I SA/Gl 1202/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta J. określającą skarżącym, S. G. i J. G., miesięczną wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości stanowiącej działkę nr [...]. Nieruchomość ta była częściowo zamieszkała przez skarżących, a częściowo wynajmowana dwóm firmom (A S.A. i B sp. z o.o.). Skarżący złożyli deklaracje dotyczące części zamieszkałej, podczas gdy najemcy złożyli własne deklaracje i uiszczali opłaty za wynajmowane części. Organy administracji uznały, że właściciele nieruchomości są odpowiedzialni za całość opłaty, a umowy najmu nie przenoszą obowiązku na najemców. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy nie wyjaśniły prawidłowo stanu faktycznego i prawnego. Sąd podkreślił, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach definiuje 'właściciela' szerzej niż Kodeks cywilny, obejmując również podmioty faktycznie władające nieruchomością, takie jak najemcy. W sytuacji, gdy najemcy złożyli własne deklaracje i uiszczali opłaty, pobieranie opłaty od właścicieli za tę samą usługę było sprzeczne z zasadą sprawiedliwości społecznej. Sąd wskazał na naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 122, 187 § 1 i 191 Ordynacji podatkowej, poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, w szczególności analizy umów najmu. Sąd uznał, że organy nie wykazały, czy wszyscy współwłaściciele zostali prawidłowo wezwani do udziału w postępowaniu i czy nie doszło do naruszenia ich praw. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na rzecz skarżących.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach dotyczących odpowiedzialności za opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w przypadku nieruchomości wynajmowanych, zwłaszcza w kontekście definicji 'właściciela' i zasady sprawiedliwości społecznej.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wynajmu części nieruchomości i składania przez najemców odrębnych deklaracji. Konieczność indywidualnej analizy umów najmu i stanu faktycznego w każdej sprawie.
Zagadnienia prawne (3)
Kto ponosi odpowiedzialność za opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w sytuacji, gdy nieruchomość jest częściowo zamieszkała przez właścicieli, a częściowo wynajmowana podmiotom trzecim, które składają własne deklaracje i uiszczają opłaty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd uznał, że organy administracji nie wyjaśniły prawidłowo kręgu zobowiązanych podmiotów. Właściciele nieruchomości, którzy są również najemcami, mogą być zobowiązani do ponoszenia opłaty, ale nie można automatycznie zakładać, że właściciele odpowiadają za całość opłaty, gdy najemcy również generują odpady i uiszczają opłaty. Pobieranie opłaty od właścicieli w sytuacji, gdy została już pobrana od najemców, jest sprzeczne z zasadą sprawiedliwości społecznej.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach definiuje 'właściciela' szeroko, obejmując także podmioty faktycznie władające nieruchomością. W sytuacji, gdy najemcy składają deklaracje i płacą opłaty, organy powinny dokładnie zbadać umowy najmu i ustalić, kto faktycznie generuje odpady i kto powinien ponosić opłatę, aby uniknąć podwójnego obciążenia i naruszenia zasady sprawiedliwości społecznej.
Czy organy administracji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy w sprawie określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w szczególności analizując umowy najmu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd stwierdził naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 122, 187 § 1 i 191 Ordynacji podatkowej, poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego oraz zaniechanie analizy umów najmu w kontekście przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy nie zbadały wystarczająco umów najmu, które mogłyby wskazywać na sposób rozliczania opłat za odpady przez najemców. Brak dogłębnej analizy tych umów oraz innych dowodów uniemożliwił prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i zastosowanie przepisów prawa.
Czy odpowiedzialność za opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w przypadku współwłasności lub współposiadania nieruchomości ma charakter solidarny?
Odpowiedź sądu
Sąd uznał, że brak jest podstaw prawnych do przyjęcia solidarnej zasady odpowiedzialności 'właścicieli' w rozumieniu ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Podmioty te odpowiadają w takiej części, w jakiej generują odpady.
Uzasadnienie
Sąd argumentował, że ustawodawca, wprowadzając przepisy dotyczące opłat za gospodarowanie odpadami, nie przewidział odpowiedzialności solidarnej, w przeciwieństwie do przepisów podatkowych, gdzie taka odpowiedzialność jest wyraźnie uregulowana. W związku z tym, odpowiedzialność powinna być ustalana indywidualnie w zależności od generowania odpadów.
Przepisy (13)
Główne
u.c.p.g. art. 2 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Przez właściciela nieruchomości rozumie się także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością. Definicja ta ma szersze znaczenie niż w prawie cywilnym.
u.c.p.g. art. 2 § ust. 2a
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Jeżeli obowiązki wskazane w ustawie mogą jednocześnie dotyczyć kilku podmiotów spośród wskazanych w ust. 1 pkt 4), obowiązany do ich wykonania jest podmiot lub podmioty faktycznie władające nieruchomością. Podmioty te mogą w drodze umowy wskazać podmiot obowiązany do wykonania obowiązków.
u.c.p.g. art. 6c § ust. 1
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Gmina jest obowiązana do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy.
u.c.p.g. art. 6h
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Właściciele nieruchomości są obowiązani ponosić na rzecz gminy opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
u.c.p.g. art. 6m § ust. 1
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
u.c.p.g. art. 6o
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
W przypadku niezłożenia deklaracji lub wątpliwości co do danych, wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa w drodze decyzji wysokość opłaty.
Dz.U. 2018 poz 1454 art. 2 § ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Dz.U. 2018 poz 1454 art. 6c
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Pomocnicze
t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 800 art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 800 art. 187 § par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 800 art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu do oceny materiału dowodowego na podstawie swobodnego uznania.
t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 800 art. 210 § § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
Konstytucja RP art. 2
Zasada sprawiedliwości społecznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nie wyjaśniły prawidłowo kręgu zobowiązanych do ponoszenia opłaty za odpady w sytuacji wynajmu części nieruchomości. • Pobieranie opłaty od właścicieli, gdy najemcy już ją uiszczają, narusza zasadę sprawiedliwości społecznej. • Organy nie dokonały wystarczającej analizy umów najmu. • Naruszenie przepisów proceduralnych Ordynacji podatkowej dotyczących zbierania i oceny dowodów.
Godne uwagi sformułowania
ustawa przyznała szerszą definicję właściciela niż wynika to z prawa cywilnego • pobieranie opłaty od właściciela nieruchomości za odbiór odpadów komunalnych w sytuacji, gdy opłata ta została już pobrana od najemców danej nieruchomości, jest sprzeczne z zasadą sprawiedliwości społecznej • gmina dwa razy uzyskuje odpłatność za tę samą czynność odbioru odpadów • brak jest podstaw prawnych do wyinterpretowania z przepisów u.u.c.g. normy prawnej kształtującej odpowiedzialność 'właścicieli' na zasadzie odpowiedzialności solidarnej
Skład orzekający
Agata Ćwik-Bury
przewodniczący sprawozdawca
Paweł Kornacki
przewodniczący
Anna Tyszkiewicz-Ziętek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach dotyczących odpowiedzialności za opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w przypadku nieruchomości wynajmowanych, zwłaszcza w kontekście definicji 'właściciela' i zasady sprawiedliwości społecznej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wynajmu części nieruchomości i składania przez najemców odrębnych deklaracji. Konieczność indywidualnej analizy umów najmu i stanu faktycznego w każdej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat za wywóz śmieci w budynkach wielorodzinnych lub z częścią komercyjną, gdzie pojawiają się wątpliwości co do odpowiedzialności właścicieli i najemców. Wyjaśnia, jak sądy interpretują przepisy w takich sytuacjach.
“Kto płaci za śmieci: właściciel czy najemca? Sąd wyjaśnia zawiłości opłat za odpady.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.