I SA/GL 365/23

I SA/Gl 365/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-11-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-03-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Beata Machcińska
Borys Marasek /przewodniczący sprawozdawca/
Katarzyna Stuła-Marcela
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 692/24 - Wyrok NSA z 2024-12-19
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2651
art. 70 par. 6 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Borys Marasek (spr.), Sędziowie WSA Beata Machcińska, Katarzyna Stuła-Marcela, Protokolant st. sekretarz sądowy Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2023 r. sprawy ze skargi W. S.A. w B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 16 grudnia 2022 r. nr 2401-IOD-1.4103.16.2020.70.AW UNP: 2401-22-283314 w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od czerwca 2013 r. do kwietnia 2014 r. oraz umorzenia postępowania podatkowego za okres od maja 2014 r. do lutego 2015 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej podatku od towarów i usług za miesiące od czerwca 2013 r. do kwietnia 2014 r.; 2) w pozostałym zakresie skargę oddala; 3) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 7.373 (siedem tysięcy trzysta siedemdziesiąt trzy) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 16 grudnia 2022 r., nr 2401-IOD-1.4103.16.2020.70.AW, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: DIAS lub organ), po rozpoznaniu odwołania W spółki akcyjnej (dalej: skarżąca, spółka) od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. (dalej: Naczelnik US), z dnia 27 listopada 2019 r., znak: [...], w sprawie określenia skarżącej w podatku od towarów i usług:
-kwoty zobowiązania podatkowego za czerwiec 2013 r. w wysokości 52.086,00 zł,
-kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za lipiec 2013 r. w wysokości 134.487,00 zł,
-kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za sierpień 2013 r. w wysokości 178.683,00 zł,
-kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za wrzesień 2013 r. w wysokości 160.389,00 zł,
-kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za październik 2013 r. w wysokości 241.722,00 zł.
-kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za listopad 2013 r. w wysokości 256.936,00 zł,
-kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za grudzień 2013 r. w wysokości 287.650,00 zł,
-kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za styczeń 2014 r. w wysokości 287.093,00 zł,
-kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za luty 2014 r. w wysokości 324.361,00 zł,
-kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za marzec 2014 r. w wysokości 309.642,00 zł,
-kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za kwiecień 2014 r. w wysokości 338.547,00 zł, w tym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości 184.231,00 zł oraz do zwrotu na rachunek bankowy podatnika w wysokości 154.316,00 zł,
a także w sprawie umorzenia postępowania podatkowego prowadzonego w stosunku do tej spółki w zakresie podatku od towarów i usług za okres od maja 2014 r. do lutego 2015 r.
na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 13 § 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 z późn. zm., dalej: o.p.), utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że z materiału dowodowego zgromadzonego w trakcie kontroli podatkowej przeprowadzonej przez pracowników [...] Urzędu Skarbowego w B. oraz w ramach postępowania podatkowego zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji, wynika że w niniejszej sprawie zaistniały następujące zdarzenia:
1. dotyczące kontaktów skarżącej z M. sp. z o. o.:
a) 3 czerwca 2013 r. M. sp. z o. o. złożyła w spółce zamówienie nr [...] na towar w postaci prętów miedzianych,
b) 4 czerwca 2013 r. spółka otrzymała od A. sp. z o.o. (prezesem jej zarządu i prezesem zarządu M. sp. z o.o. była ta sama osoba) przelew kwoty 212.000,00 zł tytułem opłaty częściowej faktury proforma,
c) 7 czerwca 2013 r. skarżąca wystawiła na rzecz M. sp. z o.o. fakturę VAT zaliczkową nr [...] na zaliczkę na ww. towar (pręty miedziane),
d) 11 i 12 czerwca 2013 r. spółka otrzymała od A. sp. z o.o. przelewy kwot 112.000,00 zł i 242.802,23 zł, tytułem opłat faktury proforma nr [...] z dnia 03 czerwca 2013 r.,
e) 12 czerwca 2013 r. skarżąca wystawiła na rzecz M. sp. z o.o. fakturę VAT zaliczkową nr [...] na zaliczkę na ww. towar,
f) 21 czerwca 2013 r. skarżąca wystawiła na rzecz M. sp. z o.o. fakturę VAT nr [...] (z datą sprzedaży 20 czerwca 2013 r.) na wskazane wyżej pręty miedziane,
2. dotyczące kontaktów skarżącej z FHU P:
a) zgodnie z informacjami przekazanymi przez skarżącą organowi podatkowemu w piśmie z dnia 5 czerwca 2019 r., w związku z wezwaniem organu z 13 maja 2019 r.:
- po telefonicznym zapytaniu spółki M. o możliwość zakupu prętów miedzianych, skarżąca otrzymała informację od swojego wcześniejszego kontrahenta (H PUH P. C.), że towarem takim może dysponować P. S. (FHU P),
- przed zakupem tego towaru spółka otrzymała drogą mailową (od P. S.) skany: wydruku z CEIDG, zaświadczenia o numerze REGON i potwierdzenia rejestracji podmiotu jako podatnika VAT UE, dotyczące FHU P; z wpisu do CEIDG wynikało, że dodatkowe miejsca wykonywania działalności wskazano pod adresem w D. przy ul. [...], a udzielający wyjaśnień przedstawiciel spółki oświadczył, że był osobiście w biurze pod tym adresem oraz że z magazynu w okolicach H1 dokonano załadunku zakupionego towaru,
- tego dostawcę wskazał spółce C. P., a prętów miedzianych nie oferuje do sprzedaży wiele podmiotów gospodarczych,
- w związku z pytaniem o sposób weryfikacji posiadania przez tego kontrahenta odpowiedniego zaplecza personalno-technicznego i umocowania do reprezentacji, przedstawiciel spółki stwierdził, że był w biurze w D. i na terenie magazynowym, a faktura sprzedaży towaru [...] i oświadczenie dotyczące tego towaru (oba dokumenty z 18 czerwca 2013 r.) zostały podpisane przez działającego osobiście P. S.,
- koszty transportu były wkalkulowane w cenę towaru; transport organizował P. S.; towar został rozładowany na magazynie spółki w K. na podstawie dokumentacji fotograficznej można ustalić numery rejestracyjne ciągnika i naczepy; kwestia transportu towaru i związanych z tym dokumentów została opisana w protokole kontroli podatkowej,
- ustalenia dotyczące zakupu i sprzedaży prętów miedzianych były dokonywane telefonicznie, po uzgodnieniu ceny zakupu i następnie sprzedaży spółka M. złożyła pisemne zamówienie (kserokopie dokumentów związanych z zakupem i sprzedażą stanowią załączniki do protokołu kontroli);
b) 4 czerwca 2013 r. spółka przelała na konto FHU P kwotę 200.000,00 zł,
c) 14 czerwca 2013 r. spółka przelała na konto FHU P kwotę 328.113,91 zł,
d) 18 czerwca 2013 r. FHU P wystawiła na rzecz spółki W fakturę nr [...] na towar: pręty,
e) 18 czerwca 2013 r. spółka wystawiła dowód przyjęcia z zewnątrz (PZ),
f) 18 czerwca 2013 r. FHU P wystawiła dowód wydania materiałów na zewnątrz; w tym samym dniu P. S. złożył pisemne oświadczenie, zgodnie z którym ww. towar dostarczony 18 czerwca 2013 r. na podstawie faktury [...] jest własnością firmy FHU P oraz że jako czynny płatnik VAT odprowadzi należny podatek VAT, a powyższa transakcja handlowa nie uczestniczy w procedurze wyłudzenia podatku VAT,
g) w trakcie kontroli podatkowej prowadzonej w 2017 i 2018 r. spółka przedłożyła kontrolującym również inne dokumenty związane z fakturą [...] wystawioną przez FHU P, tj.:
- certyfikat jakości,
- kartę z ewidencji ruchu kołowego w zakładzie spółki w K. - m.in. z wpisami: Numer rejestracyjny pojazdu - "[...] " lub "[...] 3", Nazwisko i imię Kierowcy - "F.H.U. P ",
- wydruk czterech zdjęć przedstawiających pojazd z naczepą (numery rejestracyjne, odpowiednio: [...] /reszta nieczytelna/ i [...]), na dwóch zdjęciach widoczny towar na naczepie, na jednym zdjęciu widoczne dwie osoby stojące bezpośrednio przy naczepie,
3. dotyczące funkcjonowania w obrocie gospodarczym podmiotu FHU P - w tym w kontekście transakcji dokumentowanej fakturą z 18 czerwca 2013 r., nr [...], wystawioną przez tę firmę na rzecz spółki - ustalone w szczególności w trakcie postępowania prowadzonego wobec tego podmiotu przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G.
a) pręty miedziane, uwidocznione na fakturze [...] wystawionej na rzecz skarżącej przez FHU P, zostały ujęte w rozliczeniu tego ostatniego podmiotu z uwzględnieniem podatku naliczonego wykazanego na fakturze nr [...] wystawionej przez I sp. z o.o. w tym samym dniu - 18 czerwca 2013 r. Organ prowadzący postępowanie podatkowe wobec spółki I ustalił, że nie prowadziła ona rzeczywistej działalności gospodarczej, adres jej siedziby był fikcyjny spółka ta nie złożyła deklaracji VAT za okres, w którym wystawiała faktury, brak było kontaktu ze spółką, którą później wykreślono z rejestru podatników VAT;
b) zgodnie z dokonanymi ustaleniami, w tym informacjami pochodzącymi od P. S.: rozpoczął on działalność gospodarczą w lipcu 2011 r., a handlem metalami zajął się od marca 2013 r.; P. S. nie miał doświadczenia zawodowego ani własnych środków finansowych - źródłem finansowania jego zakupów były zaliczki od kontrahentów, którzy chcieli kupić od niego towar; działalność prowadził w wynajętym (od marca 2013 r.) biurze handlowym o powierzchni ok. 35 m2 do jego prowadzenia zatrudniał dwie panie; był jedyną osobą uprawnioną do podpisywania faktur; w zakresie transportu towaru stwierdził, że "transport był po stronie dostawców - oni przywożą, oni organizują transport",
c) podobne okoliczności dotyczyły transakcji P. S. z innymi podmiotami: brak środków własnych na zakupy towaru; brak magazynu i pracowników do obsługi; dostawcy również bez zaplecza niezbędnego do handlu metalami na taką skalę, wskazywani przez jedną osobę (C. P.), która ustalała również ceny towaru i prowadziła wcześniej rozmowy z kontrahentami P. S..
Ponadto - w związku z kwestią dotyczącą biegu terminu przedawnienia – organ wskazał, że
- postanowieniem Prokuratury Apelacyjnej w K. z dnia 2 marca 2015 r., sygn. akt [...] wszczęte zostało śledztwo w sprawie podejrzenia zaistniałego w latach 2013-2014 na terenie Polski, Słowacji, Czech. Węgier, Niemiec i innych państw Unii Europejskiej, procederu oszustw podatkowych, polegającego na dokonywaniu transakcji o charakterze "karuzelowym" w ramach wewnątrzwspólnotowego obrotu katodami miedziowymi, katodami niklowymi, cynkiem i ołowiem, a w konsekwencji narażenia Skarbu Państwa na uszczuplenie podatku VAT oraz podejrzenia prania brudnych pieniędzy, związanego z opisanym procederem, tj. o czyn z art. 56 § 1 k.k.s., art. 62 § 2 k.k.s., art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., art. 271 § 1 i 3 k.k., art. 273 k.k., art. 299 § 1 i 5 k.k. i inne - śledztwo kontynuowane następnie przez Prokuraturę Regionalną w K. pod sygn. akt [...];
- pismem z dnia 27 listopada 2018 r., sygn. akt [...], Prokuratura Regionalna w K. poinformowała Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. o powyższym śledztwie pozostającym wtoku, wskazując zarazem, że jego przedmiotem objęto m.in. transakcje realizowane przez W S.A., co do których powzięto uzasadnione podejrzenie, że miały charakter pozorny, wobec czego zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej konieczne będzie zawiadomienie tego podatnika o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług za lata 2013-2014, o czym dotychczas nie informowano;
- zawiadomieniem z dnia 30 listopada 2018 r., znak: [...] (doręczonym 12 grudnia 2018 r.). Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. zawiadomił skarżącą w trybie art. 70c Ordynacji podatkowej o nierozpoczęciu (za grudzień 2014 r.) i zawieszeniu (za 2013 r. i za miesiące od stycznia do listopada 2014 r.) biegu terminu przedawnienia zobowiązań w podatku od towarów i usług, w związku z wszczęciem ww. śledztwa w sprawie o przestępstwo skarbowe;
- pismem z dnia 7 października 2021 r., sygn. akt [...], Prokuratura Regionalna w K. poinformowała organ odwoławczy, że wymienione wyżej śledztwo pozostaje w toku m.in. w zakresie dotyczącym spółki, a także opisała czynności wykonane w toku tego postępowania w czasie jego prowadzenia - fakt niezakończenia tego śledztwa został ostatnio potwierdzony w kolejnym piśmie Prokuratury Regionalnej w K. z dnia 26 października 2022 r.
Wobec powyższego organ wskazał, że pięcioletni okres przedawnienia prawa do wydania i doręczenia decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od czerwca do listopada 2013 r. upływałby z dniem 31 grudnia 2018 r., natomiast za okresy od grudnia 2013 r. do kwietnia 2014 r. z dniem 31 grudnia 2019 r.
Dalej DIAS podniósł, że wszczęcie w dniu 2 marca 2015 r. postępowania prowadzonego obecnie przez Prokuraturę Regionalną w K. pod sygn. akt [...], wywołało skutek, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, w szczególności w postaci zawieszenia biegu terminu zobowiązań podatkowych spółki w zakresie podatku od towarów i usług za okresy od czerwca 2013 r. do kwietnia 2014 r. - o którym skarżąca została powiadomiona przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. w trybie art. 70c Ordynacji podatkowej zawiadomieniem z dnia 30 listopada 2018 r., znak: [...], doręczonym 12 grudnia 2018 r.
Odnosząc zatem powyższe uwagi do realiów niniejszej sprawy - w ramach której organ podatkowy obowiązany jest również do oceny, czy postępowanie karne nie zostało wykorzystane w sposób instrumentalny wyłącznie do przedłużenia terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego – DIAS stwierdził, że sytuacja taka nie miała miejsca w tym przypadku. Przypomnieć bowiem należy, że postępowanie to zostało wszczęte przez Prokuraturę Apelacyjną w K. na długo przed postępowaniem podatkowym w niniejszej sprawie, a nawet przed poprzedzającym to ostatnie postępowaniem kontrolnym. Nie sposób również pominąć, że postępowanie karne wszczął prokurator Prokuratury Apelacyjnej w K., a obecnie prowadzi je prokurator Prokuratury Regionalnej w K., a zatem organ niezależny od organów podatkowych, wobec czego także i z tego względu brak jest podstaw do formułowania ewentualnego zarzutu o pozorowane wszczęcie tego postępowania, wyłącznie w celu wywołania efektu, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej.
Biorąc zarazem pod uwagę, że także i w przypadku zaistniałym w niniejszej sprawie, w ramach nadal prowadzonego śledztwa, m.in. w zakresie dotyczącym spółki, wykonano znaczną ilość czynności procesowych (przesłuchano wielu świadków i podejrzanych, przeprowadzono wiele przeszukań i postawiono zarzuty popełnienia przestępstw wielu podejrzanym) - nie może być mowy o instrumentalnym wszczęciu i pozorowanych działaniach w ramach takiego postępowania.
Dalej DIAS podniósł, że skarżąca nie wykazała się ostrożnością przy nawiązywaniu współpracy gospodarczej z innymi podmiotami i nie dochowała zasady niezbędnej staranności w doborze swojego dostawcy.
Organ pierwszej instancji zakwestionował rozliczenie skarżącej z tytułu podatku od towarów i usług za czerwiec 2013 r. uznając, że nie mała ona prawa do uwzględnienia w nim kwoty podatku naliczonego wynikającego z faktury z dnia 18 czerwca 2013 r., nr [...], wystawionej na jej rzecz przez FFIU P - co z kolei skutkowało również zmianą w rozliczeniu z tytułu tego podatku za następne okresy miesięczne (do kwietnia 2014 r. włącznie). W oparciu o okoliczności ustalone w trakcie postępowania podatkowego organ podatkowy stwierdził bowiem, że powyższa faktura jest nierzetelna, brak było dowodów na potwierdzenie prawa własności tego kontrahenta do towaru, brak potwierdzenia zapłaty za towar, jak również że w tym przypadku nabycie i sprzedaż towaru widniejącego na spornej fakturze miała miejsce w tym samym dniu. Ponadto stwierdzono wpływ środków od skarżącej na konto tego podmiotu jeszcze przed datą wystawienia faktury, przy braku faktur zaliczkowych - co wskazywało na brak związku pomiędzy dostawą towaru a zapłatą i co winno wzbudzić wątpliwości skarżącej - jak też wpłaty w kwotach wyższych w sumie o kilka tysięcy złotych od kwoty na fakturze. Nie wykazano również faktu wcześniejszej współpracy z tym podmiotem, konkretnego miejsca załadunku i osoby dokonującej załadunku towaru, ani też podmiotu wykonującego transport.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów:
1. postępowania, tj.: art. 121 § 1, art. 187 § 1 oraz art. 191 o.p.
2. prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1, art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług oraz art. 70 § 1 i § 6 pkt 1 w związku z art. 70c o.p.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że mając na uwadze, że do dnia sporządzenia niniejszej skargi, czyli prawie 8 lat od dnia wydania postanowienia o wszczęcia śledztwa, nikomu ze spółki, w związku z obniżeniem przez spółkę podatku należnego o podatek naliczony, wynikający z faktury nr [...], z dnia 18 czerwca 2013 r., wystawionej przez P. S., nie przedstawiono zarzutu popełnienia przestępstwa karnoskarbowego, w świetle uchwały składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2021 r., sygn. I FPS 1/21, uzasadnione jest stwierdzenie, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego w sprawie o przestępstwo skarbowe miało na celu tylko i wyłącznie zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych.
Podniosła także, że zawieszenie biegu terminu przedawnienia może nastąpić, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania. Wniesiono zatem, o przekazanie informacji, czy faktycznie Prokuratura Regionalna w K. prowadzi postępowanie w sprawie o przestępstwo skarbowe, w związku z podejrzeniem uszczuplenia przez spółkę zobowiązania w podatku od towarów i usług oraz za jakie okresy rozliczeniowe z lat 2013-2014. Poproszono również o przekazanie informacji jaki status posiada spółka w postępowaniu.
Z odpowiedzi przesłanej przez Prokuratora, zawartej w piśmie z dnia 26 sierpnia 2020 r., bezsprzecznie wynika, że śledztwo w sprawie o sygnaturze [...] nie ma żadnego związku z niewykonaniem zobowiązań podatkowych spółki w podatku od towarów i usług w okresie od czerwca 2013 r. do kwietnia 2014 r. W piśmie tym Prokurator podał, że "kluczowym podmiotem biorącym udział w opisanym powyżej procederze jest spółka E Sp. z o.o. z siedzibą w D., której transakcje w okresie objętym postępowaniem są przedmiotem postępowania. Tym samym w ramach niniejszego postępowania, ocenie prawnej poddane są również transakcje realizowane przez E Sp. z o.o. z W S.A...."
Skarżąca stoi na stanowisku, że należało zapytać Prokuratora wprost, czy przedmiotem oceny prawnej są również transakcja realizowana przez P. S. ze skarżącą? Odpowiedź Prokuratora stanowiłaby dowód na okoliczność, że w ramach prowadzonego śledztwa przedmiotem oceny prawnej są lub nie transakcje zrealizowane przez P. S. ze skarżącą, bo tylko Prokurator posiada wiedzę w tym zakresie.
Skarżąca podniosła ponadto, że sprawdzenie kontrahenta pod względem formalnym nie może być lekceważone przez organ podatkowy.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji, uznać należało, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Jak stanowi przepis art. 59 § 1 pkt 9 o.p. zobowiązanie podatkowe wygasa na skutek przedawnienia.
Zgodnie z art. 70 § 1 o.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Zatem co do zasady pięcioletni termin przedawnienia, o którym mowa w art. 70 § 1 o.p. w odniesieniu do zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2015 r. do kwietnia 2016 r. upływał z dniem 31 grudnia 2021 r.
Należy mieć na względzie, że termin przedawnienia zobowiązań może ulec przerwaniu, zawieszeniu, albo nie rozpocząć biegu w dacie wynikającej z art. 70 § 1 o.p. W myśl art. 70 § 6 pkt 1 o.p. bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania. Stosownie do treści art. 70 § 7 pkt 1 o.p. bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się, a po zawieszeniu biegnie dalej, od dnia następującego po dniu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe.
W niniejszej sprawie, jak wynika z decyzji z dnia 16 grudnia 2022 r., zobowiązania podatkowe nią objęte, dotyczyły nabycia prętów miedzianych - faktury VAT wystawionej przez P. S.. Jednocześnie w aktach sprawy znajduje się postanowienie Prokuratury Apelacyjnej w K. z dnia 2 marca 2015 r., sygn. akt [...], którym wszczęte zostało śledztwo w sprawie podejrzenia zaistniałego w latach 2013-2014 na terenie Polski, Słowacji, Czech. Węgier, Niemiec i innych państw Unii Europejskiej, procederu oszustw podatkowych, polegającego na dokonywaniu transakcji o charakterze "karuzelowym" w ramach wewnątrzwspólnotowego obrotu katodami miedziowymi, katodami niklowymi, cynkiem i ołowiem, a w konsekwencji narażenia Skarbu Państwa na uszczuplenie podatku VAT oraz podejrzenia prania brudnych pieniędzy, związanego z opisanym procederem, tj. o czyn z art. 56 § 1 k.k.s., art. 62 § 2 k.k.s., art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., art. 271 § 1 i 3 k.k., art. 273 k.k., art. 299 § 1 i 5 k.k. i inne - śledztwo kontynuowane następnie przez Prokuraturę Regionalną w K. pod sygn. akt [...] Postanowienie to zostało sformułowane w sposób tak ogólny, że mogłoby ono dotyczyć wszystkich oszustw podatkowych, polegającego na dokonywaniu transakcji o charakterze "karuzelowym" w ramach wewnątrzwspólnotowego obrotu katodami miedziowymi, katodami niklowymi, cynkiem i ołowiem, w latach 2013-2014, na terenie Polski, Słowacji, Czech. Węgier, Niemiec i innych państw Unii Europejskiej, z postanowienia tego nie wynika bowiem jakich podmiotów dotyczy śledztwo, w szczególności zaś czy dotyczy ono transakcji objętej niniejszym postępowaniem pomiędzy skarżącą a P. S.. Z kolei w zarządzeniu prokuratora Prokuratury Regionalnej w K.z dnia 26 sierpnia 2020 r. wskazano, że Prokuratura ta "nadzoruje śledztwo przeciwko P. S. i innym", nie wskazano w nim natomiast jakie transakcje P. S. są objęte tym śledztwem. W kolejnym piśmie Prokuratury Regionalnej w K. z dnia 26 października 2022 r., wskazano że "kluczowym podmiotem biorącym udział w opisanym powyżej procederze jest spółka E Sp. z o.o. z siedzibą w D., której transakcje w okresie objętym postępowaniem są przedmiotem postępowania. Tym samym w ramach niniejszego postępowania, ocenie prawnej poddane są również transakcje realizowane przez E Sp. z o.o. z W S.A.", w tym piśmie nie wskazano aby postępowaniem tym objęte były transakcje skarżącej z jakimkolwiek innym podmiotem niż E Sp. z o.o., w tym z P. S.. W aktach postępowania brak jest zatem dotychczas jakiegokolwiek potwierdzenia, aby przedmiotem wskazanego śledztwa była również transakcja objęta niniejszym postępowaniem, pomiędzy skarżącą a P. S., co ma decydujące znaczenie dla określenia wpływu śledztwa na bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych objętych decyzją z dnia 16 grudnia 2022 r. i wymaga ustalenia przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Zgodnie bowiem "z uzasadnieniem projektu ZmOrdPU05, nie każde wszczęcie postępowania karno-skarbowego ma powodować zawieszenie biegu terminu przedawnienia, lecz tylko takie postępowanie, które jest związane z niewykonaniem tego zobowiązania podatkowego, którego termin przedawnienia obliczamy" (A. Mariański, Ordynacja podatkowa Komentarz, Warszawa 2023, komentarz do art. 70). W kontrolowanej przez Sąd sprawie decyzja organu odwoławczego została wydana w dniu 16 grudnia 2022 r. Jak powyżej wskazano co do zasady pięcioletni okres przedawnienia prawa do wydania i doręczenia decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od czerwca do listopada 2013 r. upływałby z dniem 31 grudnia 2018 r., natomiast za okresy od grudnia 2013 r. do kwietnia 2014 r. z dniem 31 grudnia 2019 r. Ustalenie organu odwoławczego, że w dacie wydania tej decyzji zobowiązanie podatkowe spółki nie uległo przedawnieniu, w ocenie Sądu należy uznać za przedwczesne. Rację ma zatem skarżąca, że organ winien zapytać Prokuratora wprost, czy przedmiotem postępowania jest również transakcja realizowana przez P. S. ze skarżącą, bowiem tylko Prokurator posiada wiedzę w tym zakresie, czego organy dotychczas nie uczyniły.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.