I SA/Gd 886/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę rolnika na decyzję o odmowie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i nałożeniu kar pieniężnych z powodu zadeklarowania większej powierzchni gruntów niż faktycznie posiadanej.
Rolnik J.T. zaskarżył decyzję o odmowie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za rok 2004 oraz nałożeniu kar pieniężnych. Powodem było zadeklarowanie we wniosku większej powierzchni działek rolnych niż faktycznie posiadanej, co wynikało z wydzierżawienia części gruntów. Organ uznał, że wycofanie wniosku po stwierdzeniu nieprawidłowości nie było skuteczne, a przekroczenie dopuszczalnych limitów błędu powierzchniowego skutkowało odmową przyznania płatności i nałożeniem sankcji. Sąd administracyjny uznał decyzję organu za zgodną z prawem.
Sprawa dotyczyła skargi rolnika J.T. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za rok 2004 oraz nałożeniu kar pieniężnych. Powodem odmowy i sankcji było umyślne zawyżenie powierzchni działek rolnych we wniosku poprzez zadeklarowanie działki, która została wydzierżawiona innej osobie fizycznej. Organ pierwszej instancji, a następnie organ odwoławczy, uznały, że wycofanie wniosku w zakresie spornej działki po wezwaniu do wyjaśnień nie było skuteczne, ponieważ zostało dokonane po stwierdzeniu nieprawidłowości. Przekroczenie dopuszczalnego błędu pomiędzy zadeklarowaną a rzeczywistą powierzchnią gruntów (63,85%) skutkowało odmową przyznania płatności oraz nałożeniem kar pieniężnych zgodnie z przepisami unijnymi. Rolnik argumentował, że działał zgodnie z instrukcjami Agencji i został wprowadzony w błąd, a także kwestionował wadliwość aktu dzierżawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, uznając decyzję organów za zgodną z prawem. Sąd podkreślił, że posiadaczem gruntu w przypadku dzierżawy jest dzierżawca, a wycofanie wniosku po stwierdzeniu nieprawidłowości nie jest dopuszczalne. Sąd potwierdził, że przekroczenie limitów błędu powierzchniowego uzasadniało odmowę przyznania płatności i nałożenie sankcji, a twierdzenia rolnika o braku świadomości lub działaniu w dobrej wierze nie były wystarczające do podważenia decyzji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, wycofanie wniosku nie jest skuteczne w odniesieniu do tych części wniosku, które zostały dotknięte nieprawidłowością, jeśli organ powiadomił już rolnika o tych nieprawidłowościach lub o zamiarze przeprowadzenia kontroli, która wykazała nieprawidłowości.
Uzasadnienie
Przepisy unijne (art. 14 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001) jasno stanowią, że wycofanie wniosku nie jest dopuszczalne w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości po powiadomieniu rolnika.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (20)
Główne
u.p.b.g.r. art. 2 § ust. 1 i 2
Ustawa o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 art. 14
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2199/2003 art. 5 § ust. 1
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 art. 32 § ust. 2
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 art. 33
u.p.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § § 1 pkt 1 a/ i c/
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2110/2001 art. 14
Pomocnicze
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 art. 143b i 143c
k.c. art. 336
Kodeks cywilny
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1444/2002 § B/1 i B/2 lit. I załącznika nr 1
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 art. 48
K.p.a. art. 138 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 50 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 113 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 123 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Ustawa o ochronie danych osobowych
k.k. art. 297 § § 1
Kodeks karny
Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3508/92
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zadeklarowanie przez skarżącego większej powierzchni gruntów rolnych niż faktycznie posiadanej, co stanowiło podstawę do odmowy przyznania płatności i nałożenia kar. Nieskuteczność wycofania wniosku o płatności po stwierdzeniu nieprawidłowości przez organ. Przekroczenie dopuszczalnych limitów błędu powierzchniowego zgodnie z przepisami unijnymi.
Odrzucone argumenty
Argument skarżącego o działaniu zgodnie z pouczeniami pracowników Agencji. Argument skarżącego o wadliwości aktu dzierżawy. Argument skarżącego o braku świadomości konsekwencji. Argument skarżącego o możliwości wycofania wniosku bez sankcji.
Godne uwagi sformułowania
umyślnie zawyżył wielkość powierzchni działek rolnych nie mógł jednak dokonać skutecznego wycofania ww. działki przekroczył limity dopuszczalnego błędu pomiędzy zadeklarowaną a rzeczywiście posiadaną powierzchnią gruntów rolnych posiadaczem gruntu w przypadku jego dzierżawy, każdorazowo pozostaje dzierżawca a nie właściciel nie jest wystarczające gołosłowne twierdzenie strony, iż wypełnił wniosek w sposób o jakim został pouczony przez pracowników organu
Skład orzekający
Sławomir Kozik
przewodniczący
Ewa Kwarcińska
sprawozdawca
Bogusław Woźniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących płatności bezpośrednich, skutków zadeklarowania błędnej powierzchni gruntów, zasad wycofywania wniosków oraz odpowiedzialności rolnika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów unijnych i krajowych z okresu orzekania, może wymagać analizy zmian legislacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy rolników związane z ubieganiem się o płatności bezpośrednie i konsekwencje błędów we wnioskach, co jest istotne dla praktyków prawa rolnego.
“Rolnik stracił dopłaty i dostał kary za błąd we wniosku. Czy pouczenie urzędnika ratuje sytuację?”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Gd 886/05 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2006-08-08 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-11-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Bogusław Woźniak Ewa Kwarcińska /sprawozdawca/ Sławomir Kozik /przewodniczący/ Symbol z opisem 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego Skarżony organ Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska (spr.), Asesor WSA Bogusław Woźniak, Protokolant Sekretarz Sądowy Marzena Cybulska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi J.T. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. z dnia 20 września 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oddala skargę. Uzasadnienie I SA/Gd 886/05 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, działając m.in. ma podstawie art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. Nr 6/04, poz. 40 z późn. zm.; w skrócie u.p.b.g.r.) odmówił J.T. przyznania płatności na rok 2004 r. z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej oraz Uzupełniającej Płatności Obszarowej i jednocześnie nałożył na wnioskodawcę kary pieniężne w wysokości 2.431,62 zł oraz w wysokości 3.381,61 zł, potrącane z płatności pomocy, do której producent rolny jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono nieprawidłowości. W uzasadnieniu wskazano, że J.T. składając w dniu 24 maja 2004 r. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2004 r. umyślnie zawyżył wielkość powierzchni działek rolnych poprzez zadeklarowanie, że pozostaje on posiadaczem działki ewidencyjnej o identyfikatorze [...] (woj. [...]. powiat [...], gmina [...], nazwa obrębu [...], numer obrębu [...], numer działki ewidencyjnej 133) oraz położonych na tej działce ewidencyjnej działek rolnych F i G ), podczas gdy w rzeczywistości ww. działka została wydzierżawiona przez wnioskodawcę innej osobie fizycznej. W związku z wezwaniem do złożenia wyjaśnień skarżący J.T. usunął z wniosku działkę nr 133 oraz położone na niej działki rolne F i G. W ocenie Kierownika Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji producent nie mógł jednak dokonać skutecznego wycofania ww. działki na podstawie art. 14 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001. Tym samym w odniesieniu do Jednolitych Płatności Obszarowych organ wskazał, że poprzez ww. zawyżenie producent przekroczył limity dopuszczalnego błędu pomiędzy zadeklarowaną a rzeczywiście posiadaną powierzchnią gruntów rolnych, w stopniu który zgodnie z art. 5 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. ustanawiającego przejściowe środki działania dla celów stosowania w 2004 r. Rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie mechanizmu jednolitej płatności powierzchniowej wobec Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, powoduje nie tylko konieczność odmowy przyznania pomocy na dany rok (różnica przekracza 30 %), ale i nałożenia kary ( różnica przekracza 50 % ). Po drugie organ wskazał, że także w przypadku Uzupełniającej Płatności Obszarowej zgodnie z art. 32 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionych na mocy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92, przekroczenie limitu 30 % różnicy powoduje konieczność odmowy udzielenia rolnikowi pomocy, do której były uprawniony w danym roku kalendarzowym, natomiast przekroczenie limitu 50 % różnicy powoduje, że rolnik jest ponownie wykluczony od otrzymywania pomocy do kwoty równej tej, która była przedmiotem odmowy, a kwota ta podlega odliczeniu od wszelkich wpłat pomocy w ramach jakichkolwiek systemów pomocy, do których rolnik jest uprawniony w kontekście składanych przez niego wniosków w okresie trzech lat następujących po zakończeniu roku kalendarzowego, w którym dokonane zostały ustalenia. Jednocześnie zgodnie z art. 33 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/201 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92, niezależnie od wielkości różnicy pomiędzy powierzchnią wykazaną a rzeczywistą, przyznanie pomocy każdorazowo wyklucza okoliczność umyślnego wykazania nieprawidłowej powierzchni posiadanego gruntu, a rolnik jest wykluczany ponownie od otrzymanej pomocy do kwoty która była przedmiotem odmowy już w przypadku, gdy procentowy stosunek pomiędzy powierzchnią gruntu rzeczywiście posiadanego i zadeklarowanego przekroczy 20 %. Wobec powyższego organ uzasadnił konieczność zastosowania ww. przepisów poprzez odmowę przyznania płatności na rok 2004 oraz zastosowanie sankcji określonych w art. 5 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2199/2003 oraz 32 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001, wskazując, że w przedmiotowej sprawie wyliczona wielkość różnicy pomiędzy powierzchnią działek zgłoszoną we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli wyniosła 63,85 %. Wydając przedmiotową decyzję organ podkreślił ponadto, że w sprawie nie zaistniały przypadki siły wyższej czy też wyjątkowe okoliczności o których mowa w art. 48 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001, które uzasadniałyby wycofanie części działek nie powodując sankcji. W odwołaniu J.T. wskazał, że z uwagi na okoliczność usunięcia spornych działek spełniał on warunki przyznania dopłat bezpośrednich. W uzasadnieniu J.T. podkreślił, że poprzez działania Agencji został on wprowadzony w błąd. W pierwszej kolejności został on bowiem poinstruowany, że w celu uzyskania płatności, wobec braku uzgodnień z dzierżawcą, winien on objąć wnioskiem całość gospodarstwa rolnego. Natomiast już po zastosowaniu się do ww. wytycznych, został on z kolei wezwany do złożenia wyjaśnień w sprawie, w ramach których, wobec wykazania, że wniosek nie może jednak obejmować gruntów wydzierżawionych, J.T. wycofał sporne działki, odbierając jednocześnie zapewnienie, że powyższe działanie nie będzie rodziło dla niego jakichkolwiek negatywnych skutków. Powyższe działania, wynikające w ocenie J.T. tylko i wyłącznie z faktu zastosowania się przez niego do udzielanych mu przez pracowników Agencji instrukcji, spowodowały jednak wydanie niekorzystnego dla niego rozstrzygnięcia tj. odmowę przyznania płatności i nałożenie sankcji. W końcowej części uzasadnienia J.T. wskazał, że akt dzierżawy na którym opierała się Agencja jest wadliwy (pomylenie numerów działek), a tym Agencja, naprawiając popełnione błędy, powinna odebrać wypłacone na tej podstawie pieniądze. Decyzją z dnia [...], wydaną w trybie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1966 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2000 Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.; dalej jako K.p.a.) Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję jako zgodną z prawem ( postanowieniem z dnia 8 listopada 2005r. sprostowano z urzędu błędy pisarskie w sentencji i uzasadnieniu ww. decyzji ). W uzasadnieniu wskazano m.in., że zgodnie z art. 2 u.p.b.g.r. w celu uzyskania uprawnienia w postaci płatności bezpośrednich wnioskodawca musi być posiadaczem gruntów o powierzchni przekraczającej 1 hektar oraz utrzymywać grunty w dobrej kulturze rolnej. Zgodnie natomiast z definicjami zawartymi w art. 336 Kodeksu cywilnego (Dz.U. 1964 Nr 16, poz. 93 z późn. zm.; w skrócie K.c.) oraz w pkt B/1 i B/2 lit. I załącznika nr 1 do Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1444/2002 z dnia 24 lipca 2002r. posiadaczem gruntu w przypadku jego dzierżawy, każdorazowo pozostaje dzierżawca a nie właściciel. Jak natomiast ustalono w toku postępowania J.T. wydzierżawił cześć stanowiącego jego własność gospodarstwa rolnego, czego nie kwestionuje. Jednocześnie zarzut, że dzierżawca powinien uzgodnić z właścicielem, kto i w jakim zakresie wystąpi o płatności bezpośrednie do gruntów rolnych pozostaje bezzasadny, gdyż uprawnienie do otrzymania płatności powstaje wyłączenie po spełnieniu ww. przesłanek ustawowych, nie zaś w drodze cywilnoprawnej umowy pomiędzy posiadaczami. Twierdzenie strony, że nic nie wiedziała na temat płatności obszarowych nie zostało uznane z uwagi na okoliczność, że J.T. podpisał oświadczenie o znajomości zasad regulujących powyższe płatności. Jednocześnie w całym kraju odbywały się szkolenia z wypełniania wniosków o płatności bezpośrednie, a informacje o nich były ogólnie dostępne w mediach, prasie rolniczej, urzędach gmin, sołectwach oraz poprzez obwieszczenia w zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania. Tym samym przy wykazaniu najniższego poziomu zainteresowania ze strony potencjalnych wnioskodawców stronie zostałaby udzielona pełna informacja o terminie i miejscu szkoleń. Wskazując na prawidłowość podjętego przez organ pierwszej instancji rozstrzygnięcia Dyrektor Oddziału Regionalnego podkreślił, że zgodnie z art. 14 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. wniosek o pomoc może być wycofany w całości lub w części w każdym czasie. Jednakże w przypadku gdy właściwy organ powiadomił już rolnika o nieprawidłowościach w złożonym wniosku o pomoc lub gdy rolnik zastał przez właściwy organ powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli, a kontrola na miejscu wykazała istnienie nieprawidłowości, wycofanie takie nie jest dozwolone w odniesieniu do tych części wniosku o pomoc, które zostały dotknięte nieprawidłowościami. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca został wezwany do wyjaśnienia nieprawidłowości i zrezygnował ze spornej działki, wynikiem czego uznano, że zadeklarował działki rolne, co do których nie był uprawniony do płatności. Skutkiem zawyżenia deklarowanej powierzchni są natomiast sankcje wynikające wprost z przepisów unijnych. Organ odwoławczy za bezpodstawny uznał również zarzut wskazujący na okoliczność posługiwania się przez Agencję wadliwym aktem notarialnym, wskazując, że w trakcie postępowania sam wnioskodawca niejednokrotnie przyznawał, że nie uprawiał spornej działki, gdyż została ona wydzierżawiona. Organ podkreślił końcowo, że twierdzenia wnioskodawcy o złożeniu podpisu na wniosku innego beneficjenta - dzierżawcy, nie znajdują potwierdzenia. Zgodnie bowiem z ustawą z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (DZ.U. Nr 133, poz. 883) nie miał on prawa wglądu do dokumentacji innego wnioskodawcy, a więc nie mógł on także złożyć swojego podpisu na wniosku innego beneficjenta. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący J.T. wniósł o uchylenie powyższej decyzji oraz uznanie, że należy mu się płatność bezpośrednia od gruntów rolnych, za rok 2004 r. i lata następne oraz uznanie bezzasadności nałożenia wynikających z decyzji sankcji. Skarżący wskazał, że pomimo tego, że zaskarżona decyzja została wydana w okresie obowiązywania decyzji z dnia [...], Agencja stwierdzając ten fakt, w żaden sposób się jednak do niego nie odnosi. Jednocześnie Agencja wskazuje, że decyzją z dnia [...] Dyrektor ARiMR uchylił zaskarżoną decyzję nr [...] z dnia [...] przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wobec powyższego skarżący wskazał na utratę orientacji w kwestii o jakiej decyzji rozstrzyga decyzja zaskarżona, mając w szczególności na uwadze, że jak dotąd nie otrzymał on żadnej nowej decyzji w miejsce decyzji [...]. Skarżący ponownie podkreślił, że w Agencji nie utrudnia się ani dostępu do innych wniosków ani też składania podpisów w innych dokumentach, co może potwierdzić także dzierżawca spornej działki. Mając jednocześnie na uwadze, że dzierżawca nie został jak dotąd na tą okoliczność przesłuchany, skarżący zarzucił organom niewyjasnieniu wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ podkreślił dodatkowo, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] wyczerpująco przedstawił on stan faktyczny sprawy z którego, pomimo błędu pisarskiego w sentencji, (omyłkowe wskazanie, że w mocy utrzymuje się decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] a nie z dnia [...]) jednoznacznie wynika, że zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nr [...] z dnia [...] Ustosunkowując się natomiast do twierdzenia skarżącego, że nie otrzymał on żadnej decyzji w miejsce decyzji o numerze [...], organ odwoławczy wskazał, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego nr [...] została uchylona i po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ pierwszej instancji wydał decyzję nr [...] z dnia [...], rozstrzygającą w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za rok 2004, która to została zaskarżona i utrzymana w mocy oraz pozostaje przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycjami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem stwierdzić należy, iż decyzja ta wbrew zarzutom skargi nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Skarga nie zasługuje zatem na uwzględnienie. Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych ( Dz. U. Nr 6/04, poz. 40 ze zm.; w skrócie u.p.b.g.r. ) określa warunki i tryb udzielenia producentom rolnym m.in. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, określonych w przepisach art. 143b i art. 143c Rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego Rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. Urz. UE L 270 z 21.10.2003, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 40, str. 269, z późn. zm.). Zgodnie z dyspozycją art. 2 ust. 1 i 2 tej ustawy osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, zwanej producentem rolnym, przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Warunkiem uzyskania płatności jest posiadanie przez producenta rolnego działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, które kwalifikują się do objęcia płatnościami, przy czym za działkę rolną uważa się zwarty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona jedna uprawa, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, wchodzący w skład gospodarstwa rolnego. W pkt. B/1 i B/2 załącznika nr 1 Rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 1444/2002 zmieniające decyzję Komisji 2000/115/WE, a zawierającego definicje i objaśnienia do wykazu charakterystyk stosowanych przy wspólnotowych przeglądach struktury gospodarstw rolnych postanowiono, iż posiadaczem gospodarstwa jest osoba fizyczna, grupa osób fizycznych lub osoba prawna, na której rachunek i w imieniu której gospodarstwo jest prowadzone oraz która odpowiada za nie prawnie i ekonomicznie, tzn. podejmuje ryzyko ekonomiczne gospodarstwa. Posiadacz może być bezpośrednim właścicielem gospodarstwa, może je wydzierżawić, może być długoterminowym dzierżawcą dziedzicznym, użytkownikiem lub powiernikiem ( por. § 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 marca 2004r. w sprawie wzorów wniosków o przyznanie płatności oraz szczegółowych warunków przyznania płatności ). Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności obszarowych za rok 2004 w dniu 24 maja 2004r. Podczas kontroli administracyjnej przeprowadzonej w dniu 1 lipca 2004r. wystąpił w systemie informatycznym ZSZiK konflikt kontroli krzyżowej dla działki ewidencyjnej nr 133 o powierzchni 11,55 ha zadeklarowanej zarówno przez skarżącego, jako właściciela działki, jak i przez jej posiadacza. Poza sporem między stronami jest bowiem fakt, iż skarżący, będąc właścicielem ww. działki wydzierżawił ją innej osobie fizycznej ( w aktach sprawy znajdują się umowy dzierżawy sporządzone w formie aktu notarialnego, w tym zmiana umowy dzierżawy z dnia 16 września 1999r., gdzie w § 2 strony zmieniają przedmiot dzierżawy z działki oznaczonej nr 178 na działkę oznaczoną nr 133 ). Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wysłał, w trybie art. 50 § 1 K.p.a., wezwanie do złożenia przez skarżącego wyjaśnień, w następstwie czego skarżący wycofał wniosek w zakresie wydzierżawionej działki. W związku z tym należy odnieść się do Rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 2110/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady ( EWG ) nr 3508/92. Zgodnie z art. 14 wniosek o pomoc może być w całości lub w części wycofany w każdym czasie. Jednakże w przypadku gdy właściwa władza powiadomiła już rolnika o nieprawidłowościach w złożonym wniosku o pomoc lub gdy rolnik został przez właściwy organ powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu, a kontrola na miejscu wykazała istnienie nieprawidłowości, wycofanie wniosku nie jest dozwolone w odniesieniu do tych części wniosku o pomoc, dotkniętych nieprawidłowością. Skoro skarżący wycofał wniosek dopiero po stwierdzeniu nieprawidłowości w złożonym wniosku i doręczeniu mu pisma kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, nie miał on uprawnień do skutecznego prawnie wycofania w ww. zakresie wniosku. W sprawie nie ma zastosowania dyspozycja art. 48 Rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 2419/2001, która uzasadniałaby wycofanie wniosku dot. części działek nie powodując sankcji; art. 5 Rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003r. określa redukcje i wyłączenia w odniesieniu do warunków kwalifikacyjnych. Z wyjątkiem przypadków siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności w rozumieniu art. 48 Rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 2419/2001, jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu stwierdza się, że ustalona różnica między zadeklarowanym obszarem a wyznaczonym obszarem ( art. 2 lit. r/ Rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 2419 ) jest większa niż 3 % ale nie większa niż 30 % wyznaczonego obszaru, kwota, jaka ma zostać przyznana na podstawie systemu Jednolitej Płatności Obszarowej jest zmniejszona za dany rok o dwukrotność kwoty ustalonych funduszy dla tej różnicy. Jeżeli różnica jest większa niż 30 % wyznaczonego obszaru, żadna pomoc nie jest przyznawana za dany rok. Jeżeli różnica jest większa niż 50 %, rolnik jest ponownie wyłączony z przyznania pomocy do wysokości kwoty odpowiadającej różnicy między zadeklarowanym obszarem a wyznaczonym obszarem; ta kwota jest potrącana o płatności pomocowe, do których rolnik jest uprawniony w ramach wniosków składanych w ciągi trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono różnicę. Jeżeli różnice pomiędzy zadeklarowanym obszarem a wyznaczonym obszarem wynikają z nieprawidłowości popełnionych świadomie, za dany rok kalendarzowy nie przyznaje się pomocy, do jakiej rolnik byłby uprawniony. W tej sprawie wyliczenie procentowej różnicy powierzchni działek zgłoszonych we wniosku skarżącego i stwierdzonych w czasie kontroli administracyjnej to 63,85 %. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż podstawą odmowy przyznania płatności bezpośrednich i nałożenia kary pieniężnej stanowi art. 32 ust. 2 Rozporządzenia Komisji ( EWG ) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r., ustanawiający szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady ( EWG ) nr 3508/92 z dnia 27 listopada 1992r. Podkreślić należy, iż skarżący, składając wniosek o przyznanie płatności, podpisał również oświadczenie, iż znane mu są skutki składania fałszywych oświadczeń, wynikających z art. 297 § 1 Kodeksu karnego oraz - co w sprawie istotne - że znane mu są zasady przyznawania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych ( por. cyt. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 marca 2004r. w sprawie wzorów wniosków o przyznanie płatności (...), zawierające m. in. wzór złożonego przez skarżącego wniosku; w aktach sprawy znajduje się poświadczona kopia wypełnionego przez skarżącego wniosku, zgodnie z przywołanym aktem prawnym ). Aby skutecznie podważyć stanowisko organu, iż różnice pomiędzy zadeklarowanym obszarem a wyznaczonym obszarem wynikają z nieprawidłowości popełnionych świadomie, nie jest wystarczające gołosłowne twierdzenie strony, iż wypełnił wniosek w sposób o jakim został pouczony przez pracowników organu. Nie stanowi również takiego argumentu wyjaśnienia skarżącego w zakresie przeprowadzonych przez niego rozmów z dzierżawcą czy też jego ojcem. Czytelność przepisów j.w. wskazuje, kto jest uprawnionym do płatności bezpośrednich. Odnosząc się do zarzutu skargi wskazać należy, iż w dniu [...] wydana została decyzja przyznająca skarżącemu płatność obszarową; w dniu 28 lutego 2005r. wszczęto postępowanie administracyjne w celu stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego z dnia [...] o przyznaniu płatności obszarowych wobec nieskuteczności wycofania wniosku przez stronę. Decyzja o stwierdzeniu nieważności została wydana [...].; strona – co w sprawie wymaga szczególnego podkreślenia wobec treści skargi - nie złożyła od niej odwołania, tym samym decyzja o przyznaniu płatności została wyeliminowana z obiegu prawnego. W dniu [...]. wydano decyzję odmawiającą stronie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych ( wraz z sankcją). Decyzja ta wysłana została przed uprawomocnieniem decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji z dnia [...]., stąd też organ drugiej instancji, decyzją z dnia [...], zasadnie uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Powyższe nie oznacza automatycznego uchybienia przepisom postępowania w rozpoznawanej sprawie. Postanowieniem z dnia 9 listopada 2005r. organ odwoławczy, na podstawie art. 113 § 1 w związku z art. 123 § 1 K.p.a. z urzędu sprostował błąd pisarski m.in. w sentencji zaskarżonej decyzji w zakresie daty rozpoznanej decyzji organu pierwszej instancji. Zarzut skarżącego, iż nie wie jaka decyzja była przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia organu odwoławczego nie znajduje uzasadnienia. Reasumując: 1/ w odniesieniu do Jednolitych Płatności Obszarowych skarżący, poprzez zawyżenie posiadanego gruntu, przekroczył limity dopuszczalnego błędu pomiędzy zadeklarowaną a rzeczywiście posiadaną powierzchnią gruntów rolnych, w stopniu który zgodnie z art. 5 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. ustanawiającego przejściowe środki działania dla celów stosowania w 2004 r. Rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie mechanizmu jednolitej płatności powierzchniowej wobec Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, co spowodowało zasadnie nie tylko konieczność odmowy przyznania pomocy na dany rok (różnica pow.30 %), ale i nałożenia kary ( różnica przekracza 50 % ); 2/ w odniesieniu do Uzupełniającej Płatności Obszarowej, zgodnie z art. 32 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionych na mocy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92, przekroczenie limitu 30 % różnicy powoduje konieczność odmowy udzielenia skarżącemu pomocy, do której były uprawniony w danym roku kalendarzowym, natomiast przekroczenie limitu 50 % różnicy powoduje, że skarżący jest ponownie wykluczony od otrzymywania pomocy do kwoty równej tej, która była przedmiotem odmowy, a kwota ta podlega odliczeniu od wszelkich wpłat pomocy w ramach jakichkolwiek systemów pomocy, do których jest uprawniony w kontekście składanych przez niego wniosków, w okresie trzech lat następujących po zakończeniu roku kalendarzowego, w którym dokonane zostały ustalenia; 3/ zgodnie z art. 33 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92, niezależnie od wielkości różnicy pomiędzy powierzchnią wykazaną a rzeczywistą, przyznanie pomocy każdorazowo wyklucza okoliczność umyślnego wykazania nieprawidłowej powierzchni posiadanego gruntu, a rolnik jest wykluczany ponownie od otrzymanej pomocy do kwoty która była przedmiotem odmowy już w przypadku, gdy procentowy stosunek pomiędzy powierzchnią gruntu rzeczywiście posiadanego i zadeklarowanego przekroczy 20 %; 4/ przez umyślne wykazanie nieprawidłowej powierzchni posiadanego gruntu –w rozumieniu przepisu o jakim mowa w pkt. 3/ - należy rozumieć takie rozmyślne zachowanie rolnika, osiągnięte poprzez złożenie pisemnego wniosku, mające w swym nie usprawiedliwionym zamiarze ( pośrednim lub bezpośrednim ) spowodowanie wyciągnięcia błędnych wniosków przez organ co do powierzchni posiadanego przez tego rolnika gruntu; 5/ do wykluczenia umyślności w wykazaniu powierzchni posiadanego gruntu nie jest wystarczające gołosłowne twierdzenie rolnika, iż wypełnił on wniosek w sposób o jakim został pouczony przez pracowników organu; nie stanowi również takiego argumentu wyjaśnienie rolnika w zakresie przeprowadzonych przez niego rozmów z dzierżawcą lub też uzgodnień czy umów pomiędzy właścicielem a posiadaczem; 6/ skarżący, który wycofał wniosek dopiero po stwierdzeniu nieprawidłowości w złożonym wniosku i doręczeniu mu wezwania kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do złożenia wyjaśnień, nie miał uprawnień do skutecznego prawnie wycofania w ww. zakresie wniosku; w niniejszej sprawie nie ma zastosowania dyspozycja art. 48 Rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 2419/2001, która uzasadniałaby wycofanie wniosku dot. części działek nie powodując sankcji. Zdaniem Sądu, organy w zakresie wystarczającym dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy zebrały materiał dowodowy, który następnie, bez przekroczenia ustawowych granic poddały wnikliwej analizie, wyciągając logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione wnioski. Sąd nie stwierdza naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt. 1 c/ u.p.s.a. ). Sąd nie stwierdza również naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt. 1 a/ u.p.s.a. ) i na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153/02, poz. 1270 ) skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI