I SA/Gl 408/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę E. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, która częściowo uchyliła i w pozostałej części odmówiła uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług na majątku spółki. Spółka wnioskowała o zmianę decyzji ostatecznej w trybie art. 253 § 1 Ordynacji podatkowej (OP), powołując się na ważny interes podatnika. Organ podatkowy, działając jako organ pierwszej instancji, uchylił decyzję w części dotyczącej dodatkowego zobowiązania podatkowego (zgodnie z uchwałą NSA I FPS 1/23), ale odmówił uchylenia w pozostałej części, uznając, że nie przemawia za tym ani ważny interes podatnika, ani interes publiczny. Sąd uznał, że organ prawidłowo ocenił brak przesłanek do uchylenia decyzji w trybie art. 253 OP. Stwierdził, że sytuacja majątkowa spółki, wynikająca z jej działalności gospodarczej, w tym wykorzystanie faktur nieodzwierciedlających rzeczywistych transakcji, uzasadniała wydanie decyzji zabezpieczającej. Sąd podkreślił, że tryb z art. 253 OP ma charakter uznaniowy i nie obliguje organu do uchylenia decyzji, nawet jeśli istnieją przesłanki. W ocenie Sądu, organ należycie rozważył przesłanki interesu publicznego i ważnego interesu podatnika, a skarga spółki nie wykazała naruszeń prawa, które mogłyby wpłynąć na wynik sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących trybu nadzwyczajnego uchylania lub zmiany decyzji ostatecznych (art. 253 OP), ocena przesłanek ważnego interesu podatnika i interesu publicznego, a także dopuszczalność zabezpieczenia dodatkowego zobowiązania podatkowego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z zabezpieczeniem zobowiązania podatkowego VAT oraz wnioskiem o zmianę decyzji ostatecznej. Ocena przesłanek z art. 253 OP jest zawsze indywidualna.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ podatkowy, rozpatrując wniosek o uchylenie lub zmianę decyzji ostatecznej w trybie art. 253 OP, prawidłowo ocenił przesłanki ważnego interesu podatnika i interesu publicznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ prawidłowo ocenił brak przesłanek do uchylenia decyzji w trybie art. 253 OP, a sytuacja spółki nie uzasadniała uwzględnienia wniosku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ należycie rozważył przesłanki z art. 253 OP. Stwierdził, że sytuacja majątkowa spółki, wynikająca z jej działalności gospodarczej i wykorzystania nierzetelnych faktur, uzasadniała wydanie decyzji zabezpieczającej. Tryb z art. 253 OP ma charakter uznaniowy, a organ nie jest zobowiązany do uchylenia decyzji, nawet jeśli istnieją przesłanki. Interes publiczny w postaci zapewnienia wpływów budżetowych również przemawiał za nieuwzględnieniem wniosku.
Czy sąd administracyjny może przeprowadzić postępowanie dowodowe uzupełniające z dokumentów, w tym analizę danych logowania telefonu komórkowego, w celu wyjaśnienia istotnych wątpliwości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów jedynie wyjątkowo, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Analiza danych logowania telefonu komórkowego nie przybiera postaci dokumentu i nie jest możliwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 106 § 3 PPSA, wskazując, że sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, ale jest to jego uprawnienie, a nie obowiązek. Ponadto, postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym nie służy zwalczaniu ustaleń faktycznych organów, a jedynie uzupełnieniu materiału dowodowego. Analiza danych logowania telefonu nie jest możliwa w tym trybie.
Czy decyzja o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego może obejmować dodatkowe zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 112c uptu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przedmiotem decyzji o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego na podstawie art. 33 OP nie może być dodatkowe zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 112c uptu.
Uzasadnienie
Organ podatkowy, działając jako organ pierwszej instancji, zmienił decyzję ostateczną w części dotyczącej dodatkowego zobowiązania podatkowego, mając na uwadze uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 maja 2023 r., sygn. akt I FPS 1/23, zgodnie z którą takie zabezpieczenie nie jest dopuszczalne.
Przepisy (15)
Główne
OP art. 253 § § 1
Ordynacja podatkowa
Decyzja ostateczna, na mocy której strona nie nabyła prawa, może być uchylona lub zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes podatnika. Wystarczające jest wystąpienie tylko jednej z przesłanek. Decyzja ma charakter uznaniowy.
Pomocnicze
uptu art. 112c § ust. 1 pkt 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Dotyczy przybliżonej kwoty dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług.
OP art. 33
Ordynacja podatkowa
Dotyczy zabezpieczenia wykonania zobowiązania podatkowego.
ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.
ppsa art. 106 § § 3
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość przeprowadzenia przez sąd dowodów uzupełniających z dokumentów.
OP art. 122
Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu podatkowego do podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
OP art. 180 § § 1
Ordynacja podatkowa
Dotyczy żądania przeprowadzenia dowodów.
OP art. 187
Ordynacja podatkowa
Dotyczy obowiązku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
OP art. 188
Ordynacja podatkowa
Dotyczy oceny materiału dowodowego.
OP art. 191
Ordynacja podatkowa
Dotyczy swobodnej oceny dowodów przez organ.
uptu art. 86 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Prawo do odliczenia podatku naliczonego.
uptu art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Okoliczności wyłączające prawo do odliczenia podatku naliczonego (faktury niedokumentujące rzeczywistych transakcji).
OP art. 128
Ordynacja podatkowa
Zasada trwałości decyzji ostatecznych.
OP art. 253 § § 4
Ordynacja podatkowa
Organ wydaje decyzję w sprawie uchylenia lub zmiany dotychczasowej decyzji.
ppsa art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez sąd.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ podatkowy prawidłowo ocenił, że nie zachodzą przesłanki z art. 253 OP uzasadniające uchylenie lub zmianę decyzji ostatecznej w zakresie zabezpieczenia zobowiązania podatkowego. • Sytuacja majątkowa spółki, wynikająca z jej działalności gospodarczej i wykorzystania nierzetelnych faktur, uzasadniała wydanie decyzji zabezpieczającej. • Tryb z art. 253 OP ma charakter uznaniowy, a organ nie jest zobowiązany do uchylenia decyzji, nawet jeśli istnieją przesłanki. • Interes publiczny w postaci zapewnienia wpływów budżetowych przemawia za nieuwzględnieniem wniosku spółki. • Sąd administracyjny nie jest organem właściwym do prowadzenia postępowania dowodowego w zakresie analizy danych logowania telefonu komórkowego.
Odrzucone argumenty
Organ naruszył art. 180 § 1 OP w zw. z art. 187 i art. 188 poprzez odmowę uwzględnienia żądania przeprowadzenia dowodów istotnych dla oceny przesłanek interesu publicznego lub ważnego interesu podatnika. • Organ naruszył art. 122 OP w zw. z art. 187 § 1 OP w zw. z art. 180 § 1 OP i art. 191 OP poprzez niepodjęcie niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nierozpatrzenie materiału dowodowego. • Organ pominął przesłanki interesu publicznego lub ważnego interesu podatnika i dowolnie uznał, że nie zostały one spełnione. • Organ stosował kryteria nieznane ustawie (art. 253 OP) w odniesieniu do możliwości zmiany lub uchylenia decyzji. • Organ uznał, że w sprawie nie został spełniony interes publiczny w postaci ochrony sprawiedliwości i zaufania do organów władzy. • Organ pominął okoliczność, że sytuacja ekonomiczna spółki stanowiąca zagrożenie jej istnienia nie stanowi przesłanki ważnego interesu podatnika. • Organ uznał, że sytuacja ekonomiczna spółki nie zwiększa zagrożenia niewypłacalności i wskutek tego braku możliwości egzekucji zobowiązań podatkowych.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja ta ma bowiem charakter uznaniowy, co oznacza jedynie możliwość rozważenia zasadności wniosku podatnika, nie obligując jednak organów podatkowych do uwzględnienia wniosku. • Uznaniowość decyzji oznacza, że nawet jeżeli wystąpią przesłanki przewidziane w ustawie, organ może - a nie musi - uchylić lub zmienić ostateczną decyzję. • Sama dolegliwość wynikająca z zabezpieczenia nie stanowi jeszcze o ważnym interesie podatnika powodującym konieczność zmiany decyzji. • Wystąpienie interesu publicznego lub ważnego interesu podatnika uzasadnia rozważenie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej. • Troska o interes publiczny wymagała nieuwzględnienia żądania strony.
Skład orzekający
Anna Tyszkiewicz-Ziętek
przewodniczący
Katarzyna Stuła-Marcela
członek
Piotr Pyszny
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących trybu nadzwyczajnego uchylania lub zmiany decyzji ostatecznych (art. 253 OP), ocena przesłanek ważnego interesu podatnika i interesu publicznego, a także dopuszczalność zabezpieczenia dodatkowego zobowiązania podatkowego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z zabezpieczeniem zobowiązania podatkowego VAT oraz wnioskiem o zmianę decyzji ostatecznej. Ocena przesłanek z art. 253 OP jest zawsze indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie podatkowym – możliwości zmiany ostatecznej decyzji podatkowej oraz zabezpieczenia zobowiązań. Pokazuje, jak sądy interpretują przesłanki uznaniowe i jak ważne jest wykazanie interesu publicznego lub ważnego interesu podatnika.
“Czy można zmienić ostateczną decyzję podatkową? Sąd wyjaśnia granice art. 253 Ordynacji podatkowej.”
Dane finansowe
WPS: 3 015 956 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.