I SA/Gd 929/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi L.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, które uchyliło postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Kartuzach odmawiające zmiany sposobu zabezpieczenia podatkowego i umorzyło postępowanie pierwszej instancji. Naczelnik US odmówił zmiany zabezpieczenia, uznając, że hipoteka na nieruchomości nie dorównuje skutecznością zajęciu środków pieniężnych z rachunku bankowego. Dyrektor IAS uchylił to postanowienie i umorzył postępowanie, stwierdzając, że wniosek strony o zmianę zabezpieczenia stał się bezprzedmiotowy, ponieważ zabezpieczenie zostało już wykonane poprzez przekazanie środków na rachunek depozytowy organu egzekucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił postanowienie Dyrektora IAS, uznając, że zostało ono wydane z naruszeniem przepisów postępowania (art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a.). Sąd wskazał, że Dyrektor IAS nie wykazał w sposób należyty bezprzedmiotowości postępowania i uchylił się od merytorycznego rozpatrzenia wniosku strony o zmianę sposobu zabezpieczenia na podstawie art. 157a u.p.e.a. Sąd podkreślił, że zajęcie zabezpieczające nie przekształciło się w zajęcie egzekucyjne, a samo przekazanie środków na rachunek depozytowy nie czyni postępowania bezprzedmiotowym. Sąd nakazał Dyrektorowi IAS ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy, uwzględniając zasady stosowania najmniej dolegliwego środka zabezpieczającego oraz możliwość nadzabezpieczenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących bezprzedmiotowości postępowania w sprawach o zmianę sposobu zabezpieczenia podatkowego, obowiązek merytorycznego rozpatrzenia wniosku strony oraz zasady stosowania środków zabezpieczających w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ odwoławczy umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, a sąd administracyjny uznał to za naruszenie przepisów proceduralnych. Konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o zmianę sposobu zabezpieczenia podatkowego jest bezprzedmiotowy, gdy zabezpieczenie zostało już wykonane poprzez zajęcie środków pieniężnych z rachunku bankowego i ustanowienie hipoteki na nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o zmianę sposobu zabezpieczenia nie jest bezprzedmiotowy, nawet jeśli zabezpieczenie zostało wykonane, a organ odwoławczy ma obowiązek merytorycznego rozpatrzenia takiego wniosku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że Dyrektor IAS bezpodstawnie umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Wykonanie zajęcia zabezpieczającego i przekazanie środków na rachunek depozytowy nie czyni postępowania w przedmiocie zmiany sposobu zabezpieczenia bezprzedmiotowym, a organ odwoławczy powinien zbadać przesłanki zmiany zabezpieczenia na podstawie art. 157a u.p.e.a.
Czy organ egzekucyjny powinien merytorycznie rozpatrzyć wniosek o zmianę sposobu zabezpieczenia, gdy zastosowano równolegle dwa środki zabezpieczające (zajęcie rachunku bankowego i hipoteka na nieruchomości), które mogą przekraczać wysokość zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ egzekucyjny powinien merytorycznie rozpatrzyć wniosek, uwzględniając zasady stosowania najmniej dolegliwego środka zabezpieczającego oraz możliwość nadzabezpieczenia.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że Dyrektor IAS powinien zbadać, czy w sytuacji zastosowania dwóch środków zabezpieczających (zajęcie rachunku bankowego i hipoteka) występuje uzasadniona potrzeba stosowania obu, czy nie dochodzi do nadzabezpieczenia i czy zastosowanie jednego z nich zapewni skuteczne prowadzenie egzekucji, a także czy nie jest to nadmiernie uciążliwe dla zobowiązanego.
Przepisy (13)
Główne
u.p.e.a. art. 157a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
O.p. art. 33
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 34
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 35
Ordynacja podatkowa
u.p.e.a. art. 7 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 158
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy (Dyrektor IAS) bezpodstawnie umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, nie wykazując braku elementów materialnego stosunku prawnego. • Wykonanie zajęcia zabezpieczającego i przekazanie środków na rachunek depozytowy nie czyni postępowania w przedmiocie zmiany sposobu zabezpieczenia bezprzedmiotowym. • Organ odwoławczy miał obowiązek merytorycznego rozpatrzenia wniosku strony o zmianę sposobu zabezpieczenia na podstawie art. 157a u.p.e.a. • Należy zbadać, czy zastosowanie dwóch środków zabezpieczających (zajęcie rachunku bankowego i hipoteka) nie stanowi nadzabezpieczenia i czy jest zgodne z zasadą najmniejszej dolegliwości.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 33, 34, 35 O.p.) okazały się niezasadne w kontekście oceny postanowienia Dyrektora IAS dotyczącego bezprzedmiotowości postępowania.
Godne uwagi sformułowania
organ odwoławczy w niniejszej sprawie obowiązkowi temu nie sprostał. • Bezprzedmiotowość postępowania zachodzi wówczas, gdy brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, co powoduje, że nie można wydać aktu załatwiającego sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. • Strona wnosiła "o zmianę zabezpieczenia" dokonanego w niniejszej sprawie – poprzez dokonanie zwrotu zabezpieczonych ruchomości pieniężnych, a nie o uchylenie zajęcia rachunku bankowego. • Z tego względu nieuprawnione jest wyżej wskazane stanowisko Dyrektora IAS. • Zasygnalizowania wymaga, że zajęcia zabezpieczającego nie można utożsamiać z zajęciem egzekucyjnym.
Skład orzekający
Sławomir Kozik
przewodniczący sprawozdawca
Alicja Stępień
sędzia
Krzysztof Przasnyski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących bezprzedmiotowości postępowania w sprawach o zmianę sposobu zabezpieczenia podatkowego, obowiązek merytorycznego rozpatrzenia wniosku strony oraz zasady stosowania środków zabezpieczających w postępowaniu egzekucyjnym w administracji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ odwoławczy umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, a sąd administracyjny uznał to za naruszenie przepisów proceduralnych. Konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe proceduralnie rozpatrzenie wniosku strony, nawet jeśli organ uważa sprawę za bezprzedmiotową. Podkreśla znaczenie zasady stosowania najmniej dolegliwego środka zabezpieczającego.
“Sąd administracyjny uchyla umorzenie postępowania w sprawie zabezpieczenia podatkowego – kluczowa lekcja proceduralna dla organów.”
Dane finansowe
WPS: 55 638 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.