Orzeczenie · 2024-10-01

I SA/GL 365/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2024-10-01
NSAAdministracyjneWysokawsa
gospodarka odpadamiuchwała rady gminystawki opłatkoszty systemunadpłatakontrola sądowaprawo samorządoweustawa o utrzymaniu czystości

Przedmiotem skargi Prokuratora Okręgowego w K. była uchwała Rady Miasta Chorzów z dnia 2 lutego 2023 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, ustalenia stawki tej opłaty oraz określenia stawek opłaty podwyższonej. Prokurator zarzucił istotne naruszenie prawa, w tym Konstytucji RP oraz ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, wskazując na brak przedstawienia metody wyliczenia stawki, ustalenie stawki wyższej niż wynika z wyliczeń, zaniechanie rzetelnej analizy kosztów, pominięcie mieszkańców nie składających deklaracji, nieuwzględnienie nieregularnego wytwarzania odpadów oraz brak udokumentowania kosztów związanych z selektywnym zbieraniem odpadów i utrzymaniem punktów napraw. Rada Miasta wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że przeprowadzono wnikliwe kontrole i że zarzuty prokuratora są niezasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał skargę za częściowo zasadną. Sąd stwierdził nieważność § 2 ust. 1 i 2 uchwały, dotyczących stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości zamieszkałych. Uzasadnieniem była wadliwość wyliczeń stawek, brak rzetelnej kalkulacji, nieuwzględnienie nadpłat z lat poprzednich oraz brak uzasadnienia uchwały. Sąd podkreślił, że opłata za gospodarowanie odpadami ma charakter daniny publicznej, a jej wysokość musi pokrywać rzeczywiste koszty systemu, nie stanowiąc źródła dodatkowych zysków gminy. W pozostałej części, dotyczącej § 1 oraz § 4 ust. 1 i 3 uchwały, Sąd oddalił skargę, uznając te przepisy za zgodne z prawem. Dotyczyły one metody ustalania opłat oraz sposobu naliczania opłat dla nieruchomości mieszanych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, obowiązek rzetelnej kalkulacji kosztów, uwzględnianie nadpłat, wymogi dotyczące uzasadnienia uchwał rady gminy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki ustalania stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w gminach.

Zagadnienia prawne (2)

Czy uchwała rady gminy ustalająca stawki opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest zgodna z prawem, jeśli nie uwzględnia rzetelnej kalkulacji kosztów i istniejących nadpłat?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała w części dotyczącej stawek dla nieruchomości zamieszkałych jest niezgodna z prawem, jeśli nie uwzględnia rzetelnej kalkulacji kosztów i nadpłat z lat poprzednich.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że ustalenie stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi wymaga rzetelnej kalkulacji uwzględniającej wszystkie koszty systemu oraz ewentualne nadpłaty. Brak takiego uwzględnienia, jak również brak uzasadnienia uchwały i wadliwe wyliczenia, stanowi istotne naruszenie prawa.

Czy uchwała rady gminy określająca metodę ustalania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz sposób naliczania opłat dla nieruchomości mieszanych jest zgodna z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała w tej części jest zgodna z prawem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy dotyczące wyboru metody ustalania opłat oraz sposobu naliczania opłat dla nieruchomości, które częściowo są zamieszkałe, a częściowo nie, są zgodne z przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność § 2 ust. 1 i ust. 2 zaskarżonej uchwały w części dotyczącej stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości zamieszkałych.

Przepisy (7)

Główne

u.s.g. art. 91 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące nieważnością uchwały.

u.c.p.g. art. 6k § 1

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Rada gminy, w drodze uchwały, dokonuje wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustala stawkę takiej opłaty.

u.c.p.g. art. 6k § 2

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Rada gminy, określając stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, bierze pod uwagę m.in. liczbę mieszkańców, ilość wytwarzanych odpadów, koszty funkcjonowania systemu oraz przypadki nieregularnego wytwarzania odpadów.

u.c.p.g. art. 6j § 1

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Określa metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy (iloczyn liczby mieszkańców i stawki, ilości zużytej wody i stawki, lub powierzchni użytkowej lokalu i stawki).

u.c.p.g. art. 6r § 2

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi pokrywają koszty funkcjonowania systemu, w tym odbierania, transportu, zbierania, odzysku i unieszkodliwiania odpadów, tworzenia punktów selektywnego zbierania, obsługi administracyjnej i edukacji ekologicznej.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Organy samorządu terytorialnego mogą ustanawiać akty prawa miejscowego na podstawie i w granicach upoważnień ustawowych.

u.c.p.g. art. 6m § 4

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Właściciel nieruchomości nie może złożyć deklaracji zmniejszającej wysokość zobowiązania z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres wsteczny, z pewnymi wyjątkami.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak rzetelnej kalkulacji kosztów funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi. • Nieuwzględnienie nadpłat z lat poprzednich przy ustalaniu nowych stawek opłat. • Wadliwość wyliczeń stawek opłat, w tym arbitralne zaokrąglenia. • Brak uzasadnienia uchwały Rady Miasta.

Odrzucone argumenty

Zgodność z prawem przepisów dotyczących metody ustalania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. • Zgodność z prawem przepisów dotyczących sposobu naliczania opłat dla nieruchomości mieszanych.

Godne uwagi sformułowania

Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi ma charakter daniny publicznej. • Rzetelna kalkulacja wysokości opłat powinna w szczególności uwzględniać liczbę mieszkańców gminy, ilość wytwarzanych na terenie gminy odpadów komunalnych oraz koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami. • Prawidłowo skalkulowana opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi powinna z jednej strony zapewniać sprawne funkcjonowanie systemu odbioru odpadów na terenie gminy, z drugiej zaś nie powinna stanowić źródła dodatkowych zysków gminy. • Uchwała została podjęta z rażącym naruszeniem prawa.

Skład orzekający

Anna Tyszkiewicz-Ziętek

przewodniczący

Agata Ćwik-Bury

sprawozdawca

Monika Krywow

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, obowiązek rzetelnej kalkulacji kosztów, uwzględnianie nadpłat, wymogi dotyczące uzasadnienia uchwał rady gminy."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki ustalania stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w gminach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat za śmieci i pokazuje, jak sądy kontrolują uchwały samorządowe w tym zakresie, zwracając uwagę na kluczowe aspekty finansowe i proceduralne.

Sąd uchylił fragment uchwały ws. opłat za śmieci. Kluczowe: rzetelna kalkulacja i brak ukrytych zysków gminy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst