I SA/GL 410/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę A. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. ustalającą zobowiązanie podatkowe z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodu pochodzącego z nieujawnionych źródeł przychodów za rok 2013. Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji, ustalił zobowiązanie w kwocie 159.725,00 zł. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej (m.in. zasady prawdy obiektywnej, swobodnej oceny dowodów) oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 20, 21), kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące zakupu nieruchomości, posiadania oszczędności poza systemem bankowym oraz nieuwzględnienie dochodów męża z tytułu diet i ryczałtów jako kierowcy w transporcie międzynarodowym. Sąd, analizując stan faktyczny i prawny, odwołał się do przepisów dotyczących opodatkowania dochodów z nieujawnionych źródeł (art. 20 ust. 1b, art. 25b-g u.p.d.o.f.) oraz zasady rozkładu ciężaru dowodu w tego typu sprawach, zgodnie z którą to na podatniku spoczywa obowiązek wykazania lub co najmniej uprawdopodobnienia pochodzenia posiadanych środków. Sąd uznał, że skarżąca nie sprostała temu obowiązkowi, a przedstawione przez nią dowody, w tym dotyczące dochodów męża, darowizn weselnych czy środków z kredytu hipotecznego, były niewystarczające lub niewiarygodne. W konsekwencji, Sąd oddalił skargę jako niezasadną, podzielając stanowisko organu odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie rozkładu ciężaru dowodu w sprawach o dochody nieujawnione, znaczenie uprawdopodobnienia w postępowaniu podatkowym, ocena wiarygodności twierdzeń podatnika o posiadaniu oszczędności poza systemem bankowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji podatkowej związanej z dochodami nieujawnionymi i rozkładem ciężaru dowodu. Interpretacja przepisów dotyczących nieujawnionych źródeł przychodów.
Zagadnienia prawne (4)
Czy dochody męża skarżącej z tytułu diet i ryczałtów jako kierowcy w transporcie międzynarodowym powinny zostać uwzględnione przy ustalaniu zobowiązania podatkowego z tytułu dochodów nieujawnionych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy stwierdził uprawdopodobnienie uzyskiwania przez męża skarżącej dochodów z tytułu diet zagranicznych i noclegów, jednakże występowały zasadnicze rozbieżności między podanymi przez strony a uzyskanymi przez organ kwotami.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że mimo uprawdopodobnienia dochodów męża, rozbieżności w kwotach uniemożliwiły ich pełne uwzględnienie w sposób korzystny dla skarżącej, a ciężar dowodu spoczywał na niej.
Czy posiadanie oszczędności poza systemem bankowym jest wiarygodnym sposobem na pokrycie wydatków w kontekście postępowania dotyczącego dochodów nieujawnionych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd uznał twierdzenia o przechowywaniu środków pieniężnych poza systemem bankowym za całkowicie niewiarygodne, zwłaszcza w sytuacji aktywnego korzystania z usług bankowych przez skarżącą.
Uzasadnienie
Sąd uznał za sprzeczne z logiką i doświadczeniem życiowym twierdzenie o posiadaniu oszczędności poza systemem bankowym przy jednoczesnym korzystaniu z produktów bankowych, w tym zaciąganiu kredytu.
Jaki jest rozkład ciężaru dowodu w postępowaniu dotyczącym opodatkowania przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ciężar dowodu w zakresie wykazania przychodów (dochodów) opodatkowanych lub przychodów (dochodów) nieopodatkowanych stanowiących pokrycie wydatku spoczywa na podatniku.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA i TK, wskazując, że podatnik ma obowiązek udokumentować lub co najmniej uprawdopodobnić pochodzenie posiadanych środków, podczas gdy organ ma obowiązek rzetelnego zbadania okoliczności wskazanych przez podatnika.
Czy organ podatkowy był zobowiązany do poszukiwania źródeł dowodowych dotyczących źródeł finansowania wydatków poczynionych przez skarżącą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy podatkowe nie były zobowiązane ani uprawnione do poszukiwania źródeł dowodowych dotyczących źródeł finansowania wydatków poczynionych przez skarżącą.
Uzasadnienie
Zgodnie z zasadą rozkładu ciężaru dowodu, to na podatniku spoczywa obowiązek wykazania lub uprawdopodobnienia pochodzenia środków, a nie na organie podatkowym.
Przepisy (17)
Główne
u.p.d.o.f. art. 20 § ust. 1b
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przez przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzące ze źródeł nieujawnionych rozumie się przychody w kwocie odpowiadającej nadwyżce wydatku nad przychodami (dochodami) opodatkowanymi lub przychodami (dochodami) nieopodatkowanymi.
u.p.d.o.f. art. 25b
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definiuje przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach oraz przychody ze źródeł nieujawnionych, jako nadwyżkę wydatku nad przychodami (dochodami) opodatkowanymi lub nieopodatkowanymi.
u.p.d.o.f. art. 25c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa moment powstania obowiązku podatkowego z tytułu przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych.
u.p.d.o.f. art. 25d
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa podstawę opodatkowania przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych.
u.p.d.o.f. art. 25e
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa stawkę zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych (75%).
u.p.d.o.f. art. 25f
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa, że podatek od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych ustala właściwy organ podatkowy w drodze decyzji.
u.p.d.o.f. art. 25g
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Reguluje ciężar dowodu w postępowaniu dotyczącym przychodów nieujawnionych, wskazując, że spoczywa on na podatniku, który może również uprawdopodobnić uzyskanie przychodów.
Ustawa z dnia 16 stycznia 2015 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy Ordynacja podatkowa art. 3
Pomocnicze
o.p. art. 233 § § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej.
o.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek wszechstronnego działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
o.p. art. 210 § § 4
Ordynacja podatkowa
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa procesowego, w szczególności art. 122, 187, 191 Ordynacji podatkowej. • Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 20 i 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, poprzez brak uwzględnienia dochodów niepodlegających opodatkowaniu uzyskanych przez męża skarżącej. • Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanej decyzji. • Naruszenie art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania. • Naruszenie art. 180 w związku z art. 188 i 199 Ordynacji podatkowej, w wyniku zaniechania uzupełniającego przesłuchania strony oraz świadków i powołania biegłego. • Naruszenie art. 191 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, poprzez bezzasadne pominięcie dowodów, bezpodstawne nieuwzględnienie wyjaśnień i oświadczeń podatnika, rażąco arbitralną ocenę materiału dowodowego. • Naruszenie art. 20 ust. 1b oraz 25 b-c, 25 e i 25 g ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w zw. z art. 3 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy - Ordynacja podatkowa, przez jego bezpodstawne zastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
ciężar dowodu w zakresie wykazania przychodów (dochodów) opodatkowanych lub przychodów (dochodów) nieopodatkowanych stanowiących pokrycie wydatku spoczywa na podatniku • nie można przyjąć, aby przepisy procedury podatkowej nakładały w postępowaniu dotyczącym opodatkowania przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych, ciężar dowodu posiadania pokrycia poczynionych wydatków na organy podatkowe • za całkowicie niewiarygodne Sąd uznał twierdzenia skarżącej o przechowywaniu środków pieniężnych poza systemem bankowym, w sytuacji aktywnego korzystania z tego systemu przez skarżącą
Skład orzekający
Borys Marasek
przewodniczący sprawozdawca
Monika Krywow
członek
Anna Tyszkiewicz-Ziętek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie rozkładu ciężaru dowodu w sprawach o dochody nieujawnione, znaczenie uprawdopodobnienia w postępowaniu podatkowym, ocena wiarygodności twierdzeń podatnika o posiadaniu oszczędności poza systemem bankowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatkowej związanej z dochodami nieujawnionymi i rozkładem ciężaru dowodu. Interpretacja przepisów dotyczących nieujawnionych źródeł przychodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu opodatkowania dochodów nieujawnionych i jasno określa obowiązki podatnika w tym zakresie, co jest istotne dla wielu osób.
“Czy można ukryć dochody przed urzędem skarbowym? Sąd wyjaśnia, kto ponosi ciężar dowodu w sprawach o nieujawnione źródła przychodów.”
Dane finansowe
WPS: 337 713 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.