I SA/Gl 1278/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2022-11-22
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek od nieruchomościdziałalność gospodarczaewidencja gruntów i budynkówcharakter prawny nieruchomościcele mieszkanioweorgany podatkoweskarżącydecyzja podatkowaWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę podatników na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od nieruchomości za rok 2021, uznając, że cała nieruchomość jest związana z działalnością gospodarczą.

Skarga dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. ustalającą podatek od nieruchomości za 2021 r. na kwotę 13.316 zł. Podatnicy zarzucali błędy w ustaleniach faktycznych, nieprawidłowe oględziny oraz pominięcie części mieszkalnej nieruchomości. Sąd oddalił skargę, podzielając argumentację organów, że cała nieruchomość, zgodnie z ewidencją gruntów i budynków oraz faktycznym wykorzystaniem, jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę T. S. i K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. ustalającą podatek od nieruchomości za rok 2021 w kwocie 13.316 zł. Skarżący kwestionowali sposób opodatkowania, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych, nieprawidłowe oględziny, pominięcie części mieszkalnej nieruchomości oraz brak uwzględnienia współwłaścicielki K. S. jako strony postępowania. Sąd, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo dotyczące podobnej sprawy za rok 2020, oddalił skargę. Sąd podkreślił, że organy podatkowe są związane danymi z ewidencji gruntów i budynków, które jednoznacznie wskazywały na niemieszkalny charakter budynków i ich związek z działalnością gospodarczą prowadzoną przez T. S., który był wyłącznym użytkownikiem wieczystym gruntów. Sąd uznał, że brak jest dowodów na zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych na nieruchomości, a samo zameldowanie nie przesądza o charakterze prawnym nieruchomości. W związku z tym, cała nieruchomość została prawidłowo opodatkowana jako związana z działalnością gospodarczą.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli ewidencja gruntów i budynków jednoznacznie klasyfikuje budynki jako niemieszkalne, a faktyczne wykorzystanie potwierdza prowadzenie działalności gospodarczej, nawet jeśli istnieją pewne udogodnienia.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że organy podatkowe są związane danymi z ewidencji gruntów i budynków. W przypadku braku zmiany tych danych, budynki oznaczone jako niemieszkalne i faktycznie wykorzystywane do działalności gospodarczej podlegają opodatkowaniu według stawek dla działalności gospodarczej, nawet jeśli skarżący podnosi argumenty o częściowym charakterze mieszkalnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 3

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Definicja gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, która decyduje o podwyższonej stawce podatku. Sąd podkreślił, że organy są związane danymi z ewidencji gruntów i budynków.

u.p.o.l. art. 3 § ust. 1

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Określenie podatników podatku od nieruchomości, wskazujące, że obowiązek podatkowy ciąży na właścicielach, samoistnych posiadaczach, użytkownikach wieczystych lub posiadaczach nieruchomości.

u.p.o.l. art. 2 § ust. 1 pkt 1-3

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości: grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

PPSA art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi przez sąd administracyjny.

Pomocnicze

u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 2 lit. a

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Stawki podatku od nieruchomości dla budynków mieszkalnych, które skarżący chcieli zastosować do części nieruchomości.

u.p.o.l. art. 7

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Przepisy dotyczące zwolnień z opodatkowania, które skarżący podnosili w kontekście pomieszczeń sanitarnych.

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.

O.p. art. 187

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu podatkowego do podjęcia wszelkich niezbędnych czynności dla prawidłowego i obiektywnego ustalenia podstawy opodatkowania.

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów przez organ podatkowy.

O.p. art. 210 § § 1 pkt 4 i 6

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Wymagania dotyczące uzasadnienia decyzji organu podatkowego.

u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 5

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Definicja wysokości pomieszczeń mająca znaczenie przy opodatkowaniu budynków.

Prawo budowlane art. 67 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Decyzja organu nadzoru budowlanego o trwałym wyłączeniu budynku z użytkowania.

Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 21

Ustawa z dnia 17 maja 1987 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Znaczenie danych z ewidencji gruntów i budynków dla planowania gospodarczego, wymiaru podatków itp.

Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 20 § ust. 1

Ustawa z dnia 17 maja 1987 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Dane ewidencyjne bezwzględnie wiążące organ podatkowy.

ustawa o księgach wieczystych i hipotece art. 25 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece

Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych i jej wpływ na dane ewidencyjne.

ustawa o ewidencji ludności art. 26-28

Ustawa z dnia 25 maja 2016 r. o ewidencji ludności

Charakter rejestracyjny zameldowania, nieprzesądzający o prawnym charakterze nieruchomości.

O.p. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Definicja strony postępowania podatkowego i interesu prawnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieruchomość jest w całości związana z prowadzeniem działalności gospodarczej, co potwierdza ewidencja gruntów i budynków oraz faktyczne wykorzystanie. Organy podatkowe są związane danymi z ewidencji gruntów i budynków, które jednoznacznie określają charakter prawny nieruchomości. Brak jest dowodów na zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych na nieruchomości. Zameldowanie nie przesądza o prawnym charakterze nieruchomości ani o posiadaniu interesu prawnego w postępowaniu podatkowym.

Odrzucone argumenty

Część nieruchomości powinna być kwalifikowana jako mieszkalna i opodatkowana niższymi stawkami. Pomieszczenia sanitarne powinny być zwolnione z opodatkowania. Organy błędnie przyjęły do opodatkowania powierzchnie o wysokości powyżej 2,20 m. K. S. powinna być traktowana jako strona postępowania podatkowego.

Godne uwagi sformułowania

organy podatkowe związane są zawartymi w ewidencji gruntów i budynków informacjami o ich przeznaczeniu, ale także ich powierzchni i danych tych nie może korygować w toku prowadzonego postępowania podatkowego bez stosownej zmiany zapisów ewidencyjnych w odrębnym trybie. dane z ewidencji gruntów i budynków nie mogą być dla potrzeb wymiaru podatku od nieruchomości korygowane przez organ podatkowy w trybie postępowania podatkowego (chyba że są sprzeczne z wpisem do ksiąg wieczystych), gdyż organy nie mają prawa dokonywać samodzielnej klasyfikacji funkcji np. budynku. o tym czy nieruchomość podlega opodatkowaniu stawkami podatkowymi w podwyższonej wysokości decyduje sam fakt posiadania jej przez podmiot legitymujący się statusem przedsiębiorcy.

Skład orzekający

Bożena Pindel

przewodniczący

Dorota Kozłowska

sprawozdawca

Katarzyna Stuła-Marcela

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą, znaczenie ewidencji gruntów i budynków dla organów podatkowych, a także kwestia statusu strony w postępowaniu podatkowym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, w tym interpretacji przepisów dotyczących podatku od nieruchomości w kontekście ewidencji gruntów i budynków. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach o innym charakterze faktycznym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu podatku od nieruchomości dla przedsiębiorców – rozgraniczenia między działalnością gospodarczą a celami mieszkalnymi. Interpretacja roli ewidencji gruntów i budynków jest kluczowa dla praktyki.

Czy Twoja firma płaci za dużo podatku od nieruchomości? Sąd wyjaśnia, kiedy budynek jest tylko dla biznesu.

Dane finansowe

WPS: 13 316 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gl 1278/21 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-11-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Dorota Kozłowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1170
art. 1a  ust. 1 pkt 3, art. 3 ust. 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.), Asesor WSA Katarzyna Stuła-Marcela, Protokolant sekretarz sądowy Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2022 r. sprawy ze skargi T. S., K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 9 lipca 2021 r. nr SKO/F/41.4/317/2021/4874 w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2021 oddala skargę.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: organ odwoławczy), po rozpatrzeniu odwołania T. S. (dalej: podatnik, skarżący), decyzją z 9 lipca 2021 r. nr SKO/F/41.4/317/2021/4874, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1325 z późn. zm.; dalej: O.p.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. (dalej: organ pierwszej instancji) z 17 lutego 2021 r. nr [...], ustalającą podatnikowi wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2021 r. w kwocie 13.316 zł.
Decyzja organu odwoławczego została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Decyzją z 17 lutego 2021 r. organ pierwszej instancji ustalił podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego za rok 2021 w kwocie 13.316 zł. Przedmiotem opodatkowania objęto: grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 1.216 m2; budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 492,07 m2 i budowle o wartości 20.000 zł, zadeklarowane przez podatnika w informacji podatkowej.
W odwołaniu podatnik podniósł nieprawidłowe przypisanie części nieruchomości do określonych w uchwale Rady Miasta stawek. Twierdził również, iż w decyzji nie uwzględniono stanu faktycznego w zakresie powierzchni użytkowych budynków, związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą, wraz z wydzielonym już mieszkaniem.
Decyzją z 9 lipca 2021 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy przytoczył na wstępie przepisy prawa, będące podstawą rozstrzygnięcia, w tym przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1170 z póżn. zm.; dalej: u.p.o.l.) oraz Uchwały Rady Miejskiej w Bytomiu w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na dany rok podatkowy.
Dalej ustalił, że na terenie nieruchomości przy ul. [...] w B. podatnik prowadzi działalność gospodarczą, w zakresie konserwacji i naprawy pojazdów samochodowych z wyłączeniem motocykli.
Z wypisu z rejestru gruntów i budynków wynika, że przedmiotowa nieruchomość obejmuje: działki nr [...] o pow. 593 m2; nr [...] o pow. 89 m2 i nr [...] o pow. 534 m2 sklasyfikowane jako tereny przemysłowe, tereny rekreacyjno-wypoczynkowe. Nieruchomość jest zabudowana budynkami o funkcji użytkowej - "inne niemieszkalne".
Z protokołu z oględzin nieruchomości z 21 września 2020 r. wynika, że cała nieruchomość jest wykorzystywana do celów prowadzonej działalności gospodarczej. W budynku nr 1 znajduje się salon sprzedaży i biuro obsługi klienta. Z tego budynku wyodrębnione zostały dwa pomieszczenia z niezależnymi wejściami: pomieszczenie nr 1 - komórka i pomieszczenie nr 2 z wersalką i fotelem. Pomieszczenie to posiada powierzchnię użytkową 5,28 m2 i aby rozłożyć wersalkę należy usunąć z niego fotel, ponieważ szerokość pomieszczenia wynosi 2,001 m. Jest to jedyna wersalka na terenie całej nieruchomości. W łazience znajdującej się w budynku nr 1 - salonie sprzedaży i biurze obsługi klienta - nie stwierdzono akcesoriów koniecznych do codziennej higieny osobistej. Ustalenia te - zdaniem organu odwoławczego - nie potwierdzają, aby przedmiotowa nieruchomość zaspokajała potrzeby mieszkaniowe podatnika bądź jego bliskich.
W skardze, wniesionej przez skarżącego oraz jego żonę K. S. (dalej: skarżąca), zarzucono zasadniczo:
- błędy w ustaleniach faktycznych, w tym w szczególności w zakresie pomieszczeń zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, ich rodzajów i powierzchni przyjętej do opodatkowania;
- nieprawidłowe dokonanie oględzin, a w konsekwencji błędne sporządzenie protokołu z tych czynności;
- naruszenie art. 156 § 1 pkt 2-6 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego;
- pozbawienie strony prawa do obrony swoich interesów prawnych;
- pominięcie współwłaścicielki nieruchomości K. S., której przysługiwać powinien status strony w prowadzonym postępowaniu administracyjnym;
- ograniczenie praw strony do zapoznania się ze zgormadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w tym w szczególności poprzez obostrzenia wywołane pandemią koronawirusa;
- pominięcie wydanych już decyzji administracyjnych, w tym w szczególności dotyczących nadbudowy mieszkania nad istniejącym warsztatem samochodowym.
W treści skargi skarżący odwołali się również do innych postępowań podatkowych prowadzonych z ich udziałem w przedmiocie podatku od nieruchomości. Zakwestionowali czynności podejmowane w ich toku, nie zgadzając się z orzeczeniami administracyjnymi wydanymi w tych sprawach.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację.
Na rozprawie skarżąca i równocześnie pełnomocnik skarżącego wnosiła i wywodziła jak w skardze. Dodatkowo zarzuciła organowi, że pominięto ją jako stronę w postępowaniu podatkowym oraz w ewidencji gruntów i budynków, a zamieszkuje ona na nieruchomości. Organ podatkowy traktuje ją tylko jako osobę zameldowaną, a nie zamieszkałą. Nie zgadza się z organem podatkowym, że nieruchomość może być przeznaczona tylko na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej, a nie na cele mieszkaniowe. Kwestionuje także przeprowadzone oględziny nieruchomości w dniu 21 maja 2020 r. Według skarżącej nieprawidłowo opodatkowano także grunty, gdyż bez podstawy prawnej wpisano gminę jako właściciela gruntów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że analogiczna sprawa dotycząca tych samych skarżących i tego samego podatku od nieruchomości, ale za 2020 r. była już przedmiotem rozpoznania przez tut. Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 25 sierpnia 2021 r., sygn. akt I SA/Gl 354/21 (wszystkie wyroki sądów administracyjnych powołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych) oddalił skargę, wyrok jest prawomocny. Sąd w pełni podziela argumentację zawartą w powołanym wyroku, dotyczącym tego samego przedmiotu i podmiotu opodatkowania.
Jak wynika z akt sprawy skarżący w 2021 r. był przedsiębiorcą. Prowadził działalność gospodarczą, w zakresie konserwacji i naprawy pojazdów samochodowych z wyłączeniem motocykli. Skarżący w badanym roku podatkowym był użytkownikiem wieczystym gruntów o łącznej powierzchni 1.216 m2 (działki: nr [...] o pow. 593 m2; nr [...] o pow. 89 m2 i nr [...] o pow. 534 m2 oznaczone jako klasoużytki "Ba" i "Bz") oraz właścicielem budynków usytuowanych na tych działkach (oznaczonych w ewidencji budynków jako niemieszkalne). Skarżący w skardze nie kwestionowali sposobu opodatkowania w/w nieruchomości gruntowej o powierzchni 1.216 m2. Nie kwestionowali też sposobu opodatkowania budowli ani jej wartości. Sporna jest natomiast powierzchnia budynków do opodatkowania, w tym wysokość pomieszczeń przyjętych do opodatkowania (do 2,20 m), a przy tym zastosowana przez organy stawka podatkowa przyjęta jednolicie do wszystkich pomieszczeń jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, podczas gdy część z pomieszczeń ma charakter mieszkalny. W przekonaniu podatnika organy podatkowe pominęły także części budynków zwolnione z opodatkowania. Sporna jest też kwestia samego podatnika. Zdaniem skarżących podatnikiem powinni być małżonkowie łącznie, bowiem wspólnie wykonują działalność gospodarczą w należącej nich nieruchomości, ponadto skarżąca jest zameldowana i mieszka na spornej nieruchomości.
Z uwagi na zakreśloną wyżej istotę sporu oraz sformułowane w skardze zarzuty, punktem wyjścia uczynić należy przepisy prawa materialnego, stanowiące podstawę ustalenia podatku od nieruchomości na 2021 r.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 - 3 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: grunty; budynki lub ich części; budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Za grunty budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - stosownie do art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. - uważa się grunty budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem, że nie zalicza się do nich: 1) budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami; 2) gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d; 3) budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania (...). Dodać trzeba, że art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. został uznany za niezgodny z art. 2 w zw. z art. 64 ust. 1 i 2 oraz art. 84 w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 13/15 (Dz.U. z 2017 r. poz. 2372) z dniem 20 grudnia 2017 r. Zgodnie z tym wyrokiem w/w przepis traci moc w zakresie, w jakim jest rozumiany w ten sposób, że wystarczającą przesłanką zakwalifikowania gruntu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jest prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną będącą jego współposiadaczem. Niezależnie od tego art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. został uznany za niezgodny z art. 64 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji RP wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 24 stycznia 2021 r., sygn. akt SK 39/19 (Dz.U. z 2021 r. poz. 401) z dniem 3 marca 2021 r. Zgodnie z tym wyrokiem wymieniony wyżej przepis traci moc w zakresie, w jakim jest rozumiany w ten sposób, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą.
Na podstawie art. 3 ust. 1, 3 i 4 u.p.o.l., podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: 1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych; 2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych; 3) użytkownikami wieczystymi gruntów; 4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie: a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Krajowym Ośrodkiem Wsparcia Rolnictwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości, b) jest bez tytułu prawnego. Jeżeli przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu samoistnym. Jeżeli zaś nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach (...).
W myśl art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.
Mając na uwadze przywołane regulacje prawne stwierdzić trzeba, że organ podatkowy - przy wymiarze podatku od nieruchomości - związany jest zawartymi w ewidencji gruntów i budynków informacjami o ich przeznaczeniu, ale także ich powierzchni i danych tych nie może korygować w toku prowadzonego postępowania podatkowego bez stosownej zmiany zapisów ewidencyjnych w odrębnym trybie. Oznacza to, że organ zobowiązany jest odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków oraz że dane ewidencyjne wskazujące położenie, granice i powierzchnię gruntów oraz rodzaj użytków gruntowych, klasy gleboznawcze należą do danych bezwzględnie wiążących organ podatkowy. Dodać trzeba, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, ze względu na moc wiążącą, dzieli się na dwie kategorie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 czerwca 2016 r., sygn. akt II FSK 502/15). Pierwszą tworzą dane bezwzględnie wiążące organ podatkowy (dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane: chodzi o dane ewidencyjne dot. położenia, granic i powierzchni gruntów, rodzaju użytków gruntowych, klas gleboznawczych, a w przypadku budynków i lokali stanowiących odrębny przedmiot własności - także dot. ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych, powierzchni użytkowej – zob. art. 20 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne). Drugą kategorię stanowią informacje o względnej mocy wiążącej, tj. takie których zgodność z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym może być przy wymiarze podatku weryfikowana przy zastosowaniu dopuszczalnych instrumentów procesowych, tj. na podstawie art. 180 § 1 w zw. z art. 194 § 3 O.p. W tym przypadku chodzi o dane dotyczące tych elementów przedmiotowych wskazanych w ustawie podatkowej, które mogą decydować o zakresie opodatkowania (w grupie tej mogą znajdować się np. dane dot. zlokalizowanych na działce gruntu budynków, które w rzeczywistości nie istnieją). Względną moc wiążącą mają też zawarte w ewidencji dane o własności nieruchomości (prawie użytkowania wieczystego), co ma znaczenie dla ustalenia podatnika podatku od nieruchomości. Należy jednak dodać, że zgodnie z rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych należy w pierwszej kolejności uwzględniać wpisy ujawnione w dziale drugim księgi wieczystej (dotyczące własności i użytkowania wieczystego), jednak zarówno księgi wieczyste, jak ewidencja gruntów i budynków, stanowią rejestr publiczny. Dlatego właśnie dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają względną moc wiążącą, z zastrzeżeniem, że wpisy dotyczące oznaczenia właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości zawarte w ewidencji nie mogą podważać domniemania prawdziwości danych zawartych w dziale drugim księgi wieczystej, obejmującym wpisy dotyczące własności i użytkowania wieczystego (art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - Dz.U. z 2019 r. poz. 2204 z późn. zm.).
Powyższe prowadzi do wniosku, że dane z ewidencji gruntów i budynków nie mogą być dla potrzeb wymiaru podatku od nieruchomości korygowane przez organ podatkowy w trybie postępowania podatkowego (chyba że są sprzeczne z wpisem do ksiąg wieczystych), gdyż organy nie mają prawa dokonywać samodzielnej klasyfikacji funkcji np. budynku. W tym zakresie powinny odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 października 2017 r., sygn. akt II FPS 1438/17).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy w pierwszej kolejności należy wskazać, że według informacji z rejestru gruntów (stan na 13 grudnia 2021 r.) przedmiotowe w tej sprawie nieruchomości użytkowane przez skarżących zlokalizowane są na działkach gruntu nr [...], nr [...] i nr [...]. Dla wszystkich tych nieruchomości prowadzona jest księga wieczysta, własność nieruchomości przysługuje Gminie B., zaś wyłączne prawo użytkowania wieczystego przysługuje T. S.. Działka gruntu [...] o powierzchni 0,0593 ha obejmuje tereny przemysłowe (oznaczone symbolem "Ba"), działka gruntu [...] o powierzchni 0,0089 ha obejmuje tereny przemysłowe (oznaczone symbolem "Ba"), zaś działka gruntu [...] o powierzchni 0,0534 ha obejmuje: tereny przemysłowe (oznaczone symbolem "Ba" – 0,0010 ha) i tereny rekreacyjno-wypoczynkowe (oznaczone symbolem "Bz" – 0.0524 ha). Łączna powierzchnia w/w działek wynosi 0,1216 ha. Na powyższych gruntach posadowione są budynki, których funkcja użytkowa, w każdym przypadku, oznaczona została jako "inne mieszkaniowe".
W tym stanie rzeczy, mając na uwadze, że dane dotyczące przeznaczenia oraz funkcji użytkowych budynku, a wynikające z ewidencji gruntów i budynków, bezwzględnie wiążą organy podatkowe, organy te nie mogły przyjąć ustaleń przeciwnych co do tych okoliczności. Znajdujące się w aktach informacje z rejestru jednoznacznie wskazują, że każdy z budynków jest budynkiem niemieszkalnym. Na marginesie dodać trzeba, że taką (niemieszkalną) funkcję budynków potwierdza protokół kontroli z 21 września 2020 r., w którym stwierdzono, że są one w całości wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej (warsztat samochodowy), a fakt ten potwierdził sam skarżący. Dodał on, że w budynkach nie ma wydzielonej części mieszkalnej, a funkcję tę pełnią pomieszczenia biurowe oraz salon sprzedaży, zaś sanitariaty rozmieszczone są na terenie budynku. Nadmienił, że stosowną decyzją w nieruchomości zameldowany jest ona sam oraz jego żona.
Analiza dowodów zebranych w aktach prowadzi do wniosku, że prawo wieczystego użytkowania gruntów (działki: [...], [...] i [...]) przysługiwało w 2021 r. wyłącznie skarżącemu, podobnie jak posadowionych na tych gruntach budynków. Taki stan rzeczy potwierdzają "informacje opisowe z rejestru gruntów", a nadto decyzje w sprawie inwestycji załączone przez skarżącego do skargi, w których wskazany jako inwestor jest wyłącznie skarżący. W tej sytuacji, mając na uwadze treść art. 3 ust. 1 u.p.o.l., to skarżący jest podatnikiem podatku od nieruchomości, co prawidłowo ustaliły i przyjęły organy. Czyni to bezzasadnymi zarzuty dotyczące pominięcia w postępowaniu jego żony. Uzupełniająco wyjaśnić trzeba, że o przymiocie strony postępowania podatkowego, w świetle art. 133 § 1 O.p., decyduje przede wszystkim interes prawny podmiotu żądającego czynności organu podatkowego, do którego odnosi się czynność organu lub którego interesu prawnego działanie organu podatkowego dotyczy. Pod pojęciem interesu prawnego należy zaś rozumieć interes zgodny z prawem i chroniony przez prawo oraz odnosić się do konkretnego stanu faktycznego. O interesie prawnym można orzec wyłącznie na podstawie analizy właściwych norm materialnoprawnych. Są to te same normy które kształtują stosunek podatkowoprawny. W tej sprawie stroną stosunku materialnoprawnego może być wyłącznie T. S., któremu przysługuje ujawnione w rejestrze wyłączne prawo do nieruchomości. Dodać można i to, że interes prawny należy odróżnić od interesu faktycznego. Posiadającą interes prawny jest każda osoba, której uprawnień lub obowiązków dotyczyć będzie bezpośrednio decyzja kończąca dane postępowanie. Jeżeli jednak decyzja taka jedynie pośrednio związana będzie z prawami i obowiązkami danego podmiotu, to co najwyżej posiada on interes faktyczny, a nie prawny. Posiadanie zaś interesu faktycznego, a nie prawnego, nie uprawnia do domagania się przyznania statusu strony w rozumieniu art. 133 O.p. w postępowaniu podatkowym.
Z powyższego rejestru gruntów wynika także, że skarżącemu przysługuje wyłączne prawo użytkowania wieczystego gruntów sklasyfikowanych jako tereny przemysłowe oraz rekreacyjno-wypoczynkowe (łączna powierzchnia 0,1216 ha), które jak ustalił organ w całości są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (są w posiadaniu przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą), a zatem stanowią przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, stosownie do art. 2 ust. 1 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Także w tym zakresie ustalenia organów są trafne. Nadmienić trzeba, że ta kwestia nie jest w sprawie sporna. Nie jest też sporna wartość budowli podlegających opodatkowaniu podana przez skarżącego, a wynosząca 20.000 zł.
Sporne jest natomiast opodatkowanie budynków, a konkretnie spór dotyczy powierzchni do opodatkowania - organ przyjął do opodatkowania 492,07 m2, podczas gdy według strony należało przyjąć powierzchnię 127,89 m2. Według strony, organ pominął fakt istnienia w nieruchomości części mieszkalnej (66,94 m2), której opodatkowanie powinno nastąpić według niższych stawek, a nadto pominął, że powierzchnie sanitarne podlegają zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 7 u.p.o.l. Organ błędnie też przyjął, jak twierdzi skarżący, do wyliczenia powierzchni do opodatkowania, powierzchnie o wysokości ponad 2,20 m, w sytuacji gdy część pomieszczeń ma niższą wysokość, np. 2,18 m.
W tym zakresie wskazać trzeba, że organ podatkowy w trakcie kontroli w budynkach, opisanej protokołem z 21 września 2020 r., przeprowadził pomiary i stwierdził, że całkowita powierzchnia użytkowa budynków wynosi 492,07 m2. Organ ustalił w trakcie w/w czynności wysokość kontrolowanych pomieszczeń wskazując, że wynosi ona powyżej 2,20 m. Dodał przy tym, że dokonując tych ustaleń kieruje się wskazaniami określonymi w art. 1a ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. Podkreślić trzeba, że do ustaleń kontroli skarżący nie wniósł żadnych zastrzeżeń ani w jej trakcie, ani po zakończeniu. Co więcej, 21 września 2020 r. skarżący złożył zaktualizowaną informację dot. nieruchomości wykazując do opodatkowania budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 492,07 m2 i wysokości powyżej 2,20 m. W tej sytuacji twierdzenia zawarte w skardze podważające ustalenia organu, nie poparte jakimikolwiek dowodami, Sąd uznał za niezasadne.
Sąd nie podzielił także stanowiska skarżących co do realizowania w nieruchomości funkcji mieszkalnej. W tym zakresie nie budzi wątpliwości Sądu, że budynki stanowiące przedmiot opodatkowania pozostają w posiadaniu podatnika, który prowadzi w nich działalność gospodarczą. Budynki te w opisanej wyżej szczegółowo ewidencji oznaczone są jako niemieszkalne. W tej sytuacji, dopóki skarżący nie dokona w przewidzianym prawem trybie zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków, organ nie będzie miał podstaw do uznania budynku lub jego części za mieszkalny. Nie zmienia tego zapatrywania twierdzenie strony dotyczące zameldowania w nieruchomości, na pobyt stały, skarżącego i jego żony. Sąd stoi na stanowisku, że dla zakwalifikowania budynku lub jego części do kategorii mieszkalnych, niezależnie od klasyfikacji w rejestrze, kluczowe znaczenie ma także kryterium zaspokajania podstawowych potrzeb mieszkaniowych (zob. przywołane wyżej wyroki Trybunału Konstytucyjnego). W tej sprawie ze stanu faktycznego wynika, że budynki i związane z nim grunty były w całości w posiadaniu przedsiębiorcy i przeznaczone na prowadzenie działalności gospodarczej. W trakcie kontroli nie stwierdzono, aby w nieruchomościach zaspokajane były potrzeby mieszkaniowe i były w ten sposób użytkowane. Bez wpływu na powyższą ocenę pozostaje fakt zameldowania osób. Zgodnie z art. 26-28 ustawy z 25 maja 2016 r. o ewidencji ludności, zameldowanie ma charakter wyłącznie rejestracyjny i nie przesądza o prawnym charakterze nieruchomości.
Podsumowując należy raz jeszcze zwrócić uwagę, że z treści art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, iż o tym czy nieruchomość podlega opodatkowaniu stawkami podatkowymi w podwyższonej wysokości decyduje sam fakt posiadania jej przez podmiot legitymujący się statusem przedsiębiorcy. Uwzględniając, że w tej sprawie nieruchomość jest faktycznie i w całości wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, brak jest podstaw do przyjęcia argumentów o jej częściowym wykorzystywaniu na cele mieszkaniowe. Nie można też pominąć, że sam skarżący wprost wskazał, zarówno w pierwotnej informacji o nieruchomościach jak i jej korekcie, że użytkuje wyłącznie budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Kontrola organu stan ten potwierdziła. Zatem zarówno w aspekcie formalnoprawnym (związanie ewidencją gruntów i budynków), jak i faktycznym (brak dowodów na mieszkaniowy charakter części budynków), budynki są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, na co trafnie wskazały organy. Z tych względów, jako bezpodstawne uznał Sąd zarzuty skargi zmierzające do opodatkowania części przedmiotowych budynków według stawek przewidzianych dla budynków mieszkalnych, tj. według stawek przewidzianych w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a u.p.o.l. Nie dopatrzył się też Sąd zasadności twierdzeń skarżącego o zwolnieniu nieruchomości z opodatkowania na podstawie art. 7 u.p.o.l., szczególnie, że nie wskazał on w tym zakresie jakichkolwiek podstaw zwolnienia.
W ocenie Sądu w badanej sprawie organy podatkowe podjęły wszelkie niezbędne czynności dla prawidłowego i obiektywnego ustalenia podstawy opodatkowania (art. 187 O.p.). Jako dowód w sprawie dopuszczono wszystko, co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia, a oceny, czy dana okoliczność została udowodniona dokonano na podstawie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego. Podjęta ocena materiału dowodowego niewątpliwie mieści się w granicach wyznaczonych przez art. 191 O.p. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawierało także dostateczne uzasadnienie faktyczne i prawne, a tym samym odpowiadało wymaganiom stawianym przez art. 210 § 1 pkt 4 i 6 O.p. Organy podatkowe nie naruszyły także pozostałych, wskazanych w skardze, przepisów prawa procesowego (przepisom mającej zastosowanie w sprawie Ordynacji podatkowej, które odpowiadają powołanym przez skarżącego przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego). Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, albowiem jest wynikiem prawidłowo przeprowadzonego procesu jego stosowania. Stan faktyczny sprawy został należycie ustalony w oparciu o wyczerpująco zebrany i rozpatrzony materiał dowodowy. Uprawnienia strony do udziału w postępowaniu zostały zachowane. Organ dokonał wyboru właściwych przepisów prawa i prawidłowo je zinterpretował. Nie popełnił również błędu na etapie subsumpcji, uznając, że ani w odniesieniu do gruntów i budowli ani do spornych budynków nie ma zastosowania przesłanka wyłączająca uznanie tych nieruchomości za w całości związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.) oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI