I SA/GL 1346/04

I SA/Gl 1346/04 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2005-07-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-09-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Krzysztof Winiarski /przewodniczący/
Przemysław Dumana /sprawozdawca/
Teresa Randak
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Dnia 1 lipca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Krzysztof Winiarski, Sędzia NSA : Przemysław Dumana (sprawozdawca), Asesor WSA : Teresa Randak, Protokolant : Anna Charchuła, po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2005 roku sprawy ze skargi J. i K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę K. K.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] roku, nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 21 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz. 926 z późniejszymi zmianami) oraz art. 2, art. 3, art. 4, art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002 roku, nr 9, poz. 84 z późniejszymi zmianami), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Ż. z dnia [...] roku, nr [...], którą organ ten ustalił J. i K. K. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2004 rok w kwocie [...]złotych.
W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż wspomnianą wyżej decyzją organ pierwszej instancji ustalił podatnikom podatek od nieruchomości na 2004 rok w kwocie [...] złotych w tym :
- od budynków związanych z działalnością gospodarczą w wysokości [...] złotych,
- od gruntów związanych z działalnością gospodarczą w wysokości [...] złotych.
W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej podatnicy zakwestionowali wysokość ustalonego podatku od nieruchomości.
Odnosząc się do zarzutów odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w pierwszej kolejności wskazało, że zasady poboru podatku od nieruchomości reguluje ustawa z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002 roku, nr 9, poz. 84 z późniejszymi zmianami), której przepisy stanowią, iż obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych oraz jednostkach organizacyjnych nie mających osobowości prawnej, które są właścicielami lub samoistnymi posiadaczami nieruchomości lub obiektów budowlanych, a także użytkownikami wieczystymi gruntów (art. 3 ust. 1 powołanej wyżej ustawy).
Zgodnie z art. 2 ust. 1 powołanej wyżej ustawy opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają :
- budynki lub ich części,
- budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej,
- grunty.
W dalszej części uzasadnienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że zgodnie z art. 6 ust. 7 powołanej wyżej ustawy podatek od nieruchomości na rok podatkowy ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. Natomiast wysokość stawek podatku od nieruchomości ustalają w drodze uchwały rady gmin właściwe ze względu na miejsce położenia nieruchomości (art. 5 ust. 1 ustawy). Wypełniając ustawowy obowiązek Rada Miejska w Ż. określiła na swoim terenie stawki podatku od nieruchomości mieszczące się w ustawowych granicach, a zatem prawidłowo (uchwała z dnia [...] roku, nr [...]).
Następnie organ odwoławczy podkreślił, iż zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity w Dz.U. nr 30, poz. 163 z późniejszymi zmianami) wymiaru podatku od nieruchomości dokonuje się na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków prowadzonej dla danej miejscowości.
W końcowej części uzasadnienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze, nawiązując do ustalonego w sprawie stanu faktycznego, stwierdziło, że z przedłożonej dokumentacji (informacja w sprawie podatku leśnego, rolnego i od nieruchomości sporządzona i podpisana przez podatnika oraz wypis z rejestru gruntów) wynika, że J. i K. K. są współużytkownikami wieczystymi nieruchomości objętej opodatkowaniem. Stosując wynikające z powołanej wyżej uchwały stawki podatku od nieruchomości, organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił wysokość należnego podatku.
Odnosząc się natomiast do podniesionych w odwołaniu okoliczności dotyczących ujemnego wpływu targowiska miejskiego na prowadzoną przez skarżących działalność gospodarczą Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że nie mają one wpływu na istnienie obowiązku podatkowego. Podkreślono w związku z tym, że podatek od nieruchomości należy do kategorii podatków majątkowych i wynika z samego faktu jej posiadania, a uchwała Rady Miejskiej w Ż. nie przewidziała zastosowania zwolnienia, czy też obniżenia stawki podatku od nieruchomości ze względu na okoliczności podniesione w odwołaniu.
Decyzję tę J. i K. K. (skargę podpisał jedynie K. K.) zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach domagając się jej uchylenia w całości.
W uzasadnieniu skargi wskazali, że położone w rejonie ich działki targowisko uniemożliwia swobodny dostęp klientów do prowadzonego przez nich [...]. Podkreślili, iż ze względu na powyższe utrudnienia nie mogą zaakceptować wysokości podatku od nieruchomości ustalonego przez organ podatkowy.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z powodów powołanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzja będąca przedmiotem kontroli nie narusza przepisów prawa.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1259), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) wynika, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę J. K., gdyż skarżąca – w zakreślonym przez Sąd terminie – nie uzupełniła braku formalnego skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy w punkcie wyjścia wskazać na regulację prawną zawartą w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002 roku, nr 9, poz. 84 z późniejszymi zmianami), która obowiązywała w chwili rozstrzygania sprawy przez organy podatkowe. Przynosi ona bowiem odpowiedź na pytanie, kogo obciąża obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. Z treści tego przepisu wynika, że podatnikami tego podatku są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:
1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3,
2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych,
3) użytkownikami wieczystymi gruntów,
4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie :
a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości,
b) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2.
Natomiast opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają:
1) grunty,
2) budynki lub ich części,
3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 2 ust. 1 ustawy).
Zgodnie przy tym z treścią art. 6 ust. 1 tej ustawy, obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Podatek od nieruchomości od osób fizycznych ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania (art. 6 ust. 7 ustawy).
Brzmienie przywołanej regulacji prawnej nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że decydujące znaczenie dla bytu obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości ma fakt istnienia po stronie oznaczonego podmiotu jednego z tytułów prawnych do nieruchomości, wskazanych w art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w tych ramach między innymi fakt wieczystego użytkowania gruntu.
Z kolei zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity w Dz.U. z 2000 roku, nr 100, poz. 1086 z późniejszymi zmianami) podstawą wymiaru podatków – a więc i podatku od nieruchomości – powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Odnosząc powołany przepis do okoliczności niniejszej sprawy wskazać zatem należy, iż z informacji z rejestru gruntów z dnia [...] roku, która to informacja znajduje się w aktach sprawy wynika, że działka o numerze [...] posiada powierzchnię [...] ha, a jako współużytkownicy wieczyści figurują w niej J. i K. małżonkowie K..
Organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i wypowiadania się w przedmiocie prawa własności danej nieruchomości jak również co do jej powierzchni, rodzaju czy klasy użytków rolnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 grudnia 1993 roku, sygn. akt III SA 747/93 oraz z dnia 14 marca 2000 roku, sygn. akt I SA/Ka 1562/98). Kwestionowanie danych dotyczących prawa własności, powierzchni bądź klasy gruntów, może odbywać się tylko i wyłącznie w odrębnym postępowaniu i dopóki to nie nastąpi, dopóty nie można skutecznie zarzucać organom podatkowym błędnych ustaleń, co do prawa własności, powierzchni gruntu czy też jego klasy.
Należy również zauważyć, że podatek od nieruchomości ma charakter majątkowy w tym znaczeniu, że opodatkowaniu podlega posiadanie nieruchomości bez względu na to, czy nieruchomość ta przynosi dochody, czy też na nieruchomość należy ponieść nakłady w celu utrzymania jej w stanie zdatnym do użytku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 1994 roku, sygn. akt SA/Gd 1200/93 oraz z dnia 25 stycznia 2000 roku, sygn. akt I SA/Ka 1122/98).
Treść uzasadnienia skargi wskazuje na to, że skarżący w istocie nie kwestionuje istnienia po jego stronie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości, kwestionuje jedynie – ze względu na "uciążliwości" związane z położonym w sąsiedztwie jego działki targowiskiem miejskim – ustaloną przez organ podatkowy wysokość tego podatku.
Odnosząc się do żądania skarżącego należy zauważyć, że zgodnie z konstrukcją powołanej wyżej ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wysokość podatku od nieruchomości zależy wyłącznie od dwóch czynników: od powierzchni nieruchomości (bądź jej wartości początkowej) oraz sposobu jej wykorzystywania. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 tej ustawy podstawę opodatkowania stanowi w odniesieniu do budynków lub ich części – powierzchnia użytkowa, w odniesieniu do budowli – ich wartość początkowa, a w odniesieniu do gruntów – powierzchnia.
Punktem wyjścia dla określenia przez radę gminy wysokości poszczególnych stawek jest właśnie sposób użytkowania nieruchomości, przy czym ustawa ustanawia z tego punktu widzenia kilka kategorii, a każdej z nich przypisana została określona stawka maksymalna, w ramach której rada gminy może skonkretyzować wysokość stawki.
Żaden z przepisów powołanej wyżej ustawy nie daje podstaw do rozróżniania wysokości stawek z powodów podanych przez podatnika (położenie, sąsiedztwo i.t.p.).
Reasumując powyższe rozważania należy stwierdzić, że skoro nie ma podstaw do kwestionowania ustalenia organów podatkowych co do tego, że skarżący jest podatnikiem podatku od nieruchomości w rozumieniu powołanego wyżej art. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a także ustaleń co do wielkości powierzchni podlegającej opodatkowaniu oraz zastosowanej stawki opodatkowania, to skarga nie wykazała, aby zaskarżona decyzja naruszała prawo.
Na marginesie można wskazać, że ponoszone przez skarżącego okoliczności nie mogły okazać się skuteczne w rozpatrywaniu skargi na decyzję wymiarową. Mogą natomiast stanowić podstawę do ewentualnego ubiegania się przez podatnika o zastosowanie ulg podatkowych przewidzianych w przepisach powołanej wyżej ustawy – Ordynacja podatkowa. Jednakże wniosek w tym przedmiocie może zostać rozpoznany w innym (odrębnym) postępowaniu niż postępowanie w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości
Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił zatem argumentację Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) skargę, jako nieuzasadnioną oddalił.