I SA/Gl 1368/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2007-03-06
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościprawo upadłościoweodpowiedzialność nabywcyinterpretacja podatkowasyndyk masy upadłościsprzedaż z wolnej rękiOrdynacja podatkowazaległości podatkowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą odpowiedzialności nabywcy nieruchomości od syndyka masy upadłości za zaległości podatkowe zbywcy, wskazując na błędy w uzasadnieniu i potrzebę właściwej interpretacji przepisów.

Spółka A S.A. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która odmówiła uchylenia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie interpretacji przepisów podatkowych. Spółka pytała, czy nabywając nieruchomość z wolnej ręki od syndyka masy upadłości, przejmuje solidarną odpowiedzialność za zaległości podatkowe zbywcy wyłącznie w zakresie podatku od nieruchomości dotyczącego tej konkretnej nieruchomości. Organy podatkowe uznały, że nabywca odpowiada za wszelkie zaległości podatkowe związane z działalnością gospodarczą zbywcy, do wartości nabytego majątku. Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że uzasadnienie było wadliwe i nie odnosiło się do kluczowych argumentów skargi dotyczących zakresu odpowiedzialności.

Sprawa dotyczyła skargi A S.A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K., która odmówiła uchylenia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie interpretacji przepisów prawa podatkowego. Kluczowe pytanie dotyczyło zakresu odpowiedzialności nabywcy nieruchomości nabytej z wolnej ręki od syndyka masy upadłości za zaległości podatkowe upadłego. Spółka stała na stanowisku, że jej odpowiedzialność ogranicza się do zaległości z tytułu podatku od nieruchomości dotyczącego tej konkretnej nabytej nieruchomości, i to do wartości nabytego składnika majątkowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał to stanowisko za nieprawidłowe, powołując się na art. 112 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi o odpowiedzialności nabywcy za zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał to stanowisko, wskazując, że nabywca odpowiada za należności podatkowe z nieruchomości stosownie do przepisów podatkowych, co odsyła do regulacji Ordynacji podatkowej dotyczących odpowiedzialności osób trzecich. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez nie sporządzenie uzasadnienia prawnego wyjaśniającego podstawy decyzji. Sąd podkreślił, że organ nie odniósł się do kluczowych argumentów skargi dotyczących specyfiki art. 120 § 3 Prawa upadłościowego, który stanowi wyjątek od ogólnych zasad odpowiedzialności. Sąd wskazał, że organ powinien był rozważyć, czy odesłanie do przepisów podatkowych oznacza pełne zastosowanie tych przepisów, czy też zastosowanie ich tylko w odniesieniu do podatków ciążących na nabytej nieruchomości. Sąd uchylił decyzję i zasądził koszty postępowania od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Odpowiedzialność nabywcy jest ograniczona do należności podatkowych z nieruchomości, stosownie do przepisów podatkowych, co wymaga precyzyjnej interpretacji relacji między Prawem upadłościowym a Ordynacją podatkową.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ odwoławczy nie dokonał właściwej interpretacji przepisów, skupiając się jedynie na art. 112 Ordynacji podatkowej i pomijając specyfikę art. 120 § 3 Prawa upadłościowego. Kluczowe jest ustalenie, czy odesłanie do przepisów podatkowych oznacza pełne zastosowanie tych przepisów, czy też ograniczenie do podatków związanych z nabytą nieruchomością.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

o.p. art. 112 § 1

Ordynacja podatkowa

Dotyczy odpowiedzialności nabywcy składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą za zaległości podatkowe.

pr. upadł. art. 120 § 3

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe

Stanowi wyjątek od zasady, że nabywca nieruchomości sprzedanej z wolnej ręki odpowiada za należności podatkowe z nieruchomości stosownie do przepisów podatkowych.

Pomocnicze

o.p. art. 210 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Określa wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

o.p. art. 121

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych.

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy zasądzenia kosztów postępowania sądowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe uzasadnienie decyzji organu odwoławczego, które nie zawiera oceny prawnej stanowiska strony. Niewłaściwa interpretacja przepisów Prawa upadłościowego i Ordynacji podatkowej w zakresie odpowiedzialności nabywcy nieruchomości od syndyka.

Godne uwagi sformułowania

"stosownie do przepisów podatkowych" "nie posiada kompetencji do oceny dokonanej – zgoła odmiennej interpretacji – dokonanej przez Prezydenta Miasta G." "nie sporządzenie uzasadnienia prawnego wyjaśniającego prawne podstawy decyzji" "nie odniósł się do tych rozważań skarżącej spółki, które w ocenie Sądu stanowią podstawę do właściwie dokonanej interpretacji."

Skład orzekający

Teresa Randak

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Wolf-Mendecka

członek

Krzysztof Winiarski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności nabywcy nieruchomości od syndyka masy upadłości za zaległości podatkowe oraz wymogów formalnych uzasadnienia decyzji interpretacyjnych."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z upadłością i sprzedażą z wolnej ręki. Interpretacja przepisów proceduralnych dotyczących uzasadnienia decyzji jest ogólna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa porusza ważny problem odpowiedzialności za długi podatkowe w specyficznych sytuacjach obrotu gospodarczego, jakim jest upadłość. Dodatkowo, wskazuje na błędy proceduralne organów podatkowych.

Czy kupując majątek upadłej firmy, dziedziczysz jej podatkowe długi?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gl 1368/06 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2007-03-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-09-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Krzysztof Winiarski
Małgorzata Wolf-Mendecka
Teresa Randak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Randak (spr.), Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka, Sędzia WSA Krzysztof Winiarski,, Protokolant Monika Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2007 r. sprawy ze skargi A S.A. Z SIEDZIBĄ W L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości - interpretacja prawa podatkowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ( słownie: [...]złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. odmówił uchylenia postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. nr [...] co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej pytania, czy nabywając nieruchomość z wolnej ręki od syndyka masy upadłości podatnik przejmuje na siebie solidarną odpowiedzialność za zobowiązania upadłego wyłącznie z tytułu podatku od nieruchomości dotyczącego tej konkretnej nabytej nieruchomości.
W uzasadnienia decyzji organ odwoławczy wskazał, iż wnioskiem z dnia [...]r. spółka wystąpiła do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. o wydanie pisemnej interpretacji w zakresie odpowiedzialności nabywcy majątku spółki będącej w upadłości w trybie sprzedaży z "wolnej ręki". Spółka wyraziła stanowisko, iż w takiej sytuacji – w przypadku ewentualnego nabycia nieruchomości od syndyka w ramach sprzedaży z "wolnej ręki" jej odpowiedzialność ograniczyłaby się najwyżej do zaległości z tytułu podatku od konkretnej nabytej nieruchomości, jednakże do kwoty stanowiącej wartość nabytego składnika majątkowego. W/w postanowieniem z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu skarbowego w B. uznał stanowisko zaprezentowane przez spółkę za nieprawidłowe, wskazując, iż zgodnie z treścią art. 112 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005 r. z późn. zm. ) nabywca odpowiada za zaległości podatkowe w podatkach związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, przy czym zakres odpowiedzialności jest ograniczony do zaległości podatkowych powstałych do dnia nabycia składnika majątkowego, a wartościowo do wartości nabytego środka trwałego. W zażaleniu na to postanowienie spółka wskazała na naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 120 § 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe, w związku z art. 112 Ordynacji podatkowej, poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia, iż nabywca nieruchomości w postępowaniu upadłościowym, sprzedanej z wolnej ręki, odpowiada za wszelkie należności podatkowe zbywcy.
Organ odwoławczy odmawiając zmiany zaskarżonego postanowienia, w pierwszej kolejności wskazał, iż jak wynika z ustalonego i nie kwestionowanego stanu faktycznego, spółka "A" zainteresowana jest nabyciem prawa użytkowania wieczystego gruntu o powierzchni [...]ha. wraz z prawem własności wzniesionych na tym gruncie zabudowań od syndyka masy upadłości w ramach sprzedaży z "wolnej ręki". W ocenie organu zastosowanie do tak ustalonego stanu faktycznego mają przepisy art. 120 § 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe ( Dz. U. Nr 118, poz. 512 z 1991 r. z późn. zm. ) w związku z art. 536 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze ( Dz. U. Nr 118, poz. 512 z późn. zm.), zgodnie z którym w sprawach, w których ogłoszono upadłość przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Odnosząc się w dalszej kolejności do treści art. 120 § 3 Prawa upadłościowego, Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, iż nabywca nieruchomości, sprzedanej z wolnej ręki, odpowiada za należności podatkowe z nieruchomości, stosownie do przepisów podatkowych. Użyte w tym przepisie sformułowanie "stosownie do przepisów podatkowych" odsyła do regulacji dotyczących odpowiedzialności trzeciej osoby trzeciej za zaległości podatkowe podatnika – w tym przypadku nabywcy nieruchomości – a te zostały zawarte w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005 r. z późn. zm. ). Odpowiedzialność nabywcy składników majątkowych związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą została uregulowana w treści art. 112 § 1 pkt 3 i § 3 tej Ordynacji. Zgodnie z tym przepisem nabywca składników majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą wymienionych w § 2, jeżeli ich wartość jednostkowa w dniu zbycia wynosi co najmniej 15.000,00 zł., odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zakres odpowiedzialności nabywcy ograniczony jest do wartości nabytych składników majątku. Reasumując organ uznał, iż odpowiedzialność nabywcy ograniczona jest przedmiotowo i wartościowo co do przedmiotów majątkowych, a nie jak to sugeruje strona tylko do podatku od nieruchomości bądź ewentualnie podatku rolnego lub leśnego, co wynika z art. 112 Ordynacji podatkowej.
W końcowej części uzasadnienia organ podniósł, iż nie posiada kompetencji do oceny dokonanej – zgoła odmiennej interpretacji – dokonanej przez Prezydenta Miasta G., dotyczącej analogicznego wniosku strony.
Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej została zaskarżona przez spółkę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W skardze zarzucono organowi odwoławczemu naruszenie:
1) przepisów prawa procesowego, tj.
- art. 210 § 1 w związku z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez nie sporządzenie uzasadnienia prawnego wyjaśniającego prawne podstawy decyzji,
- art. 121Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych.
2) przepisów prawa materialnego tj. art. 120 § 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 24 października 1934 Prawo upadłościowe w zw. z art. 112 Ordynacji podatkowej poprzez błędne wskazanie, iż stanowią one podstawę odpowiedzialności nabywcy nieruchomości od upadłego za wszelkie zaległości podatkowe zbywającego.
W uzasadnieniu skargi przedstawiono stan faktyczny, związany z pytaniami złożonymi w ramach wniosku o udzielenie interpretacji przepisów prawa podatkowego oraz postępowanie przed organami, a także wydane w tej sprawie rozstrzygnięcia organów podatkowych. Skarżący wskazał przy tym, iż kluczowym problemem w rozpatrywanej sprawie, jest zakres odpowiedzialności nabywcy nieruchomości od syndyka masy upadłości w ramach sprzedaży z wolnej ręki za zobowiązania podatkowe upadłego.
W ocenie wnoszącej skargę spółki, Dyrektor Izby Skarbowej, wydając zaskarżoną decyzję naruszył szereg przepisów postępowania, co skutkowało również wydaniem błędnego rozstrzygnięcia w sprawie. W tym zakresie autor skargi, w pierwszej kolejności podniósł, iż decyzja ta narusza przepisy art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, gdyż de facto – poza wskazaniem treści art. 120 § 3 Prawa upadłościowego i art. 112 Ordynacji podatkowej – decyzja ta nie zawiera uzasadnienia prawnego. Zgodnie natomiast z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej uzasadnienie prawne decyzji winno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów. Organ naruszył także zasadę postępowania wyrażoną w treści art. 121 Ordynacji podatkowej, stanowiącej integralną część przepisów regulujących procedurę podatkową, poprzez nie odniesienie się do załączonej do akt interpretacji tych samych przepisów dokonanej przez Prezydenta Miasta G. postanowieniem z dnia [...]r. nr [...].
Uzasadniając naruszenie przepisów prawa materialnego, skarżąca spółka, w pierwszej kolejności odniosła się do treści art. 120 Prawa upadłościowego, wskazując, iż zgodnie z § 1 tego przepisu sprzedaż dokonana w postępowaniu upadłościowym ma te same skutki prawne, jakie ma sprzedaż w postępowaniu egzekucyjnym. Oznacza to, że nabycie takie jest nabyciem pierwotnym tj. bez jakichkolwiek obciążeń. Wyjątkiem od tej zasady jest sprzedaż dokonana przez syndyka masy upadłości w ramach tzw. "sprzedaży z wolnej ręki", gdyż w takiej sytuacji nabywca nieruchomości odpowiada za należności podatkowe z nieruchomości stosownie do przepisów podatkowych. Przepis ten jako wyjątek od zasady wyrażonej w art. 120 § Prawa upadłościowego, nie może być interpretowany rozszerzająco. Za takim stanowiskiem przemawia także regulacja konstytucyjna, zgodnie z którą wszelkie zobowiązania podatkowe nakładane na podatnika muszą wynikać bezpośrednio z właściwych przepisów, a nie w drodze takiej ich wykładni, która zwiększałaby odpowiedzialność podatnika. Zdaniem skarżącej spółki, zacytowane przepisy przesądzają w sposób nie budzący wątpliwości, o tym, że odpowiedzialność za zaległości podatkowe B może odnosić się tylko do należności podatkowych obciążających nabytą nieruchomość z tytułu podatku od nieruchomości, ewentualnie rolnego lub leśnego, w zależności od charakteru nabytego gruntu. Na poparcie zaprezentowanego stanowiska autor skargi odwołał się do literatury przedmiotu oraz wykładni historycznej przepisu art. 120 Prawa upadłościowego. Zauważono także, że odesłanie do przepisów Ordynacji podatkowej nie oznacza, że zastosowanie tych przepisów ma odbywać się bez uwzględnienia art. 120 Prawa upadłościowego. W ocenie skarżącej spółki takie stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej jest wnioskowaniem contra legem, gdyż przepisy Ordynacji podatkowej jedynie doprecyzowują i jednocześnie ograniczają zasady odpowiedzialności ujęte w art. 120 § 3 Prawa upadłościowego. W końcowej części skargi, spółka odniosła się do zaspakajania należności Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego w obecnym stanie prawnym, podkreślając, iż Ustawodawca zrezygnował z dotychczasowej regulacji ujętej w art. 120 § 3 Prawa upadłościowego, a więc należności te zaspakajane są według zasady określonej w art. 204 § 1 pkt 2 a i pkt 3 Prawa upadłościowego jako wierzytelności uprzywilejowane, a więc zaspakajane w pierwszej kolejności.
Skarżąca wniosła o:
1) uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,
2) zasądzenia kosztów postępowania sądowego.
Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentacje zawartą w uzasadnieniu objętej skargą decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył co następuje.
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem legalności, a więc zgodności działań administracji z obowiązującym prawem.
W sytuacji, gdy sąd administracyjny stwierdzi, iż wydana decyzja narusza prawo, to zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) uchyla decyzję w części lub całości. Uchylenie decyzji następuje w przypadku gdy, nastąpiło naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Odnosząc się do zarzutów skargi, w pierwszej kolejności należy, w ocenie Sądu, rozstrzygnąć, czy przepisy Ordynacji podatkowej – poza przepisami zawartymi w Dziale II Rozdziale I – mają zastosowanie do udzielanych pisemnych interpretacji w indywidualnej sprawie co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego. Problem jest o tyle istotny, że art. 14 a w § 1 odsyła do odpowiedniego stosowania tylko przepisów art. 169 § 1 i 2 oraz art. 170 § 1 Ordynacji podatkowej, a takie odesłanie uzasadnia przyjęcie stanowiska, że w sprawie udzielania pisemnych interpretacji zastosowanie mają przepisy art. 14 a – 14 e oraz art. 169 § 1 i 2 oraz art. 170 § 1 Ordynacji podatkowej.
Na marginesie należy podkreślić, iż redakcja przepisów w sprawie udzielania pisemnych interpretacji uniemożliwia wysnucie wniosku, co do formy rozstrzygnięcia w przypadku odmowy zmiany lub uchylenia postanowienia czy też bezprzedmiotowości postępowania, gdyż przepis art. 14 a § 5 ( poprzez odesłanie do stosowania odpowiedniego art. 169 § 1 i 2 oraz art. 170 § 1) Ordynacji podatkowej uniemożliwia de facto zastosowanie do załatwienia wniosku pozostałych przepisów tej Ordynacji, a z kolei przepisy art. 14 a – 14 c nie określają formy tego rozstrzygnięcia, wskazując tylko w art. 14 b § 5, w jakich przypadkach organ odwoławczy wydaje decyzję. Logicznym zatem i w pełni uprawnionym jest wniosek, że Ustawodawca wprowadzając tę regulację nie uwzględnił wszystkich możliwych przypadków rozstrzygnięć, a w dalszej kolejności uzasadnioną jawi się konkluzja, że bez zmiany treści tych przepisów ich stosowanie będzie napotykało na trudności, których nie da się uniknąć i które będą obarczone wadami, gdyż zastosowanym regułom interpretacyjnym można będzie zarzucić zbyt daleką ingerencję w normę prawną.
Wracając do postawionego na wstępie uzasadnienia pytania, a więc zakresu zastosowania przepisów Ordynacji podatkowej do udzielanych przez organy podatkowe interpretacji w sprawie zastosowania prawa podatkowego w indywidualnych sprawach, należy podkreślić, że literalna interpretacja tych przepisów skłania do stanowiska, iż w tych sprawach zastosowanie mają tylko przepisy art. 14 a – 14 e Ordynacji podatkowej oraz odpowiednio art. 169 i art. 170 tej Ordynacji.
Przyjęcie jednakże takiego stanowiska stanowiłoby – w ocenie Sądu – zbyt daleko idące uproszczenie, a w konsekwencji w wielu przypadkach brak prawnej możliwości działania organu odwoławczego. Przykładowo, gdy organ odwoławczy uzna stanowisko organu pierwszej instancji za poprawne, przepisy art. 14 a – 14 e Ordynacji podatkowej nie regulują ani treści, ani formy rozstrzygnięcia. Na marginesie należy zauważyć, że przepisy te nie regulują też samodzielnie takich instytucji jak doręczanie pism, zawieszenie postępowania itp. Gdyby zatem przyjąć, że organ odwoławczy może stosować tylko rozstrzygnięcia określone w treści art. 14 b § 5 pkt 1 i 2, nie byłoby możliwe rozstrzygnięcie zarzutów odwołania oraz wydanie orzeczenia. Organ odwoławczy, co wynika z treści art. 14 b Ordynacji podatkowej wydaje decyzję o zmianie lub uchyleniu postanowienia tylko w przypadku:
1) uznania, że zażalenie zasługuje na uwzględnienie,
2) z urzędu, jeżeli postanowienie rażąco narusza prawo, orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, w tym także jeżeli niezgodność z prawem jest wynikiem zmiany przepisów.
Biorąc zatem pod uwagę całokształt regulacji zawartych w treści art. 14 a – 14 e Ordynacji podatkowej, a zwłaszcza sformułowanie § 5 art. 14 a stanowiące, że do załatwienia wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji zastosowanie odpowiednie mają przepisy art. 169 § 1 i 2 oraz art. 170 § 1, a (uprawniony jest więc wniosek, na co wcześniej zwrócono uwagę, że pozostałe przepisy Ordynacji podatkowej nie mają zastosowania do załatwienia takiego wniosku ), a także brak w pozostałych przepisach dotyczących interpretacji prawa podatkowego, formy rozstrzygnięcia organu odwoławczego w przypadku np. odmowy zmiany lub uchylenia postanowienia lub braku kompetencji organu do udzielenia interpretacji ( a taka właśnie sytuacja miała miejsce w rozpatrywanej sprawie ) – Sąd uznał – że do postępowania w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji mają zastosowanie – pomimo braku wyraźnego odesłania przepisy Ordynacji podatkowej, w takim zakresie w jakim dana instytucja nie została uregulowana w przepisach art. 14 a – 14 e Ordynacji podatkowej. Za takim stanowiskiem przemawia wykładnia celowościowa i systemowa, także zasada spójności prawa oraz zasada racjonalnego działania Ustawodawcy, który zawierając regulacje dotyczące interpretacji przepisów prawa podatkowego w Ordynacji podatkowej, jednocześnie przesądził, że do postępowania w tych sprawach stosuje się – w zakresie nie uregulowanym w art. 14 a – 14 e – przepisy tej Ordynacji. Zdaniem Sądu tylko taka interpretacja jest możliwa do przyjęcia i zapewnia praktyczne stosowanie tych przepisów.
Przechodząc do oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, należy zgodzić się z poglądem wyrażonym w skardze, a dotyczącym uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Przepisy art. 14 a § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej określają zakres dokonywanej przez organy podatkowe interpretacji wskazując w § 3 tego przepisu, że "Interpretacja, o której mowa w § 1, zawiera ocenę prawną stanowiska pytającego z przytoczeniem przepisów prawa". W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy, faktycznie skupił się na przytoczeniu przepisów prawa, pomijając – poza stwierdzeniem, że stanowisko spółki jest nieprawidłowe – ocenę prawną skarżącej spółki, a więc pomijając istotę interpretacji, tj. wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Ocena prawna powinna bowiem zawierać wyjaśnienie prezentowanego poglądu w oparciu o przepisy stanowiące podstawę rozstrzygnięcia wraz ze wskazaniem, w jakim zakresie nie zasługuje na uwzględnienie pogląd wyrażony przez zainteresowanego, ze wskazaniem także przepisów, stanowiących podstawę takiego stanowiska. Nie stanowi – w ocenie Sądu – interpretacji co do zakresu i zastosowania przepisów prawa podatkowego, zacytowanie przepisów, bez wyjaśnienia ich treści, a zwłaszcza ich zastosowania w konkretnej sprawie przez organy podatkowe. W rozpatrywanej sprawie – co wymaga podkreślenia – organ odwoławczy skupił swoje rozważania na treści art. 112 Ordynacji podatkowej, wykorzystując odesłanie wynikające z treści art. 120 Prawa upadłościowego do przepisów prawa podatkowego, pomijając zasadnicze argumenty zażalenia dotyczące pierwszej części art. 120 § 3 tego prawa, a wskazujące, że nabywca nieruchomości od syndyka masy upadłości w trybie "z wolnej ręki" odpowiada "za należności podatkowe z nieruchomości". Skarżąca w sposób wyraźny wskazywała, że przepis art. 120 § 3 Prawa upadłościowego stanowi przepis o charakterze szczególnym, co do zasad odpowiedzialności nabywcy, a przepisy prawa podatkowego, do którego stosowania odsyła, stosuje się tylko co do zasad odpowiedzialności za zaległości podatkowe z tytułu konkretnie nabytej nieruchomości. Organ nie odniósł się do tych rozważań skarżącej spółki, które w ocenie Sądu stanowią podstawę do właściwie dokonanej interpretacji. Nie stanowi bowiem takiego odniesienia – w świetle analizy poglądów zawartych w zażaleniu – stwierdzenie, że "przepis art. 112 Ordynacji podatkowej takiego ograniczenia nie wprowadza", a chodzi o ograniczenie do podatku od nieruchomości. Taka konstatacja – zdaniem Sądu – jest co najmniej przedwczesna, gdyż wywiedzenie takiego wniosku wymagałoby dokonania interpretacji całej treści art. 120 § 3 Prawa upadłościowego i art. 112 Ordynacji podatkowej oraz ustalenia, a właściwie określenia wzajemnych relacji między tymi przepisami. Należałoby, zdaniem Sądu, w pierwszej kolejności – odpowiedzieć na pytanie, czy odesłanie do odpowiedzialności nabywcy do zasad prawa podatkowego, oznacza de facto, pełne zastosowanie tych przepisów, a więc z uwzględnieniem wszelkich należności podatkowych zbywcy, czy też zastosowanie tych zasad – zawartych w przepisach prawa podatkowego – odnosi się wyłącznie do podatków ciążących na nabytej nieruchomości. Bez odpowiedzi na tak postawione pytanie, nie jest możliwe dokonanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w odniesieniu do stanu faktycznego przedstawionego przez skarżącą.
Na uwagę zasługuje fakt , co wynika też z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2006 r. sygn. akt P 36/05 jak i uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I FPS 1/06 – że kontrola legalności zaskarżonych decyzji w sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczy także ich merytorycznej treści, jednakże należy podkreślić, że organem interpretacyjnym w tym przedmiocie jest organ podatkowy, a kontrola sądowa rozstrzygnięć odnosi się do poprawności dokonanej interpretacji. Sąd nie jest zatem uprawniony do dokonywania – w zastępstwie organów podatkowych – interpretacji przepisów prawa podatkowego, które następnie wiązałyby organy podatkowe, a więc nie może zastępować tych organów w ich dokonywaniu, a jego rola ograniczona została tylko do oceny poprawności dokonanej przez organy podatkowe interpretacji. Trybunał uznał bowiem, że rola organów podatkowych w żaden sposób nie ulega ograniczeniu, a więc sąd w żadnym stopniu nie przyjmuje na siebie prowadzenia postępowania. Kontroli sądowej podlegał bowiem będzie "przebieg postępowania oraz zastosowanie prawa materialnego".
Rozpatrując ponownie zażalenie, Dyrektor Izby Skarbowej odniesie się do wszystkich argumentów podniesionych w jego treści, a następnie wyjaśni prawne podstawy rozstrzygnięcia, czyniąc zadość nałożonemu na organy interpretacyjne obowiązkowi wynikającemu z art. 14 a § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej, z uwzględnieniem sugestii zawartych we wcześniejszej części uzasadnienia. W tym zakresie pomocnym będzie orzecznictwo Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym postanowienie SN z dnia 6 października 2000 r. sygn. akt V CKN 813/00 ( publik. System Informacji Prawnej LEX nr 52560 ), uchwała siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1961 r. I CO 45/59 ( publik. OSN 61/1/1 ), wyrok NSA z dni 25 października 2000 r. sygn. akt I SA/Wr 1208/97 ( publik. POP 2002/3/75 ).
W sumie zatem, mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję w całości, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), który przewiduje, że Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W punkcie drugim wyroku Sąd postanowił zasądzić na rzecz skarżącej od Dyrektora Izby Skarbowej w K. koszty postępowania sądowego, obejmujące uiszczony wpis od skargi i koszty zastępstwa procesowego, stosownie do art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.