Orzeczenie · 2025-12-16

I SA/GD 817/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2025-12-16
NSApodatkoweWysokawsa
PCCpodatek od czynności cywilnoprawnychinterpretacja podatkowaumowa przedwstępnaumowa sprzedażyprzepisy przejścioweochrona praw nabytychstawka podatkulokale mieszkalnedeweloper

Sprawa dotyczyła interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC). Spółka A. Sp. z o.o., działająca w branży nieruchomościowej, zawierała umowy przedwstępne sprzedaży lokali mieszkalnych w latach 2023. Po wejściu w życie przepisów wprowadzających 6% stawkę PCC dla nabycia co najmniej sześciu lokali mieszkalnych (art. 7a ust. 1 ustawy o PCC, obowiązujący od 1 stycznia 2024 r.), spółka zwróciła się o interpretację, czy zawarcie umów sprzedaży po tej dacie, w wykonaniu umów przedwstępnych zawartych wcześniej, będzie podlegać tej podwyższonej stawce. Spółka powołała się na przepis przejściowy (art. 13 ust. 2 ustawy nowelizującej), który wyłączał stosowanie nowych przepisów do umów sprzedaży zawieranych w związku z wykonaniem umów zobowiązujących zawartych przed dniem wejścia w życie nowelizacji. Dyrektor KIS uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, argumentując, że umowa przedwstępna nie jest umową zobowiązującą do przeniesienia własności nieruchomości w rozumieniu art. 158 Kodeksu cywilnego, a jedynie zobowiązuje do zawarcia umowy przyrzeczonej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd podzielił stanowisko spółki, wskazując, że wykładnia językowa, systemowa i celowościowa przepisu art. 13 ust. 2 ustawy nowelizującej prowadzi do wniosku, iż umowy przedwstępne zawarte przed 1 stycznia 2024 r. chronią przed zastosowaniem podwyższonej stawki PCC. Sąd podkreślił, że celem przepisu przejściowego była ochrona podatników, którzy podjęli decyzje inwestycyjne przed zmianą przepisów, a pojęcie 'umowy zobowiązującej do dokonania sprzedaży' powinno być rozumiane szeroko, obejmując również umowy przedwstępne, zgodnie z zasadą in dubio pro tributario.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) w kontekście umów przedwstępnych zawartych przed zmianą przepisów, a umów sprzedaży zawieranych po zmianie przepisów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia co najmniej sześciu lokali mieszkalnych i umów przedwstępnych zawartych przed 1 stycznia 2024 r.

Zagadnienia prawne (1)

Czy umowa przedwstępna sprzedaży lokali mieszkalnych zawarta przed dniem wejścia w życie art. 4 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. (tj. przed 1 stycznia 2024 r.) jest umową zobowiązującą do dokonania sprzedaży w rozumieniu art. 13 ust. 2 tej ustawy, chroniącą przed zastosowaniem podwyższonej 6% stawki podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) przy zawarciu umowy sprzedaży po tej dacie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa przedwstępna sprzedaży lokali mieszkalnych zawarta przed 1 stycznia 2024 r. jest umową zobowiązującą do dokonania sprzedaży w rozumieniu art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 2023 r., co wyłącza stosowanie podwyższonej 6% stawki PCC przy zawarciu umowy sprzedaży po tej dacie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wykładnia językowa, systemowa i celowościowa przepisu art. 13 ust. 2 ustawy nowelizującej prowadzi do wniosku, iż umowy przedwstępne zawarte przed 1 stycznia 2024 r. chronią przed zastosowaniem podwyższonej stawki PCC. Celem przepisu było chronienie podatników, którzy podjęli decyzje inwestycyjne przed zmianą przepisów, a pojęcie 'umowy zobowiązującej do dokonania sprzedaży' powinno być rozumiane szeroko, obejmując umowy przedwstępne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.

Przepisy (17)

Główne

ustawa zmieniająca art. 4 § pkt 1 i 3

Ustawa z dnia 26 maja 2023 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych oraz niektórych innych ustaw

ustawa zmieniająca art. 13 § ust. 2

Ustawa z dnia 26 maja 2023 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych oraz niektórych innych ustaw

Przepis ten wyłącza stosowanie art. 7a u.p.c.c. do umów sprzedaży zawieranych w związku z wykonaniem umów zobowiązujących do dokonania tej sprzedaży, zawartych przed dniem wejścia w życie art. 4 ustawy zmieniającej (tj. przed 1 stycznia 2024 r.). Sąd uznał, że umowa przedwstępna jest taką umową zobowiązującą.

p.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.c.c. art. 7a § ust. 1

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych

u.p.c.c. art. 2 § pkt 4 lit. a

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych

ustawa zmieniająca art. 17

Ustawa z dnia 26 maja 2023 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych oraz niektórych innych ustaw

k.c. art. 158

Kodeks cywilny

k.c. art. 155

Kodeks cywilny

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 57a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 14b

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 14c

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 2a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowy przedwstępne sprzedaży lokali mieszkalnych zawarte przed 1 stycznia 2024 r. są umowami zobowiązującymi do dokonania sprzedaży w rozumieniu art. 13 ust. 2 ustawy nowelizującej, co chroni przed zastosowaniem podwyższonej 6% stawki PCC. • Wykładnia językowa, systemowa i celowościowa przepisów przemawia za ochroną podatników, którzy podjęli decyzje inwestycyjne przed zmianą przepisów. • Zasada in dubio pro tributario (w razie wątpliwości na korzyść podatnika) powinna być stosowana.

Odrzucone argumenty

Umowa przedwstępna nie jest umową zobowiązującą do przeniesienia własności nieruchomości w rozumieniu art. 158 Kodeksu cywilnego, a jedynie zobowiązuje do zawarcia umowy przyrzeczonej.

Godne uwagi sformułowania

W doktrynie prezentowany jest pogląd, który Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela, że w procesie wykładni prawa należy przejść kolejno etap wykładni językowej, systemowej i funkcjonalnej w celu wzmocnienia uzyskanego wyniku interpretacyjnego lub skorygowania rozumienia, jakie wynika z literalnego brzmienia przepisu. • W niniejszym przypadku jednoznaczne efekty sądowej wykładni językowej pozostają w zgodzie z pozajęzykowymi dyrektywami interpretacyjnymi (wykładnia celowościowa i gospodarcza), gdyż celem wprowadzonej regulacji była ochrona interesu podatnika podejmującego decyzje zakupu nieruchomości i co do zasady ponoszącego już po zawarciu umowy przedwstępnej przynajmniej część kosztów zakupu.

Skład orzekający

Joanna Zdzienicka-Wiśniewska

przewodniczący sprawozdawca

Marek Kraus

sędzia

Alicja Stępień

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) w kontekście umów przedwstępnych zawartych przed zmianą przepisów, a umów sprzedaży zawieranych po zmianie przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia co najmniej sześciu lokali mieszkalnych i umów przedwstępnych zawartych przed 1 stycznia 2024 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii podatkowej dla branży deweloperskiej i inwestorów, związanej z interpretacją przepisów przejściowych i ochroną praw nabytych. Ma praktyczne znaczenie dla wielu transakcji.

Umowy przedwstępne chronią przed wyższym PCC? WSA w Gdańsku rozstrzyga kluczową kwestię dla deweloperów.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst