ustalając m.in, że wprawdzie ma on prawo do nieruchomości lecz jest ono obciążone hipoteką, a stan rachunków bankowych wykazuje wartości równe bądź niższe niż zero.
Organ podatkowe skoncentrowały się na analizie zdolności do regulowania spoczywających na wnioskodawcy należności. Wszystko w kontekście występowania przesłanek koniecznych lecz niewystarczających dla udzielenia ulgi, a mianowicie ważnego interesu podatnika i interesu publicznego. W rezultacie stwierdzono, że Skarżący wprawdzie uzyskuje regularne wpływy lecz przewyższają one tylko nieznacznie koszty utrzymania. Ustalony, w głównej mierze na podstawie oświadczeń i dokumentów składanych przez samego zainteresowanego stan faktyczny przywiódł organy podatkowe do wniosku, że brak jest perspektyw na to aby Wnioskodawca był w stanie wywiązać się z planu ratalnego. Zauważono, że niezależnie do obciążających go zaległości podatkowych nie był on w stanie wywiązać się ze zobowiązań kredytowych. Organy podatkowe obu instancji skonstatowały, że z uwagi na utratę płynności finansowej, pasywa i obciążenie składników majątku u Wnioskodawcy występuje ważny interes podatnika, o jakim mowa w art. 67a § 1 o.p.
W zaskarżonej decyzji DIAS, jak też poprzedzającej ją decyzji organu podatkowego I instancji przedstawiono jasne i spójne wyjaśnienia, co do tego że pomimo zaistnienia ważnego interesu podatnika organ podatkowy odmówił przyznania ulgi. Organy podatkowe przedstawiły motywy odmowy udzielenia ulgi. Dyrektor zaznaczył, że zaległości nie powstały na skutek nadzwyczajnych zdarzeń, niezależnych od sposobu postępowania podatnika, lecz w związku z posługiwaniem się przez niego nierzetelnymi fakturami. Powstałe zaległości stanowiły następstwo działalności gospodarczej, w ramach której podatnik dopuścił się naruszenia obowiązujących przepisów. Z tych powodów zdaniem DIAS nie można było zadośćuczynić wnioskowi podatnika.
Sąd stwierdził, że organy podatkowe wywiązały się ze swoich obowiązków zarówno w zakresie badania przesłanek udzielenia ulgi, jak też przekonywującego uzasadnienia powodów odmowy jej zastosowania. Na aprobatę zasługiwała argumentacja organów podatkowych co do tego, że z uwagi na źródło powstania zaległości podatkowych udzielenie ulgi byłoby niezasadne jako prowadzące do uprzywilejowania Wnioskodawcy względem innych podatników. Nie bez znaczenia pozostaje to, że zaległości podatkowe Wnioskodawcy są następstwem będących jego udziałem naruszeń prawa stwierdzonych w wymiarowej decyzji podatkowej. Wskazując powody odmowy uwzględnienia wniosku organy podatkowe dały wyraz potrzebie ochrony wartości konstytucyjnych, to jest powszechności i równości obciążenia ciężarem podatkowym (art. 84 Konstytucji RP). Odstępstwo od tych dyrektyw jest wprawdzie dopuszczalne, ale powinno ono następować w sytuacjach wyjątkowych, gdy uzyskanie korzyści podatkowej wpisuje się w realizację celów i wartości powszechnie akceptowanych. Okoliczności takie w sprawie nie były przez stronę wskazywane albo zidentyfikowane przez organy podatkowe, wobec czego nie mogło dojść do ich pominięcia.
Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 187 § 1 o.p. poprzez oparcie decyzji na błędnych ustaleniach faktycznych, co do możliwości płatniczych Skarżącego. Organ podatkowy pominąć miał fakt dokonywania wpłat na poczet zaległości podatkowych (na dzień wniesienia skargi łącznie 8000 zł). Okoliczność ta świadczyć miała o tym, że organy podatkowe wadliwie przyjęły, iż Skarżący nie jest w stanie regulować należności i nie będzie w stanie wykonać planu ratalnego.
Sąd wskazuje, na co trafnie zwrócił uwagę DIAS w odpowiedzi na skargę, że wpłaty na pokrycie zaległości podatkowych dokonywane były z rachunku bankowego prowadzonego dla matki Podatnika, a w części nastąpiły już po dacie doręczenia decyzji. W obowiązującym stanie prawnym wprost dopuszczone zostało uiszczanie zobowiązań podatkowych przez rodzica (wstępnych) podatnika – art. 62b § 1 pkt 1 o.p. Z powyższego nie można jednakże wyprowadzić wniosku, że zapłata zobowiązań podatkowych przez osoby wskazane w tym przepisie (które nie są podatnikami podatku na poczet którego dokonują wpłaty) jest wpłatą podatnika. Wpłaty te są dokonywane na rzecz podatnika, lecz nie przez podatnika. Stosownie do art. 62b § 2 o.p., w przypadkach, o których mowa w art. 62b § 1 pkt 1 o.p. jeżeli treść dowodu zapłaty nie budzi wątpliwości co do przeznaczenia zapłaty na zobowiązanie podatnika uznaje się, że wpłata pochodzi ze środków podatnika. Domniemanie wyrażone w tym przepisie ma znaczenie przy ustalaniu podmiotu, uprawnionego do odbioru środków, w razie wystąpienia nadpłaty z tytułu podatku na poczet którego osoby wymienione w art. 62b § 1 pkt 1 o.p. dokonały wpłaty.
Na potrzeby orzekania o w sprawie ulgi w spłacie zaległości podatkowych, wpłaty z rachunku bankowego matki Skarżącego przeznaczone na wygaszenie zobowiązań podatkowych Skarżącego, nie mogą świadczyć o tym, że trwale odzyskał on zdolność do regulowania zobowiązań. Brak jest obecnie podstaw do przyjęcia, że przelewy dokonywane są z majątku Podatnika. Z kolei sytuacja finansowa osoby wpłacającej nie została ujawniona przed organami podatkowymi. Wnioskodawca nie wykazał, że osoba ta zobowiązała się do regularnego uiszczania wskazanych kwot tytułem zaległości podatkowych spoczywających na Skarżącym. Jeżeli natomiast przyjąć, co zdaje się sugerować Strona, że środki te pochodzą z majątku Wnioskodawcy, to oznaczałoby to, iż nierzetelnie przedstawił on organom podatkowym swoją sytuację majątkową, a wręcz wprowadził organy podatkowe w błąd. Tego rodzaju zachowanie Podatnika nie zasługiwałoby na ochronę.
Nadto należy zauważyć, że zainteresowanie uzyskaniem ulgi i spłatą zaległości podatkowych Skarżący zaczął wykazywać, w momencie gdy norweska administracja skarbowa rozpoczęła skuteczną egzekucję polskich zaległości podatkowych z majątku Strony. Dodatkowo sama długość okresu w jakim dokonywano wpłat (grudzień, styczeń, luty) nie pozwala, w ocenie Sądu na jednoznaczne stwierdzenie, o wytworzeniu się stanu trwałego i systematycznego redukowania kwoty zaległości podatkowych. Uiszczane kwoty i okres w jakim dokonywana wpłat należy bowiem odnieść do znaczącej wysokości zaległości podatkowych spoczywających na Wnioskodawcy. Nie można pomijać również tego, że na Skarżącym ciążą inne zobowiązania rzutujące na jego możliwości finansowe (kredyt). W ocenie Sądu, brak odnotowania przez DIAS w zaskarżonej decyzji (wydanej na początku lutego 2024 r.) wpłaty na zaległości w dokonanej pod koniec stycznia 2024 r., nie mógł zniweczyć poprawności ustaleń organu podatkowego, co do zdolności płatniczych Skarżącego i realnych możliwości wywiązania się przez niego z wieloletniego planu ratalnego.
W skardze nie skonkretyzowano na czym polegać miałyby naruszenia powołanych w niej przepisów art. 233 § 1 pkt 1, art. 67a § 1 pkt 2, art. 67b § 1 pkt 2 i art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Sąd natomiast nie stwierdził, aby DIAS wydając zaskarżoną decyzję uchybił przywołanym powyżej przepisom.
Sąd nie dopatrzył się wystąpienia okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. Wnosząc o zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. strona skarżąca nie powiązała tego żądania ze wskazaniem, przesłanki bądź przesłanek wznowieniowych wymienionych w art. 240 § 1 o.p. Niezależnie od powyższego Sąd wskazuje, że okoliczności faktyczne wokół których zbudowano zarzuty skargi nie stanowiły istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów.
W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że skarga okazała się niezasadna i na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało ją oddalić.