Orzeczenie · 2018-04-10

I SA/Gl 1347/17Uchylenie postanowienia koszty egzekucyjne naruszenie wyroku sądu

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2018-04-10
NSAAdministracyjneWysokawsa
koszty egzekucyjneegzekucja administracyjnaWSADyrektor Izby Administracji SkarbowejWójt Gminyzwiązanie wyrokiemart. 153 p.p.s.a.TKniekonstytucyjność

Przedmiotem skargi Wójta Gminy G. było postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach dotyczące kosztów egzekucyjnych. Organ egzekucyjny pierwotnie obciążył wierzyciela (Wójta Gminy) kosztami w wysokości [...] zł. Po uchyleniu przez Dyrektora IAS postanowienia organu egzekucyjnego i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, organ egzekucyjny ponownie określił koszty na [...] zł i obciążył nimi wierzyciela. Dyrektor IAS uchylił to postanowienie i orzekł o obciążeniu kosztami spółki (zobowiązanej). Po serii orzeczeń sądowych, w tym wyroku NSA uchylającym wyrok WSA i postanowienie Dyrektora IAS, sprawa wróciła do ponownego rozpoznania. Dyrektor IAS postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego z dnia 1 października 2012 r. o kosztach egzekucyjnych w łącznej kwocie [...] zł, obciążając nimi wierzyciela. Wójt Gminy G. zaskarżył to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania (art. 6, 11 k.p.a., art. 17 § 1, 18 u.p.e.a., art. 153 p.p.s.a.) oraz przepisów prawa materialnego (art. 64 § 1 pkt 4, art. 64 § 6 u.p.e.a. w zw. z art. 2, 64 ust. 1, 84 Konstytucji). Skarżący argumentował, że organ nadzoru nie wyjaśnił podstaw miarkowania kosztów, nie uwzględnił wskazań WSA z wyroku z dnia 6 czerwca 2017 r. (sygn. akt I SA/Gl 176/17) co do poziomu skomplikowania czynności i nakładu pracy, a także dopuścił się rażącej dysproporcji między kosztami a rzeczywistymi wydatkami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, związany prawomocnym wyrokiem z dnia 6 czerwca 2017 r. (sygn. akt I SA/Gl 176/17), uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd wskazał, że organ nadzoru nie wykonał wyroku WSA, który nakazywał przeprowadzenie prokonstytucyjnej wykładni przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych, uwzględniając wyrok TK z dnia 28 czerwca 2016 r. (sygn. akt SK 31/14) stwierdzający niekonstytucyjność przepisów u.p.e.a. w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłat. Sąd podkreślił, że organ nie ocenił adekwatności kosztów do skomplikowania czynności i nakładu pracy, a jedynie odniósł się do stawki maksymalnej dla zajęcia nieruchomości, które nie miało miejsca w sprawie. Z tych powodów, z uwagi na naruszenie art. 153 p.p.s.a., sąd uchylił postanowienie i zobowiązał organ do wykonania zaleceń.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Naruszenie przez organy administracji obowiązku wykonania wyroków sądów administracyjnych oraz konieczność uwzględniania orzecznictwa TK i WSA przy ustalaniu kosztów egzekucyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z kosztami egzekucyjnymi w administracji i interpretacją przepisów u.p.e.a. w kontekście orzecznictwa TK i p.p.s.a.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ odwoławczy, utrzymując w mocy postanowienie organu egzekucyjnego o kosztach egzekucyjnych, prawidłowo wykonał wytyczne sądu administracyjnego zawarte w poprzednim wyroku, uwzględniając orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego dotyczące proporcjonalności kosztów egzekucyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie wykonał wytycznych sądu, naruszając art. 153 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ nadzoru nie odniósł się do adekwatności kosztów egzekucyjnych do skomplikowania czynności i nakładu pracy, a jedynie odniósł się do stawki maksymalnej dla zajęcia nieruchomości, które nie miało miejsca. Organ nie przeprowadził prokonstytucyjnej wykładni przepisów, ignorując wyrok TK i poprzedni wyrok WSA.

Czy wysokość kosztów egzekucyjnych, określona na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jest zgodna z zasadą proporcjonalności i zakazem nadmiernej ingerencji w prawo własności, w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przepisy te mogą być niezgodne z Konstytucją, jeśli nie uwzględniają proporcjonalności kosztów do nakładu pracy i skomplikowania czynności, co wymaga miarkowania przez organy stosujące prawo.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność przepisów u.p.e.a. w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłat, wskazując, że brak górnej granicy może prowadzić do zerwania związku między świadczeniem organu a wysokością opłat, czyniąc je sankcją pieniężną lub obciążeniem podatkowym. Organy stosujące prawo muszą miarkować koszty, aby nie naruszyć standardów konstytucyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach zostało uchylone z powodu naruszenia przez organ art. 153 p.p.s.a. poprzez niewykonanie wyroku WSA z dnia 6 czerwca 2017 r. (sygn. akt I SA/Gl 176/17).

Przepisy (17)

Główne

u.p.e.a. art. 64 § § 1 pkt 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis ten, w zakresie w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne, jest niezgodny z Konstytucją RP.

u.p.e.a. art. 64 § § 6

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis ten, w zakresie w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej, jest niezgodny z Konstytucją RP.

p.p.s.a. art. 153

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naruszenie tego przepisu poprzez nieuwzględnienie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku WSA stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Konstytucja art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada zakazu nadmiernej ingerencji.

Konstytucja art. 64 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 84

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 64c § § 4 i § 7

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.e.a. art. 17 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 23 § § 1 i § 4 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nadzoru nie wykonał wyroku WSA z dnia 6 czerwca 2017 r. (sygn. akt I SA/Gl 176/17), który nakazywał uwzględnienie wskazań TK i WSA dotyczących miarkowania kosztów egzekucyjnych. • Organ nadzoru nie ocenił adekwatności ustalonych kosztów egzekucyjnych do poziomu skomplikowania czynności i nakładu pracy organu egzekucyjnego. • Organ nadzoru błędnie odniósł się do stawki maksymalnej dla zajęcia nieruchomości, które nie miało miejsca w sprawie.

Godne uwagi sformułowania

organ nadzoru nie wykonał wyroku WSA w Gliwicach • brak określenia górnej granicy opłaty powoduje, że w pewnych warunkach następuje całkowite wręcz zerwanie związku między świadczeniem organu egzekucyjnego a wysokością ponoszonych za dokonanie tych czynności opłat. • opłaty te nie są wtedy formą zryczałtowanego wynagrodzenia organu prowadzącego egzekucję za podejmowane czynności, ale z perspektywy podmiotu obciążonego kosztami stają się jedynie sankcją pieniężną. • w ujęciu materialnym stają się więc obciążeniem podatkowym. • organ winien zwrócić uwagę, że skutkiem wskazanego orzeczenia Trybunału nie jest wyeliminowanie z porządku prawnego podstawy prawnej do orzekania o wysokości kosztów egzekucyjnych [...] Podstawa do takiego postępowania organu egzekucyjnego pozostała, natomiast stosowanie tych przepisów nie może prowadzić do przekroczenia maksymalnego rozsądnego pułapu

Skład orzekający

Bożena Pindel

przewodniczący

Beata Machcińska

sprawozdawca

Bożena Suleja-Klimczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie przez organy administracji obowiązku wykonania wyroków sądów administracyjnych oraz konieczność uwzględniania orzecznictwa TK i WSA przy ustalaniu kosztów egzekucyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z kosztami egzekucyjnymi w administracji i interpretacją przepisów u.p.e.a. w kontekście orzecznictwa TK i p.p.s.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak organy administracji mogą ignorować wyroki sądów i TK, co prowadzi do uchylenia ich postanowień. Podkreśla znaczenie związania organów oceną prawną sądu.

Organ administracji zignorował wyrok sądu i TK. Sąd uchylił jego decyzję.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst