I SA/Gd 916/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Gdańsku oddalił skargę na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, uznając brak winy strony za nieuprawdopodobniony.
Skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, powołując się na nieprawidłowe doręczenie korespondencji. Organ odmówił przywrócenia terminu, wskazując na brak zastosowania przepisów o COVID-19 i nieuprawdopodobnienie braku winy. WSA w Gdańsku oddalił skargę, podzielając stanowisko organu i podkreślając, że strona nie wykazała należytej staranności ani przeszkody nie do przezwyciężenia.
Sprawa dotyczyła skargi A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pruszczu Gdańskim o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżąca argumentowała, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy z powodu nieprawidłowego doręczenia korespondencji. Organ administracji odmówił przywrócenia terminu, stwierdzając, że stan epidemii został odwołany przed uchybieniem terminu, a skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy ani nie wyjaśniła, na czym polegało rzekome nieprawidłowe doręczenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę. Sąd uznał, że przepisy ustawy o COVID-19 nie miały zastosowania, ponieważ uchybienie terminu nastąpiło po odwołaniu stanu epidemii. Sąd podkreślił, że przywrócenie terminu wymaga uprawdopodobnienia braku winy, co oznacza wykazanie okoliczności niezależnych od strony, których nie mogła przezwyciężyć mimo dołożenia należytej staranności. W ocenie Sądu, skarżąca nie wykazała takiej staranności, nie wyjaśniła szczegółowo rzekomych nieprawidłowości w doręczeniu i nie przedstawiła okoliczności świadczących o niemożności wniesienia zażalenia w terminie. Sąd stwierdził, że nawet lekkie niedbalstwo wyklucza przywrócenie terminu, a skarżąca nie udowodniła, że podjęła wszelkie możliwe kroki, aby dochować terminu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy ustawy o COVID-19 nie mają zastosowania, jeśli uchybienie terminu nastąpiło po odwołaniu stanu epidemii.
Uzasadnienie
Stan epidemii został odwołany przed uchybieniem terminu przez stronę, co wyklucza zastosowanie przepisów specustawy COVID-19.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
k.p.a. art. 58 § 1-2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy dotyczące przywrócenia terminu, wymagające uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis wskazujący na odpowiednie stosowanie przepisów K.p.a. w postępowaniu egzekucyjnym.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi.
Pomocnicze
ustawa o COVID-19 art. 15zzzzzn2 § 1-3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Przepisy dotyczące przywrócenia terminów w okresie stanu epidemii, które nie miały zastosowania w tej sprawie.
k.p.a. art. 124 § 1-2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy dotyczące doręczeń, które były podnoszone przez stronę w kontekście zarzutów.
p.u.s.a. art. 1 § 1-2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli sądów administracyjnych nad postanowieniami wydanymi w postępowaniu egzekucyjnym.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umożliwia rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy uchylenia aktu administracyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niespełnienie przesłanki uprawdopodobnienia braku winy przez stronę. Niezasadność zastosowania przepisów ustawy o COVID-19 w okolicznościach sprawy.
Odrzucone argumenty
Zarzut nieprawidłowego doręczenia korespondencji jako podstawa do przywrócenia terminu. Zarzut naruszenia przepisów K.p.a. i u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
przy braku winy organ administracji publicznej powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy Przy zastosowaniu tego miernika przywrócenie tego terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa brak winy w uchybieniu terminu zachodzi, gdy zachowanie strony postępowania odpowiada obiektywnemu miernikowi staranności nawet lekkie niedbalstwo przy dokonywaniu czynności w toku postępowania wyklucza przywrócenie terminu
Skład orzekający
Małgorzata Gorzeń
przewodniczący sprawozdawca
Krzysztof Przasnyski
sędzia
Joanna Zdzienicka-Wiśniewska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przywrócenia terminu w postępowaniu administracyjnym i egzekucyjnym, zwłaszcza w kontekście braku winy i należytej staranności."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i czasowej (stan epidemii), co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowe zasady proceduralne dotyczące przywracania terminów, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i egzekucyjnego.
“Czy błąd w doręczeniu zawsze usprawiedliwia spóźnienie? Sąd wyjaśnia, kiedy można liczyć na przywrócenie terminu.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Gd 916/22 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2023-03-08 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-08-18 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Joanna Zdzienicka-Wiśniewska Krzysztof Przasnyski Małgorzata Gorzeń /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Przywrócenie terminu Sygn. powiązane III FSK 1073/23 - Wyrok NSA z 2025-06-05 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 735 art. 58 § 1-2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 8 marca 2023 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G z dnia 8 lipca 2022 r. nr 2201-IEE.711.91.142.2022.DW w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę. Uzasadnienie 1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 8 lipca 2022 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej "Dyrektor IAS") odmówił A. M. (dalej "Skarżąca") przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pruszczu Gdańskim (dalej "Naczelnik US") z dnia 9 maja 2022 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. 2. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego sprawy: 2.1. Organ egzekucyjny – Naczelnik US wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku Skarżącej m.in. na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Gdańsku nr [...] z dnia 7 września 2016 r. obejmującego należność z tytułu kary porządkowej nałożonej na podstawie postanowienia nr UKS22W3P9.421.4.2015.27 z dnia 22 maja 2015 r. Pismem z dnia 1 kwietnia 2022 r. Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułu wykonawczego. 2.2. Postanowieniem z dnia 9 maja 2022 r. organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postanowienie to doręczono Skarżącej w dniu 27 maja 2022 r. 2.3. Pismem z dnia 6 czerwca 2022 r. (data stempla pocztowego) Skarżąca wniosła zażalenie na ww. postanowienie Naczelnika US, wnosząc o jego uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez umorzenie postępowania egzekucyjnego, zarzucając naruszenie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2020 r. poz. 1427, dalej "u.p.e.a.") oraz art. 124 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej "K.p.a.") w zw. z art. 18 u.p.e.a. W treści zażalenia Skarżąca zawarła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na podstawie art. 15zzzzzn2 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2095, dalej "ustawa o COVID-19") w zw. z art. 58 § 1 i 2 zd. 2 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Skarżąca wskazała, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło bez jej winy na skutek nieprawidłowego doręczenia jej korespondencji, co wprowadziło ją w błąd odnośnie początkowej i końcowej daty biegu terminu do wniesienia zażalenia. 2.4. Dyrektor IAS postanowieniem z dnia 8 lipca 2022 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. 2.5. Postanowieniem z dnia 8 lipca 2022 r. Dyrektor IAS odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika US z dnia 9 maja 2022 r. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ II instancji wskazał, że zgodnie z treścią rozporządzenia Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej stanu epidemii, stan epidemii został odwołany z dniem 16 maja 2022 r., zatem jeszcze przed doręczeniem Skarżącej zaskarżonego postanowienia oraz przed złożeniem przez nią wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na to postanowienie. Oznacza to, że przepisy ustawy o COVID-19 nie mają w tej sytuacji zastosowania. Organ wskazał, że Skarżąca we wniosku z 6 czerwca 2022 r., poza przywołaniem przepisów, nie wskazała powodu uchybienia terminu do złożenia zażalenia na skarżone postanowienie. Wskazała jedynie, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło bez jej winy na skutek nieprawidłowego doręczenia korespondencji, co wprowadziło ją w błąd odnośnie początkowej i końcowej daty biegu terminu. Nie wyjaśniła jednak na czym to nieprawidłowe doręczenie miałoby polegać. Niedopełnienie przez wnoszącego warunku uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez jego winy zamyka drogę do pozytywnego rozpatrzenia jego wniosku o przywrócenie terminu. Zdaniem organu, w rozpatrywanej sprawie Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Naczelnika US z 9 maja 2022 r. 3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 w zw. z art. 58 § 1 i 2 zd. 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej "K.p.a.") w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 479 dalej "u.p.e.a."), art. 124 § 1 i 2 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. – poprzez niewłaściwe zastosowanie. 4. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: 5.1. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 5.2. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie. W wyniku takiej kontroli postanowienie uchyla się w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, bowiem zgodnie z treścią art. 119 pkt 3 p.p.s.a. jest do dopuszczalne, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie – co ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. 5.3. Istotę sporu w niniejszej sprawie stanowi ziszczenie się określonych przepisami prawa przesłanek uzasadniających przywrócenie Skarżącej terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika US z dnia 9 maja 2022 r. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 i 2 K.p.a. – znajdujących odpowiednie zastosowanie w rozpatrywanej sprawie na podstawie art. 18 u.p.e.a. – w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, jednocześnie dopełniając czynności, dla której określony był termin. Sąd wskazuje w tym miejscu, iż słusznie stwierdził Dyrektor IAS, że w rozpatrywanej sprawie nie ma zastosowania przepis art. 15zzzzzn2 ust. 1-3 ustawy o COVID-19. Zgodnie z jego treścią bowiem, w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju – organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. W zawiadomieniu tym organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 K.p.a., prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że stwierdzone uchybienie przez stronę dotrzymania terminu wyznaczonego przepisami prawa na m.in. złożenie zażalenia, musi zaistnieć w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19. W rozpatrywanej sprawie, wobec doręczenia Skarżącej postanowienia Naczelnika US w dniu 27 maja 2022 r. stwierdzić należało, że do uchybienia terminu doszło po upływie siedmiodniowego terminu na złożenie zażalenia na to postanowienie, a zatem po dniu 3 czerwca 2022 r. Mając na uwadze, iż zgodnie z treścią rozporządzenia Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej stanu epidemii, stan epidemii został odwołany z dniem 16 maja 2022 r., to uchybienie terminu miało miejsce już po odwołaniu stanu epidemii, a zatem niewątpliwie uchybienie to nie miało miejsca w okresie obowiązywania stanu epidemii. Zasadnie wobec tego Dyrektor IAS uznał, że przepisy ustawy o COVID-19 nie mają w tej sytuacji zastosowania. W związku z powyższym przyjąć należało, że zastosowanie znajdują przepisy art. 58 § 1-2 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. W razie uchybienia terminu właściwy organ powinien przywrócić uchybiony termin, jeżeli zostaną spełnione łącznie cztery przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu; 2) strona uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy; 3) wniosek ten został wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, oraz 4) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin (w tym przypadku wniesienie zażalenia). Przez uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy podmiotu, który uchybił terminowi, rozumieć należy wskazanie takich okoliczności, których wystąpienie było niezależne od woli skarżącego i uniemożliwiało mu dopełnienie czynności procesowej w sprawie. Podkreślić przy tym należy, że przy braku winy organ administracji publicznej powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przy zastosowaniu tego miernika przywrócenie tego terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W judykaturze przyjmuje się, że brak winy strony zachodzi tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 26 lipca 2017 r. sygn. akt III SA/Kr 586/17 - przywołane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Kolejną przesłanką, która musi obligatoryjnie zaistnieć, jest wniesienie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w okresie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Ustanie przyczyny uchybienia terminu, to ustanie przeszkody niemożliwej do przezwyciężenia przez zainteresowanego, który dołożył należytej staranności. Ocena, czy strona dochowała terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu należy do organu administracji publicznej. Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy, Sąd stwierdza, że bezsporne jest ziszczenie się trzech z czterech ww. przesłanek przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną. Ostatnia przesłanka – uprawdopodobnienia braku winy Skarżącej w uchybieniu terminowi do wniesienia zażalenia – jest kwestią sporną w niniejszej sprawie. Zdaniem organu Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w złożeniu zażalenia po terminie, bowiem Skarżąca nie wskazała powodu uchybienia terminu, a podnosząc nieprawidłowości w ramach doręczenia jej korespondencji, nie wskazała na czym miałyby one polegać. W niniejszej sprawie Sąd w składzie orzekającym przyznał rację organowi. Stwierdzić należy, iż ani okoliczność błędnego przekonania o odmiennej od faktycznej dacie doręczenia przesyłki ani – podniesiony dopiero na etapie skargi do sądu administracyjnego - zły stan zdrowia wynikający z problemów osobistych i ogólnej sytuacji społecznej związanej z epidemią, wojną i inflacją, nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu, a Skarżąca nie przedstawiła okoliczności świadczących o zachowaniu przez nią należytej staranności w dbałości o własne interesy. Sąd wskazuje bowiem, że w postępowaniu o przywrócenie terminu, to na stronie ciąży obowiązek uwiarygodnienia, poprzez przedstawienie stosownej argumentacji, że dochowała ona należytej staranności, jednakże dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od osoby zainteresowanego i istniejącej przez cały czas, aż do wniesienia wniosku. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że brak winy w uchybieniu terminu zachodzi, gdy zachowanie strony postępowania odpowiada obiektywnemu miernikowi staranności, a więc staranności w prowadzeniu spraw, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Nawet lekkie niedbalstwo przy dokonywaniu czynności w toku postępowania wyklucza przywrócenie terminu. O braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. że strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku i jeśli przeszkoda ta powstała w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej (np. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 października 2012 r. sygn. akt II SA/Po 648/12). Wskazuje się także, że przywrócenie terminu usprawiedliwia zaistnienie obiektywnych, występujących bez woli strony okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, nieprawidłowe doręczenie pisma (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2012 r. sygn. akt I FSK 2179/11, wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 marca 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 2210/13). Tylko w takich warunkach można przyjąć brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto przy ocenie winy strony lub jej braku w niedochowaniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (np. postanowienie NSA z dnia 30 maja 2008 r. sygn. akt I OZ 354/08). Zatem o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić, gdy strona nie mogła dopełnić tego obowiązku z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Z przywołanych orzeczeń wynika, że miernik staranności do wykonywania czynności procesowych został określony wysoko, nawet lekkie niedbalstwo oceniane jest jako zawinione. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zatem powoływać się na okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku. Wprawdzie przyjmuje się, że uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym, słabszym niż dowód, nie dającym pewności, lecz jedynie prawdopodobieństwo twierdzenia o danym fakcie, to jednak uprawdopodobnienie winno prowadzić do uzasadnionego przypuszczenia, że zdarzenie będące przyczyną uchybienia terminu rzeczywiście miało miejsce. Podzielić należy pogląd prawny wyrażony w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2006 r. (sygn. akt III CZ 28/06, LEX nr 188379), według którego chociaż uprawdopodobnienie jest wyjątkiem od reguły formalnego przeprowadzenia dowodu, działającym na korzyść strony powołującej się na określony fakt, to jednak nie oznacza to, że może ono w każdej sytuacji opierać się tylko na samych twierdzeniach strony. Odwołanie się w art. 58 § 1 k.p.a. do braku winy powoduje, że przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego zaistniałego w niniejszej sprawie, Sąd stwierdza, że Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Skarżąca jako przyczynę uchybienia terminu wskazała okoliczność nieprawidłowego doręczenia korespondencji, co wprowadziło ją w błąd odnośnie początkowej i końcowej daty biegu terminu do wniesienia zażalenia. W ocenie Sądu podniesione okoliczności wskazują, że Skarżąca nie dochowała należytej staranności w prowadzeniu swojej sprawy. Odnosząc się do argumentu zaistniałych nieprawidłowości w zakresie doręczenia korespondencji zawierającej postanowienie Naczelnika US z dnia 9 maja 2022 r., Sąd stwierdza, iż Skarżąca nie wskazała, na czym owe nieprawidłowości polegały, ani co spowodowało uznanie przez nią odmiennej, aniżeli faktyczna, daty doręczenia przesyłki. Wskazać w tym miejscu należy, że przedmiotowa przesyłka została skierowana na właściwy adres zamieszkania Skarżącej oraz prawidłowo doręczona. Przesyłkę tę Skarżąca odebrała osobiście, o czym świadczy jej własnoręczny podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru tejże przesyłki. Okoliczności te zostały również potwierdzone przez doręczyciela pocztowego. Nie ma zatem wątpliwości, że doręczenie przesyłki zawierającej postanowienie Naczelnika US nastąpiło w dniu 27 maja 2022 r. na ręce Skarżącej. Sąd zauważa, że Skarżąca nie uprawdopodobniła, że okoliczności, które uniemożliwiły jej złożenie w terminie zażalenia, były nie do przezwyciężenia przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Skarżąca będąc stroną toczącego się postępowania powinna liczyć się z otrzymywaniem korespondencji urzędowej, jak również koniecznością dokonywania czynności procesowych w tym postępowaniu, dla których przepisy przewidują określone wymogi prawne, w tym m.in. dotyczące terminów ich dokonywania. Dbając należycie o własne interesy winna była podjąć stosowne działania, które umożliwiłyby jej dokonanie określonych czynności procesowych w terminie. Przy czym zauważyć należy, iż możliwym było powierzenie nadania przesyłki zawierającej środek zaskarżenia osobie trzeciej, co do której istnieje pewność, że czynność tę dokona we właściwym terminie. Skarżąca nie dochowała zatem należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw i nie wykazała, że podjęła wszelkie możliwe w danych okolicznościach kroki celem wniesienia przedmiotowego zażalenia w terminie. W związku z powyższym, należało przyjąć, że z przedstawionych okoliczności wynika, że niezachowanie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło z przyczyn, za które Skarżąca ponosi winę, a co najmniej – wynikających z jej niedbalstwa. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Taka sytuacja nie zaistniała w przedmiotowej sprawie i Skarżąca nie wskazała żadnych okoliczności, które w sposób obiektywny uzasadniałyby przywrócenie terminu. Ustalenie winy – w jakiejkolwiek jej postaci, a zatem także winy polegającej nawet na lekkim niedbalstwie – powoduje, że organ nie może dokonać przywrócenia uchybionego terminu, zaś czynność procesowa podjęta przez stronę po jego upływie pozostaje bezskuteczna. Skoro zatem w niniejszej sprawie Skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności uzasadniających brak jej winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia, to zasadnie organ odmówił przywrócenia Skarżącej tego terminu. Z tych też względów postanowienie organu odwoławczego, zdaniem Sądu nie narusza prawa. Jednocześnie, wbrew zarzutom skargi, postanowienie to zawiera wszystkie niezbędne elementy składowe postanowienia, a także uzasadnienie faktyczne i prawne. Za niezasadne wobec tego uznano podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 w zw. z art. 58 § 1 i 2 zd. 2 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., art. 124 § 1 i 2 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.., bowiem w niniejszej sprawie przepisy te zostały prawidłowo zinterpretowane i zastosowane do ustalonego stanu faktycznego. Sąd stwierdza w tym miejscu, że nie jest możliwym rozpatrzenie w ramach rozpatrywanej przez Sąd sprawy, w przedmiocie przesłanek przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Sąd zauważa, iż są to dwa odrębne postępowania. W toku postępowania dotyczącego kwestii ściśle proceduralnych, jaką jest przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, nie może dojść do rozpatrzenia kwestii merytorycznych będących przedmiotem badania w innym postępowaniu. Podnoszone przez Skarżącą zagadnienia dotyczące postępowania egzekucyjnego, nie podlegały rozpatrzeniu w niniejszej sprawie, jako niewchodzące w zakres kognicji Sądu w sprawie toczącej się w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Po dokonaniu kontroli zaskarżonego postanowienia, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem postanowienie to odpowiada prawu, a ocena przeprowadzonego postępowania nie ujawniła wad, o których mowa w art. 145 p.p.s.a., dających podstawę do jego wyeliminowania z obrotu prawnego. 5.4. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI