I SA/Gl 1361/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2024-01-25
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek od nieruchomościzwolnienie podatkowepomoc de minimisuchwała rady gminytermindeklaracja podatkowapostępowanie podatkowespółka jawnaWSAprawo miejscowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki jawnej na postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości, uznając, że kwestia zwolnienia powinna być rozpatrywana w ramach deklaracji podatkowej lub postępowania wymiarowego, a nie odrębnego postępowania o wydanie decyzji o zwolnieniu.

Spółka jawna złożyła skargę na postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości, argumentując, że spełniła warunki określone w uchwale rady gminy. Sądy obu instancji uznały jednak, że zwolnienie powinno być uwzględnione w deklaracji podatkowej lub rozpatrzone w postępowaniu wymiarowym, a nie w odrębnym postępowaniu o wydanie decyzji o zwolnieniu. W konsekwencji, skarga została oddalona.

Spółka R. sp. jawna wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości. Spółka argumentowała, że spełniła warunki określone w uchwale Rady Gminy Bestwina z 2015 r., która przewidywała zwolnienie z podatku od nieruchomości dla budynków związanych z działalnością gospodarczą, pod warunkiem złożenia wniosku o pomoc de minimis do końca 2022 r. Spółka powołała się na pozwolenie na użytkowanie uzyskane w grudniu 2022 r. jako na zgłoszenie zamiaru skorzystania ze zwolnienia. Organy podatkowe uznały jednak, że wniosek został złożony po terminie, a ponadto, że zwolnienie z podatku od nieruchomości dla spółek jawnych powinno być uwzględniane w deklaracji podatkowej lub w ramach postępowania wymiarowego, a nie w odrębnym postępowaniu o wydanie decyzji o zwolnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podzielił stanowisko organów, oddalając skargę. Sąd wskazał, że zgodnie z przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, spółki jawne są zobowiązane do składania deklaracji na podatek od nieruchomości, w których powinny wykazać również przedmioty zwolnione od podatku. Kwestia przyznania zwolnienia podatkowego jest elementem postępowania wymiarowego, a nie odrębnego postępowania o wydanie decyzji o zwolnieniu. W związku z tym, odmowa wszczęcia postępowania przez organy była uzasadniona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, odmowa wszczęcia postępowania jest zasadna, ponieważ kwestia zwolnienia z podatku od nieruchomości powinna być rozpatrywana w ramach deklaracji podatkowej lub postępowania wymiarowego, a nie w odrębnym postępowaniu o wydanie decyzji o zwolnieniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, spółki jawne są zobowiązane do składania deklaracji podatkowych, w których powinny wykazać przedmioty zwolnione od podatku. Kwestia przyznania zwolnienia jest elementem postępowania wymiarowego, a nie odrębnego postępowania o wydanie decyzji o zwolnieniu. Dlatego też, żądanie wszczęcia odrębnego postępowania w tej sprawie było nieuzasadnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

o.p. art. 165a § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

u.p.o.l. art. 7 § 3

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

o.p. art. 216 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 21 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 21 § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

u.p.o.l. art. 6 § 9

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 6 § 10

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 6 § 11

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.p. art. 34 § 1

Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwestia zwolnienia z podatku od nieruchomości powinna być rozpatrywana w ramach deklaracji podatkowej lub postępowania wymiarowego, a nie w odrębnym postępowaniu o wydanie decyzji o zwolnieniu. Spółka jawna, jako podatnik, powinna wykazać przedmioty zwolnione od podatku w składanej deklaracji podatkowej. Pozwolenie na użytkowanie budynku nie jest równoznaczne ze zgłoszeniem zamiaru korzystania ze zwolnienia podatkowego.

Odrzucone argumenty

Pozwolenie na użytkowanie budynku z dnia 5 grudnia 2022 r. powinno być traktowane jako zgłoszenie zamiaru korzystania ze zwolnienia podatkowego. Organ podatkowy powinien wszcząć odrębne postępowanie w celu wydania decyzji o zwolnieniu z podatku od nieruchomości. Wójt Gminy miał wiedzę o zmianach w danych ewidencyjnych dotyczących nieruchomości na dzień wydania zaświadczenia przez PINB.

Godne uwagi sformułowania

Forum dla realizacji tego żądania stanowi: po pierwsze składana przez podatnika deklaracja, a później ewentualne postępowanie wymiarowe wszczęte przez Wójta w sytuacji, w której skarżąca w deklaracji wyraziłaby wolę skorzystania ze zwolnienia podatkowego a Wójt tego stanowiska by nie podzielał. Zatem zbędne było składanie przez skarżącą wniosku z 30 stycznia 2023 r., a następnie kolejnych pism procesowych, z żądaniem wydania przez Wójta decyzji o przysługiwaniu spółce zwolnienia podatkowego.

Skład orzekający

Paweł Kornacki

przewodniczący sprawozdawca

Agata Ćwik-Bury

członek

Mikołaj Darmosz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku składania deklaracji podatkowych w przypadku ubiegania się o zwolnienia podatkowe oraz procedury ich przyznawania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki jawnej i lokalnej uchwały dotyczącej zwolnienia z podatku od nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w podatkach od nieruchomości, które może mieć znaczenie dla wielu przedsiębiorców. Choć nie zawiera nietypowych faktów, wyjaśnia kluczowe zasady postępowania.

Zwolnienie z podatku od nieruchomości: czy wniosek wystarczy, czy potrzebna jest deklaracja?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gl 1361/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-01-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Agata Ćwik-Bury
Mikołaj Darmosz
Paweł Kornacki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 165a par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kornacki (spr.), Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, Asesor WSA Mikołaj Darmosz, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi R. sp. jawna w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 13 lipca 2023 r. nr SKO.III/423/118/2023 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości oddala skargę.
Uzasadnienie
1. R. spółka jawna z siedzibą w B. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej (dalej: Kolegium) z 13 lipca 2023 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości.
2. Stan sprawy.
2.1. Rada Gminy Bestwina uchwałą nr VI/45/2015 z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości (Dz.U. Woj. Śląskiego z 2015 r. poz. 3109) przyjęła zasady zwolnienia z podatku od nieruchomości budynków wybudowanych, związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej od dnia 1 stycznia roku następującego po roku, w którym ich budowa została zakończona i oddano je do użytku. Podstawą ustawową tej uchwały był m.in. art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (aktualnie t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 70, ze zm. – dalej: u.p.o.l.).
Ta sama Rada Gminy uchwałą nr XXV/184/2020 z dnia 10 grudnia 2020 r. w sprawie zmiany uchwały nr VI/45/2015 Rady Gminy Bestwina z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości (Dz.U. Woj. Śląskiego z 2020 r. poz. 606) przyjęła, że uchwała nowelizowana obowiązuje do dnia 31 grudnia 2022 r. i w tym okresie podatnik może nabyć prawo do zwolnienia.
2.2. Pismem z 30 stycznia 2023 r. skarżąca wniosła do Wójta Gminy B. (dalej: Wójt) o wydanie decyzji w sprawie podatku od nieruchomości. Wskazała przy tym, że pismo jest składane w związku z ukończeniem inwestycji polegającej na budowie budynków handlowo-usługowych w B. na działkach nr [...] i [...]. Dodała, że Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego 5 grudnia 2022 r. wydał decyzję o pozwoleniu na użytkowanie.
2.3. Wójt postanowieniem z 13 lutego 2023 r., nr [...] odmówił wszczęcia postępowania wobec skarżącej w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Rady Gminy nr VI/45/2015. W podstawie prawnej wskazał art. 165a w zw. z art. 216 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (aktualnie t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 2383, ze zm. – dalej: o.p.). W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z uchwałą Rady Gminy Bestwina z dnia 10 grudnia 2020 r. nr XXV/184/2020 w sprawie zmiany Uchwały nr VI/45/2015 Rady Gminy Bestwina z dnia 28 maja 2015 r. dokonano zmiany treści § 6 uchwały Nr VI/45/2015 który otrzymał brzmienie: "Uchwała obowiązuje do dnia 31 grudnia 2022 roku i w tym okresie podatnik może nabyć prawo do zwolnienia". W związku z tym, nie jest możliwe merytoryczne rozpatrzenie wniosku spółki, gdyż termin złożenia zamiaru korzystania z pomocy de minimis na druku będącym załącznikiem do uchwały nr VI/45/2015 upłynął w dniu 31 grudnia 2022 r.
2.4. Skarżąca w zażaleniu na postanowienie Wójta zarzuciła naruszenie:
1) art. 180 § 1 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 o.p. poprzez nierozpatrzenie w wyczerpujący sposób całego zebranego w sprawie materiału dowodowego i błędne przyjęcie, że skarżąca nie dochowała terminu do złożenia wniosku o wydanie decyzji na podstawie uchwały Rady Gminy nr VI/45/2015 w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości podczas, gdy zaświadczeniem z 5 grudnia 2022 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. poinformował organ o przyjęciu zawiadomienia o zakończeniu budowy budynku usługowo-handlowego "A", o powierzchni użytkowej 840,81 m2 wraz z wewnętrznymi instalacjami, parkingiem dla samochodów, murem oporowym oraz zagospodarowaniem terenu, zlokalizowanym w B. na działkach [...] i [...], co winno być poczytywane za zgłoszenie zamiaru korzystania z pomocy de minimis;
2) art. 165a § 1 w zw. z art. 216 § 1 o.p. poprzez odmowę wszczęcia postępowania wobec skarżącej w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Rady Gminy VI/45/2015 podczas, gdy prawidłowa analiza wszystkich okoliczności ujawnionych w sprawie winna prowadzić do wszczęcia postępowania i wydania decyzji o zwolnieniu z podatku od nieruchomości dla nieruchomości położonej w B.na działkach [...] i [...].
W trybie art. 188 o.p. spółka wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci wezwania z 3 lutego 2023 r. dla wykazania faktu, że:
- pismem z 3 lutego 2023 r. Wójt wezwał skarżącą do złożenia deklaracji na podatek od nieruchomości
- w wezwaniu wskazano, że "z zawiadomienia o wprowadzonych zmianach w danych ewidencyjnych z dnia 09.11.2022 i 12.12.2022 wynika, że dokonano aktualizacji użytków oraz modyfikacji atrybutów budynku"
- na dzień zawiadomienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (5 grudnia 2022 r.) organ miał już wiedzę o zmianach w danych ewidencyjnych dotyczących przedmiotowej nieruchomości.
2.5. Kolegium zaskarżonym postanowieniem z 13 lipca 2023 r., nr SKO.III/423/118/2023 utrzymało w mocy postanowienie Wójta z 13 lutego 2023 r.
W uzasadnieniu organ II instancji zauważył, że w niniejszej sprawie istotne jest wskazanie w jakiej formie organ podatkowy gminy ma zastosować bądź nie zastosować zwolnienie w podatku od nieruchomości wobec każdego konkretnego podatnika ubiegającego się o zwolnienie. W myśl bowiem art. 6 u.p.o.l. są dwa odrębne sposoby powstania zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, a rozróżnienie to następuje w zależności od podatnika (zasady te mają swój proceduralny odpowiednik w art. 21 o.p.). Zobowiązanie podatkowe może powstać w dwojaki sposób: a) z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania lub 2) doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania. Jeżeli podatnik jest osobą fizyczną, to dla jej zobowiązania do zapłaty podatku konieczne jest wydanie przez organ podatkowy decyzji, w której ustala się wysokość podatku należnego na cały rok podatkowy (uwzględniającej zwolnienie podatkowe, bądź nie uwzględniającej tego zwolnienia). Jeżeli natomiast podatnik jest osobą prawną, to taki podatnik jest zobowiązany do składania deklaracji i samodzielnego wpłacania podatku, bez oczekiwania na decyzję wymiarową. Dopiero jeśli nie zapłaci podatku w terminie lub w innej wysokości niż należna, to organ może wszcząć postępowanie i działając na podstawie art. 21 § 3 o.p. wydać decyzję, w której określi wysokość zaległości podatkowej. Podsumowując powyższe: wobec strony, która jest spółką jawną, zgodnie z art. 6 ust. 9 u.p.o.l. zastosowanie mają zasady opodatkowania dotyczące osób prawnych, czyli spoczywa na niej konieczność składania dorocznych deklaracji, natomiast decyzja określająca o charakterze deklaratoryjnym może być wydana, jeśli organ podatkowy stwierdzi nieprawidłowość deklaracji.
Dalej Kolegium wskazało, że uchwałą z dnia 28 maja 2015 r., nr VI/45/2015, zmienioną uchwałą z dnia 10 grudnia 2020 r., nr XXV/184/2020 r. Rada Gminy Bestwina wprowadziła 24-miesięczne zwolnienie podatkowe w podatku od nieruchomości wobec budynków wybudowanych, związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej od dnia 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa ich została zakończona i oddano je do użytku. W § 1 ust. 2 i w § 3 w zw. z § 2 tej uchwały wskazano warunki, które należy spełnić w celu skorzystania ze zwolnienia - w tym "zgłoszenie zamiaru korzystania z pomocy de minimis na formularzu, którego wzór stanowi załącznik do uchwały, złożonego łącznie z dokumentami potwierdzającymi prawo do uzyskania zwolnienia". Kolegium zaznaczyło, że uchwała obowiązywała do 31 grudnia 2022 r. Ponieważ uchwała odwołuje się do instytucji pomocy de minimis, Kolegium wskazało na art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 702). Zdaniem Kolegium z adekwatnych przepisów wynika, że pomoc udzielana jest na wniosek przedsiębiorcy i wymaga podkreślenia znaczenie formalności związanych z ubieganiem się o nią w celu zapewnienia zupełności i przejrzystości informacji, które mają być udzielane organowi podatkowemu. Sformułowania "wniosek" czy "zgłoszenie zamiaru korzystania z pomocy de minimis", w ocenie Kolegium oznaczają wyrażenie woli, oświadczenie o chęci skorzystania z dobrodziejstwa zwolnienia, a więc jakąś formę aktywności podatnika, jego działanie. Za takie działanie Kolegium nie uznało przekazania organowi gminy, w której zbudowano budynek zaświadczenia o jego wybudowaniu i oddaniu do użytkowania, złożonego przez organ nadzoru budowlanego do organu gminy. W świetle formalizmu wskazanego w powołanych przepisach, zdaniem Kolegium nie ma znaczenia także wiedza przedstawicieli władz samorządowych o tej inwestycji. Wobec tego Kolegium zaznaczyło, że spółka złożyła prośbę o uwzględnienie zastosowania zwolnienia (wydanie w tym zakresie decyzji) dopiero 30 stycznia 2023 r., czyli po terminie wyznaczonym w uchwale.
Na koniec Kolegium powróciło do pierwotnego wątku swojej argumentacji i podało, że przedmiotowa uchwała Rady Gminy B. uzależnia nabycie zwolnienia w podatku od nieruchomości wyłącznie od spełnienia określonych przesłanek, nie przewiduje natomiast żadnego trybu jego realizacji. Oznacza to, że zastosowanie zwolnienia nie wymaga prowadzenia odrębnego postępowania w sprawie przyznania zwolnienia. Zwolnienie następuje z mocy prawa po spełnieniu przewidzianych tą uchwałą warunków i nie daje organowi kompetencji do dowolnego jej przyznawania (lub nie), czyli wydawania w tej kwestii decyzji administracyjnych. Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie postępowanie podatkowe nie powinno być w ogóle prowadzone.
2.6. W skardze zarzucono naruszenie:
1) art. 180 § 1 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 o.p. poprzez nieuwzględnienie zarzutu naruszenia tychże przepisów i nierozpatrzenie w wyczerpujący sposób całego zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz błędne przyjęcie, że skarżąca nie dochowała terminu do złożenia wniosku o wydanie decyzji na podstawie uchwały Rady Gminy VI/45/2015 w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości podczas, gdy
- z protokołu czynnego udziału w czynnościach przed Kolegium z 13 maja 2023 r. wynika, że Wójt wielokrotnie informował o możliwości uzyskania zwolnienia podatkowego, warunkując go od ukończenia inwestycji do końca 2022 r., co skutkowało przyspieszeniem działań, które doprowadziły do zakończenia inwestycji w tym terminie. Ponadto, zakończenie inwestycji spowodowało dla Gminy korzyści w postaci dodatkowych miejsc pracy oraz atut w postaci poprawy struktury handlowo-usługowej
- zaświadczeniem z 5 grudnia 2022 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. poinformował organ o przyjęciu zawiadomienia o zakończeniu budowy budynku usługowo-handlowego "A" o powierzchni użytkowej 840,81 m2 wraz z wewnętrznymi instalacjami, parkingiem dla samochodów, murem oporowym oraz zagospodarowaniem terenu, zlokalizowanym w B. na działkach [...] i [...], co winno być poczytywane za zgłoszenie zamiaru korzystania z pomocy de minimis
- wezwaniem z 3 lutego 2023 r. Wójt wezwał skarżącą do złożenia deklaracji na podatek od nieruchomości. W wezwaniu wskazano, że "z zawiadomienia o wprowadzonych zmianach w danych ewidencyjnych z 9 listopada 2022 r. i 12 grudnia 2022 r. wynika, że dokonano aktualizacji użytków oraz modyfikacji atrybutów budynku. To zaś oznacza, że na dzień zawiadomienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (5 grudnia 2022 r.) organ I instancji miał już wiedzę o zmianach w danych ewidencyjnych dotyczących przedmiotowej nieruchomości;
2) art. 165a § 1 w zw. z art. 216 § 1 w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 o.p. poprzez nieuwzględnienie zarzutu naruszenia art. 165a § 1 w zw. z art. 216 § 1 o.p. i wydanie całkowicie bezzasadnego postanowienia o utrzymaniu w mocy postanowienia Wójta z 13 lutego 2023 r. o odmowie wszczęcia postępowania wobec skarżącej w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Rady Gminy VI/45/2015 podczas, gdy prawidłowa analiza wszystkich okoliczności, ujawnionych w sprawie winna prowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia organu I instancji z zaleceniem wszczęcia postępowania i wydania decyzji o zwolnieniu z podatku od nieruchomości dla nieruchomości położonej w B. na działkach [...] i [...].
Mając na względzie podniesione zarzuty skarżąca wniosła m.in. o uchylenie postanowień wydanych w obu instancjach oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.
2.7. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
3. Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie go z obrotu prawnego a zatem skarga została oddalona na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 – dalej: p.p.s.a.).
4. Na wstępie Sąd sygnalizuje, że przedmiotem kontroli jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania mającego zmierzać do wydania decyzji administracyjnej o zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od nieruchomości budynku należącego do skarżącej.
Do tego zwolnienia podatkowego odnosi się akt prawa miejscowego – uchwała Rady Gminy B. wydana na podstawie m.in. art. 7 ust. 3 u.p.o.l. Wskazany przepis stanowi bowiem, że rada gminy, w drodze uchwały, może wprowadzić inne zwolnienia przedmiotowe niż określone w ust. 1 oraz w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 2 października 2003 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i niektórych ustaw.
Sąd zauważa, że we wniosku z 30 stycznia 2023 r. (omyłkowo w nim wskazano na rok 2022) spółka podała, że prosi o wydanie decyzji w sprawie podatku od nieruchomości dla nieruchomości położonych na działkach [...] i [...], wobec tego, że organ budowlany wydał względem tych obiektów decyzję o pozwoleniu na użytkowanie. Zawarty w tym piśmie zwrot "w sprawie" może generować wątpliwości, czy intencją spółki było wydanie na skutek pisma z 30 stycznia 2023 r. decyzji określającej jej zobowiązanie podatkowe (tzw. decyzji wymiarowej), czy tylko decyzji ograniczonej do zastosowania zwolnienia podatkowego na podstawie uchwały Rady Gminy B. względem nowowybudowanego budynku. Jednak wskazanie expressis verbis przez skarżącą spółkę zarówno w zażaleniu, jak i w skardze do Sądu, że domaga się wydania decyzji o zwolnieniu z podatku od nieruchomości dla budynków położonych na działkach nr [...] i [...], eliminuje wątpliwości w tej mierze.
Sąd przyjmuje zatem, że pierwotnie Wójt w postanowieniu z 13 lutego 2023 r. a następnie Kolegium w postanowieniu z 13 lipca 2023 r., trafnie odkodowało intencję spółki, co do rodzaju postępowania, którego wszczęcia żąda, na skutek pisma z 30 stycznia 2023 r. Intencją tą było zatem wszczęcie postępowania zmierzającego do wydania - jak zdefiniowała to skarżąca: "decyzji o zwolnieniu z podatku od nieruchomości".
5. W dalszej kolejności Sąd wskazuje zatem, że zgodnie z art. 6 ust. 9 u.p.o.l. m.in. osoby prawne, jednostki organizacyjne oraz spółki niemające osobowości prawnej, są obowiązane:
1) składać, w terminie do dnia 31 stycznia, organowi podatkowemu właściwemu ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania, deklaracje na podatek od nieruchomości na dany rok podatkowy, sporządzone na formularzu według ustalonego wzoru, a jeżeli obowiązek podatkowy powstał po tym dniu - w terminie 14 dni od dnia zaistnienia okoliczności uzasadniających powstanie tego obowiązku;
2) odpowiednio skorygować deklaracje w razie zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w ust. 3, w terminie 14 dni od dnia zaistnienia tego zdarzenia;
3) wpłacać obliczony w deklaracji podatek od nieruchomości - bez wezwania - na rachunek właściwej gminy, w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminie do dnia 15. każdego miesiąca, a za styczeń do dnia 31 stycznia.
Zacytowany przepis odnosi się do skarżącej, która jako spółka jawna mieści się w zawartym w nim katalogu podatników.
W przypadku, gdy przedmiot opodatkowania pozostaje we współwłasności lub we współposiadaniu osób fizycznych oraz osób prawnych lub jednostek organizacyjnych bez osobowości prawnej, stosownie do art. 6 ust. 11 u.p.o.l. osoby fizyczne opłacają podatek na zasadach obowiązujących osoby prawne. Oznacza to, że wykazują one podatek w złożonej deklaracji.
Deklaracja na podatek od nieruchomości stanowi dokument, w którym podatnik samodzielnie wylicza kwotę podatku. Zgodnie z art. 21 § 2 i 3 o.p. zasadą jest, że podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, chyba że organ podatkowy stwierdzi, że wykazana w niej wysokość zobowiązania nie jest prawidłowa. W tym przypadku, a także wtedy, gdy deklaracji w ogóle nie złożono, zobowiązany jest on określić wysokość zobowiązania podatkowego w stosownej decyzji.
Sąd podkreśla, że art. 6 ust. 10 u.p.o.l. stanowi, iż obowiązek składania deklaracji dotyczy też sytuacji, w których podatnik korzysta ze zwolnień podatkowych. Oznacza to, że w deklaracji (w załączniku do deklaracji) ujawnia się również przedmioty opodatkowania zwolnione od podatku. Przy czym, chodzi tu o zwolnienia z podatku od nieruchomości, które wynikają bezpośrednio z samych przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (art. 7 ust. 1 i 2), z ustaw szczególnych do których odwołuje się art. 1b u.p.o.l., jak również uchwał rad gmin podejmowanych na podstawie art. 7 ust. 3 u.p.o.l.
Sąd zauważa, że - stanowiący podstawę prawną obowiązku składania przez podatników korzystających ze zwolnień deklaracji na podatek od nieruchomości - art. 6 ust. 10 u.p.o.l., wskazuje na zwolnienia "na mocy przepisów niniejszej ustawy". Zatem, prima facie wydawać by się mogło tylko: ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zdaniem Sądu, należy jednak mieć w polu widzenia i to, że u.p.o.l. wskazuje wprost na zwolnienia nie tylko w art. 7 ust. 1 i ust. 2, ale ponadto na zwolnienia wynikające z uchwał rad gmin (art. 7 ust. 3), jak i zwolnienia wynikające z odrębnych ustaw (art. 1b). W związku z tym należy finalnie przyjąć, że w deklaracji, czy załączniku do deklaracji na podatek od nieruchomości, podatnik powinien wykazać przedmioty opodatkowania korzystające ze zwolnienia na podstawie każdego z tych tytułów, czyli ustawy (zarówno u.p.o.l., jak i ustaw szczególnych) oraz uchwały rady gminy.
Poza tym, wymaga zaakcentowania, że wykazywanie przedmiotów opodatkowania zwolnionych od podatku ma na celu umożliwienie organom podatkowym weryfikacji prawa do zwolnienia. Zatem nie ma racjonalnych argumentów przemawiających za tym, aby ten obowiązek odnosił się wyłącznie do zwolnień z art. 7 ust. 1 i ust. 2 u.p.o.l., ewentualnie z ustawowych przepisów szczególnych (art. 1b u.p.o.l.), a już nie do zwolnień przysługujących na podstawie uchwały rady gminy realizującej upoważnienie ustawowe z art. 7 ust. 3 u.p.o.l. W tej mierze Sąd podziela pogląd wyrażony w doktrynie (por. R. Dowgier, L. Etel, G. Liszewski, B. Pahl [w:] R. Dowgier, L. Etel, G. Liszewski, B. Pahl, Podatki i opłaty lokalne. Komentarz, LEX/el. 2021, art. 6).
6. W realiach tej sprawy zastosowanie zatem znajdują: art. 6 ust. 9, ust. 10 i ust. 11 u.p.o.l. oraz art. 21 § 2 i § 3 o.p.
Skarżąca uznawszy, że spełniła wszystkie warunki do skorzystania ze zwolnienia podatkowego, o którym mowa w uchwale Rady Gminy Bestwina nr VI/45/2015 z dnia 28 maja 2015 r. (znowelizowanej uchwałą nr XXV/184/2020 z dnia 10 grudnia 2020 r.) powinna to była zamanifestować w treści składanej deklaracji na podatek od nieruchomości wraz z ewentualnym załącznikiem. W tych dokumentach skarżąca – jeśli tak uważa - powinna była wskazać, że objęte obowiązkiem podatkowym budynki korzystają jednak ze zwolnienia podatkowego z omawianego tytułu, a w konsekwencji wykazać podatek do zapłaty lub jego brak, przy uwzględnieniu tego zwolnienia podatkowego. W przypadku objęcia budynków spornym zwolnieniem podatkowym powstałby bowiem co do nich obowiązek podatkowy (skarżąca stałaby się podatnikiem w tym zakresie), jednakże ten obowiązek podatkowy nie przekształciłby się w zobowiązanie podatkowe skarżącej (podatnik nie musi płacić podatku w takiej sytuacji, choć powinien złożyć deklarację).
Z kolei, gdyby organ podatkowy (Wójt Gminy B.) nie podzielił tego stanowiska, mógłby skorzystać z kompetencji wynikającej z art. 21 § 3 o.p., tzn. wszcząć postępowanie podatkowe i w finalizującej je decyzji określić zobowiązanie podatkowe w wysokości nie uwzględniającej spornego zwolnienia.
W dalszej kolejności, skarżąca mogłaby realizować obronę swoich praw w postępowaniu odwoławczym i ewentualnie w skardze do sądu administracyjnego na decyzję podatkową wydaną przez organ drugiej instancji. To właśnie w tym postępowaniu, wpierw organy podatkowe, potem ewentualnie sąd administracyjny, miałyby przestrzeń do zajęcia merytorycznego stanowiska co do przysługiwania skarżącej spornego zwolnienia podatkowego.
Zagadnienie to nie może być natomiast merytorycznie rozpoznawane w postępowaniu, którego przedmiotem jest wyłącznie kwestia zwolnienia podatkowego. W tak zawężonej materii prawodawca nie przewidział prowadzenia odrębnego postępowania podatkowego. Kwestia przysługiwania podatnikowi zwolnienia podatkowego jest elementem podlegającym rozpoznaniu w ramach postępowania wymiarowego, czyli zmierzającego do ustalenia albo określenia zobowiązania podatkowego.
Zatem zbędne było składanie przez skarżącą wniosku z 30 stycznia 2023 r., a następnie kolejnych pism procesowych, z żądaniem wydania przez Wójta decyzji o przysługiwaniu spółce zwolnienia podatkowego. Forum dla realizacji tego żądania stanowi: po pierwsze składana przez podatnika deklaracja, a później ewentualne postępowanie wymiarowe wszczęte przez Wójta w sytuacji, w której skarżąca w deklaracji wyraziłaby wolę skorzystania ze zwolnienia podatkowego a Wójt tego stanowiska by nie podzielał.
7. Z tych powodów organy podatkowe zasadnie zastosowały art. 165a o.p. Ten przepis stanowi, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 165 (żądanie wszczęcia postępowania podatkowego), zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
W niniejszym przypadku, odmowa wszczęcia postępowania jest uzasadniona tym, że prawodawca nie przewidział postępowania zawężonego tylko do wydania decyzji podatkowej ograniczającej się do spełnienia przez podatnika przesłanek zwolnienia podatkowego. Trafne są więc uwagi Kolegium zawarte w końcowej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji (ostatni akapit decyzji).
W ocenie Sądu, uwagi Kolegium co do spełnienia przez skarżącą przesłanek zastosowania zwolnienia podatkowego były zatem zbędne. Nie miały jednak wpływu (w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a.) na treść kontrolowanego postanowienia, które zasadnie utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
8. Z tych powodów skarga została oddalona.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI