I SA/GD 78/25
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę podatniczki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku VAT, uznając, że wyrok TSUE C-189/18 nie miał wpływu na polskie postępowanie podatkowe ze względu na odmienne uregulowania i prawidłowe przeprowadzenie dowodów.
Skarżąca domagała się uchylenia decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającej uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie podatku VAT za 2014 r., powołując się na wyrok TSUE C-189/18 jako podstawę wznowienia postępowania. Sąd uznał, że wyrok TSUE, dotyczący prawa węgierskiego i gwarancji procesowych, nie miał wpływu na polskie postępowanie, ponieważ polskie organy przeprowadziły odrębne postępowanie dowodowe i zapewniły stronie prawo do zapoznania się z materiałem dowodowym, co odróżniało sprawę od tej rozstrzyganej przez TSUE. Skarga została oddalona.
Sprawa dotyczyła skargi A.M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 25 listopada 2024 r., która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2014 r. Skarżąca wniosła o wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej, powołując się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z dnia 16 października 2019 r. w sprawie C-189/18. Organy administracji odmówiły uchylenia decyzji, wskazując, że stan faktyczny sprawy jest inny niż w wyroku TSUE, a polskie przepisy prawa nie pozwalają na poczynienie ustaleń na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sposób ograniczający prawo strony do obrony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę. Sąd uznał, że wyrok TSUE, dotyczący prawa węgierskiego i gwarancji procesowych, nie miał wpływu na polskie postępowanie podatkowe. Podkreślono, że polskie organy przeprowadziły odrębne i samodzielne postępowanie dowodowe, a dowody z innych postępowań zostały włączone do akt i ocenione łącznie z innymi dowodami. Strona miała możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do niego, zgodnie z art. 123 § 1 i art. 200 Ordynacji podatkowej. Sąd zaznaczył, że postępowanie wznowieniowe ma ograniczony charakter i nie jest ponownym merytorycznym rozpoznaniem sprawy. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego (przedawnienie) uznano za niezasadne.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok TSUE C-189/18 nie miał wpływu na polskie postępowanie podatkowe, ponieważ polskie organy prawidłowo przeprowadziły odrębne postępowanie dowodowe, zapewniając stronie prawo do zapoznania się z materiałem dowodowym, co odróżniało sprawę od tej rozstrzyganej przez TSUE.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyrok TSUE dotyczył specyfiki prawa węgierskiego i naruszenia prawa do obrony w sytuacji, gdy organ opierał się wyłącznie na dowodach z innych postępowań bez możliwości zapoznania się z nimi. W polskiej sprawie organy przeprowadziły własne postępowanie dowodowe, włączyły dowody z innych postępowań, ale oceniły je łącznie z innymi dowodami, a strona miała możliwość zapoznania się z materiałem i wypowiedzenia się co do niego. Tym samym nie zaszła przesłanka z art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
O.p. art. 240 § § 1
Ordynacja podatkowa
Określa przesłanki wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, w tym pkt 11 dotyczący wpływu orzeczenia TSUE na treść decyzji.
t. j.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
O.p. art. 123 § § 1
Ordynacja podatkowa
Zapewnia stronie prawo do zapoznania się z całością akt sprawy i wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.
O.p. art. 180 § § 1
Ordynacja podatkowa
Określa zakres dopuszczalnych dowodów, w tym dowodów z innych postępowań, dopuszczając wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem.
O.p. art. 181
Ordynacja podatkowa
Określa zakres dopuszczalnych dowodów, w tym dowodów z innych postępowań.
O.p. art. 200 § § 1
Ordynacja podatkowa
Zapewnia stronie prawo do zapoznania się z całością akt sprawy i wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.
Dz.U. 2023 poz 2383
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania (art. 122, 187 § 1, 200 § 1, 123 § 1, 210 § 1, 210 § 4, 245 § 1, 233 § 1, 243 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej) poprzez niewłaściwe zastosowanie, w szczególności brak udostępnienia całości akt innych postępowań. Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 70 § 1, § 4, § 6 Ordynacji podatkowej) przez nieuwzględnienie przedawnienia zobowiązań podatkowych.
Godne uwagi sformułowania
Wpływ orzeczenia TSUE na decyzję podatkową - w rozumieniu wskazanym w art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej. - zachodzi wówczas, gdy orzeczenie to oddziałuje na nią w sposób na tyle istotny, że wymusza odmienne rozstrzygnięcie sprawy podatkowej od przyjętego w decyzji ostatecznej. Przesłanki wznowienia podlegają wykładni ścieśniającej. Postępowanie uruchamiane na skutek wznowienia postępowania nie jest kontynuacją postępowania instancyjnego i w konsekwencji nie daje podstawy do pełnej merytorycznej kontroli decyzji, którą zakończono sprawę w postępowaniu zwykłym.
Skład orzekający
Joanna Zdzienicka-Wiśniewska
przewodniczący sprawozdawca
Sławomir Kozik
członek
Zbigniew Romała
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej w kontekście orzecznictwa TSUE, a także zasady prowadzenia postępowania dowodowego i dostępu do akt w polskim prawie administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki polskiego postępowania podatkowego i jego odmienności od sytuacji opisanej w wyroku TSUE C-189/18, który odnosił się do prawa węgierskiego. Wartość praktyczna może być ograniczona do spraw o podobnym stanie faktycznym i prawnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje złożoność relacji między orzecznictwem TSUE a polskim prawem administracyjnym, pokazując, że orzeczenia zagraniczne nie zawsze automatycznie prowadzą do wznowienia postępowań krajowych. Jest to istotne dla prawników procesowych i podatkowych.
“Czy wyrok TSUE zawsze oznacza możliwość wznowienia polskiej sprawy podatkowej? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
podatkowe
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Gd 78/25 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2025-06-17 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-01-29 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Joanna Zdzienicka-Wiśniewska /przewodniczący sprawozdawca/ Sławomir Kozik Zbigniew Romała Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatkowe postępowanie Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 2383 art. 123 § 1, art. 180 § 1, art. 181, art. 200, art. 240 § 1 pkt 11 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia NSA Zbigniew Romała, Protokolant Specjalista Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi A.M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 25 listopada 2024 r. nr 2201-IOV-1.623.4.2024/02/13, 2201-IOV-1[1].623.7.2024/02/13 w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2014 r. oddala skargę. Uzasadnienie Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gdyni decyzją z 28 sierpnia 2017r. określił pani A.M. podatek od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2014 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku decyzją z 29 czerwca 2018 r. po rozpatrzeniu odwołania Strony z 14 września 2017 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Pani A.M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę, która została oddalona wyrokiem WSA w Gdańsku z 26 listopada 2019 r. w sprawie sygn. akt I SA/Gd 836/18. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 27 lutego 2024r., sygn. akt I FSK 531/20 umorzył postępowanie kasacyjne, gdyż skarżąca cofnęła skargę kasacyjną. W dniu 16 stycznia 2020 r. pani A.M. złożyła wniosek o wznowienie podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej postępowania zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z 29 czerwca 2018 r. na, powołując orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości z 16 października 2019 r. w sprawie C-189/18. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku postanowieniem z 14 lutego 2020 r. wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku. Postanowieniem z 18 czerwca 2024 r. zawieszone postępowanie zostało podjęte na podstawie art. 205 § 1 i 205a § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Decyzją z 20 sierpnia 2024 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku odmówił uchylenia decyzji ostatecznej w związku z brakiem przesłanki określonej w art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu wskazał, że stan faktyczny sprawy jest inny niż w wyroku TSUE C-189/18 wskazywanym przez stronę. Przepisy prawa polskiego, odmiennie niż prawa węgierskiego, nie umożliwiają poczynania ustaleń na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sposób ograniczający prawo strony do rzetelnego procesu i obrony. W odwołaniu skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z 20.08.2024 r. i umorzenie postępowania w sprawie. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku decyzją z 25 listopada 2024r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z 20 sierpnia 2024 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pani A.M. wniosła o uchylenie decyzji organu pierwszej i drugiej instancji. Zarzuciła naruszenie: przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122, art. 187 § 1, art. 200 §1, art. 123 § 1 w zw. z art. 200 § 1, art. 210 § 1 pkt. 5 i 6, art. 210 § 4, art. 245 § 1 pkt 2 w zw. z art. 240 § 1 pkt 11, art. 233 § 1 pkt 1, art. 243 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej - poprzez niewłaściwe zastosowanie; przepisów prawa materialnego, tj. art. 70 § 1, § 4, § 6 Ordynacji podatkowej przez nieuwzględnienie przedawnienia zobowiązań podatkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżonych decyzji z prawem. W rozpoznawanej sprawie postępowanie zostało wszczęte złożonym przez skarżącą wnioskiem o wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej. Skarżąca wskazała wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z 16 października 2019 r. wydany w sprawie sygn. akt C-189/18. W ocenie Sądu organ prawidłowo wskazał, że powołane przez skarżącą orzeczenie TSUE nie ma wpływu na treść prawomocnej decyzji wydanej w dniu 29 czerwca 2018 r. Trafnie uzasadniony został pogląd, że wpływ orzeczenia TSUE na decyzję podatkową oznacza oddziaływanie w sposób istotny skutkujący odmiennym rozstrzygnięciem sprawy podatkowej. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że "wpływ orzeczenia TSUE na decyzję podatkową - w rozumieniu wskazanym w art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej. - zachodzi wówczas, gdy orzeczenie to oddziałuje na nią w sposób na tyle istotny, że wymusza odmienne rozstrzygnięcie sprawy podatkowej od przyjętego w decyzji ostatecznej. (...) w przepisie tym chodzi o taką sytuację, w której decyzja ostateczna została wydana z zastosowaniem przepisów prawa krajowego, będących implementacją do porządku krajowego norm unijnych lub bezpośrednio norm prawa unijnego, przy ich wykładni, której wadliwość wykazał TSUE w orzeczeniu wydanym już po dniu, w którym decyzja stała się ostateczna. Wadliwość ta ma być przy tym tego rodzaju, że uwzględnienie wykładni przedstawionej przez TSUE wymusiłoby wydanie odmiennego rozstrzygnięcia" (por. wyrok NSA z dnia 8 listopada 2019 r., sygn. akt I FSK 943/17, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA wraz z powołanym tam orzecznictwem). W uzasadnieniu złożonego wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej. Skarżąca argumentowała, że wyrok TSUE z dnia 16 października 2019 r. w sprawie C-189/18 Glencore Agriculture ma wpływ na treść decyzji ostatecznej Dyrektora IAS z dnia 29 czerwca 2018r. W skardze do sądu Skarżąca kwestionuje sposób prowadzenia postępowania przez organy, w wyniku których wydano decyzję wymiarową. Odnosząc się do istoty spornej kwestii, na wstępie należy wskazać, że jedną z podstawowych zasad postępowania podatkowego jest uregulowana w art. 128 Ordynacji podatkowej zasada trwałości decyzji ostatecznych. Zgodnie z tym przepisem, decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym są ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w ustawie oraz w ustawach podatkowych. Podany przepis i wynikająca z niego ogólna zasada gwarantuje pewność obrotu prawnego oraz stabilność skutków prawnych aktów organów administracji publicznej. Przepis ten ustanawiając ochronę decyzji ostatecznych przyznaje im cechę trwałości, przy równoczesnym wyznaczeniu granic tej trwałości. W konsekwencji, wzruszenie takich decyzji nie jest poddane pełnej swobodzie, lecz ogranicza się do ściśle określonych przypadków, związanych z możliwością wzruszania decyzji ostatecznych w trybach nadzwyczajnych. Jednym z nich jest instytucja wznowienia postępowania, która musi opierać się na ustawowo określonych przesłankach, wymienionych w art. 240 § 1 O.p. Nadto, ponieważ wznowienie postępowania stanowi odstępstwo od zasady trwałości decyzji ostatecznych, przesłanki wznowienia podlegają wykładni ścieśniającej (por. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Warszawa 1996, str. 626). Nie można przesłankom wznowienia przypisywać szerszego znaczenia niż wyrażone wprost w przepisie prawa. Zasada, zgodnie z którą przesłanki wznowienia postępowania podlegają ścisłej wykładni i nie mogą być interpretowane rozszerzająco, pełni funkcję gwarancyjną, pozwala bowiem ograniczyć sytuacje, w których jedna sprawa będzie rozpoznawana kilkukrotnie, wyłącznie do przypadków kwalifikowanych wadliwości, wskazanych m.in. w art. 240 § 1 O.p. Uzupełniająco należy również wskazać, że postępowanie uruchamiane na skutek wznowienia postępowania nie jest kontynuacją postępowania instancyjnego i w konsekwencji nie daje podstawy do pełnej merytorycznej kontroli decyzji, którą zakończono sprawę w postępowaniu zwykłym. W postępowaniu wznowionym, organ je prowadzący, może odnieść się do istoty sprawy tylko wówczas, gdy postępowanie, w którym wydano decyzję ostateczną, obarczone było taką wadą, która przez ustawodawcę uznana została za wadę kwalifikowaną, enumeratywnie wyliczoną w przepisach prawa procesowego. Instytucja wznowienia postępowania nie jest środkiem prawnym, za pomocą którego można wzruszać każdą wadliwą decyzję ostateczną, abstrahując od stopnia wadliwości prowadzonego postępowania. W ocenie Sądu, organ odwoławczy prawidłowo przeprowadził analizę i ocenę złożonego wniosku. Odnosząc się do kluczowej w niniejszej sprawie kwestii wpływu wyroku TSUE z dnia 16 października 2019 r. w sprawie C-189/18 na treść decyzji ostatecznej Dyrektora IAS z dnia 29 czerwca 2018 r. przede wszystkim należy zwrócić uwagę na kontekst prawny, w jakim wydawane było wspomniane orzeczenie. TSUE oceniał gwarancje procesowe podatnika, w tym jego prawo do obrony na gruncie prawa węgierskiego, w którym organy podatkowe związane są ustaleniami faktycznymi i kwalifikacjami prawnymi, zawartymi w ostatecznych decyzjach. Z tego powodu węgierski organ podatkowy uznał, że nie ma ponownego obowiązku przedstawienia dowodów oszustwa w postępowaniu toczonemu przeciwko skarżącemu podatnikowi. Organ ten zapoznał podatnika w sposób pośredni tylko z częścią dowodów zgromadzonych w sprawie jego kontrahenta oraz przedstawił je podatnikowi w formie streszczenia. Taką praktykę organów podatkowych TSUE ocenił jako naruszającą m.in. zasadę poszanowania prawa do obrony i art. 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej. Mając na uwadze prawne uwarunkowania wynikające z regulacji prawa węgierskiego TSUE stwierdził, że w przypadku gdy organ podatkowy zamierza oprzeć swoją decyzję na dowodach uzyskanych, tak jak w postępowaniu głównym, w ramach powiązanych postępowań karnych i postępowań administracyjnych wszczętych przeciwko dostawcom podatnika, zasada poszanowania prawa do obrony wymaga, aby podatnik ten miał możliwość dostępu w trakcie toczącego się przeciwko niemu postępowania do wszystkich tych dowodów oraz dowodów, które mogą być wykorzystane w jego obronie, chyba że cele leżące w interesie ogólnym uzasadniają ograniczenie tego dostępu. Jednocześnie Trybunał wyjaśnił, że zasada poszanowania prawa do obrony w postępowaniu administracyjnym, takim jak toczące się postępowanie główne, nie nakłada na organ podatkowy ogólnego obowiązku zapewnienia pełnego dostępu do akt będących w jego dyspozycji, lecz wymaga, aby podatnik miał możliwość uzyskania, na swój wniosek, informacji i dokumentów zawartych w aktach administracyjnych i uwzględnionych przez ten organ w celu wydania jego decyzji, chyba że cele leżące w interesie ogólnym uzasadniają ograniczenie dostępu do wspomnianych informacji i dokumentów. W tym ostatnim przypadku do organu podatkowego należy zbadanie, czy możliwy jest dostęp częściowy. Podobne stanowisko zajął TSUE w wyroku z dnia 9 listopada 2017 r. w sprawie C-298/16, EU:C:2017:843, pkt 32, 39, w którym stwierdził, że organy podatkowe nie mają ogólnego obowiązku zapewnienia pełnego dostępu do posiadanych przez nie akt ani okazania z urzędu dokumentów i informacji stanowiących podstawę planowanej decyzji, niemniej w krajowym postępowaniu administracyjnym dotyczącym kontroli i określenia podstawy opodatkowania VAT jednostka powinna mieć umożliwiony, na swój wniosek, dostęp do informacji i dokumentów znajdujących się w aktach sprawy administracyjnej i uwzględnionych przez organ publiczny w celu wydania decyzji, chyba że względy interesu ogólnego uzasadniają ograniczenie dostępu do tych informacji i dokumentów. W ocenie Sądu na podważenie sposobu prowadzenia postępowania podatkowego i w konsekwencji na treść ostatecznej decyzji wydanej wobec Skarżącej nie wpływa stanowisko TSUE prezentowane w wyroku C-189/18, odnoszącym się do kwestii pozbawienia podatnika prawa do odliczenia VAT, w sytuacji gdy organ orzekający oparł stanowisko w całości na dokumentach pozyskanych w toku innych spraw, niedotyczących podatnika (z postępowań wobec innych podmiotów, u których stwierdzono uczestnictwo w oszustwie podatkowym VAT oraz niedochowywanie należytej staranności), a ustalenia odnoszące się do tych podmiotów zostały "przeniesione" wprost do decyzji podatnika, bez prowadzenia odrębnego postępowania dowodowego. W niniejszej sprawie organy podatkowe włączyły do akt sprawy materiały zgromadzone w innych postępowaniach, w zakresie w jakim to było niezbędne do dokonania ustaleń dotyczących bezpośrednio Skarżącej i jej sytuacji prawnopodatkowej. Przeprowadziły więc wobec podatniczki, inaczej niż w sprawie poddanej ocenie TSUE w powołanym wyroku z dnia 16 października 2019 r., odrębne i samodzielne postępowanie dowodowe. Dokumenty włączone z innych postępowań nie były jedynymi dowodami branymi pod uwagę przy rozstrzygnięciu sprawy, zostały ocenione łącznie z innymi dowodami w ramach swobodnej oceny dowodów. W prowadzonym postępowaniu wymiarowym organy dokonały oceny dowodów w postaci pism wyjaśniających strony, rejestrów, faktur, dokumentów zapłaty i dokumentów rejestracyjnych. Oprócz dowodów bezpośrednich na poczet materiału dowodowego włączono również dowody pochodzące z innych postępowań wskazanych w postanowieniu Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z 21 kwietnia 2017 r. Zarzut strony, że została pozbawiona możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym był przedmiotem oceny WSA w Gdańsku w prawomocnym wyroku z 26 listopada 2019 r. sygn. akt I SA/Gd 836/18. Uprawnienie skarżącej do zapoznania się z dokumentami pozyskanymi z innych postępowań oraz możliwość wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego jest gwarantowan art. 124 § 1 i art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ uwzględnił treść art. 180, 181 Ordynacji podatkowej wyznaczających zakres dopuszczalnych dowodów, również dowodów z innych postępowań, gdyż nie wprowadzono zasady bezpośredniości. Dowody zaczerpnięte z innych postępowań mogą w świetle art. 180 § 1 oraz art. 181 Ordynacji podatkowej. zostać wykorzystane w postępowaniu prowadzonym przez organy podatkowe, bowiem w postępowaniu podatkowym (kontrolnym) obowiązuje zasada otwartego katalogu środków dowodowych, dopuszczająca jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Niemniej jednak podkreślenia wymaga, że takie dowody w niniejszej sprawie zostały, jak to już sygnalizowano, poddane autonomicznej ocenie łącznie z pozostałymi dowodami znajdującymi się w aktach sprawy. Ponadto Skarżąca w toku postępowania podatkowego miała możliwość zapoznania się z nimi. Należy zauważyć, że na gruncie Ordynacji podatkowej stronie przysługuje prawo do zapoznania się i wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, zgodnie z art. 123 § 1 i art. 200 O.p. Prawo strony w tym zakresie nie jest ograniczone, tak jak w sprawie będącej przedmiotem omawianego rozstrzygnięcia TSUE, do zapoznania się ze streszczeniem określonych dowodów. Powołany art. 123 § 1 O.p. oraz będący jego rozwinięciem art. 200 O.p. zapewniają podatnikowi prawo do bezpośredniego zapoznania się z całością akt sprawy, a więc i dowodami zgromadzonymi w jego toku przez organy podatkowe, a następnie wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie: materiału dowodowego. W sprawie, w której wydano decyzję ostateczną, której uchylenia po wznowieniu postępowania Skarżąca żąda, organy obu instancji wyznaczały stronie termin do wypowiedzenia się odnośnie do zgromadzonego materiału dowodowego - co bezsprzecznie wynika z analizy akt administracyjnych sprawy. Skarżącej nie ograniczono też możliwości składania wniosków dowodowych w toku postępowania podatkowego. Sąd odnosząc wskazania i wytyczne wynikające ze stanowiska TSUE w sprawie C-189/18 do modelu postępowania funkcjonującego w porządku krajowym, nie podziela zapatrywania Skarżącej co do tego, że organy podatkowe są obowiązane do zapewnienia wglądu do pełnych akt z wszystkich postępowań toczących się wobec innych podatników, występujących na wcześniejszych, także odległych etapach obrotu, co do których strona nie tylko nie miała wiedzy, ale też nawet pośredniego kontaktu. Podatnik powinien mieć możliwość dostępu do wszystkich dowodów znajdujących się w aktach sprawy, także tych zaczerpniętych z odrębnych postępowań, na których organ podatkowy zamierza oprzeć swoją decyzję, a więc tych, które będą stanowiły podstawę faktyczną rozstrzygnięcia. W pozostałym zakresie podatnik ma prawo do wglądu do innych dowodów, na swój wniosek, o ile należycie uzasadni to żądanie, co oczywiście podlega weryfikacji przez organ, a ewentualnie także kontroli sądowej pod względem zapewnienia stronie prawa do obrony wywodzonego z art. 47 Karty praw podstawowych UE. W przeciwnym razie, przy przyjęciu, że prawo to nie podlega w istocie rzeczy żadnym ograniczeniom wykraczając poza niezbędny zakres z punktu widzenia okoliczności i specyfiki danej sprawy, przy instrumentalnym traktowaniu dochodziłoby do paraliżowania toku postępowania i prowadziłoby do jego przewlekania. Zdaniem Sądu brak jest podstaw do przyjęcia, iż organy naruszyły przepisy o postępowaniu, przede wszystkim przez brak zebrania pełnego materiału dowodowego, co za tym idzie - brak jego analizy. Przypomnieć należy, iż zaskarżona decyzja została wydana w trybie wznowienia postępowania, którego charakter ograniczony jest tylko do przesłanek wznowienia, postępowanie wznowieniowe nie jest powtórnym merytorycznym rozpoznaniem sprawy, lecz badaniem, czy istnieje przesłanka wznowienia oraz czy jest na tyle istotna, że ma wpływ na odmienne rozstrzygnięcie. Tym samym nie znajdują uzasadnienia zarzuty skargi oparte na naruszeniu art. 120, art. 134, art. 187 § 1 czy art. 191 O.p. Skarżąca stawiając powyższe zarzuty nie wskazała żadnych konkretnych dowodów, do których nie miała dostępu, a skargę swą opiera na argumentach natury ogólnej, koncentrujących się w istocie na konieczności ponownego zebrania materiału dowodowego. Skarżąca w ocenie Sądu nie wskazała jaki wpływ na wynik sprawy mogłoby mieć udzielenie jej dostępu do całości akt spraw innych postępowań. Skarżąca nie wskazała, jaki zarzucane przez nią uchybienia procesowe mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, co jest niezbędnym wymogiem skuteczności zarzutu naruszenia przepisów postępowania, nie mówiąc już o tym, że wpływ taki musiałby być "istotny" w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Zatem, nie mógł okazać się skuteczny zarzut naruszenia przepisów postępowania oparty na tym. że stronie nie udostępniono całości akt innych postępowań. Ogólnikowe powoływanie się na to, że - potencjalnie - w aktach tych mogły znajdować się dowody przemawiające na jego korzyść, to za mało, aby skutecznie podważyć ostateczną decyzję. Z akt sprawy wynika, że do materiałów w postępowaniu prowadzonym wobec Skarżącej włączono wiele materiałów z innych postępowań ale także materiały źródłowe, na podstawie których je wydano. Odmiennie niż w postępowaniu, na tle którego wydano orzeczenie C 189/18, w niniejszej sprawie organ nie zaprezentował stronie streszczeń, lecz włączył do akt istotną część materiałów wykorzystanych w tych pobocznych sprawach. Przebieg postępowania prowadzonego wobec Skarżącej nie przystaje więc do okoliczności będących podstawą wydania wyroku w sprawie C-189/19. Końcowo, należy przypomnieć, że postępowanie toczyło się w trybie wznowieniowym i to determinowało jego zakres. Z tego powodu nie mógł okazać się zasadny zarzut naruszenia art. 120, art. 134, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W postępowaniu wznowieniowym prowadzonym na podstawie wskazywanej przez Skarżącą przesłanki procesowej (wyrok TSUE w sprawie Glencore), nie nie mogły być zrealizowane wnioski dowodowe strony. W uzasadnieniu skargi pani A.M. wskazała treść postanowień Prokuratury Rejonowej w Pruszczu Gdańskim z 29 marca 2022 r., a także wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku V Wydział Karny Odwoławczy z 6 czerwca 2023 r., sygn. akt [...]. Kryteria oceny dokonywanej w postępowaniu karnoskarbowym są odmienne niż w postępowaniu podatkowym, w którym nie jest badana wina podatnika. W ocenie Sądu argumentacja w tym zakresie nie pozostaje w związku ze wskazaną przesłanką wznowieniową – art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej. Z podanych wyżej powodów zarzuty skargi okazały się niezasadne. Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji również innych niż zarzucane w skardze uchybień, które stanowiłyby podstawę do uchylenia lub stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Wobec tego na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalono skargę jako niezasadną.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę