I SA/Gl 423/22

I SA/Gl 423/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-06-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-04-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Agata Ćwik-Bury /przewodniczący/
Bożena Suleja-Klimczyk
Monika Krywow /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 1391/22 - Wyrok NSA z 2023-02-15
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 148 par. 1, art. 150 par. 1, par. 2. par. 3, par. 4, art. 233 par. 1, par. 2, art. 228 par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, Asesor WSA Monika Krywow (spr.), Sędzia WSA Bożena Suleja-Klimczyk, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi M. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 27 stycznia 2022 r. nr 2401-IEW1.4120.5.2021 UNP: 2401-22-020286 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 27 stycznia 2022 r., nr 2401-IEW1.4120.5.2021 UNP: 2401-22-020286, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej jako organ odwoławczy, Dyrektor), działając na podstawie art. 228 § 1 w zw. z art. 13 § 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm, dalej jako O.p.), w związku z otrzymaniem odwołania od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. (dalej jako organ podatkowy) z 17 października 2018 r., nr [...], orzekającej o solidarnej ze Spółką I. Sp. z o.o. (dalej jako Spółka) odpowiedzialności M. J. (dalej jako skarżąca), jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe ww. Spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2013 r. i 2014 r., wraz z naliczonymi na dzień wydania tej decyzji odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego oraz z tytułu odsetek od niezapłaconej zaliczki miesięcznej za grudzień 2014 r., wraz z kosztami postępowania egzekucyjnego, w kwotach:
- zaległość podatkowa za 2013 r.: 287.700,00 zł, odsetki za zwłokę: 97.282,00 zł, koszty postępowania egzekucyjnego: 16.616,50 zł,
- zaległość podatkowa za 2014 r.: 5.307,00 zł, odsetki za zwłokę: 1.507,00 zł, koszty postępowania egzekucyjnego: 59,80 zł,
- odsetki od niezapłaconej zaliczki za grudzień 2014 r.: 80,00 zł, koszty postępowania egzekucyjnego: 1,40 zł
- stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
Powyższe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Organ podatkowy, po przeprowadzonym postępowaniu podatkowym, decyzją z 17 października 2018 r. orzekł o solidarnej ze Spółką Sp. z o.o. odpowiedzialności skarżącej, jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe ww. Spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2013 r. i 2014 r., wraz z naliczonymi na dzień wydania tej decyzji odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego oraz z tytułu odsetek od niezapłaconej zaliczki miesięcznej za grudzień 2014 r., wraz z kosztami postępowania egzekucyjnego - w kwotach ja wyżej. Ww. decyzja została uznana za skutecznie doręczoną skarżącej.
W związku z wnioskiem skarżącej z dnia 13 października 2021 r., organ podatkowy sporządził i wydał skarżącej w dniu 27 października 2021 r. kserokopię tej decyzji.
Pismem z 9 listopada 2021 r. (nadanym w urzędzie pocztowym 10 listopada 2021 r.) skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji.
Stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania Dyrektor wskazał, że z przepisów O.p. wynika, że za zaległości podatkowe m.in. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają - pod warunkami określonymi w przepisach tej ustawy - solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu (art. 116 § 1 O.p.). Zgodnie z art. 107 § 1 O.p., w przypadkach i w zakresie przewidzianych w rozdziale 15 (zatytułowanym "Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich") tej ustawy, za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie. Z § 2 pkt 2 i pkt 4 tego artykułu wynika zaś, że o ile dalsze przepisy wskazanego rozdziału nie stanowią inaczej, osoby trzecie odpowiadają również za odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych (pkt 2) oraz koszty postępowania egzekucyjnego (pkt 4). W myśl art. 108 § 1 O.p. o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej organ podatkowy orzeka w drodze decyzji. Wskazał także, że rodzaje rozstrzygnięć organu odwoławczego zostały wskazane w art. 233 § 1 O.p.
Niemniej, przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy, po otrzymaniu odwołania - organ działający w drugiej instancji zobowiązany jest, w pierwszej kolejności podjąć czynności mające na celu ustalenie czy odwołanie jest dopuszczalne, czy zostało wniesione z zachowaniem terminu oraz czy spełnia wymagania co do treści.
Obowiązek wstępnego badania odwołania, może doprowadzić, w sytuacji stwierdzenia formalnych uchybień do wydania, do stwierdzenia przez organ odwoławczy, zgodnie z art. 228 § 1 O.p., w formie postanowienia:
1) niedopuszczalności odwołania;
2) uchybienia terminowi do wniesienia odwołania;
3) pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia, jeżeli nie spełnia warunków wynikających z art. 222.
Ponadto, z art. 228 § 2 O.p. wynika, że postanowienia w sprawach wymienionych w § 1 są ostateczne.
Oceniając zaistniały w sprawie stan faktyczny Dyrektor wyjaśnił, że istotnym było zbadanie kwestii skutecznego doręczenia.
Organ odwoławczy ustalił, że doręczenie decyzji z 17 października 2018 r. na adres skarżącej, nastąpiło w dniu 5 listopada 2018 r., w trybie art. 150 § 4 O.p. (w brzmieniu obowiązującym w 2018 r., z uwagi na fakt, że doręczenie nastąpiło w tym właśnie roku – t.j. Dz.U. z 2018, poz. 800 ze zm.).
Organ odwoławczy wskazał na treść art. 148 i 150 O.p. w brzmieniu obowiązującym w 2018 r.).
Stwierdził zatem, że z wpisów zamieszczonych na kopercie, w której doręczono skarżącej m.in. ww. decyzję, a także z przypiętego do koperty pocztowego potwierdzenia odbioru wynika, że z powodu niemożności doręczenia, w sposób wskazany w punkcie 1, pismo pozostawione zostało na okres 14 dni do dyspozycji adresata - w placówce pocztowej w Urzędzie Pocztowym B. - w dniu 22.10.2018 r. W punkcie 1 przewidziano opcje wyboru, świadczące o doręczeniu przesyłki jej adresatowi oraz m.in. pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi, zarządcy domu (budynku). Ponadto, na ww. potwierdzeniu odbioru wskazano, że zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej wraz z informacją o możliwości jego odbioru pozostawiono w widocznym miejscu przy wejściu na posesję. Z powodu niepodjęcia przez skarżącą przesyłki zawierającej tę decyzję, przesyłkę awizowano powtórnie w dniu 30 października 2018 r., a następnie z powodu niepodjęcia awizowanej przesyłki zwrócono 6 listopada 20218 r.
W ocenie organu odwoławczego, w opisanej sytuacji, wystąpiły wszystkie przesłanki do uznania, że przesyłka zawierająca m.in. zaskarżoną obecnie decyzję została skutecznie doręczona, w trybie uregulowanym w art. 150 § 4 O.p. (w zw. z art. 150 § 1 tej ustawy) w dniu 5 listopada 2018 r.
Powyższe oznacza, że ww. decyzja z 17 października 2018 r. weszła do obrotu prawnego, istnieje przedmiot odwołania, zatem z tej przyczyny akt zaskarżenia jest dopuszczalny.
Dyrektor nie stwierdził przy tym innych okoliczności, które mogłyby skutkować niedopuszczalnością odwołania.
W myśl w art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję. Termin uważa się za zachowany, m.in. wtedy, gdy przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe lub w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub otrzymane przez polską placówkę pocztową operatora wyznaczonego po nadaniu w państwie spoza Unii Europejskiej albo złożone w polskim urzędzie konsularnym (art. 12 § 6 pkt 2 O.p.). Ze wskazanego przepisu wynika, że okolicznością istotną przy ocenie skuteczności złożenia środka zaskarżenia jest doręczenie decyzji, co wykazano już powyżej. Wyjaśniam także, co wynika z art. 12 § 1 O.p., że jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu.
Termin do wniesienia odwołania jest terminem zawitym, a jego upływ organ odwoławczy uwzględnia z urzędu. Uchybienie ustawowemu terminowi powoduje - niezależnie od rozmiarów i przyczyn - że czynność ta, jako spóźniona, jest bezskuteczna z mocy prawa, czego następstwem jest ostateczność rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną. W razie więc stwierdzenia, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, organ drugiej instancji nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, lecz - co do zasady - ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 228 § 1 pkt 2 O.p., tzn. wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. "Uchybienie terminowi nie podłego żadnym ocenom ani stopniowaniu skali tego naruszenia. Nawet nieznaczne przekroczenie obowiązującego terminu stanowi jego uchybienie i obliguje organ odwoławczy do wydania postanowienia w tym zakresie, chyba że strona domaga się przywrócenia uchybionego terminu, a wniosek ten zostanie uwzględniony." (tak: WSA w Gdański w wyroku z 04.11.2010 r., sygn. akt I SA/Gd 668/10).
Skoro zatem skuteczne doręczenie przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję nastąpiło 5 listopada 2018 r., to zakreślony przepisem art. 223 § 2 pkt 1 O.p. 14-dniowy termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg od 6 listopada 2018 r. i upłynął z dniem 19 listopada 2018 r. (w poniedziałek). Nie ma wpływu na powyższy termin do wniesienia odwołania okoliczność wydania skarżącej kserokopii tej decyzji.
Tymczasem, odwołanie z 9 listopada 2021 r. od ww. decyzji z 17 października 2018 r., złożono w dniu 10 listopada 2021 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), a więc po upływie wyznaczonego ustawowo terminu.
Uchybienie terminu do wniesienia odwołania oznacza, że wniesione po tym terminie odwołanie jest bezskuteczne i tym samym nie wywołuje oczekiwanych przez stronę skutków prawnych. To z kolei oznacza, że decyzja organu podatkowego uzyskuje przymiot decyzji ostatecznej.
W tej sytuacji, wobec złożenia przedmiotowego odwołania z uchybieniem terminowi do jego wniesienia - nie doszło do skutecznego wszczęcia postępowania odwoławczego przed organem podatkowym drugiej instancji, co oznacza, że tutejszy organ nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania. Argumenty przedstawione w odwołaniu, z uwagi na opisaną powyżej przeszkodę do jego prowadzenia, nie mogą rozstać poddane analizie i sprawa nie może zostać rozpatrzona merytorycznie.
Mając na uwadze przytoczone powyżej przepisy O.p. oraz ich wyjaśnienie, wobec zaistniałych w niniejszej sprawie okoliczności, Dyrektor uznał, że jest zobligowany do zastosowania się do dyspozycji art. 228 § 1 pkt 2 O.p. Powyższe wskazuje, że przy wystąpieniu przesłanki z ww. przepisu, tj. złożeniu odwołania z uchybieniem terminowi do jego wniesienia, bezpodstawnym staje się badanie czy odwołanie spełnia warunki wynikające z art. 222 O.p.
W skardze na powyższe postanowienie skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, zarzuciła naruszenie:
1. art. 150 § 2 i 4 O.p. w zw. z art. 144 O.p. i 44 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez stwierdzenie, że w sytuacji objętej niniejszym postępowaniem doszło do skutecznego doręczenia decyzji;
2. art. 129 par. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego z dnia 17 października 2018 r.;
3. przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, ti. art.121. art. 122 O.p. poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, poprzez niepoprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.
Wniesiono zatem o "uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania" oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Autor skargi stwierdził, że Skarżąca nie zgadza się z ww. decyzją z następujących powodów.
Skarżąca przyznała, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie od decyzji organu podatkowego należało wnieść nie później niż w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, co oznacza, że gdyby decyzja została doręczona prawidłowo, termin do jej zaskarżenia upłynąłby w dniu 5 listopada 2018 r.
Tymczasem - w niniejszej sprawie - nie doszło do prawidłowego doręczenia, co skutkowało koniecznością ponownego wysłania decyzji i powstania nowego terminu do jej zaskarżenia.
Dyrektor wskazał, że pierwsza próba doręczenia skarżącej decyzji została podjęta i jak wynika z uzasadnienia z powodu niemożności doręczenia poprzez jej osobisty odbiór przez ww. lub dorosłego domownika - przesyłka została dwukrotnie awizowana (tj. 22 października 2018 r. r. i 30 października 2018 r.). Informacja wskazująca, że korespondencja pozostaje do odbioru w Urzędzie Pocztowym w B., miała zostać pozostawiona w widocznym miejscu, tj. przy wejściu na jej posesję, tzn. z treści uzasadnienia wynika, że została pozostawiona w bramie wejściowej przy ul. [...], [...] B.. Powyższe - zdaniem Organu wyczerpało przesłanki, aby przyjąć, w świetle art. 150 § 4 O.p., że została skutecznie doręczona.
Autor skargi wskazał art. 144 O.p. i art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego w czasie doręczania decyzji, oraz odwołał się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 czerwca 2019 r., sygn. akt I OSK 2181/17, wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 marca 2013 r. oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2011 r. sygn.akt VI SA/Wa 1/11.
Pełnomocnik wskazał, że z wyjaśnień skarżącej wynika, że w dniu 22 października 2018 r. (tj. w dniu pierwszego awizowania przesyłki) nie zastała ona (ani żaden z pozostałych domowników) w wejściu na swoją posesję żadnego dokumentu stwierdzającego próbę doręczenia ww. decyzji. Z przekazanych przez sąsiadów oraz osób postronnych informacji, nie wynika, aby listonosz w jakikolwiek sposób próbował przekazać im zawiadomienie awizo, ani nie widzieli żadnej przesyłki w bramie (pomimo, że miała być pozostawiona w widocznym miejscu). Co istotne, w domu skarżącej w tym okresie w zasadzie cały czas ktoś przebywał, stąd niezrozumiałym jest, dlaczego listonosz musiał pozostawić awizo. Nie bez znaczenia jest fakt, że w tym okresie często była na poczcie i nikt nie powiedział jej, że poza odbieranymi przesyłkami, jest jeszcze jakaś do odbioru. Pełnomocnik zwrócił uwagę, że pozostawianie jakichkolwiek kartek, gdzie mogą ulec zniszczeniu ( w szczególności w okresie jesiennym) lub zagubieniu na skutek chociażby zabrania przez osoby postronne, nie powinno szkodzić podatnikowi. W niniejszej sprawie ww. postępowanie pozbawiło (zdaniem Dyrektora) skarżącą prawa do skutecznego odwołania się od wysoce niekorzystnej dla niej decyzji.
Pełnomocnik wniósł o przesłuchanie wskazanych świadków oraz o zobowiązanie organu do przedłożenia wszystkich posiadanych dokumentów dotyczących doręczenia Skarżącej zaskarżonej decyzji, a także o zwrócenie się do Poczty Polskiej o informację, czy w październiku 2018 r. skarżąca odbierała jakąkolwiek korespondencję awizo.
Autor skargi stwierdził, że bezspornym pozostaje, że skarżąca nie mogła we wskazanym przez organ terminie odwołać się od przedmiotowej decyzji, ponieważ nie wiedziała o jej doręczeniu. Podkreślił, że nakłada ona na Skarżącą obowiązek zapłaty - solidarnie z I. Sp. z o.o. - co jej zdaniem jest nieprawidłowe i bardzo krzywdzące. Nie ulega wątpliwości, że gdyby skarżąca faktycznie otrzymała ww. decyzję, na pewno podjęłaby się obrony swoich praw i ją zaskarżyła. Zaznaczono także, że obecnie nie jest uzasadniony wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, albowiem skarżąca jest przekonana, że decyzja nie została prawidłowo doręczona na skutek dwukrotnego awizowania, co oznacza, że termin do jej zaskarżenia we wskazanej przez organ dacie, nie rozpoczął biec. Potwierdzeniem powyższego jest - zdaniem Skarżącej - zachowanie organu, po tym jak uzyskał informację o braku wiedzy na temat doręczonej decyzji. Otóż skarżąca dopiero w rozmowie telefonicznej z pracownikiem organu podatkowego - spowodowanej informacją o toczącym się przeciwko niej postępowaniu egzekucyjnym - dowiedziała się o istnieniu zaskarżonej decyzji z dnia 17 października 2018 r.
Ponieważ uzyskanie jakichkolwiek bliższych informacji okazało się niemożliwe, skarżąca niezwłocznie złożyła wniosek o doręczenie decyzji. W odpowiedzi na powyższe w dniu 27 października 2021 r. ją otrzymała. Wskazano, że w jej treści nie było informacji wskazującej, że ww. nie przysługuje odwołanie - wprost przeciwnie był wskazany 14-dniowy termin do jej zaskarżenia. Zgodnie z ww. pouczeniem skarżąca wniosła odwołanie, które zdaniem Organu zostało wniesione z uchybieniem terminu.
Wskazała dalej na orzeczenie NSA z 10.10.2007 r., w sprawie o sygn. akt II OSK 1446/07, podkreślając słuszność stanowiska Sądu nakazującego organom uwzględniać wszystkie okoliczności związane z prawidłowością doręczenia dokonanego w sposób zastępczy, także związane z badaniem adresu oraz pozostawienia zawiadomienia w miejscu zamieszkania strony.
Końcowo, zarzucając naruszenie art. 150 O.p. skarżąca zauważyła, że nie doszło do uchybienia terminowi do wniesienia odwołania do decyzji z 17.10.2018 r., nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji działania organów, na których spoczywa obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej oraz informowania uczestników postępowania o podejmowanych w postępowaniach krokach.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymując stanowisko w sprawie Dyrektor wskazał, że skarżąca kwestionując skuteczność doręczenia ww. decyzji z 17 października 2018 r., nie przedstawiła dowodów, ani też nie informowała - w odwołaniu ani też w skardze - o wystąpieniu z reklamacją do Poczty Polskiej. W tej sytuacji Dyrektor w oparciu o zgromadzone dowody w sprawie prawidłowo ocenił, że wymieniona powyżej decyzja została skutecznie doręczona Skarżącej w trybie doręczenia zastępczego 5 listopada 2018 r. Przesyłkę zawierającą ww. decyzję wysłano na prawidłowy adres Skarżącej, który także obecnie nie jest kwestionowany. Wszystkie rubryki zwrotnego potwierdzenia odbioru zostały prawidłowo wypełnione przez doręczyciela, co zostało przeanalizowane i opisane na str. 17 zaskarżonego postanowienia. Nie zgodzono się zatem z zarzutem Skarżącej dotyczącym naruszenia art. 150 O.p.
Dyrektor wskazał także, że pozbawiony jest racji także pogląd Skarżącej, że termin do wniesienia odwołania od ww. decyzji biegnie od daty odbioru przez skarżącą kopii tej decyzji. Istotnie, w związku z jej wnioskiem o "dostarczenie decyzji", organ podatkowy sporządził i wydał kserokopię tej decyzji. Jej odbiór skarżąca potwierdziła własnym podpisem pod adnotacją o treści: "potwierdzam odbiór kopii decyzji w dniu 27.10.21 r". Okoliczność wydania kserokopii decyzji nie wpływa jednak na bieg terminu do wniesienia od niej odwołania. Wobec spełnienia wszystkich przesłanek do uznania skuteczności doręczenia ww. decyzji z 17 października 2018 r., zasadnie wydano postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Niezależnie od tego, że w sprawie nie znalazły zastosowania przepisy akcentowanego przez pełnomocnika Kodeksu postępowania administracyjnego, nie doszło także do zarzucanych uchybień w zakresie przepisów proceduralnych. Organ nie mając wątpliwości w zakresie dowodów, które poddał analizie badając dopuszczalność i terminowość wniesionego odwołania, nie był zobligowany do prowadzenia w tej kwestii jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego. Stan faktyczny wynikał z dowodów zgromadzonych w sprawie, które na etapie złożonego odwołania nie były przez skarżącą kwestionowane, a obecnie także nie nasuwają wątpliwości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie spór pomiędzy stronami dotyczy tego, czy odwołanie od decyzji organu podatkowego z dnia 17 października 2018 r. wniesione przez skarżącą 10 listopada 2021 r. nastąpiło z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Skarżąca podniosła, że nie można uznać za skutecznie doręczoną ww. decyzję, a to z tej przyczyny, że w okresie, w którym miało nastąpić awizowanie przesyłki zawsze przebywał ktoś w miejscu jej zamieszkania, a nadto w bramie nie było pozostawione awizo. Organ odwoławczy wskazał zaś, że skarżąca nie dochowała terminu do wniesienia odwołania, zaś decyzję organu podatkowego należało uznać za skutecznie doręczoną, zwłaszcza, że skarżąca nie przedstawiła dowodu podważającego takie uznanie, ani na etapie wnoszenia odwołania, ani później.
W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym postępowanie dowodowe ograniczone zostało do dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy. Kognicja Sądu wynika bowiem z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) stanowiącego, że "§ 1. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. § 2. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej". Wyjątek od tej zasady został ustanowiony w art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej jako p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Oznacza to, że postępowanie dowodowe w postępowaniu administracyjnym ogranicza się do możliwości dopuszczenia dowodu z dokumentu i to o ile jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie wpłynie na nadmierne przedłużenie postępowania. W postępowaniu sądowoadministrcyjnym nie przeprowadza się zatem dowodów w postaci przesłuchania świadków, jak również Sąd nie występuje do instytucji czy innych podmiotów o wyjaśnienie okoliczności. Stąd też wniosek skarżącej o przeprowadzenie powyższych dowodów nie znajduje uzasadnienia prawnego.
Odnosząc się do istoty sporu wskazać należy, że zgodnie z art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie 14 dni od daty jej doręczenia.
Termin 14 dniowy liczony jest zatem od daty doręczenia decyzji. Zasady doręczania decyzji zostały określone w art. 148 i nast. O.p. Zgodnie z art. 148 § 1 ww. ustawy pisma doręcza się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju.
W myśl art. 150 § 1 O.p. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149:
1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę.
Zgodnie z § 2 art. 150 O.p. zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1, wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, lub miejsca wskazanego jako adres do doręczeń w kraju, na drzwiach jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Stosownie do art. 150 § 3 O.p. w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Natomiast skutek braku odebrania pisma został określony w art. 150 § 4 ww. ustawy, zgodnie z którym w przypadku niepodjęcia pisma, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
W niniejszej sprawie z koperty doręczenia decyzji z dnia 17 października 2018 r., a także z dołączonego do niej dokumentu w postaci zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że w dniu 22 października 2018 r. została podjęta próba doręczenia ww. decyzji. Z powodu niemożności jej doręczenia zawiadomienie o pozostawieniu decyzji w placówce pocztowej na okres 14 dni pozostawiono w widocznym miejscu – przy wejściu na posesję. Kolejna próba doręczenia decyzji nastąpiła w dniu 30 października 2018 r. Po czym na skutek jej niepodjęcia została ona zwrócona w dniu 6 listopada 2018 r.
Należy wskazać, że zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1113) właściciel lub współwłaściciele: 1) nieruchomości gruntowych, na których znajduje się budynek mieszkalny, 2) budynku mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość - są obowiązani umieścić oddawczą skrzynkę pocztową spełniającą wymagania określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 5. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu obowiązek, o którym mowa w ust. 1, jest realizowany:
1) w budynkach jednorodzinnych - przez umieszczenie oddawczej skrzynki pocztowej przed drzwiami wejściowymi do budynku lub w ogólnie dostępnej części nieruchomości;
2) w budynkach wielorodzinnych, w których wyodrębnione są co najmniej 3 lokale - przez umieszczenie w ogólnie dostępnej części nieruchomości zestawu oddawczych skrzynek pocztowych w liczbie odpowiadającej liczbie samodzielnych lokali mieszkalnych oraz lokali o innym przeznaczeniu, jeżeli posiadają osobny adres.
Z powyższego wynika zatem, że zasadą jest pozostawienie zawiadomienia o przesyłce w oddawczej skrzynce pocztowej adresata, bowiem na właścicielach nieruchomości gruntowych mają obowiązek jej umieszczenia w dostępnej części posesji. W przypadku braku takiej skrzynki awizo pozostawiane jest w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
W niniejszej sprawie nie jest kwestionowany adres pod jaki została skierowana przesyłka zawierająca decyzję organu podatkowego. Nadto z koperty i dołączonego do niego zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że zawiadomienia zostały pozostawione przy wejściu na posesję skarżącej. Skarżąca nie wskazuje przy tym, że dopełniła obowiązku umieszczenia skrzynki odbiorczej przy wejściu na posesję. Jednocześnie rację ma organ odwoławczy, że skarżąca zarówno w postępowaniu przed tym organem, jak i na etapie wnoszenia skargi nie przedstawiła żadnych dowodów, które mogły by zakwestionować adnotacje znajdujące się na ww. dokumentach. W złożonym odwołaniu, jak również na etapie wnoszenia o doręczenie jej kserokopii tej decyzji nie wskazywała na okoliczności braku jej doręczenia. Nie wystąpiła także z reklamacją co do sposobu doręczenia przedmiotowej przesyłki. Zatem słusznie organ odwoławczy uznał, że decyzja organu podatkowego z dnia 17 października 2018 r. została uznana za skutecznie doręczoną z dniem 5 listopada 2018 r., tj. z upływem czternastodniowego terminu wynikającego z art. 150 § 4 O.p.
Oznacza to, że wniesienie odwołania w dniu 10 listopada 2021 r. nastąpiło z uchybieniem terminu o jakim mowa w art. 233 § 2 pkt 1 O.p. i obligowało organ odwoławczy do wydania postanowienia na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. Doręczenie kserokopii decyzji nie zastępuje bowiem pierwotnego doręczenia decyzji. Fakt, że na kserokopii znajdowało się pouczenie o sposobie wniesienia odwołania nie uprawnia do uznania, że termin ten został przywrócony. Kserokopia decyzji jest bowiem idealnym odwzorowaniem pierwotnego rozstrzygnięcia.
Powyższe oznacza, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i brak było podstaw do jego uchylenia.
Mając powyższe na względzie Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.