I SA/Gl 384/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2009-10-28
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowyosoby fizycznespółka komandytowaobrót paliwaminielegalna produkcjafikcyjne fakturykoszty uzyskania przychoduzaniżenie przychodówpostępowanie podatkowemateriały dowodowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r., pomimo zarzutów o naruszenie przepisów postępowania i wykorzystanie materiałów z niezakończonego postępowania karnego.

Skarga dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie określenia J. M. wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym zasad postępowania dowodowego (art. 122, 187) oraz art. 210 § 4. Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, w tym materiały z postępowania karnego, a zarzuty dotyczące wadliwości postępowania i ustaleń faktycznych nie znalazły uzasadnienia. Skarga została oddalona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę J. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. określającą skarżącemu wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej) oraz zasad postępowania podatkowego (art. 122, 187, 210 § 4 Ordynacji podatkowej), twierdząc, że organy nie podjęły wszelkich niezbędnych czynności procesowych do zebrania pełnego materiału dowodowego i nie udowodniły, że sprzedawane paliwo było nielegalne, zwłaszcza że postępowanie karne w tej sprawie nie zostało zakończone. Sąd odrzucił te zarzuty, wskazując, że skarżący i jego pełnomocnicy nie skorzystali z prawa zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Sąd podkreślił, że organy podatkowe prawidłowo włączyły do postępowania dowody z postępowania karnego (art. 180, 181 Ordynacji podatkowej), a zgromadzony materiał dowodowy, obejmujący m.in. protokoły kontroli, zeznania świadków i akta prokuratury, w pełni potwierdzał udział spółki komandytowej A w obrocie nielegalnie wyprodukowanym olejem napędowym oraz fikcyjny charakter niektórych transakcji. Sąd uznał, że organy podatkowe rzetelnie zrealizowały obowiązki wynikające z art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej, a zaskarżona decyzja była zgodna z prawem materialnym i procesowym. W konsekwencji, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i wysokość zobowiązania podatkowego, a wykorzystanie materiałów z postępowania karnego było zgodne z prawem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe zebrały wyczerpujący materiał dowodowy, w tym z postępowania karnego, a zarzuty dotyczące wadliwości postępowania i ustaleń faktycznych nie znalazły uzasadnienia. Strona miała możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym, z czego nie skorzystała.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu podatkowego do podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Ordynacja podatkowa art. 187

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu podatkowego do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.

Ordynacja podatkowa art. 210 § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Wymogi dotyczące uzasadnienia faktycznego decyzji.

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 233 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy.

u.p.d.o.f. art. 45 § 6

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola zgodności z prawem działalności administracji publicznej.

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi przez sąd administracyjny.

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 2000 r.

W sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów.

Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 122

Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 187

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy podatkowe prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, w tym materiały z postępowania karnego. Wykorzystanie materiałów z niezakończonego postępowania karnego jest dopuszczalne w postępowaniu podatkowym. Strona miała możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym, z czego nie skorzystała. Organy podatkowe podjęły wszelkie niezbędne działania do wyjaśnienia stanu faktycznego. Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem materialnym i procesowym.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej). Naruszenie naczelnych zasad postępowania podatkowego (art. 122, 187 Ordynacji podatkowej). Wydanie decyzji nie spełniającej norm prawem określonych (art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej). Organy zaniechały podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego. Organy nie udowodniły, że sprzedawane paliwo było nielegalne, gdyż postępowanie karne nie zostało zakończone. Faktury związane z zakupem paliwa nie odzwierciedlały rzeczywistego przebiegu transakcji gospodarczych, a organ I instancji nie dysponował dowodami potwierdzającymi tę hipotezę. Zakup koksu był dokonywany przez spółkę [...], a organ I instancji nie wskazał dowodów, które by potwierdziły, że było inaczej. Nie wykazano, że paliwo będące przedmiotem obrotu było wyprodukowane nielegalnie lub uzyskane nielegalnie.

Godne uwagi sformułowania

Fakt ten uprawnia zatem do wniosku, że zarzut ten został sformułowany bez pełnej znajomości tego materiału. Wbrew twierdzeniu skarżącego fakt, iż paliwo, które w roku podatkowym 2002 stanowiło przedmiot obrotu w Spółce Komandytowej A pochodziło z nielegalnej produkcji wynika z materiałów zgromadzonych zarówno przez Prokuraturę Okręgową V Wydział Śledczy w C., jak i przez urzędy skarbowe, głównie przez Urząd Skarbowy w Z. Obszerny materiał dowodowy – w pełni potwierdza – przyjęte przez organy podatkowe twierdzenie, że Spółka Komandytowa A uczestniczyła w obrocie nielegalnie wyprodukowanego oleju napędowego przez firmę B Maszyny Budowlane, Handel i Usługi P. K. Realizacji zasady prawdy obiektywnej nie można utożsamiać – co zdaje się sugerować skarżący – z obciążaniem organów podatkowych nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania dowodów dla potwierdzenia przeciwnych tez podatnika, w sytuacji, gdy materiał dowodowy zgromadzony przez organy, im przeczy.

Skład orzekający

Teresa Randak

przewodniczący sprawozdawca

Anna Wiciak

sędzia

Edyta Żarkiewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie dopuszczalności wykorzystania materiałów z postępowania karnego w postępowaniu podatkowym, nawet jeśli nie zostało ono zakończone. Podkreślenie obowiązku strony do aktywnego udziału w postępowaniu dowodowym i zapoznania się z materiałem dowodowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obrotu paliwami i fikcyjnych transakcji, ale ogólne zasady postępowania dowodowego są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy poważnych zarzutów o udział w obrocie nielegalnymi paliwami i fikcyjnych transakcjach, co budzi zainteresowanie ze względu na potencjalne oszustwa podatkowe i wykorzystanie materiałów z postępowań karnych.

Sąd potwierdza: materiały z prokuratury mogą być kluczowe w walce z oszustwami podatkowymi.

Sektor

podatki

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gl 384/09 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2009-10-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-05-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Anna Wiciak
Edyta Żarkiewicz
Teresa Randak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygn. powiązane
II FSK 320/10 - Wyrok NSA z 2011-06-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. 122, art. 187.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Randak (spr.), Sędzia NSA Anna Wiciak, Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz, Protokolant Izabela Maj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2009r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005 r. z późn. zm. ) oraz art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. Nr 14, poz. 176 z 2000 r. z późn. zm. ) – w dalszej części uzasadnienia określanej zamiennie skrótem "updof" – decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] Nr [...] w sprawie określenia J. M. wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. w kwocie [...]zł.
Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ odwoławczy w pierwszej kolejności przedstawił ustalony stan faktyczny w sprawie, wskazując w tym zakresie, iż podatnik za rok podatkowy 2002 złożył zeznanie roczne PIT – 36, w którym wykazał stratę – z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej – w kwocie [...]zł. Działalność gospodarcza prowadzona przez podatnika w zakresie sprzedaży detalicznej sprzętu gospodarstwa domowego oraz artykułów radiowo – telewizyjnych nie była przedmiotem prowadzonej kontroli podatkowej. Przedmiotem tej kontroli była działalność spółki komandytowej A z siedzibą w Z., nie wykazana przez podatnika w rocznym zeznaniu. Udziałowcami tej Spółki byli:
- B. P., zam. Z., ul. [...],
- P. S., zam. Z., ul. [...],
- J. M., zam. B., ul. [...],
- M. D. – do dnia 20 czerwca 2002 r.
Protokół z kontroli, a także zebrane materiały dowodowe w toku prowadzonego postępowania podatkowego w stosunku do B. P., a dotyczące spółki, której wspólnikiem był podatnik, przekazane zostały przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. do Urzędu Skarbowego w B. pismem z dnia 8 października 2008 r. nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w B., wszczął wobec J. M. postępowanie podatkowe w sprawie określenia podatnikowi wysokości zobowiązania w podatku dochodowym.
Odwołując się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że z akt sprawy wynika, że w roku podatkowym 2002 Spółka Komandytowa A prowadziła działalność gospodarczą w zakresie hurtowej sprzedaży paliw ciekłych oraz stałych. Działalność ta prowadzona była bez wymaganej przepisami prawa energetycznego licencji, która wymagana jest w sytuacji przekroczenia wartości obrotu ponad [...]EURO. Spółka prowadziła też działalność w zakresie dzierżawy oraz najmu obiektów i lokali. Przeprowadzona w dniach 26 listopada 2004 r. – 20 stycznia 2005 r. kontrola prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie rzetelności deklarowanych przychodów oraz poniesionych kosztów wykazała, że Spółka uczestniczyła w obrocie nielegalnie wyprodukowanego oleju napędowego przez firmę "B ze S., z pominięciem księgowego dokumentowania jego zakupu. Finalni odbiorcy zakupu – co wynika z dokumentów zgromadzonych przez Prokuraturę Okręgową [...] Wydział Śledczy w C. – zapłatę realizowali przelewami na rachunki bankowe firm: Konsorcjum A, C i D bądź w drodze wzajemnych rozliczeń. Wprowadzenie do obrotu nielegalnie wyprodukowanego oleju następowało poprzez zakup faktur wystawianych na fikcyjną jego sprzedaż. W roku podatkowym 2002 faktury te wystawiane były przez E – H.S. i F – Z. M., które otrzymywały faktury od firmy G M. M. z W. Firmy te nigdy nie prowadziły działalności gospodarczej w przedmiocie obrotu paliwami, nie posiadały zaplecza technicznego, magazynowego, składu paliw czy zbiorników. Za wyjątkiem firmy G, firmy te wykazywały obroty w dokumentacji handlowej i księgowej oraz wykorzystywały faktury VAT w rozliczeniu z organami podatkowymi w zakresie podatku VAT. Fikcyjne transakcje występowały także w przypadkach zakupu koksu. Spółka – dla celów podatkowych – prowadził podatkową księgę przychodów i rozchodów. Na dzień zmiany proporcji wspólników nie sporządzono wymaganego przepisami prawa remanentu, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 2000 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Na dzień 31 grudnia 2002 r. remanent końcowy wykazano w kwocie [...]zł. W podatkowej księdze przychodów i rozchodów na koniec 2002 r. spółka wykazała stratę w wysokośći [...]zł. Jak wynika ze złożonych wyjaśnień całość straty przejął komplementariusz B. P.
Przeprowadzone czynności kontrolne w Spółce Komandytowej A wykazały zarówno zaniżenie przychodów, jak i zawyżenie kosztów uzyskania przychodów. Przychody Spółki zostały zaniżone na kwotę [...]zł. poprzez:
- zaniżenie przychodu ze sprzedaży paliwa w okresie od października do grudnia 2002 r. na kwotę [...]zł. Kwota zaniżenia została ustalona na podstawie faktur wystawionych przez firmy C i D które działały w imieniu i na rzecz spółki komandytowej A. Jak ustalono w trakcie postępowania wyjaśniającego – z uwagi na duży obrót olejem napędowym – transakcje paliwowe zostały przeniesiony na w/w firmy. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika ponadto, że nabywcami paliwa wyprodukowanego w nielegalny sposób i "fakturowo" sprzedawanego przez firmy C i D były te same podmioty, które kupowały paliwo od spółki A. Dokonane ustalenia potwierdzają faktyczną sprzedaż oleju napędowego. Fikcyjne transakcje dotyczyły także zakupu koksu przez spółkę A od firmy H
- zawyżenie przychodów o kwotę [...]zł. poprzez zaksięgowanie przychodów z tytułu fikcyjnych umów najmu zawartych pomiędzy Konsorcjum Produkcyjno Handlowym A Spółką Komandytową, a firmą Marketingowo – Usługową C – B. C.
Koszty uzyskania przychodu zawyżono o kwotę [...]zł. z czego na okres 1 stycznia 2002 r. – 20 czerwca 2002 r. przypada kwota [...]zł. a na okres 21 czerwca 2002 r. – 31 grudnia 2002 r. kwota [...]zł.
Na kwotę zawyżenia kosztów składają się:
1) faktury wystawione przez I, FH F, P.H.U. H na łączną kwotę [...]zł., które nie odzwierciedlały rzeczywistego przebiegu transakcji gospodarczych, i które de facto nie miały miejsca, a faktury zostały zakupione w celu wprowadzenia do obrotu paliwa pochodzącego z nielegalnej produkcji lub nielegalnego pochodzenia,
2) koszty w wysokości [...]zł. poniesione na zakup pieca [...] i palnika [...], z uwagi na fakt, że piec nie był kompletny i przydatny do użytkowania w roku podatkowym 2002,
3) koszty w wysokości [...]zł. poniesione przez Spółkę z tytułu wykonania instalacji technologicznej na dwóch zbiornikach paliwowych oraz zaniżenie o kwotę [...]zł. w związku z odpisami amortyzacyjnymi liczonymi od kwoty [...]zł. uznanej za inwestycję w obcym środku trwałym,
4) koszty w wysokości [...]zł. poprzez zaksięgowanie materiałów dekarskich uznanych za nakłady inwestycyjne w obcym środku trwałym, w sytuacji, gdy w roku podatkowym 2002 inwestycja nie została zakończona.
Reasumując, organ podatkowy wskazał, że prawidłowo ustalony przychód i koszt uzyskania tego przychodu w 2002 r. wyniósł odpowiednio [...]zł. i [...]zł. Dochód Spółki ukształtował się w tymże roku podatkowym na poziomie [...]zł. Jak wskazał organ, udział podatnika do dnia 20 czerwca 2002 r. wynosił 10%, a od dnia 21 czerwca 2002 r. do dnia 31 grudnia 2002 r. – 25%. W sumie dochód podatnika został określony w wysokości [...]zł. Tak ustalona kwota dochodu została pomniejszona o stratę, wykazaną w PIT – 36 za 2002 r. w wysokości [...]zł. Ostatecznie kwota dochodu została określona na kwotę [...]zł., a należny podatek został przyjęty w wysokości [...]zł.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji, określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. w kwocie [...]zł. pełnomocnik podatnika, zarzucił organowi naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej,
2) naczelnych zasad postępowania podatkowego wyrażonych w art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej,
3) art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie decyzji nie spełniającej norm prawem określonych.
Odnosząc się do tych zarzutów, Dyrektor Izby Skarbowej, w pierwszej kolejności odwołał się do regulacji zawartej w treści art. 222 Ordynacji podatkowej, wskazując, że odwołanie powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Jak podkreślił organ II instancji przedmiotem postępowania – przed organem I instancji, a także organem odwoławczym – był wymiar podatku, zatem zarzut naruszenia art. 33 Ordynacji podatkowej nie może stanowić przedmiotu rozważań, gdyż nie ma związku z prowadzonym postępowaniem. Kontynuując, Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że – w jego ocenie – decyzja organu I instancji zawiera wszelkie elementy prawem określone, o których mowa w art. 210 Ordynacji podatkowej. Jednym z elementów decyzji jest w myśl art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej uzasadnienie faktyczne, które zostało zawarte w decyzji będącej przedmiotem odwołania. Decyzja ta w sposób obszerny i szczegółowy wskazała na fakty i dowody, w oparciu o które te fakty zostały ustalone. W uzasadnieniu tej decyzji organ odniósł się do zebranego w sprawie materiału dowodowego, w sposób czytelny przedstawił ustalony stan faktyczny oraz powiązał go z obowiązującymi w tym względzie przepisami prawa materialnego.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ podatkowy art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej, Dyrektor Izby Skarbowej w pierwszej kolejności wskazał, że na etapie postępowania podatkowego, podatnik reprezentowany był przez E.K., która została – na podstawie art. 123 i art. 200 Ordynacji podatkowej, poinformowana o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, z którego to prawa pełnomocnik nie skorzystał. W postępowaniu odwoławczym, reprezentujący podatnika adwokat także nie skorzystał z tego prawa. Jak podkreślił organ II instancji, na etapie postępowania podatkowego, ani podatnik, ani też jego pełnomocnicy nie składali żadnych wyjaśnień, ani dowodów czy też wniosków dowodowych, a organ I instancji z urzędu podjął wszelkie działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W ocenie organu II instancji organ podatkowy w sposób prawem przewidziany zastosował zarówno art. 187, jak i art. 180 Ordynacji podatkowej tj. zebrał cały materiał dowodowy poprzez dopuszczenie wszystkich dowodów mogących wyjaśnić sprawę a jednocześnie nie będących sprzecznych z prawem. Materiał dowodowy to akta zgromadzone w 12 segregatorach i 8 teczkach, które były gromadzone przez okres 3 lat. Do akt tych należą m.in. protokoły kontroli w spółce A, kserokopie faktur, protokoły kontroli w podmiotach powiązanych transakcjami z A, protokoły przesłuchania świadków, materiały przesłane przez Prokuraturę Okręgową [...] Wydział Śledczy do wykorzystania. Zarzut, że postępowanie karne nie zostało zakończone, nie może przesądzać o nieprawidłowym prowadzeniu postępowania podatkowego, gdyż zakończenie sprawy karnej nie jest warunkiem niezbędnym do wykorzystania materiałów zgromadzonych w postępowaniu karnym jako dowodów w postępowaniu podatkowym. Wskazując na materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, organ II instancji zaznaczył, że zarówno fakt zakupu paliwa od tzw. firm słupów, jak i fikcyjny zakup koksu, wynika ze zgromadzonych dowodów tj. dokumentów przesłanych przez Centralne Biuro Śledcze w K., jak i przesłuchania T.B. – w charakterze strony przez pracowników Urzędu Skarbowego w Z. – co zostało ujęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wysokość obrotów Spółki została przyjęta w oparciu o wielkości wynikające z dokumentów kontrahentów spółki. Pełnomocnik, kwestionując postępowanie dowodowe nie wskazał, które dowody zostały przez organ pominięte, stąd – zdaniem organu II instancji – nie jest możliwe odniesienie się w sposób szczegółowy do tak sformułowanego zarzutu. W końcowej części uzasadnienia, organ odwoławczy podniósł, iż zarzut dotyczący naruszenia art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej nie może zostać uwzględniony, gdyż dotyczy on postępowania zabezpieczającego, a nie postępowania podatkowego i wymiarowego.
Decyzja organu II instancji została zaskarżona przez podatnika do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie:
1) naczelnych zasad postępowania podatkowego wyrażonych w art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej,
2) art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie decyzji nie spełniającej norm prawem określonych.
Uzasadniając skargę, skarżący wskazał, że w roku podatkowym 2002 r. prowadził działalność gospodarczą samodzielnie oraz w formie spółki komandytowej Konsorcjum Produkcyjno – Handlowe A B.P. Działalność Spółki była przedmiotem kontroli pracowników Urzędu Skarbowego w Z. w zakresie rzetelności wykazanych przychodów w prowadzonej dokumentacji księgowej w 2002 r., w wyniku której została wydana decyzja – doręczona skarżącemu w dniu 3 listopada 2008 r. – o zabezpieczeniu na jego majątku. W ocenie skarżącego organ odwoławczy w ślad za organem I instancji zaniechał podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego. W zaskarżonej decyzji brak – poza hipotezą przyjętą za organem I instancji – wyjaśnienia, że faktury związane z zakupem paliwa nie odzwierciedlały rzeczywistego przebiegu transakcji gospodarczych. Organ I instancji nie dysponował dowodami, które mogłyby potwierdzić taką hipotezę. Skarżący podniósł, że zakup koksu był dokonywany przez spółkę [...], a organ I instancji nie wskazał dowodów, które by potwierdziły, że w rzeczywistości było inaczej. Nie wykazano także, że paliwo będące przedmiotem obrotu było wyprodukowane nielegalnie lub uzyskane nielegalnie. Kwestie te były przedmiotem postępowania karnego, które do dnia wniesienia skargi nie zostało zakończone. Powołując się na wyrok WSA w Olsztynie z dnia 18 stycznia 2007 r., sygn. akt I SA/Ol 572/2006 oraz cytując fragment uzasadnienia dotyczący należytego ustalenia stanu faktycznego, skarżący zarzucił organowi odwoławczemu, naruszenie art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej, gdyż jak wskazał, organ ten nie podjął wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy. W ocenie skarżącego, uzasadnienie faktyczne i prawne zaskarżonej decyzji także nie spełnia norm przewidzianych prawem i jest wadliwe, co narusza art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Skarżący, w tym zakresie odwołał się do wyroku NSA z dnia 18 maja 2000 r., sygn. akt V SA 2762/99, cytując fragment jego uzasadnienia.
Skarżący wniósł o:
1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości,
2) zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych
lub o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu objętej skargą decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy).
Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja/ postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji/postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Z
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem wbrew jej twierdzeniu, decyzja nie narusza prawa w sposób uzasadniający wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.
Skarżący zarzucił organom podatkowym naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym postępowania dowodowego, które w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego. Zaznaczył przy tym, że organy nie udowodniły faktu, że sprzedawane paliwo zostało wyprodukowane nielegalnie – gdyż jak podkreślił – postępowanie karne w tej sprawie nie zostało zakończone.
Przede wszystkim zasadne jest wyrażenie spostrzeżenia natury ogólnej, a to takiego, że skarżący nie wskazał jakie czynności procesowe zostały zaniechane przez organy podatkowe, ani też który z dowodów – stanowiący podstawę rozstrzygnięcia – nie odzwierciedla rzeczywistego przebiegu zdarzeń. Uwaga ta jest o tyle istotna, że zarówno skarżący, jak i działający – w jego imieniu – na etapie postępowania podatkowego profesjonalni pełnomocnicy, nie skorzystali z prawa zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Fakt ten uprawnia zatem do wniosku, że zarzut ten został sformułowany bez pełnej znajomości tego materiału. Taka sytuacja zdeterminowała zakres postępowania zarówno przed organem odwoławczym, jak i sądem. Z konieczności bowiem, Sąd dokonał ogólnej oceny prowadzonego postępowania podatkowego, w aspekcie respektowania nałożonych na organ obowiązków względem strony, a także ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz zastosowanych przepisów prawa materialnego.
Odnosząc się do zarzutu nie zakończenia postępowania karnego i bezpodstawnego wykorzystania w tej sprawie materiałów zgromadzonych przez organy ścigania należy odwołać się do regulacji zawartych w treści art. 180 i art. 181 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z treścią pierwszego z wymienionych przepisów, jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Dowodem może być – w świetle zacytowanego przepisu – okoliczność, rzecz dowodząca czegoś, przemawiająca za czymś, świadcząca o czymś, wskazująca na coś, oznaka czegoś, potwierdzenie czy też świadectwo. Dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być – zgodnie z regulacją zawartą w treści art. 181 Ordynacji podatkowej – księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin (...) a także materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. W badanej sprawie – organ I instancji – postanowieniem z dnia [...] Nr [...] włączył jako dowód do postępowania w sprawie określenia skarżącemu wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. 176 dokumentów. Postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 5 listopada 2008 r. co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach podatkowych ( karta 22 w teczce oznaczonej J. M. – 2002 r. 6251719772 ). Dokumenty, które podlegały włączeniu to m.in. kserokopia protokołu kontroli podatkowej przeprowadzonej w Konsorcjum Produkcyjno – Handlowym A
B. P. – Spółka Komandytowa wraz z załącznikami, protokoły przesłuchania m.in. Z. M., E. S., T. S., H. S., P. K., T. B., B. P. przez pracowników Centralnego Biura Śledczego w K., protokoły przesłuchania świadków przez pracowników Urzędu Skarbowego w Z., w tym B. C., akt oskarżenia w sprawie [...] z dnia [...] prokuratury Okręgowej w C. przeciwko B. P. i innym. Wbrew twierdzeniu skarżącego fakt, iż paliwo, które w roku podatkowym 2002 stanowiło przedmiot obrotu w Spółce Komandytowej A pochodziło z nielegalnej produkcji wynika z materiałów zgromadzonych zarówno przez Prokuraturę Okręgową V Wydział Śledczy w C., jak i przez urzędy skarbowe, głównie przez Urząd Skarbowy w Z.
Z akt tych wynika, że w roku podatkowym 2002 Spółka Komandytowa A prowadziła działalność gospodarczą w zakresie hurtowej sprzedaży paliw ciekłych oraz stałych a także działalność w zakresie dzierżawy oraz najmu obiektów i lokali. Przeprowadzona w dniach 26 listopada 2004 r. – 20 stycznia 2005 r. kontrola prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie rzetelności deklarowanych przychodów oraz poniesionych kosztów wykazała, że Spółka uczestniczyła w obrocie nielegalnie wyprodukowanego oleju napędowego przez firmę B Maszyny Budowlane Handel i Usługi ze S. ( zeznania P. K., B. P. ), z pominięciem księgowego dokumentowania jego zakupu. Finalni odbiorcy zakupu – co wynika z dokumentów zgromadzonych przez Prokuraturę Okręgową V Wydział Śledczy w C. – zapłatę realizowali przelewami na rachunki bankowe firm: Konsorcjum A, C (zeznania B. C., B. P., Z. M.) i D, bądź w drodze wzajemnych rozliczeń. Wprowadzenie do obrotu nielegalnie wyprodukowanego oleju następowało poprzez zakup faktur wystawianych na fikcyjną jego sprzedaż. W roku podatkowym 2002 faktury te wystawiane były przez E – H. S. i "F.H. F – Z.M., które otrzymywały faktury od firmy G. M. M. z Wrocławia. Firmy te nigdy nie prowadziły działalności gospodarczej w przedmiocie obrotu paliwami, nie posiadały zaplecza technicznego, magazynowego, składu paliw czy zbiorników. Firmy te ( poza G ) wykazywały obroty w dokumentacji handlowej i księgowej oraz wykorzystywały faktury VAT w rozliczeniu z organami podatkowymi w zakresie podatku VAT. Fikcyjne transakcje dotyczyły także zakupu koksu przez spółkę A od firmy H co wynika z zeznań T. B. złożonymi przed pracownikami Centralnego Biura Śledczego w K. oraz pracownikami Urzędu Skarbowego w Z. Obszerny materiał dowodowy – w pełni potwierdza – przyjęte przez organy podatkowe twierdzenie, że Spółka Komandytowa A uczestniczyła w obrocie nielegalnie wyprodukowanego oleju napędowego przez firmę B Maszyny Budowlane, Handel i Usługi P. K.
Podkreślenia wymaga także fakt, iż wobec skarżącego, organ pierwszej instancji prawidłowo wszczął postępowanie podatkowe, wydając w dniu [...] postanowienie nr [...] oraz doręczając je w dniu 17 października 2008 r. E. K. – pełnomocnikowi skarżącego, co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru.
Skarżący miał zagwarantowane prawo – stosownie do art. 123 i art. 200 Ordynacji podatkowej – do zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, co wynika z postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] Nr [...] oraz postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] – doręczonych pełnomocnikom odpowiednio w dniu 5 listopada 2008 r. i w dniu 26 stycznia 2009 r. Jak wskazano we wcześniejszej części uzasadnienia, ani pełnomocnicy, ani też skarżący z prawa tego nie skorzystali.
Sąd nie dopatrzył się naruszenia wskazanych przez skarżącego przepisów. Uwagę natomiast Sądu zwróciła dokonana przez organy podatkowe wyjątkowo dogłębna i dokładna analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, jego ocena oraz wyjaśnienie – z powołaniem się na konkretne przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ustawy Ordynacja podatkowa - prawnych konsekwencji ustalonego stanu faktycznego. Organ pierwszej instancji szczegółowo opisał każdy zakwestionowany wydatek ( z odwołaniem się do każdej faktury "fikcyjnego" kontrahenta ), a materiał dowodowy, zgromadzony na poparcie przyjętych rozstrzygnięć nie budzi żadnych wątpliwości. Zasadne jest też – na kanwie tej sprawy – podkreślenie, że organy podjęły wszelkie działania zmierzające do wyjaśnienia okoliczności, które w konsekwencji doprowadziły do ustalenia stanu faktycznego. W sumie postępowanie ( łącznie przed wszystkimi organami podatkowymi ) trwało przeszło trzy lata i jak zasadnie wskazał organ II instancji doprowadziło do zgromadzenia akt w ilości 12 segregatorów i 8 teczek. Ilość podjętych czynności procesowych oraz zakres prowadzonego postępowania dowodowego, świadczy – w ocenie Sądu – o rzetelnym zrealizowaniu przez organy podatkowe, obowiązków określonych w treści art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, stanowiących realizację zasady prawdy obiektywnej w postępowaniu podatkowym. Uwaga ta jest ta o tyle istotna, że postawa strony skarżącej była dość pasywna i ograniczyła się do wniesienia odwołania z zawartymi w nim twierdzeniami, bez przedłożenia wiarygodnych dowodów na ich poparcie, czy chociażby zgłoszenia jakiegokolwiek wniosku dowodowego. Organy wywiedzione wnioski oparły na całokształcie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym na dokumentach urzędowych, w przeciwieństwie do strony skarżącej i jej pełnomocników ( działających w postępowaniu podatkowym ), którzy dla poparcia własnych twierdzeń – co do zasady – nie przedłożyli żadnych dowodów. Realizacji zasady prawdy obiektywnej nie można utożsamiać – co zdaje się sugerować skarżący – z obciążaniem organów podatkowych nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania dowodów dla potwierdzenia przeciwnych tez podatnika, w sytuacji, gdy materiał dowodowy zgromadzony przez organy, im przeczy. W takiej sytuacji podatnik zobowiązany jest współpracować z organem podatkowym oraz przedłożyć dowody, które uzasadniłyby przyjęcie tezy innej, niż wynikającej ze zgromadzonych z urzędu materiałów dowodowych.
Reasumując zatem powyższe wywody, uznać należało, że zaskarżona decyzja jest zgodna zarówno z prawem materialnym jak i podjęta została zgodnie z obowiązującymi przepisami procesowymi. Wyrażone w decyzji stanowisko organu odwoławczego zostało właściwie uzasadnione, z odwołaniem się do stanu faktycznego wynikającego ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ), orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI