I SA/Gl 1143/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi T.D. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, które utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą zwolnienia z egzekucji części świadczeń emerytalnych i renty socjalnej. Skarżący argumentował, że jego pogarszający się stan zdrowia, długotrwałe leczenie i rosnące koszty utrzymania uzasadniają zwolnienie z egzekucji, zwłaszcza że wcześniej organy kilkukrotnie wyrażały zgodę na częściowe zwolnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd podkreślił, że instytucja zwolnienia z egzekucji na podstawie art. 13 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji działa na zasadzie uznania administracyjnego. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że ważny interes zobowiązanego, choć w tym przypadku trudna sytuacja zdrowotna i materialna, nie może prowadzić do bezskuteczności egzekucji. Sąd zauważył, że wcześniejsze częściowe zwolnienia spowodowały wzrost kwoty zadłużenia z powodu naliczonych odsetek, a skarżący nie wskazał innych składników majątkowych, z których można by prowadzić skuteczną egzekucję. Sąd podkreślił również, że zgoda wierzyciela nie jest wymagana do wydania decyzji o zwolnieniu z egzekucji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 13 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwłaszcza w kontekście ważnego interesu zobowiązanego, bezskuteczności egzekucji oraz uznania administracyjnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zobowiązanego z trudną sytuacją zdrowotną i materialną, ale bez innych składników majątkowych. Uznaniowy charakter decyzji organu ogranicza możliwość kwestionowania jej przez sąd.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ważny interes zobowiązanego, w tym trudna sytuacja zdrowotna i materialna, może uzasadniać zwolnienie z egzekucji części świadczeń emerytalnych i renty socjalnej, nawet jeśli prowadzi to do zwiększenia zadłużenia z tytułu odsetek i potencjalnej bezskuteczności egzekucji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ważny interes zobowiązanego nie może prowadzić do sytuacji, w której egzekucja okaże się bezskuteczna. Ochrona ważnego interesu zobowiązanego służy zmniejszeniu uciążliwości egzekucji, ale nie może uniemożliwić jej skutecznego przeprowadzenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy prawidłowo odmówiły zwolnienia z egzekucji, ponieważ skarżący nie wykazał, że istnieją inne składniki majątkowe, z których można by prowadzić skuteczną egzekucję. Ponadto, wcześniejsze zwolnienia doprowadziły do wzrostu zadłużenia z tytułu odsetek, co podważa zasadność dalszego ograniczania egzekucji. Instytucja zwolnienia z egzekucji działa na zasadzie uznania administracyjnego i nie może prowadzić do bezskuteczności postępowania egzekucyjnego.
Czy zgoda wierzyciela jest wymagana do wydania przez organ egzekucyjny postanowienia o zwolnieniu z egzekucji określonych składników majątkowych zobowiązanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgoda wierzyciela nie jest wymagana. Organ egzekucyjny samodzielnie rozstrzyga wniosek o zwolnienie z egzekucji na zasadzie uznania administracyjnego.
Uzasadnienie
W uzasadnieniu postanowienia organu odwoławczego wskazano, że w postępowaniu w sprawie zwolnienia z egzekucji składników majątkowych zobowiązanego, dla podjęcia przez organ egzekucyjny rozstrzygnięcia nie jest wymagana zgoda wierzyciela. Organ egzekucyjny podejmuje samodzielnie rozstrzygnięcie w sprawie zwolnienia, zarówno pozytywne jak i negatywne, na zasadzie uznania administracyjnego.
Przepisy (4)
Główne
u.p.e.a. art. 13 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny może, na wniosek zobowiązanego i ze względu na jego ważny interes, zwolnić na czas oznaczony lub nieoznaczony, z egzekucji w całości lub części określone składniki majątkowe zobowiązanego. Ubiegając się o zwolnienie, zobowiązany musi wykazać posiadanie ważnego interesu w zwolnieniu określonych składników majątkowych spod egzekucji, a ponadto wykazać, że możliwe jest prowadzenie egzekucji i uzyskanie egzekwowanych należności z innych jego składników majątkowych. Pojęcie ważnego interesu zobowiązanego należy rozumieć jako obiektywne uwarunkowania, rozpatrywane w kontekście okoliczności faktycznych konkretnej sprawy. Uwzględnienie wniosku o zwolnienie z egzekucji nie może prowadzić do bezskuteczności egzekucji. Instytucja działa na zasadzie uznania administracyjnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 7 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie.
u.p.e.a. art. 7 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego (zasada celowości).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ważny interes zobowiązanego nie może prowadzić do bezskuteczności egzekucji. • Zobowiązany nie wykazał istnienia innych składników majątkowych, z których można by prowadzić skuteczną egzekucję. • Wcześniejsze częściowe zwolnienia z egzekucji doprowadziły do wzrostu zadłużenia z tytułu odsetek. • Instytucja zwolnienia z egzekucji działa na zasadzie uznania administracyjnego, a jej uwzględnienie nie jest obligatoryjne.
Odrzucone argumenty
Pogarszający się stan zdrowia i trudna sytuacja materialna skarżącego uzasadniają zwolnienie z egzekucji części świadczeń emerytalnych i renty socjalnej.
Godne uwagi sformułowania
ochrona, jaką ustawodawca przewidział w art. 13 u.p.e.a. nie może prowadzić do stanu, w którym egzekucja okaże się bezskuteczna • przez ważny interes zobowiązanego należy rozumieć taki interes, który przeważa nad podstawowym celem prowadzenia postępowania egzekucyjnego, jakim jest doprowadzenie do wykonania egzekwowanego obowiązku • O jego istnieniu nie decyduje subiektywne przekonanie zobowiązanego, lecz zobiektywizowane kryteria • Instytucja zwolnienia z egzekucji określonego składnika majątkowego zobowiązanego służy wyłącznie zmniejszeniu uciążliwości prowadzonej egzekucji, a ochrona ważnego interesu zobowiązanego nie może doprowadzić do sytuacji, w której niemożliwe będzie przeprowadzenie skutecznej egzekucji administracyjnej • w postępowaniu w sprawie zwolnienia z egzekucji składników majątkowych zobowiązanego, dla podjęcia przez organ egzekucyjny rozstrzygnięcia nie jest wymagana zgoda wierzyciela
Skład orzekający
Bożena Pindel
przewodniczący
Katarzyna Stuła-Marcela
sprawozdawca
Piotr Pyszny
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 13 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwłaszcza w kontekście ważnego interesu zobowiązanego, bezskuteczności egzekucji oraz uznania administracyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zobowiązanego z trudną sytuacją zdrowotną i materialną, ale bez innych składników majątkowych. Uznaniowy charakter decyzji organu ogranicza możliwość kwestionowania jej przez sąd.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje konflikt między potrzebą ochrony zobowiązanego w trudnej sytuacji życiowej a koniecznością zapewnienia skuteczności egzekucji administracyjnej. Jest to typowy, ale ważny problem prawny.
“Czy choroba i bieda chronią przed długami? Sąd wyjaśnia granice zwolnienia z egzekucji.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.