I SA/Gl 1050/23

I SA/Gl 1050/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-12-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Eugeniusz Christ /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Prawo miejscowe
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1170
art. 5, art. 20 ust. 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ (spr.), Sędziowie: Asesor WSA Piotr Pyszny, Sędzia WSA Monika Krywow, Protokolant Specjalista Magdalena Kurpis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi G. K. na uchwałę Rady Miasta Chorzów z dnia 28 października 2021 r. nr XLI/687/2021 w przedmiocie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości obowiązujących na terenie Miasta Chorzów oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi pana G. K. (dalej: "skarżący") była uchwała Rady Miasta Chorzów nr XLI/687/2021 z dnia 28 października 2021 r. – w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości obowiązujących na terenie Miasta Chorzów.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
Pismem z dnia 23 sierpnia 2023 r. skarżący wniósł skargę na opisaną powyżej uchwałę Rady Miasta Chorzów, formułując zarzut wydania uchwały poza granicami ustawowej legitymacji i wprowadzenia stawek podatku nieznanych ustawie z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. 2019. 1170 ze zm.), dalej u.p.o.l. lub ustawa podatkowa. Skarżący zakwestionował wysokość rocznej stawki podatku od nieruchomości:
- w stosunku do gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków w wysokości 1,03 zł/m2 powierzchni jest sprzeczna z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l., gdyż w myśl tego przepisu wysokość stawek podatku od nieruchomości od wskazanych gruntów nie może przekroczyć rocznie 0,62 zł/m2 powierzchni,
- w stosunku do gruntów pozostałych, w tym zajętych na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego, tj. kwoty 0,54 zł/m2 powierzchni, podczas gdy z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c) u.p.o.l. stawka ta wynosi 0,30 zł/m2 powierzchni,
- w stosunku do budynków lub ich części mieszkalnych, tj. kwoty 0,89 zł/m2 powierzchni, podczas gdy z treści art. 5 ust. 2 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. stawka podatku od nieruchomości nie może przekroczyć 0,51 zł/m2 powierzchni,
- w stosunku do budynków lub ich części pozostałych, w tym zajętych na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego, tj. kwoty 8,68 zł/m2 powierzchni, podczas gdy z treści art. 5 ust. 2 pkt 1 lit. e) u.p.o.l. stawka podatku od nieruchomości nie może przekroczyć 5,78 zł/m2 powierzchni.
Skarżący stwierdził, że Rada Miasta Chorzów nie dopełniła obowiązku i nie uchwaliła niemianowanej, względnej, dowolnej wysokości stawki podatku od nieruchomości, której wzór skarżący przedstawił. Wskazał, że ustawodawca zakazał Radzie Miasta Chorzów uchwalać mianowane, dowolne wysokości stawki podatku od nieruchomości innej niż zgodne z jego wzorem i przyjętymi danymi.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta Chorzów wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że zaskarżona uchwała została wydana w oparciu o przepis art. 5 u.p.o.l. w brzmieniu obowiązującym w dacie podejmowania uchwały (t.j. Dz. U. 2022. 1452 ze zm.). Wskazał, że minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczpospolitej Polskiej "Monitor Polski", górne granice stawek kwotowych na każdy rok podatkowy z uwzględnieniem zasady określonej w art. 20 ust. 1 u.p.o.l., zaokrąglając je w górę do pełnych groszy. Wskaźnik cen, o których mowa powyżej, ustala się na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego ogłoszonego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" w terminie 20 dni po upływie pierwszego półrocza. Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej Obwieszczeniem z dnia 22 lipca 2021 r. (M.P. 2021. poz. 724) ogłosił górne granice stawek kwotowych podatków, o których mowa w art. 5 u.p.o.l., na rok 2022 w następującej wysokości:
1) art. 5 ust. 1 (dot. ustawy o podatkach i opłatach lokalnych):
a) pkt 1:
- lit. a – 1,03 zł,
- lit. b – 5,17 zł,
- lit. c – 0,54 zł,
- lit. d – 3,40 zł,
b) pkt 2:
- lit. a – 0,89 zł,
- lit. b – 25,74 zł,
- lit. c – 12,04 zł,
- lit. d – 5,25 zł,
- lit. e – 8,68 zł.
Zdaniem organu powyższe granice zostały uwzględnione w zaskarżonej uchwale, stąd też została ona podjęta w zgodzie z art. 5 u.p.o.l. oraz w granicach zakreślonych przez Obwieszczenie Ministra Finansów. Zaskarżona uchwała odpowiada zatem prawu, została zbadana pod kątem legalności przez organ nadzoru i wydana zgodnie z delegacją ustawową.
W pismach złożonych na rozprawie skarżący rozszerzył argumentację skargi oraz posłużył się wykresami mającymi uzasadnić jego twierdzenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Przedmiotowa skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy zauważyć, że przedmiotowa sprawa była już przedmiotem orzekania tut. Sądu, który wyrokiem z dnia 8 listopada 2023 r. sygn. akt I SA/Gl 1135/23 oddalił skargę skarżącego na uchwałę Rady Miasta Chorzów z dnia 27 października 2022 r. w przedmiocie określenia wysokości stawek w podatku od nieruchomości obowiązujących na terenie miasta Chorzów. Wyrok ten nie jest prawomocny jednakże z uwagi na tożsamość skargi i podniesionych w niej argumentów Sąd orzekający podkreślając poglądy zawarte we wskazanym wyroku przedstawi je jako własne w dalszej części uzasadnienia.
Kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia czy stawki podatku od nieruchomości określone w § 1 pkt 1 lit. a) oraz c), a także pkt 2 lit. a) i e) uchwały Nr XLI/687/2021 Rady Miasta Chorzów z dnia 28 października 2021 r. są zgodne z przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz Obwieszczeniem Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 22 lipca 2021 r. (M.P.
2021 r. poz. 724).
W pierwszej kolejności należy odnieść się do problematyki dopuszczalności rozpoznawanej skargi. Jej przedmiotem jest uchwała organu gminy. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. 2023. 40 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Pojęcie interesu prawnego nie jest zdefiniowane normatywnie. W doktrynie i orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że interes prawny ma zawsze wynikać z normy prawnej. Co do zasady ma to być norma prawa materialnego. Interes prawny musi mieć charakter indywidualny (tzn. dotyczący konkretnej osoby), osobisty (tj. własny i zindywidualizowany), realny oraz dotyczyć wprost i bezpośrednio podmiotu kwestionującego dany akt. Bezpośredniość interesu prawnego polega na bezpośredniości związku między sytuacją danego podmiotu, a normą prawa materialnego, z której wywodzony jest jego interes prawny, natomiast jego realność oznacza, że nie może to być tylko interes przewidywalny w przyszłości, hipotetyczny, ale ma być to interes już rzeczywiście istniejący (por. D. Dąbek [w:] Ustawa o samorządzie gminnym, red. P. Chmielnicki, Warszawa 2022, art. 101). Istotnym jest, że to właśnie na skarżącym ciąży powinność wykazania, że kwestionowana uchwała, naruszając prawo, jednocześnie rodzi negatywne skutki dla jej sfery prawnomaterialnej (wynikające z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego), pozbawia ją pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 2 lipca 2019 r. sygn. akt II SA/Łd 1023/18, LEX nr 2697810). Stwierdzenie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia stanowi zatem konsekwencję wykazania, że kwestionowany akt ma wpływ na sytuację materialnoprawną skarżącego, a więc przyczynia się w sposób bezpośredni do modyfikacji jego praw i obowiązków poprzez ich powstanie, zmianę lub unicestwienie.
Sąd uznał, że kwestionowana uchwała wpływa na sytuację materialnoprawną skarżącego. Na jej podstawie określone jest bowiem jego zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości. Skarżący podniósł, że jest właścicielem nieruchomości położonej w C. i płaci z tego tytułu podatek. Dodał, że przez tut. Sądem toczą się postępowania, w których zaskarżył wydane wobec niego decyzje wymiarowe dotyczące podatku od nieruchomości. Stąd też jego interes prawny jest aktualny i osobisty.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności w ocenie Sądu skarżący posiada interes prawny w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały.
Przechodząc do oceny zgodności z prawem zaskarżonych punktów uchwały należy wskazać, że podstawę jej podjęcia stanowi art. 5 ust. 1 oraz art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. 2019. 1170 ze zm. w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania kwestionowanej uchwały, dalej: u.p.o.l.).
Zgodnie z tym ostatnim przepisem górne granice stawek kwotowych określone w art. 5 ust. 1, art. 10 ust. 1 i art. 19 pkt 1 obowiązujące w danym roku podatkowym ulegają corocznie zmianie na następny rok podatkowy w stopniu odpowiadającym wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych w okresie pierwszego półrocza roku, w którym stawki ulegają zmianie, w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego. Minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczpospolitej Polskiej "Monitor Polski", górne granice stawek kwotowych na każdy rok podatkowy z uwzględnieniem zasady określonej w ust. 1, zaokrąglając je w górę do pełnych groszy (ust. 2 omawianego przepisu). Na mocy Obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 22 lipca 2021 r. (M.P.2021 r. poz. 724) ustalone zostały górne granice stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych na rok 2022 w następujący sposób:
w art. 5 ust. 1 u.p.o.l.:
a) pkt 1:
- lit. a – 1,03 zł (...),
- lit. c – 0,54 zł,
b) pkt 2:
- lit. a – 0,89 zł (...),
- lit. e – 8,68 zł.
W zaskarżonej uchwale Rada Miasta Chorzów określa wysokość stawek w podatku od nieruchomości obowiązujących na terenie Miasta Chorzów. W § 4 uchwały wskazano, że wchodzi ona w życie z dniem 1 stycznia 2022 r. Z tego względu przy ustalaniu wysokości stawek podatku od nieruchomości na terenie Miasta Chorzów organ był zobowiązany uwzględnić granice stawek kwotowych określone w Obwieszczeniu Ministra Finansów z dnia 28 lipca 2021 r. oraz treść art. 5 ust. 1 u.p.o.l. (w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania kwestionowanej uchwały). Analizując treść tych przepisów oraz rocznych stawek określonych w zaskarżonej uchwale, Sąd uznał, że są one zgodne. Rada Miasta Chorzów ustaliła bowiem wysokość stawek podatku od nieruchomości na 2022 rok, w oparciu o najwyższe dopuszczalne stawki kwotowe podatków i opłat lokalnych na rok 2022 ogłoszone w Obwieszczeniu Ministra Finansów z dnia 22 lipca 2021 r. Tak więc w odniesieniu do gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej górna granica stawki podatku od nieruchomości wynosi 1,03 zł/m2, a Rada Miasta Chorzów ustanowiła stawkę w wysokości 1,03 zł/m2 (§ 1 pkt 1 lit. a uchwały).
W stosunku do pozostałych gruntów najwyższa dopuszczalna stawka to 0,54 zł/m2, a stawka wprowadzona zaskarżoną uchwałą to 0,54 zł/m2 (§ 1 pkt 1 lit. c). Kolejno, jeśli chodzi o budynki lub ich części mieszkalne maksymalną dopuszczalną stawkę podatku od nieruchomości stanowi kwota 0,89 zł/m2, a stawka wprowadzona w kwestionowanej przez skarżącego uchwale wynosi 0,89 zł/m2 powierzchni (§ 1 pkt 2 lit. a). Dopuszczalna stawka w stosunku do pozostałych budynków wynosi 8,68 zł/m2, podczas gdy w uchwale Rady Miasta Chorzów wprowadzona stawka to 8,68 zł/m2 powierzchni użytkowej (§ 1 pkt 2 lit. e). Stąd też Sąd uznał, że opisane wyżej stawki ustalone w zaskarżonej uchwale są zgodne z przepisami prawa.
Przechodząc w tym miejscu do zarzutów sformułowanych w skardze należy wyjaśnić, że błędny jest wywód skarżącego, zgodnie z którym Rada Miasta Chorzów wprowadziła nieistniejące stawki podatku od nieruchomości. Skarżący podał jakie jego zdaniem powinny być prawidłowe stawki podatku od nieruchomości co do poszczególnych przedmiotów opodatkowania wymieniając konkretne kwoty stawek. Dla ich wyliczenia posłużył się stosowanymi przez siebie wzorami posiłkując się pojęciami niemianowana, względna, dowolna wysokość stawki podatku od nieruchomości i stwierdzając, że bez jej uchwalenia, nie istnieje dowolna wysokość podatku od nieruchomości. Podobnie w złożonych na rozprawie pismach skarżący powołał kolejne wzory i grafikę w postaci wykresów mających uzasadnić jego stanowisko co do nielegalności przedmiotowych stawek.
Sąd zauważa, że wskazane przez skarżącego stawki i sposób ich obliczenia nie znajdują jakiegokolwiek uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa i stanowią wyłącznie proponowaną przez niego podstawę do wyliczenia stawek. Tymczasem, biorąc pod uwagę treść art. 20 ust. 1 u.p.o.l. organ był uprawniony do zmiany tych stawek i podniesienia ich do wysokości określonej w Obwieszczeniu Ministra Finansów z dnia 22 lipca 2021 r., w którym ustalono górne granice stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych na 2022 r. i nie był uprawniony do zastosowania przesłanek ustalenia stawek proponowanych przez skarżącego. Jednocześnie Sąd podkreśla, że przedmiotem sprawy nie była ocena przedstawionego przez skarżącego, jego zdaniem prawidłowego, sposobu wyliczenia stawek podatku według opisanego przez niego wzoru i zasadności takiego sposobu ustalenia stawek. Ocena ta pozostaje poza zakresem rozstrzygnięcia, gdy w sprawie Sąd badał wyłącznie zgodność z prawem przedmiotowej uchwały w granicach zaskarżonych przez skarżącego.
Z opisanych wyżej względów zarzuty skargi dotyczące zastosowania przez organ stawek podatku od nieruchomości niemających poparcia w przepisach nie mogły zostać uwzględnione.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2023. 1634) orzekł jak w sentencji wyroku.