I SA/GD 937/24

I SA/Gd 937/24 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2025-02-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-11-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alicja Stępień
Sławomir Kozik /sprawozdawca/
Zbigniew Romała /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 361
art. 86 ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik /spr./, Sędzia NSA Alicja Stępień, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Szczepkowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 lutego 2025 r. sprawy ze skargi P. W. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 października 2024 r., nr 0112-KDIL1-3.4012.352.2024.2.AKR w zakresie podatku od towarów i usług oddala skargę
Uzasadnienie
19 czerwca 2024 r. do Krajowej Informacji Skarbowej wpłynął wniosek P. W. (dalej: Wnioskodawca lub Skarżący) o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktury zakupu wody toaletowej kupionej na wyposażenie toalet służbowych mieszczących się w biurze. Wniosek uzupełniono w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 29 sierpnia 2024 r..
We wniosku zawarto następujący opis stanu faktycznego. Wnioskodawca prowadzi od 1 kwietnia 2007 r. jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą W., jest również zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT, w tym zarejestrowanym dla transakcji wewnątrzwspólnotowych.
Podatnik współdziała w ramach grupy podmiotów z siedziba w Polsce i Niemczech pod wspólną marką W1. Zgodnie z przyjętym modelem biznesowym wszystkie podmioty działające pod marką W1 są to firmy niezależne od siebie, niekonkurujące bezpośrednio, charakteryzujące się różnymi formami własności i strukturami. Ideą działań pod wspólną marką W1 jest wykorzystywanie sytuacji rynkowej na rynku niemieckim i pozostałych krajach europejskich do powiększenia sprzedaży.
Podmioty w ramach działania pod jedną marką oparły swoją współpracę na zasadzie - duży może więcej. Strategia współpracy wykorzystuje siłę przetargową i efekt skali. Podmioty z grupy mogą zaproponować lepszą cenę lub udzielić rabatu. Mogą również oferować wspólne usługi skierowane do większych odbiorców, co jest bardziej funkcjonalne oraz korzystniejsze w toku negocjacji. Przyjęty model biznesowy pozwolił na zdobycie rynku niemieckiego. W ten sposób Podmioty z Polski stały się wykonawcami dużych kontraktów na rynku niemieckim i szwajcarskim. W ramach wszystkich podmiotów działających pod marką W1 w 2023 r. łączny przychód wyniósł około 100 mln zł.
Głównymi kontrahentami biznesowymi są firmy zagraniczne, a przedstawiciele tych firm przyjeżdżają do Polski na spotkania i rozmowy handlowe, które są prowadzone w biurze w Warszawie lub w Pruszczu Gdańskim. Obecnie ze względu na zmieniające się realia prowadzenia działalności gospodarczej, przyjęte w tym zakresie dobre praktyki i obyczaje, które funkcjonują w krajach zachodnich powodują, że odpowiedni wystrój biura, pokoju gościnnego lub toalety jest normą, czymś, czego oczekują kontrahenci. Przedstawiciele kontrahentów zagranicznych firm, z którymi są prowadzone rozmowy handlowe w zakresie kontraktów opiewających na wielomilionowe kwoty, oczekują pewnych standardów.
W związku z prowadzoną działalnością gospodarczą Wnioskodawca nabywa od firm zewnętrznych - czynnych podatników VAT, na podstawie faktur VAT - z wykazaną kwotą podatku VAT, towary wykorzystywane w bieżącym funkcjonowaniu Spółki, w tym dokonuje zakupu kwiatów, obrazów czy plakatów z motywującymi hasłami przeznaczonych do wystroju wnętrz recepcji, sekretariatu i innych pomieszczeń, w których odbywają się spotkania biznesowe, przyjmowani są goście i kontrahenci. Do łazienek zostały kupione między innymi ręczniki z logo W.
Podatnik nabył od firmy L. Sp. z o.o. 29 stycznia 2024 r. sześć opakowań wody toaletowej na podstawie faktury VAT nr [...] na kwotę łączną netto 7.967,46 zł, podatek VAT 1.832,54 zł, które zostały opatrzone logo W.i zostały przeznaczone na wyposażenie toalet przeznaczonych dla gości i kontrahentów znajdujących się w biurze w siedzibie głównej w Pruszczu Gdańskim, w biurze w Warszawie oraz w toalecie w pokoju gościnnym przeznaczonym kontrahentom.
Zdaniem Wnioskodawcy, elementem dbałości o jego interesy i budowy jego wizerunku jest również zapewnienie wyposażenia toalet służbowych w wodę toaletową, to nic innego, jak działania dla zapewnienia wygody i komfortu, mające na celu zaprezentowanie Wnioskodawcy jako poważnego partnera. Takie wydatki niewątpliwie są związane pośrednio z funkcjonowaniem przedsiębiorstwa jako całości oraz w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.
W odpowiedzi na pytania zawarte w wezwaniu Wnioskodawca wskazał, że w ramach prowadzonej działalności wykonuje wyłącznie czynności opodatkowane podatkiem VAT. Poniesiony wydatek na zakup wody toaletowej w sposób pośredni miał wpływ przy negocjacjach umów oraz stworzeniu korzystnych warunków ich zawarcia, między innymi poprzez odpowiednie wyposażenie biura, w tym zakup na wyposażenie toalet służbowych mieszczących się w biurze, odpowiedniej wody toaletowej co w konsekwencji doprowadziło do uzyskania obrotu opodatkowanego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, o czym świadczą poniższe dane: tylko w 2024 r. w ramach przyjętego modelu biznesowego zostało podpisanych 61 nowych kontraktów na łączną kwotę ponad 64 mln. zł, łączna liczba aktywnych zleceń będących w realizacji w 2024 r., w tym nowe, wynosi 115 szt., przychód podmiotów działających w przyjętym modelu biznesowym za 2023 r. łącznie wyniósł ponad 100 mln. zł, Wnioskodawca odnotował wzrost przychodów rok do roku o 10 %.
Odnośnie związku przyczynowo-skutkowego poniesionych wydatków na zakup wody toaletowej z powstaniem przychodów lub zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła przychodów Wnioskodawca wskazał, że w sposób pośredni wpłynął na pozyskanie nowych zleceń w 2024 r., w trakcie rozmów i negocjacji znaczenie miały nawet najdrobniejsze szczegóły i gesty, między innymi z uwagi na oczekiwania i standardy zagranicznych kontrahentów:
- przedstawiciele zleceniodawców przyjeżdżający, między innymi do siedziby firmy Wnioskodawcy na audyty i negocjacje warunków kontraktu, zwracali uwagę na najdrobniejsze gesty, i to od ich oceny zależało, że uznali go jako przedsiębiorcę świadczącego usługi o najwyższej jakości, dbającego o odpowiednie standardy i wizerunek europejskiego podmiotu gospodarczego,
- w trakcie tych spotkań, wszystkie podmioty działające pod wspólną marką, zostały poddane audytom w siedzibie,
- ponadto przedstawiciele zleceniodawców oceniali też, czy Wnioskodawca dysponuje odpowiednim certyfikowanym sprzętem.
W odpowiedzi na pytanie, czy zakupiona woda toaletowa przełoży się na wzrost konkurencyjności firmy na rynku i w jaki sposób Wnioskodawca wskazał ,że prowadzi działalność gospodarczą od ponad 15 lat, gdzie blisko 100% pozyskanych kontraktów pochodzi od zagranicznych kontrahentów. To zdobywając pierwsze kontrakty zagraniczne można było zauważyć, że przedstawiciele zagranicznych firm bardzo dużą wagę przywiązują nie tylko do ceny ale również do tego jakim jesteś przedsiębiorcą. Odpowiedni wystrój biura, sali konferencyjnej, toalet służbowych i pokoi gościnnych, jest bowiem dla nich standardem, powszechnie przyjętym zwyczajem, dbaniem o estetyczny wygląd otoczenia. Powyższe działanie nie tylko wpłynęło pośrednio na wzrost konkurencyjności Podatnika, ale również wpłynęło na stworzenie odpowiednich warunków do prowadzenia rozmów z kontrahentami oraz podpisywanie umów.
Ustosunkowując się do pytania w jaki sposób zakup wody toaletowej ma wpływ na nakłonienie kontrahentów do nabywania od usług od Wnioskodawcy, wskazał on, że dla prowadzenia zakończonego sukcesem biznesu w skali międzynarodowej nie wystarczy sama znajomość języków obcych oraz ekonomicznych i prawnych reguł z nim związanych. Duże znaczenie ma także znajomość istniejących w kraju partnera biznesowego zwyczajów i sposobów zachowania się towarzyszących kontaktom biznesowym. Zachodni przedstawiciele biznesu zwracają uwagę również na sposób umawiania spotkań, powitanie i tytułowanie, przyjęcia oficjalne i towarzyskie, ubiór, rozmowy i zachowania negocjacyjne, gestykulację i zachowania publiczne, wręczanie i przyjmowanie upominków, zapewnienie noclegu, czy też możliwość odświeżenia się podczas przerwy w rozmowach. Zdaniem Wnioskodawcy nie ulega żadnej wątpliwości, że poniesiony wydatek wpłynął na bardzo wysoką ocenę wiarygodności jako przedsiębiorcy, co pozwoliło na nawiązanie współpracy z nowymi kontrahentami.
Odpowiadając na pytania w jaki sposób zakupiona woda toaletowa wpływa na wizerunek firmy, na sposób postrzegania firmy przez kontrahentów, w tym potencjalnych kontrahentów Wnioskodawca wskazał, że: wychodząc naprzeciw oczekiwaniom europejskich kontrahentów aby rozmowy biznesowe prowadzone w Polsce nie odbiegały od standardów przyjętych w zachodnich firmach, wyposażył toalety służbowe mieszczące się w biurze, w wodę toaletową udokumentowaną ww. fakturą, co niewątpliwie przełożyło się na wyższą ocenę przez kontrahentów wizerunku Wnioskodawcy, nakłonienie kontrahentów do szerszej współpracy oraz wzrostu konkurencyjności na rynku, doprowadzając pośrednio do wzrostu liczby podpisanych kontraktów w 2024 r.
W związku z powyższym opisem Wnioskodawca zadał pytanie, czy w okolicznościach przedstawionych w opisie stanu faktycznego, Wnioskodawca postąpił prawidłowo i obniżył kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktury zakupu wody toaletowej udokumentowanej fakturą VAT nr [...] z 29 stycznia 2024 r. kupionej na wyposażenie toalet służbowych mieszczących się w biurze?
Uzasadniając własne stanowisko w sprawie Wnioskodawca wskazał, że przysługuje mu prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego wynikającego z faktury dokumentującej zakup wody toaletowej na wyposażenie toalet służbowych.
Powołując się na treść art. 86 ust. 1 i art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej: "u.p.t.u." wskazując, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Związek ten może mieć charakter bezpośredni lub pośredni.
Zdaniem Wnioskodawcy, zakup wody toaletowej na wyposażenie łazienek służbowych zaopatrzonych w logo Wnioskodawcy przeznaczonych dla gości mieszczących się biurze pozwala na zapewnienie odpowiedniego wyglądu biura, stworzenie warunków sprzyjających rozwijaniu kontaktów biznesowych, czy też sprzyja rozwijaniu współpracy, budowaniu wizerunku jako dobrego partnera biznesowego oraz zwiększa lojalność kontrahentów, co przekłada się na możliwość trwałego uzyskiwania przychodów ze sprzedaży usług.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: Dyrektor KIS) 3 października 2024 r. wydał interpretację indywidualną, w której stwierdził, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku jest nieprawidłowe.
Organ wskazał, że warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Przedstawiona zasada wyklucza możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Formułując w art. 86 ust. 1 u.p.t.u. warunek związku ze sprzedażą opodatkowaną ustawodawca nie uzależnia prawa do odliczenia od związku zakupu z obecnie wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Dla prawa do odliczenia podatku naliczonego wystarczającym jest, że z okoliczności towarzyszących nabyciu towarów lub usług, przy uwzględnieniu rodzaju prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej, wynika, że zakupy te dokonane są w celu ich wykorzystania w ramach jego działalności opodatkowanej.
Przy tym ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 u.p.t.u. oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 u.p.t.u.. Ten ostatni przepis określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Biorąc pod uwagę, że prawo do odliczenia powinno być realizowane natychmiast po powstaniu podatku naliczonego, decydujące znaczenie dla oceny istnienia prawa do odliczenia będzie miał zamierzony (deklarowany) związek podatku naliczonego z czynnościami opodatkowanymi. Związek ten może mieć charakter bezpośredni lub pośredni.
Powyższe regulacje oznaczają, że aby stwierdzić, czy podatnikowi podatku od towarów i usług przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, należy zbadać wyłącznie związek ponoszonych wydatków z wykonywanymi przez podatnika czynnościami opodatkowanymi, przy czym związek ten musi mieć charakter niewątpliwy, lecz niekoniecznie bezpośredni. Podatnik musi jednak wykazać związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Istnienie związku między nabywanymi towarami i usługami a transakcjami opodatkowanymi podatnika jest traktowane jako niezbędny wymóg powstania prawa do odliczenia podatku również w Dyrektywie 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11.12.2006 str. 1 ze zm.). Stanowisko powyższe znajduje również potwierdzenie w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
W odniesieniu do wydatków związanych z zakupem wody toaletowej przeanalizować należało, czy istnieje pomiędzy tymi wydatkami a opodatkowaną działalnością gospodarczą firmy Wnioskodawcy bezpośredni lub pośredni (tj. wpływający na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości i przyczyniający się do generowania przez jego firmę obrotów) związek uprawniający podatnika do odliczenia podatku naliczonego.
W ocenie Dyrektora KIS mimo, iż woda toaletowa firmy L. Sp. z o.o. - jak wynika z opisu sprawy - ma pośredni związek z prowadzoną działalnością opodatkowaną, to jednak taki związek nie jest wystarczający, by przyznać Wnioskodawcy prawo do odliczenia podatku naliczonego. Związek pomiędzy poniesionym wydatkiem na zakup ww. wody toaletowej jest zbyt nikły, aby można było mówić o faktycznym wpływie tych czynników na działalność opodatkowaną. Nie sposób z faktu zakupu ww. wody toaletowej na wyposażenie toalet służbowych wyprowadzić wniosku o wzroście sprzedaży opodatkowanej. Nie ma pewności, że wydatek poniesiony na zakup tej wody toaletowej przełożył się na zawarcie korzystnych umów z kontrahentami, co z kolei doprowadziło do zwiększenia obrotu w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Związek przyczynowo-skutkowy - na jaki powołuje się Wnioskodawca we wniosku - jest odległy i niepewny, aby móc określić go jako pośrednio związany z działalnością gospodarczą. Powiązanie wyposażenia toalet służbowych mieszczących się w biurze w wodę toaletową firmy L. Sp. z o.o. z wyższą oceną przez kontrahentów wizerunku Wnioskodawcy, a co za tym idzie z nakłonieniem kontrahentów do szerszej współpracy oraz wzrostem konkurencyjności na rynku i doprowadzeniem pośrednio do wzrostu liczby podpisanych kontraktów w 2024 r., jest zbyt daleko idące i niedające się zracjonalizować.
W ocenie Dyrektora KIS o ile odpowiedni wizerunek firmy Wnioskodawcy może być wymagany w danej branży, to nie ma on decydującego/istotnego znaczenia dla osiągnięcia obrotu opodatkowanego podatkiem VAT.
Zatem w odniesieniu do wydatków związanych z zakupem przedmiotowej wody toaletowej Wnioskodawca nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego, gdyż wskazany przez niego związek z czynnościami opodatkowanymi jest niewystarczający. Wnioskodawca nie wykazał racjonalnego związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy tym wydatkiem a prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Wnioskodawca odwołał się jedynie do uznania przez kontrahentów Wnioskodawcy za przedsiębiorcę świadczącego usługi o najwyższej jakości, dbającego o odpowiednie standardy i wizerunek europejskiego podmiotu gospodarczego, dysponującego odpowiednim certyfikowanym sprzętem, co niekoniecznie może mieć wpływ na zwiększenie sprzedaży czy zawarcie nowych umów z kontrahentami. Zatem stanowisko Wnioskodawcy jest nieprawidłowe.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Skarżący zaskarżył ww. interpretację indywidualną zarzucając jej:
1) błędną wykładnię przepisów prawa materialnego art. 86 ust. 1 u.p.t.u., polegającą na błędnym przyjęciu, że przy ocenie prawa Skarżącego do odliczenia podatku mimo, iż przedmiotowa woda toaletowa ma pośredni związek z prowadzoną działalnością opodatkowaną, to taki związek jest niewystarczający, by przyznać prawo do odliczenia podatku naliczonego - podczas gdy zgodnie z literalnym brzmieniem i prawidłową wykładnią tego przepisu, jedynym warunkiem skorzystania z odliczenia podatku od towarów i usług jest tylko i wyłącznie wykorzystanie towarów lub usług do wykonywania czynności opodatkowanych, a co za tym idzie istnienie każdego związku pomiędzy wydatkiem a działalnością opodatkowaną jest wystarczające do ustalenia prawa do odliczenia podatku, co powinno skutkować uznaniem przez Dyrektor KIS, że Skarżącemu przysługuje prawo do odliczenia podatku od towarów i usług od wydatków będących przedmiotem interpretacji;
2) niewłaściwą ocenę, co do zastosowania przepisu prawa materialnego, tj. przepisu art. 86 ust. 1 u.p.t.u., polegającą na odmowie zastosowania tego przepisu do stanu faktycznego zawartego we wniosku Skarżącego o wydanie interpretacji indywidualnej i w nawiązaniu do zadanego we wniosku pytania - albowiem wydatki na zakupu wody toaletowej na wyposażenie toalet służbowych przez Skarżącego zostały poniesione wyłącznie w celu prowadzenia działalności i dokonywania przez niego czynności opodatkowanych, zaś próba poszukiwania przez organ potwierdzenia w informacji, że nie ma pewności, że wydatek poniesiony na zakup ww. wody toaletowej przełożył się na zawarcie korzystnych umów z kontrahentami, co z kolei doprowadzi do zwiększenia obrotu w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, jest błędem konfirmacji - co za tym idzie, prawidłowe zastosowanie przepisu art. 86 ust. 1 u.p.t.u. powinno prowadzić do konkluzji, że w przedstawionym stanie faktycznym Skarżący ma prawo do odliczenia podatku VAT od wydatków będących przedmiotem wniosku.
W związku z wyżej postawionymi zarzutami Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi ją wydającemu oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor KIS podtrzymał stanowisko zawarte wy wydanej interpretacji indywidualnej i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Sporne w sprawie jest, czy Skarżącemu przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktury VAT dotyczącej zakupu wody toaletowej, kupionej na wyposażenie toalet służbowych.
W myśl art. 86 ust. 1 u.p.t.u. w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z zastrzeżeniami niemającymi zastosowania w tej sprawie.
Z regulacji u.p.t.u. wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług, a towary i usługi, przy nabyciu których podatek został naliczony, są lub będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Zatem warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Jednocześnie przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.
Związek dokonywanych zakupów z działalnością podatnika może mieć charakter bezpośredni lub pośredni. O związku bezpośrednim dokonywanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy nabywane towary służą np. dalszej odsprzedaży - towary handlowe lub też nabywane towary i usługi są niezbędne do wytworzenia towarów lub usług będących przedmiotem dostawy. Bezpośrednio więc wiążą się z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez podatnika.
Natomiast o pośrednim związku nabywanych towarów i usług z działalnością przedsiębiorcy można mówić wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania przedsiębiorstwa, mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a tym samym osiąganymi przez podatnika przychodami. Aby jednak można było wskazać, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością podmiotu, istnieć musi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami towarów i usług a powstaniem obrotu. O pośrednim związku dokonanych zakupów z działalnością podatnika można mówić, gdy zakup towarów i usług nie przyczynia się bezpośrednio do uzyskania przychodu przez podatnika, np. poprzez ich odsprzedaż, lecz poprzez wpływ na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości, przyczynia się do generowania przez podmiot obrotów.
Należy podkreślić, że ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 u.p.t.u. oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych określonych w art. 88 u.p.t.u.
Aby zatem stwierdzić, czy podatnikowi podatku od towarów i usług przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, należy zbadać wyłącznie związek ponoszonych wydatków z wykonywanymi przez podatnika czynnościami opodatkowanymi, przy czym związek ten musi mieć charakter niewątpliwy, lecz niekoniecznie bezpośredni. Podatnik musi jednak wykazać związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Niezbędnym warunkiem odliczenia VAT jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy zakupami (wydatkami), a konkretną transakcją opodatkowaną. W niniejszej sprawie nie wskazano na istnienie takiego związku.
Niemniej jednak w przypadku wydatków zaliczanych do tzw. kosztów ogólnych wprawdzie nie istnieje bezpośredni związek pomiędzy zakupem tych towarów i usług a sprzedażą opodatkowaną, lecz w sytuacji gdy stanowią one element cenotwórczy produktów podatnika (towarów lub usług) pozostając w ten sposób w pośrednim związku z jego opodatkowaną działalnością gospodarczą, prawo do odliczenia z tytułu tych zakupów (wydatków) powinno przysługiwać podatnikowi w takim zakresie, w jakim ogólna działalność daje prawo do odliczenia VAT.
Sąd zauważa, że w orzecznictwie dostrzeżono konieczność dokonywania dynamicznej wykładni funkcjonalnej, uwzględniającej zmiany w sposobie prowadzenia działalności gospodarczej, tworzące się zwyczaje i praktykę obrotu gospodarczego, co powoduje, że np. niektóre wydatki, które kiedyś uznawane były jako dokonywane w celu budowania wizerunku firmy, obecnie mogą być wydatkami ponoszonymi zwyczajowo oraz powszechnie i uznawanymi za konieczne dla prowadzenia działalności gospodarczej (por. wyroki NSA: z 15 listopada 2017r. sygn. akt II FSK 2725/15 oraz z 20 października 2022r. sygn. akt II FSK 531/2020 – oba publikowane w CBOSA).
W ocenie Sądu, Skarżący nie przedstawił przekonujących argumentów przemawiających za tym, że zakup wody toaletowej ma pośredni, związek z działalnością opodatkowaną i stanowi wydatek konieczny dla prowadzenia rodzaju działalności gospodarczej Skarżącego.
Skarżący wskazuje, że poniesiony wydatek w sposób pośredni miał wpływ przy negocjacjach umów oraz stworzeniu korzystnych warunków ich zawarcia i pozyskanie nowych zleceń. Jednak nie sposób powiązać zakup wody toaletowej ze wzrostem sprzedaży opodatkowanej w firmie Skarżącego.
Trafnie w skardze dostrzeżono, że przepisy ustawy nie precyzują, jak ścisły ma być związek między zakupem a czynnościami opodatkowanymi, aby odliczenie podatku naliczonego było dopuszczalne. Jednak związek ten powinien dać się racjonalnie uzasadnić. Dlatego też kwestię istnienia związku przyczynowo-skutkowego należy oceniać indywidualnie, z uwzględnieniem konkretnej sytuacji, w tym profilu działalności gospodarczej.
Sąd zauważa, że przeważającym przedmiotem działalności W. jest wykonywanie instalacji elektrycznych. Nie sposób więc przyjąć, że w wydatek na zakup wody toaletowej ma związek ze sprzedażą opodatkowaną Skarżącego, który działa w branży elektrotechnicznej. Trudno uznać, że zaopatrzenie toalet wodę toaletową marki L. z logo firmy Skarżącego było pośrednio elementem budowania wizerunku firmy instalacyjnej i stanowiło element cenotwórczy świadczonych przez niego usług. Profil działalności firmy Wnioskodawcy nie wykazuje związku pomiędzy poniesionym wydatkiem, tego rodzaju żeby można było mówić o faktycznym wpływie pozostawienia w toalecie wody toaletowej na działalność opodatkowaną.
Zakupiona woda toaletowa na wskazany we wniosku cel nie będzie stanowić elementu cenotwórczego usług świadczonych przez Skarżącego i nie będzie jej można przyporządkować do tej działalności. Nie ma wpływu na funkcjonowanie jego przedsiębiorstwa.
Podkreślenia wymaga, że aby można było stwierdzić, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością podmiotu, istnieć musi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami towarów i usług, a powstaniem obrotu. O pośrednim związku dokonanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy zakup towarów i usług nie przyczynia się bezpośrednio do uzyskania obrotu przez podatnika, np. poprzez ich odsprzedaż, lecz poprzez wpływ na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości, przyczynia się do generowania przez podmiot obrotu.
Tymczasem w tej sprawie nie ma pewności, iż wydatek poniesiony na zakup wody toaletowej przełożył się na zawarcie korzystnych umów z kontrahentami, co z kolei doprowadziło do zwiększenia obrotu w ramach prowadzonej przez Skarżącego działalności gospodarczej. Należy zauważyć, że Skarżący we wniosku wskazywał, że jego kontrahenci przeprowadzali w jego firmie audyty i negocjacje warunków kontraktu, przedstawiciele zleceniodawców oceniali, czy Skarżący dysponuje odpowiednim certyfikowanym sprzętem. Z powyższego wynika zatem, że zwiększenie obrotu wynika z pozytywnych audytów, posiadanych certyfikatów, prowadzonych negocjacji, zaś pozostawienie w toalecie wody toaletowej - mając na uwadze profil działalności firmy Skarżącego – nie wskazuje na wystąpienie związku przyczynowo-skutkowego - na jaki powołuje się Skarżący.
Rację ma Dyrektor KIS twierdząc, że zbyt daleko idące i niedające się zracjonalizować jest powiązanie przez Skarżącego wyposażenia toalet służbowych w wodę toaletową firmy L. z wyższą oceną przez kontrahentów wizerunku Strony, a co za tym idzie z nakłonieniem kontrahentów do szerszej współpracy oraz wzrostem konkurencyjności na rynku i doprowadzeniem pośrednio do wzrostu liczby podpisanych kontraktów w 2024 r.
Zdaniem sądu atrakcyjność kontrahentów na rynku budowana jest na atrakcyjności sprzedawanego produktu w tym jego korzystnej cenie oraz jakości, a wyposażenie toalet ma znaczenie marginalne, o ile nie skrajnie znikome.
Skarżący nie wykazał racjonalnego związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy wydatkiem na zakup wody toaletowej a prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Odwołał się jedynie do uznania go przez kontrahentów za przedsiębiorcę świadczącego usługi o najwyższej jakości, dbającego o odpowiednie standardy i wizerunek europejskiego podmiotu gospodarczego, dysponującego odpowiednim certyfikowanym sprzętem, co niekoniecznie może mieć wpływ na zwiększenie sprzedaży czy zawarcie nowych umów z kontrahentami.
Wskazana przez Skarżącego ilość podpisanych nowych kontraktów, czy aktywnych zleceń w realizacji a przede wszystkim wzrost przychodów rok do roku o 10% wskazuje, że wydatek na zakup wody toaletowej nie miał charakteru cenotwórczego, gdyż 10% wzrost wynikał z innych działań, gdyż wzrost ten występuje – jak wynika z wniosku – każdego roku – a zatem niezależnie od poniesienia wydatku na zakup wody toaletowej. Zakup ten nie ma związku z konkurencyjnością i trudno przyjąć, że stwarza dogodne warunki do prowadzenia rozmów z kontrahentami oraz podpisywania umów, gdyż rozmowy te zasadniczo prowadzone są w gabinetach lub salach konferencyjnych.
Nadmienić należy, że o ile odpowiedni wizerunek firmy może być wymagany w danej branży, to nie ma on decydującego/istotnego znaczenia dla osiągnięcia obrotu opodatkowanego podatkiem VAT. W świecie biznesu decyzje o współpracy lub inwestowaniu w daną firmę podejmowane są na podstawie faktów, danych, analiz, raportów. Dopasowanie do rynku i oczekiwań kontrahentów powinno odbywać się na podstawie wiedzy z danego zakresu, doświadczenia, czy umiejętności negocjacyjnych, a nie na podstawie wyposażenia toalet służbowych w wodę toaletową. Ponadto, wyposażenie toalet służbowych w odpowiednią wodę toaletową nie jest gwarancją sukcesu prowadzonej działalności gospodarczej i osiągania większych zysków z tej działalności.
W konsekwencji, Skarżący nie miał prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktury zakupu wody toaletowej udokumentowanej fakturą VAT nr [...] z 29 stycznia 2024 r. kupionej na wyposażenie toalet służbowych.
W świetle powołanej wyżej argumentacji, sformułowane przez Skarżącego w skardze zarzuty dotyczące naruszenia art. 86 ust. 1 u.p.t.u. nie zasługują na uwzględnienie.
W rezultacie, mając na względzie treść zarzutów podniesionych w skardze, którymi Sąd jest związany oraz dokonaną przez Dyrektor KIS analizę przepisów prawa materialnego należało stwierdzić brak podstaw do uchylenia zaskarżonej interpretacji indywidualnej.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) oddalił skargę jako bezzasadną.