I SA/GD 860/23

I SA/Gd 860/23 - Postanowienie WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2024-02-20
Data wpływu
2023-09-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Marek Kraus /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
III FZ 175/24 - Postanowienie NSA z 2024-05-27
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odmówiono przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 86 par. 1, art. 87 par. 2 i par. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Kraus po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.K. i M.K. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi W.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 11 maja 2023 r. nr SKO.410.82.2023 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2023 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi.
Uzasadnienie
W.K. (dalej jako: "Skarżący" ) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 11 maja 2023 r. nr SKO.410.82.2023 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2023 r.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 września 2023 r. wezwano Skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] zł. Ponadto, zarządzeniem z tego samego dnia Sąd zobowiązał Skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie podpisanego odpisu skargi celem doręczenia uczestnikowi postępowania. Oba wezwania zawierały pouczenie, że nie uzupełnienie braków w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania spowoduje odrzucenie skargi.
Z adnotacji na kopercie i ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy (karta 16 akt) wynika, że doręczyciel w dniu 4 października 2023 r. wobec nieobecności adresata, pozostawił w oddawczej skrzynce pocztowej awizo. Przesyłkę awizowano powtórnie w dniu 12 października 2023 r. Wobec niepodjęcia przesyłki w terminie, została zwrócona do Sądu w dniu 20 października 2023 r. Z adnotacji znajdującej się na wskazanym zwrotnym potwierdzeniu odbioru wynika, że zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z dnia 26 października 2023 r. przesyłkę uznano za doręczoną zastępczo w dniu 18 października 2023 r.
W zakreślonym terminie Skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi. Ponadto, na podstawie kwitariusza i rejestru dochodów budżetowych ustalono, że w zakreślonym terminie wpis od skargi nie został uiszczony.
W konsekwencji powyższego, postanowieniem z dnia 22 listopada 2023 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę.
Przedmiotowe postanowienie zostało doręczone Skarżącemu w dniu 12 grudnia 2023 r.
W ustawowo zakreślonym terminie Skarżący oraz M.K. jako uczestnik postępowania, wnieśli zażalenie na ww. postanowienie tut. Sądu, wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do wykonania czynności.
We wniosku wskazano, że do miejsca zamieszkania Skarżącego nie trafiły w rzeczonym czasie ani pisma z WSA w Gdańsku, ani nawet jedno awizo, związane z niemożliwością doręczenia przedmiotowych pism. W ocenie wnioskodawcy prawdopodobnie wpływ na to miała wątpliwa jakość usług pocztowych. W związku z powyższym, Skarżący nie miał świadomości, że wysyłana jest do niego jakakolwiek korespondencja sądowa. To uniemożliwiło Skarżącemu bez jego winy opłacenie w terminie skargi. W związku z powyższym wniesiono o przywrócenie terminu na dokonanie stosownej opłaty.
W dniu 17 stycznia 2024 r. na podstawie kwitariusza i rejestru dochodów budżetowych ustalono, że Skarżący nie uiścił wpisu od skargi.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 18 stycznia 2024 r. wezwano Skarżącego do uiszczenia przedmiotowego wpisu w kwocie [...] zł w terminie 7 dni
pod rygorem pozostawienia wniosku z dnia 14 grudnia 2023 r. o przywrócenie terminu do wykonania czynności bez rozpoznania.
Doręczenie korespondencji Skarżącemu nastąpiło w dniu 31 stycznia 2024 r.
W dniu 6 lutego 2024 r. odnotowano zapłatę kwoty [...] zł w rejestrze dochodów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
W myśl art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast zgodnie z § 2 przedmiotowego artykułu, w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Z kolei, zgodnie z art. 87 § 4 p.p.s.a., równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Jak wynika z przytoczonych przepisów, zasadniczym warunkiem przeprowadzenia oceny merytorycznego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu jest dopełnienie przez stronę wymogów formalnych, od których uzależnione jest nadanie właściwego biegu czynności, której nie dokonała w terminie. W niniejszej sprawie, strona przy złożeniu wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności nie uiściła wymaganego wpisu od skargi w kwocie [...] zł.
W związku z powyższym Sąd wezwał Skarżącego do uiszczenia wpisu w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia wniosku z dnia 14 grudnia 2023 r. o przywrócenie terminu bez rozpoznania, który to wpis został uiszczony w terminie wskazanym w wezwaniu.
Przyjmując, że został uzupełniony wskazany brak wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu wskazać należy, że przesłanką podlegającą merytorycznej ocenie przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest uprawdopodobnienie przez stronę braku jej winy w uchybieniu danego terminu. Uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu wiąże się natomiast z tym, że strona powinna uwiarygodnić swoją staranność oraz fakt, iż przeszkoda uniemożliwiająca jej dokonanie czynności w terminie była od niej niezależna. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że przesłanka braku winy w uchybieniu terminu powinna być oceniana na tle wszystkich okoliczności danej sprawy, z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy i przy rozważeniu uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2004 r., sygn. akt FZ 13/04, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako "CBOSA"). Usprawiedliwione przyczyny uchybienia terminu do dokonania czynności są bowiem ograniczone do okoliczności, które nie tyle utrudniają, ale faktycznie uniemożliwiają dokonanie czynności, nawet przy zachowaniu największej możliwej staranności, takich jak: przerwa w komunikacji, powódź, pożar, inna katastrofa, nagła choroba strony przy równoczesnej niemożliwości wyręczenia się inną osobą, mylne poinformowanie strony o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia (por. T. Woś [red.], Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005, s. 333). Strona wnosząca wniosek, celem uprawdopodobnienia braku swojej winy w uchybieniu terminu, powinna zatem wskazać na okoliczności, które nastąpiły nagle i niespodzianie, uniemożliwiając prawidłowe dokonanie czynności procesowej.
W ocenie Sądu, strona nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Strona argumentując wniosek o przywrócenie terminu wskazała, że do miejsca zamieszkania Skarżącego nie trafiła korespondencja z tut. Sądu, jak również awizo, związane z niemożliwością doręczenia przedmiotowych pism. Zdaniem strony prawdopodobnie wpływ na tę sytuację miała wątpliwa jakość usług pocztowych w miejscu zamieszkania Skarżącego. W konsekwencji Skarżący, nie miał świadomości, że wysyłana została do niego jakakolwiek korespondencja sądowa. To uniemożliwiło mu bez jego winy opłacenie w terminie skargi.
Sąd zauważa, że korespondencja skierowana do Skarżącego zawierała prawidłowy adres: ul. [...], [...] tj. adres, który Skarżący wskazuje w dotychczasowej korespondencji, między innymi w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 11 maja 2023 r.
Ze znajdującego się w aktach sprawy potwierdzenia odbioru oraz koperty wynika, że przesyłka zawierająca zobowiązanie Skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie podpisanego odpisu skargi celem doręczenia uczestnikowi postępowania oraz odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do uiszczenia wpisu, doręczyciel w dniu 4 października 2023 r. wobec nieobecności adresata, pozostawił w oddawczej skrzynce pocztowej awizo (pierwsze awizo). Przesyłka awizowana została powtórnie w dniu 12 października 2023 r., a następnie w dniu 20 października 2023 r. zwrócona do nadawcy z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie".
W związku z powyższym, wbrew twierdzeniu strony, zarówno potwierdzenie odbioru przesyłki jak i koperta zawierająca wezwania Sądu wskazują, że przesyłka była dwukrotnie awizowana, a informacja o pozostawieniu przesyłki w Urzędzie Pocztowym została umieszczona w oddawczej skrzynce pocztowej.
W ocenie Sądu, w kontekście dowodu z dokumentu, jakim niewątpliwie jest koperta z potwierdzeniem odbioru, przeciwdowodu nie może stanowić samo oświadczenie strony o braku doręczenia korespondencji, bądź braku informacji o awizowaniu przesyłek. Jak wypowiadają się w podanej materii sądy administracyjne, twierdzenie strony powinno być poparte dowodami na okoliczność nieprawidłowego wykonywania obowiązków przez doręczyciela, w szczególności dowodami na to, że strona zainicjowała wszczęcie stosownego postępowania wyjaśniającego przed organami pocztowymi – przykładowo procedury reklamacyjnej. Natomiast, samo oświadczenie strony, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło nie jest wystarczające do obalenia domniemania doręczenia przesyłki w trybie awizo (por. postanowienie NSA z 24 września 2015 r. II OZ 863/15, LEX nr 1801259, CBOSA). Przyjęcie przeciwne spowodowałoby, że do obalenia domniemania wystarczy oświadczenie o braku awizo, które z kolei prowadziłoby w skutkach do niemożliwości przyjęcia doręczenia zastępczego i wypływającego z niego skutku, o którym mowa w art. 73 § 4 p.p.s.a
Sąd nie neguje sytuacji, że mogą zdarzyć się indywidualne przypadki nieprawidłowości w doręczaniu korespondencji adresatom, jednakże w rozpatrywanej sprawie nie zostało w żadnym stopniu uprawdopodobnione, iż taka sytuacja miała miejsce. Strona nie wskazała żadnych okoliczności świadczących o uprawdopodobnieniu nieprawidłowego doręczania przesyłek pocztowych w miejscu jej zamieszkania, przykładowo poprzez złożenie reklamacji przesyłki i domagania się wyjaśnienia sposobu realizacji dostarczenia korespondencji. Nieprzeprowadzenie procedury reklamacyjnej uniemożliwia skuteczne obalenie domniemania doręczenia pisma w trybie awizowania (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 19 września 2022 r., sygn. akt III SA/Gl 400/22; postanowienie WSA w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 263/21; CBOSA).
Natomiast jedynie gołosłowne twierdzenie strony, że prawdopodobnie wpływ na ten stan rzeczy miała wątpliwa jakość usług pocztowych w miejscu zamieszkania Skarżącego, nie może świadczyć o braku prawidłowego doręczania korespondencji i uprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu.
Powyższemu stwierdzeniu przeczy również pozostała korespondencja i potwierdzenia jej odbioru (również awizowana) znajdująca się w aktach sprawy.
W tym względzie dodatkowo zauważenia wymaga, że z chwilą złożenia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 22 listopada 2023 r. o odrzuceniu skargi wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wykonania czynności, Skarżący w terminie złożenia wniosku nie dokonał wymaganej zapłaty wpisu od skargi, a jej uiszczenie zrealizował dopiero po wezwaniu przez Sąd o uzupełnienie braku wniosku. Ponadto Skarżący będąc wezwanym przez tut. Sąd zarządzeniem z dnia 26 września 2023 r. do usunięcia braków formalnych skargi, poprzez złożenie podpisanego jej odpisu, celem doręczenia uczestnikowi postępowania, braku tego nie usunął, co także było przyczyną odrzucenia skargi. Natomiast strona zarówno w treści wniosku o przywrócenia terminu do wykonania czynności, pomija nieuzupełnienie wskazanego braku formalnego skargi, jak również nie złożyła odpisu skargi, o który była wzywana.
W ocenie Sądu powyższe okoliczności świadczą o braku należytej staranności strony w prowadzeniu własnych spraw, jak również przeczą przyjęciu braku winy Skarżącego w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.
Należy podkreślić, że nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu okoliczności takie, jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (por. postanowienie NSA z 11 czerwca 2014 r. sygn. akt I OZ 414/14, CBOSA). Należy podkreślić, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, jeśli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie NSA z 27 maja 2014 r. sygn. akt II GZ 223/14, CBOSA).
Mając zatem na względzie powyższe okoliczności i przedstawione rozważania nie sposób stwierdzić, by Skarżący uprawdopodobnił, że brak było jego winy w uchybieniu terminu do uiszczeniu wpisu od skargi, a w konsekwencji brak jest podstawy do jego przywrócenia.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.