I SA/Gl 334/11

I SA/Gl 334/11 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2012-07-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-05-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Eugeniusz Christ /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
II FZ 40/13 - Postanowienie NSA z 2013-03-05
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. 240 par. 1 pkt 8, art. 243, art. 245 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ (spr.), Sędziowie WSA Beata Kozicka, Wojciech Organiściak, Protokolant Beata Kuziel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2012 r. sprawy ze skargi B.G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę.
Uzasadnienie
Postanowieniem nr [...] z dnia [...], wydanym na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 219 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. nr [...] z dnia [...] w sprawie odmowy uchylenia ostatecznego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. [...] z dnia [...], utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] umarzające postępowanie w sprawie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych, wynikającej z zeznania za 1999 r.
W uzasadnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny oraz argumentację prawną.
W dniu 10 września 2010 r. pan B.G., na podstawie art. 240 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej, zwrócił się do Dyrektora Izby Skarbowej w K. z wnioskiem o wznowienie postępowania podatkowego w sprawie ostatecznego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. nr [...] z dnia [...], ponieważ Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 21 lipca 2010 r. sygn. akt SK 21/07 umożliwił podatnikom odzyskanie nienależnie uiszczonych odsetek od zaległości podatkowych za lata 1998 – 2003. Wniosek strony dotyczył ostatecznego postanowienia w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych, wynikającej z zeznania PIT-30 za 1999 r. oraz zwrotu podatku za 1999 r.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. zarachował nadpłatę podatku dochodowego od osób fizycznych wykazaną przez pana B.G. w zeznaniu rocznym za 1999 r. na poczet zaległości w podatku obrotowym za lata 1992 – 1993 oraz w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1990 – 1993.
Postanowienie powyższe zostało uchylone w trybie odwoławczym postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...].
Kolejnym postanowieniem nr [...] z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. ponownie zaliczył nadpłatę podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. na te same zaległości w podatku obrotowym oraz dochodowym za lata 1991 – 1993, które następnie we własnym zakresie zmienił postanowieniem nr [...].z dnia [...], zaliczając nadpłatę podatku wraz z oprocentowaniem, wynoszącą łącznie [...] zł, na rzecz zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1995 – 1997 plus należne odsetki za zwłokę.
Na powyższe postanowienie podatnik wniósł w dniu 12 lipca 2004 r. zażalenie, nie uwzględnione przez organ odwoławczy postanowieniem nr [...] z dnia [...], zaskarżonym następnie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Wyrokiem z dnia 10 października 2005 r., sygn. akt I SA/Gl 42/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienie, w wyniku czego Dyrektor Izby Skarbowej w K. po ponownym rozpoznaniu zażalenia w dniu [...] wydał postanowienie nr [...], którym uchylił rozstrzygnięcie organu podatkowego pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem nr [...] z dnia [...] umorzył postępowanie, zainicjowane wnioskiem pana B.G. z dnia 5 grudnia 2000 r. o zaliczenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. oraz zwrotu tego podatku z uwagi na brak przedmiotu żądania, albowiem decyzją nr [...] z dnia [...]Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. określone zostało podatnikowi zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. w kwocie [...] zł, zatwierdzone ostatecznie prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 października 2005 r., sygn. akt SA/Gl 367/05.
Na powyższe postanowienie pan B.G. wniósł w dniu 6 marca 2007 r. zażalenie, w którym powołując się na swój wniosek z dnia 15 grudnia 2003 r. o zwrot w gotówce różnicy powstałej nadpłaty za 1999 r. w wysokości [...] zł oraz za 2000 r. na kwotę [...] zł (łącznie [...] zł), pomniejszonej o zgodne z przepisami wymagalne należności wobec Urzędu Skarbowego w B., zażądał zwrotu nadpłaty w gotówce.
Z braku podstaw do uwzględnienia zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w K. postanowieniem nr [...] z dnia [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] umarzające postępowanie w spawie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych, wynikającej z zeznania za 1999 r.
Postanowieniem z dnia [...], na skutek wniosku podatnika z dnia 10 września 2010 r., Dyrektor Izby Skarbowej w K. wznowił postępowanie w sprawie, a następnie postanowieniem nr [...] z dnia [...] odmówił uchylenia ostatecznego postanowienia organu drugiej instancji z dnia [...] wobec nie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 240 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu organ podatkowy wyjaśnił, że sprawa nadpłaty za 1999 r. została ostatecznie zakończona postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w K. nr [...] z dnia [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. nr [...] z dnia [...]. Wydanym postanowieniem organ pierwszej instancji umorzył postępowanie w sprawie zaliczenia nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych wynikającej z zeznania za 1999 r. oraz zwrot tego podatku z uwagi na brak przedmiotu żądania, w związku z wydaniem w dniu [...] decyzji określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. w wysokości [...] zł oraz stwierdził, że płatnicy w trakcie roku podatkowego pobrali zaliczki na łączną kwotę [...] zł, różnica podatku do zapłaty wyniosła więc [...] zł. Wg złożonego przez podatnika zeznania o wysokości dochodu osiągniętego w 1999 r. należny podatek dochodowy winien stanowić [...] zł oraz do zwrotu nadpłatę w wysokości [...] zł.
Sprawa ostatecznego określenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. w wysokości [...] zł była przedmiotem sporu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach, który wyrokiem z dnia 28 października 2005 r. sygn. akt SA/Gl 367/05 oddalił skargę podatnika i ostatecznie zamknął sprawę określenia zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r.
W związku z powyższym organ podatkowy zwrócił uwagę, iż nadpłata wykazana przez podatnika nie dość, że okazała się nienależnie zwróconą nadpłatą (przed zwrotem nadpłatę zaliczono na zalegle podatki przez organ podatkowy), to w wyniku prowadzonego postępowania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B., określił zobowiązanie w kwocie wyższej niż wyliczył to podatnik w zeznaniu podatkowym za 1999 r. Ponadto organ wskazał, iż powołany we wniosku o wznowienie postępowania wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 lipca 2010 r., sygn. akt SK 21/08 nie ma bezpośredniego związku ze sprawą podatnika. Na poczet wymagalnych zaległości podatkowych zarachowano nadpłatę ze złożonego zeznania rocznego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. Wydane przez organy podatkowe postanowienia rozstrzygały kwestię zaliczenia i zwrotu nadpłaty, natomiast sprawa nie dotyczy wpłat dokonanych na uchylone po dokonaniu wpłaty decyzje. Trybunał Konstytucyjny w powołanym wyroku orzekł, iż art. 72 § 1 pkt 1 w związku z art. 77 § 1 i § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do 4 czerwca 2001 r., w zakresie, w jakim przepis ten przez uznanie za nadpłatę kwoty nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku z pominięciem kwoty nienależnie zapłaconych odsetek za zwłokę, pozbawia podatnika oprocentowania od kwoty wpłaconej na poczet odsetek za zwłokę od nienależnej zaległości podatkowej uiszczonej na podstawie niezgodnej z prawem decyzji podatkowej, jest niezgodny z art. 77 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał Konstytucyjny ustosunkował się do instytucji zwrotu nadpłaty ukształtowanej przez te przepisy, które posługując się niewłaściwie sformułowaną definicją nadpłaty pozbawiły podatników możliwości dochodzenia oprocentowania nienależnie pobranych odsetek od nienależnej zaległości podatkowej. W sytuacji podatnika natomiast to organ podatkowy pierwszej instancji uznał, iż podatnik w złożonej deklaracji podatkowej określił wysokość zobowiązania podatkowego w sposób nieprawidłowy i w drodze decyzji określił zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych w wyższej wysokości, w związku z czym powstała zaległość. Istnienie zaległości podatkowej automatycznie powoduje naliczanie odsetek za zwłokę, określając ich wysokość na dzień wydania decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej. Określone decyzją zobowiązanie podatkowe za 1999 r. nie zostało uchylone w toku postępowania odwoławczego, ani na mocy orzeczenia WSA w Gliwicach. Nie nastąpiła również jakakolwiek utrata korzyści przez podatnika, związana z pozbawieniem możliwości korzystania ze środków pieniężnych, które zostały uiszczone przez niego zarówno na poczet nienależnego podatku, jak i odsetek.
Z uwagi na powyższe Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie z dnia [...] w sprawie odmowy uchylenia ostatecznego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...], którym utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] umarzające postępowanie w sprawie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych, wynikającej z zeznania za 1999 r.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący pan B.G. wniósł o uchylenie w całości wskazanego powyżej postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, zarzucając naruszenie art. 72 § 1, art. 73 § 1, art. 74 § 2, art. 77 § 1 i 2, art. 78, art. 79, art. 240 § 1, art. 241 § 1 i art. 234 Ordynacji podatkowej poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy.
Zdaniem skarżącego stan faktyczny spawy wskazuje, iż występują przesłanki określone w art. 240 Ordynacji podatkowej, ponieważ dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe i błędne, powołując się przy tym na zatajenie i usunięcie z akt sprawy ważnych dokumentów.
Ponadto według skarżącego zaliczenie nadpłaty za 1999 r. na poczet wygasłych zaległości podatkowych za lata 1990, 1991, 1992 i 1993 spowodowało, iż został on pozbawiony możliwości korzystania ze środków pieniężnych należnych ze zwrotu podatku.
Skarżący przedstawił przebieg postępowania w sprawie, jego żądanie o stwierdzenie nadpłaty (wniosek z dnia 15 grudnia 2003 r.) poprzedzone wnioskiem z dnia 5 grudnia 2000 r. o zarachowanie nadpłaty za 1999 r. i 2000 r. pomniejszonej o zgodne z przepisami należności wobec Urzędu Skarbowego w B. i zwrot w gotówce powstałej różnicy. Zdaniem skarżącego organ podatkowy zgodnie z art. 73 Ordynacji podatkowej miał obowiązek określić wysokość nadpłaty lub w przypadkach wymienionych w art. 74 § 2 tej ustawy, ustala to podatnik składając zeznanie roczne. Nadpłata powstaje z mocy samego prawa, zaś za rok 1999 pracodawca skarżącego wpłacał odpowiednie zaliczki podatkowe.
Skarżący zauważył, że organy podatkowe usiłują zataić fakt, że prawomocnym wyrokiem z dnia 10 października 2005 r., sygn. akt I SA/Gl 42/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił postanowienia obu instancji w sprawie "o zaliczeniu na zaległości podatkowe", oraz że postanowieniem z dnia 5 lipca 2006 r. o zaliczeniu nadpłaty za 1999 r. i jej oprocentowania, przesądza o nieistnieniu w obrocie prawnym sprawy rozliczenia nadpłaty za 1999 r.
Skarżący podając kwoty, daty i numery orzeczeń dowodził nieistnienia jego zaległości podatkowych oraz zarachowanie nadpłaty na przedawnione i wygasłe zaległości, wskazując na brak w aktach "wymiarowych" ważnego dowodu w postaci pisma Urzędu Skarbowego w B. z dnia 13 sierpnia 2001 r. (załączonego do skargi). Skarżący otrzymał je dopiero w dniu 25 marca 2008 r.
Zdaniem skarżącego z akt sprawy wynika, że został naruszony art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej ponieważ dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe.
Skarżący podniósł, że organ podatkowy zataił i usunął z akt sprawy (wymiar podatku za 1999 r.) – pismo z dnia 27 lipca 2004 r. uchylające wszystkie zajęcia wierzytelności w A S.A., doręczone mu dnia 25 marca 2008 r. (załączone do skargi) co powoduje, że dowody na podstawie których wydany został wyrok z dnia 28 października 2005 r., sygn. akt I SA/Gl 367/05 okazały się fałszywe.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko i jego argumentację oraz nadmieniając, iż dołączone do skargi dokumenty znane są organowi podatkowemu, gdyż stanowiły materiał dowodowy będący podstawą rozpatrywania wniosku podatnika z dnia 5 grudnia 2000 r. w sprawie zaliczenia nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych, wynikającej z zeznania podatkowego za 1999 r. na poczet zaległości podatkowych. Zauważył, że Naczelnik Urzędu Skarbowego stwierdził, iż wskazane dowody nie mają związku z prowadzonym postępowaniem w sprawie nadpłaty wynikającej z zeznania za 1999 r., a następnie wydanej decyzji określającej zobowiązanie podatkowe za 1999 r. Dokumenty te dotyczą uchylenia zajęć wierzytelności zobowiązań za lata 1990 – 1993 oraz zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych za grudzień 1995 r. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej dokumenty te nie wnoszą nic nowego i nie mogą mieć wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Jak wynika z treści zaskarżonego postanowienia, zostało ono wydane w wyniku rozpoznania zażalenia pana B.G. na postanowienie organu odwoławczego odmawiające uchylenia ostatecznego postanowienia tego organu utrzymującego w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999 oraz zwrotu tego podatku, a to wobec nie stwierdzenia istnienia przesłanki wynikającej z art. 240 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej.
Bezsporne było, że we wniosku o wznowienie postępowania podatnik jako jego podstawę wskazał przepis art. 240 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego dnia 21 lipca 2010 r. (opublikowany w Dz. U. z 2010 r., Nr 142, poz. 961) stwierdzający, że art. 72 § 1 pkt 1 w związku z art. 77 § 1 i § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym do dnia 4 czerwca 2001 r. w zakresie w jakim przepis ten przez uznanie za nadpłatę kwoty nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku z pominięciem kwoty oprocentowania od kwoty wpłaconej na poczet odsetek za zwłokę od nienależnej zaległości podatkowej uiszczonej na podstawie niezgodnej z prawem decyzji podatkowej, jest niezgodny z art. 77 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.
W myśl art. 240 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli została wydana na podstawie przepisu, o którego niezgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, ustawą lub ratyfikowaną umową międzynarodową orzekł Trybunał Konstytucyjny. W razie dopuszczalności wznowienia postępowania organ podatkowy wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania, które stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 243 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej). Organ podatkowy po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 243 § 2 wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej w całości lub w części, jeżeli nie stwierdzi istnienia przesłanek określonych w art. 240 §1 (art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej).
Stosownie do treści art. 219 Ordynacji podatkowej "do postanowień stosuje się odpowiednio (...), a do postanowień, na które przysługuje zażalenie (...) stosuje również art. 240 -249 (...), z tym że zamiast decyzji, o których mowa w art. 243 § 3, art. 245 § 2 (...), wydaje się postanowienie.
W treści postanowienia, w sprawie którego podatnik domagał się wznowienia postępowania stwierdzono, że postępowanie zainicjowane wnioskiem strony z dnia 5 grudnia 2000 r. o zaliczenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. oraz zwrotu tego podatku należy umorzyć z uwagi na brak przedmiotu żądania, albowiem wydana została decyzja określająca podatnikowi zobowiązanie w tym podatek za 1999 r. w kwocie [...] zł, następnie "zatwierdzona" prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 października 2005 r. sygn. akt I SA/Gl 367/05. W postanowieniu tym stwierdzono również, że za wskazany okres na koncie podatnika nie występuje nadpłata, którą wcześniej wykazał w zeznaniu rocznym PIT – 37 w wysokości [...] zł, gdyż zeznanie to zostało zastąpione decyzją wymiarową określającą podatnikowi nie wysokość nadpłaty, ale prawidłową kwotę zobowiązania podatkowego wynoszącą [...] zł. Wskazano także, iż w rozumieniu przepisu art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej zwrotowi podlegają nadpłaty podatku z uwzględnieniem przez podatnika ewentualnych zobowiązań podatkowych, a skoro podatnik z uwagi na określenie jego zobowiązania w przedmiotowym podatku za 1999 r. nie dysponuje nadpłatą podatkową, to przepis ten nie ma w sprawie zastosowania.
Powyższe oznacza, że wymienione we wniosku strony orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego odnosi się do innych przepisów Ordynacji podatkowej niż te, które stanowiły podstawę prawną powołanego wyżej rozstrzygnięcia, umarzającego wskazane tam postępowanie, z uwagi na nieistnienie nadpłaty, której stwierdzenia i zwrotu domagał się podatnik. Jeśli, w zakresie w jakim Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność danego przepisu z Konstytucją RP, przepis ten nie stanowił podstawy materialnoprawnej zaskarżonej decyzji, nie występuje przesłanka z art. 240 § 1 pkt 8 o.p. (tak wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2010 r., sygn. akt I FSK 1735/08).
Powołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego orzekał o niekonstytucyjności konkretnych przepisów w stosownym brzmieniu i to tylko w określonym zakresie nie obejmującym podstawy prawnej czy faktycznej postanowienia, co do którego odmówiono jego uchylenia. Postanowienie to nie dotyczyło możliwości dochodzenia nienależnie pobranych odsetek od nienależnej zaległości podatkowej lecz umorzenia postępowania w skutek ustalenia istnienia zobowiązania podatkowego zamiast nadpłaty (jak chciał tego podatnik w złożonym zeznaniu podatkowym), co uczyniło bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie stwierdzenia lub zwrotu podatku, w którym nadpłata nie wystąpiła. Skoro podatnik, na mocy decyzji podatkowej, został zobowiązany do zapłaty należnego podatku dochodowego od osób fizycznych, a tym samym i uiszczenia przewidzianych prawem odsetek za zwłokę, to nie mogła zaistnieć sytuacja, w której odsetki te uiszczono nienależnie i jako takie, wskazane odsetki ,mogły stanowić nadpłatę w rozumieniu art. 72 §1 w związku z art. 77 § 1 i § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, w brzemieniu obowiązującym od dnia 4 czerwca 2001 r. Tym samym organ podatkowy słusznie uznał, że w niniejszej sprawie nie było podstaw do uwzględnienia wniosku podatnika zgodnie z zawartym w nim zażaleniem, wobec nie stwierdzenia przesłanki z art. 240 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej.
Warto również zauważyć, że wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony (art. 241 § 1 Ordynacji podatkowej), zaś postępowanie tak wznowione ma ograniczony zakres (art. 243 § 2 Ordynacji podatkowej). Postępowanie prowadzone po wznowieniu nie może być wykorzystane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Granice sprawy zakreśla wniosek o wznowienie postępowania oraz postanowienie organu o wznowieniu postępowania. We wstępnej fazie tego postępowania (tj. bezpośrednio po wznowieniu) organ administracyjny ustala – wyłącznie – czy w ogóle wystąpiły przesłanki uzasadniające wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji ostatecznej. Pamiętać jednak należy, że przesłanki te mają charakter kwalifikowany, zaś ich katalog jest zamknięty. Stwierdzenie braku wystąpienia tych przesłanek wiąże się z koniecznością odmowy uchylenia ostatecznej decyzji (tak wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2010 r., sygn. akt I GSK 1190/09).
"Przepisy ustawy – Ordynacja podatkowa nie określają, według jakich reguł należy prowadzić postępowanie wznowieniowe. Nie ulega wątpliwości, że sprawa wznowienia postępowania jest sprawą podatkową. W związku z powyższym należy przyjąć, że postępowanie powinno toczyć się według przepisów o postępowaniu przed organem pierwszej instancji" (tak wyrok NSA z dnia 23 listopada 2010 r., sygn. akt II FSK 1125/09). Odmiennie niż w postępowaniu zwykłym żądanie strony wznowienia postępowania nie wszczyna postępowania wznowieniowego, stanowi jedynie podstawę rozstrzygnięcia o dopuszczalności takiego wznowienia. We wniosku strona wskazuje ustawową przesłankę wznowienia i okoliczności uzasadniające jej zaistnienie. Wskazana przez stronę podstawa wznowieniowa zakreśla granice tak rozumianej sprawy podatkowej. Po stwierdzeniu dopuszczalności wznowienia organ podatkowy wydaje postanowienie z art. 243 § 2 Ordynacji podatkowej i w toku prowadzonego na jego podstawie postępowania rozstrzyga kwestię istnienia lub nieistnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej będących podstawą żądania strony. O ile stwierdzi brak takiej przesłanki, nie dokonuje żadnych innych ustaleń czy rozstrzygnięć wydając orzeczenie z art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej.
W niniejszej sprawie strona żądająca wznowienia postępowania wskazała na podstawę z art. 240 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej, zaś po zbadaniu dopuszczalności wznowienia na tej podstawie organ podatkowy wydał postanowienie o wznowieniu postępowania, po czym nie stwierdziwszy istnienia przesłanki wynikającej z żądania strony, odmówił uchylenia ostatecznego postanowienia wydanego w toku postępowania, którego wznowienia domagała się strona. Z uwagi na charakter postępowania i powody tego rozstrzygnięcia organ podatkowy nie był obowiązany ani uprawniony do rozstrzygnięcia o istocie sprawy, zaś Sąd badając legalność takiego orzeczenia nie mógł orzekać o sprawie zakończonej postanowieniem, której wznowienia żądała strona.
We wniosku o wznowienie strona zawarła stwierdzenia dotyczące usunięcia z akt sprawy przez organ podatkowy dokumentów, potwierdzających nieistnienie jej zaległości podatkowych, przed organem drugiej instancji i WSA w Gliwicach w sprawie sygn. akt I SA/Gl 42/02, nie wskazując tych okoliczności jako przesłanki wznowieniowej.
Dokumenty te stanowiły materiał dowodowy, który był przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu zakończonym postanowieniem, którego dotyczy niniejsza sprawa (k. 3 i 4) oraz postępowania podatkowego w sprawie określenia zobowiązania podatkowego strony za rok 1999. Nie była więc to okoliczność lub dowód, o którym mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, czego podatnik miał świadomość podstawy tej nie wskazując. Dlatego też podanie tej okoliczności po raz kolejny w skardze na przedmiotowe postanowienie nie mogło przynieść oczekiwanego przez skarżącego skutku, skoro nie mieściło się w granicach rozstrzyganej przez Sąd sprawy, przy czym dotyczyły zarówno ostatecznej decyzji wymiarowej jak i prawomocnego wyroku tutejszego Sądu.
Bezpodstawne, w ocenie Sądu, były zarzuty odwołujące się do treści uzasadnienia wyroku tut. Sądu z dnia 10 października 2005 r., sygn. akt I SA/Gl 42/05. Wyrok ten zapadł w innym stanie faktycznym i prawnym, gdyż dopiero po jego wydaniu, bo w dniu 28 października 2005 r. w sprawie I SA/Gl 367/05 tutejszy Sąd oddalił skargę na decyzję określającą stronie zobowiązanie podatkowe za 1999 r., Stwierdzając, że uchylenie postanowienia w sprawie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym za 1999 r., na zaległości podatkowe w latach 1995 – 1997, nie ma wpływu na decyzję w sprawie określenia przedmiotowego zobowiązania za 1999 r. Określenie zobowiązania podatkowego oznaczało, że deklaracja podatnika dotycząca tego roku i wykazująca nadpłaty utraciła rację bytu (art. 21 § 2 w związku z § 3 Ordynacji podatkowej). Bezprzedmiotowe stało się więc orzekanie o jej zaliczeniu na poczet istniejących zaległości podatkowych, czy też o jej zwrocie stronie.
Z tych przyczyn wobec nie stwierdzenia naruszenia prawa w sposób opisany w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012. 270), Sąd skargę oddalił.