I SA/Gd 744/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Gdańsku oddalił skargę podatniczki, uznając świadczenie wypłacone w związku z dobrowolnym rozwiązaniem umowy o pracę za przychód podlegający opodatkowaniu, a nie zwolnione odszkodowanie.
Podatniczka domagała się stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego, twierdząc, że świadczenie otrzymane od pracodawcy w związku z rozwiązaniem umowy o pracę na mocy porozumienia jest zwolnionym od podatku odszkodowaniem. Organy podatkowe i sąd administracyjny uznały jednak, że świadczenie to, wypłacone na podstawie regulaminu zwolnień grupowych i indywidualnego porozumienia, stanowi przychód ze stosunku pracy, a nie odszkodowanie w rozumieniu przepisów podatkowych, ponieważ wynikało z inicjatywy pracownika i nie miało charakteru naprawienia szkody.
Sprawa dotyczyła wniosku podatniczki o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 rok. Podatniczka otrzymała od byłego pracodawcy świadczenie w kwocie 47.500,02 zł w związku z rozwiązaniem umowy o pracę na mocy porozumienia, które zostało zawarte zgodnie z regulaminem zwolnień grupowych. Podatniczka argumentowała, że świadczenie to jest zwolnione z opodatkowania jako odszkodowanie na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, ponieważ jego wysokość wynikała z układu zbiorowego pracy i regulaminu. Organy podatkowe, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, uznały jednak, że świadczenie to nie ma charakteru odszkodowawczego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego i podatkowego. Sąd podkreślił, że rozwiązanie umowy nastąpiło z inicjatywy pracownika, a świadczenie miało charakter dobrowolnej gratyfikacji lub zachęty do odejścia, a nie rekompensaty za szkodę wynikłą z przyczyn niezależnych od pracownika. W związku z tym, świadczenie zostało zakwalifikowane jako przychód ze stosunku pracy, podlegający opodatkowaniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, świadczenie to nie stanowi odszkodowania zwolnionego z podatku, lecz jest przychodem ze stosunku pracy podlegającym opodatkowaniu.
Uzasadnienie
Świadczenie wypłacone w związku z dobrowolnym rozwiązaniem umowy o pracę, inicjowanym przez pracownika, nie ma charakteru odszkodowawczego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego i podatkowego. Nie jest to rekompensata za szkodę wynikłą z przyczyn niezależnych od pracownika, lecz dobrowolna gratyfikacja lub zachęta do odejścia, która stanowi przychód ze stosunku pracy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (5)
Główne
u.p.d.o.f. art. 21 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Ze zwolnienia korzystają odszkodowania lub zadośćuczynienia, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw, przepisów wykonawczych, układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów (art. 9 § 1 k.p.), z wyjątkiem enumeratywnie wymienionych kategorii. Kluczowy jest odszkodowawczy charakter świadczenia.
u.p.d.o.f. art. 12 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przychody ze stosunku pracy obejmują wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń, bez względu na źródło finansowania, w tym wynagrodzenia, dodatki, nagrody, ekwiwalenty i wszelkie inne kwoty.
Pomocnicze
Ustawa z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników art. 3 § 4
Reguluje zasady postępowania w sprawach grupowego zwolnienia, gdy nie jest możliwe zawarcie porozumienia, a pracodawca ustala zasady w regulaminie.
k.p. art. 9 § 1
Kodeks pracy
Definiuje pojęcie prawa pracy, obejmujące m.in. regulaminy i statuty określające prawa i obowiązki stron stosunku pracy.
k.p. art. 9 § 3
Kodeks pracy
Reguluje kwestię postanowień regulaminów i statutów, które nie mogą być mniej korzystne niż przepisy Kodeksu pracy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Świadczenie wypłacone w związku z dobrowolnym rozwiązaniem umowy o pracę, inicjowanym przez pracownika, nie ma charakteru odszkodowawczego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego i podatkowego. Świadczenie to stanowi przychód ze stosunku pracy podlegający opodatkowaniu, a nie zwolnione od podatku odszkodowanie. Kluczowe dla kwalifikacji świadczenia jest jego odszkodowawczy charakter, a nie nazwa nadana przez pracodawcę ani powiązanie z regulaminem czy umową społeczną.
Odrzucone argumenty
Świadczenie wypłacone w związku z rozwiązaniem umowy o pracę na mocy porozumienia, zgodnie z regulaminem zwolnień grupowych, jest zwolnionym od podatku odszkodowaniem na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT. Wysokość lub zasady ustalania świadczenia wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub postanowień układów zbiorowych pracy, innych porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów (art. 9 § 1 k.p.). Naruszenie przepisów postępowania (art. 122, 180 § 1, 187 § 1 O.p.) przez niewłaściwe zastosowanie i zaniechanie działań wyjaśniających. Naruszenie prawa materialnego (art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f., art. 9 § 1 i 3 k.p., art. 1 ust. 1 ustawy z 13.03.2003 r.) poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie. Naruszenie Konstytucji RP (art. 32 ust. 1 i 2, art. 64 ust. 2, art. 2, 7, 87 ust. 1) poprzez dyskryminujące potraktowanie skarżącej.
Godne uwagi sformułowania
świadczenie to nie nosi cech odszkodowania lub zadośćuczynienia Rozwiązanie tej umowy było wynikiem suwerennej decyzji podatniczki trudno uznać, że utrata przez podatniczkę źródła zarobkowania wynikła z przyczyn od niej niezależnych Świadczenie to miało więc na celu zrekompensowanie pracownikowi skutków zdarzeń, które nie noszą cechy czynu niedozwolonego, a związane było ze zgodnym z prawem rozwiązaniem stosunku pracy. Stanowiło zatem swoistą "zachętę" motywującą uprawnionych pracowników do skorzystania z tego programu.
Skład orzekający
Sławomir Kozik
przewodniczący
Małgorzata Gorzeń
sprawozdawca
Elżbieta Rischka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Kwalifikacja świadczeń wypłacanych w związku z rozwiązaniem umowy o pracę za porozumieniem stron, w tym w ramach zwolnień grupowych, jako przychodu podlegającego opodatkowaniu lub zwolnionego od niego odszkodowania. Interpretacja art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT w kontekście świadczeń pracowniczych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie świadczenie zostało wypłacone na podstawie indywidualnego porozumienia zawartego z inicjatywy pracownika, mimo istnienia regulaminu zwolnień grupowych i powiązań z umową społeczną. Kluczowe jest ustalenie, czy świadczenie ma charakter odszkodowawczy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia podatkowego związanego ze świadczeniami pracowniczymi przy zwolnieniach grupowych. Wyjaśnia, kiedy takie świadczenia są opodatkowane, co jest istotne dla wielu pracowników i pracodawców.
“Czy świadczenie z "pakietu odejściowego" jest opodatkowane? WSA w Gdańsku wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Gd 744/16 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2016-10-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2016-06-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Elżbieta Rischka Małgorzata Gorzeń /sprawozdawca/ Sławomir Kozik /przewodniczący/ Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób fizycznych Sygn. powiązane II FZ 222/18 - Postanowienie NSA z 2018-05-30 II FZ 715/17 - Postanowienie NSA z 2017-12-18 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2012 poz 361 art. 21 ust. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Maria Flisikowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 19 października 2016 r. sprawy ze skargi L. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 kwietnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 rok oddala skargę. Uzasadnienie W dniu 20 marca 2015 r. L.A. złożyła w Urzędzie Skarbowym zeznanie PIT-37 o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2014 roku. Pismem z dnia 18 sierpnia 2015 r. podatniczka wystąpiła do Naczelnika Urzędu Skarbowego z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 rok w kwocie 8.550 zł. Do przedmiotowego wniosku złożyła korektę zeznania PIT-37, gdzie w uzasadnieniu przyczyn jej złożenia wyjaśniła, że w związku z rozwiązaniem umowy o pracę w 2014 roku wypłacono jej świadczenie - odszkodowanie, od którego pracodawca pobrał zaliczkę na podatek dochodowy. W jej ocenie - zgodnie z aktualnie obowiązującą treścią art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - od opodatkowania są zwolnione otrzymane odszkodowania wynikające wprost z postanowień układów zbiorowych pracy. Do przedmiotowego wniosku załączono zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu wydane w dniu 14 kwietnia 2015 r. przez A Sp. z o.o., z którego wynika, że na rzecz podatniczki wypłacono świadczenie - odszkodowanie w łącznej kwocie 47.500,02 zł, a pobrana zaliczka na podatek dochodowy wyniosła 9.291,- zł. W skorygowanym zeznaniu podatkowym PIT-37 za 2014 r. nie wykazano przychodu w kwocie 47.500,02 zł, uzyskanego przez podatniczkę z tytułu wypłaconego świadczenia - odszkodowania, natomiast zaliczkę na podatek dochodowy pobraną przez płatnika w wysokości 9291 zł, wykazano w pozycji dotyczącej zaliczki pobranej przez płatnika z tytułu otrzymanego wynagrodzenia ze stosunku pracy. W wyniku przeprowadzonego postępowania, Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia 20 listopada 2015 r., odmówił L.A. stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 rok w kwocie 8.550,00zł. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że świadczenie wypłacone stronie przez spółkę A Sp. z o.o. (dalej jako "Spółka"), w postaci odszkodowania w związku z zawartym porozumieniem z dnia 11 marca 2014 r., rozwiązującym umowę o pracę na warunkach określonych w Regulaminie zwolnień grupowych dla pracowników zatrudnionych w Spółce, nie korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych ze względu na to, że: nie zawiera w sobie elementu odszkodowawczego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego, jego wysokość lub zasady ustalania nie wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw lub postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów, statutów, o których mowa w art. 9 § 1 Kodeksu pracy. Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu odwołania strony decyzją z dnia 28 kwietnia 2016 r., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, że pomiędzy L.A. (Pracownikiem), a Spółką (Pracodawcą) w dniu 11 marca 2014 r. zostało zawarte porozumienie rozwiązujące umowę o pracę. W § 1 tego Porozumienia zawarto zapis: Pracownik oświadcza, że złożył z własnej inicjatywy ofertę rozwiązania wiążącej strony umowy o pracę na mocy porozumienia stron z przyczyn niedotyczących Pracownika, o której mowa w § 5 ust. 1 Regulaminu. Pracownik oświadcza, iż znana jest mu treść Regulaminu oraz wyraża zgodę na wszelkie warunki w nim określone, w tym w szczególności warunki określone w § 11 i 13 Regulaminu. W § 2 przewidziano, że strony rozwiązują wiążącą je umowę o pracę z dniem 30 kwietnia 2014 r., natomiast w § 3 zawarto zapis, że pracownik otrzyma świadczenia przysługujące w związku z rozwiązaniem umowy o pracę zgodnie z Regulaminem w kwocie 135.000,12 zł brutto. Zgodnie z Regulaminem zwolnień grupowych w Spółce - przyczyną zwolnień grupowych są niezbędne dla dalszego funkcjonowania Pracodawcy zmiany reorganizacyjne, polegające na zmianie struktury zatrudnienia. W myśl § 5 Regulaminu Pracownikom zatrudnionym u Pracodawcy tworzy się możliwość dobrowolnego rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron z przyczyn niedotyczących pracowników z zachowaniem prawa do świadczeń określonych poniżej (...) pod warunkiem złożenia w określonych terminach - oferty rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem, zgodnej z wzorem określonym przez Pracodawcę. Spółka pismem z dnia 14 września 2015 r. wyjaśniła, że ogólne zasady dotyczące sposobu liczenia wysokości świadczenia zostały uregulowane w Regulaminie zwolnień grupowych (dalej jako: Regulamin) ustalonym na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Świadczenie zostało zaś wypłacone na podstawie indywidualnego porozumienia pomiędzy pracownikami, a pracodawcą. W ocenie pracodawcy świadczenie wypłacone na podstawie Regulaminu zwolnień grupowych nie stanowi odszkodowania w tym sensie, że ma ono rekompensować konkretną szkodę majątkową, czy też niemajątkową pracownika. Jest to dodatkowe świadczenie wypłacane pracownikowi stanowiące dla niego zachętę dla rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron. Organ odwoławczy mając na uwadze powyższe podtrzymał stanowisko Naczelnika Urzędu Skarbowego, że otrzymane przez podatniczkę od Spółki w 2014 r. świadczenie podlega opodatkowaniu, jako przychód ze stosunku pracy w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jak bowiem wynika z unormowania art. 21 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy - ze zwolnienia na podstawie tego przepisu nie korzystają wszystkie odszkodowania lub zadośćuczynienia, ale jedynie te, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw, przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw lub postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 Kodeks pracy, z wyjątkiem wyłączonych z katalogu zwolnień wymienionych enumeratywnie kategorii odszkodowań. Ponadto z brzmienia tego przepisu zdaniem organu wywieść można, że ze zwolnienia korzystają wskazane w nim rodzaje świadczeń - tj. odszkodowania lub zadośćuczynienia, a zatem warunkiem uprawniającym do zwolnienia jest odszkodowawczy charakter tych świadczeń. Podkreślił przy tym, że odszkodowanie jest konsekwencją wystąpienia szkody, a więc uszczerbku (zmniejszenia) majątku poszkodowanego, który nastąpił wbrew woli uprawnionego, uszczerbku, jakiego w swych dobrach lub interesach doznał poszkodowany, jeśli dobra te lub interesy są prawnie chronione oraz co do których z mocy obowiązujących norm istnieje obowiązek jej naprawienia. Natomiast zadośćuczynienie jest świadczeniem z tytułu wyrządzonej szkody niematerialnej. Organ odwoławczy zauważył, że ustawodawca w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zdefiniował pojęcia odszkodowania ani szkody, dlatego rozumienie tych pojęć nie może odbiegać od przyjętego w systemie prawa cywilnego ich znaczenia. Odpowiedzialność odszkodowawcza w prawie cywilnym opiera się na zasadzie winy lub ryzyka. Uprawnienia do odszkodowania wiążą się z obiektywnym zaistnieniem szkody, powstałej wbrew woli poszkodowanego, zatem na jej powstanie poszkodowany nie ma wpływu. Organ zauważył, że pojęcie odszkodowania, użyte w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie obejmuje odpraw. Świadczy o tym chociażby treść art. 21 ust. 1 pkt 7 ustawy, w którym zwolniono z opodatkowania odprawy pośmiertne, natomiast wyłączono z opodatkowania odprawy, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Mając na uwadze powyższe organ stanął na stanowisku, że otrzymane przez stronę w 2014 roku świadczenie z tytułu rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron nie nosi cech odszkodowania lub zadośćuczynienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy. Rozwiązanie tej umowy było wynikiem suwerennej decyzji podatniczki, o czym świadczy zapis § 1 ust. 1 Porozumienia. W tej sytuacji trudno uznać, że utrata przez podatniczkę źródła zarobkowania wynikła z przyczyn od niej niezależnych, tym samym, że była ona uprawniona do otrzymania odszkodowania w związku z zaistnieniem szkody powstałej wbrew jej woli. Organ podkreślił, że z treści Porozumienia rozwiązującego umowę o pracę wynika, że mają do niego zastosowanie postanowienia Regulaminu zwolnień grupowych. Powyższe wskazuje, że przedmiotowy Regulamin został utworzony w wyniku jednostronnej decyzji Zarządu spółki. Z postanowień Regulaminu wynika jednoznacznie, że został on ustalony w związku z faktem wystąpienia przyczyn uzasadniających przeprowadzenie zwolnień grupowych oraz brakiem zawarcia porozumienia z zakładowymi organizacjami związkowymi. W opinii organu, bez wpływu w niniejszej sprawie pozostaje okoliczność, że przedmiotowy Regulamin nawiązuje w swej treści do Umowy społecznej nr [...]. Z zapisów § 11 Regulaminu wynika bowiem jedynie, że pracownikowi, który otrzyma świadczenie na jego podstawie, nie przysługuje prawo do jakichkolwiek świadczeń i odszkodowań przewidzianych przepisami prawa powszechnie i wewnętrznie obowiązującego oraz postanowieniami powołanej Umowy Społecznej z tytułu tych samych okoliczności, w związku z którymi wypłacono już świadczenia przewidziane postanowieniami Regulaminu. W porozumieniu zawartym w dniu 11 marca 2014 r. podatniczka oświadczyła natomiast, iż znana jest jej treść Regulaminu oraz wyraża zgodę na wszelkie warunki w nim określone, w tym w szczególności warunki określone w § 11 i § 13 Regulaminu. Podsumowując Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że w niniejszej sprawie, bezpośrednim źródłem świadczenia wypłaconego stronie - określając przy tym jego wysokość - było zawarte przez podatniczkę Porozumienie z dnia 11 marca 2014 r. Jakkolwiek zawarcie tego porozumienia pozostawało w związku z uregulowaniem zawartym w przepisach ustawy z dnia 13 marca 2003 roku o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, to jednak w świetle przedstawionego stanu faktycznego nie sposób przyjąć, że bezpośrednim źródłem otrzymanego odszkodowania był ten akt normatywny. Nie zgadzając się ze stanowiskiem Dyrektora Izby Skarbowej, strona skarżąca złożyła skargę na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o uchylenie decyzji organów pierwszej i drugiej instancji. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 122, art. 180 § 1 i art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.), zwanej dalej O.p. - przez niewłaściwe zastosowanie, w tym niezastosowanie i zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, jak również zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, zwłaszcza w zakresie wyjaśnienia i rozważenia: - udzielenia gwarancji zatrudnienia (do dnia 31 lipca 2017 r.) przez byłego pracodawcę (Umowa Społeczna zawarta w dniu 19 lipca 2007 r. z udziałem pracodawcy i innych pracodawców [...]) pod rygorem zapłaty wynikającego wprost z Umowy Społecznej, jako autonomicznego prawa pracy, o którym mowa w art. 9 § 1 Kodeksu pracy, odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres niedotrzymania gwarancji zatrudnienia, - ustalenia i wypłacenia przez byłego pracodawcę podobnych (zbliżonych co do wysokości do odszkodowań za niedotrzymanie gwarancji zatrudnienia należnych na podstawie Umowy Społecznej oraz rzeczywistej szkody skarżącej z tego tytułu) świadczeń odszkodowawczych na podstawie Regulaminu zwolnień grupowych - również będącego aktem autonomicznego prawa pracy, o którym mowa w art. 9 § 1 i 3 kodeksu pracy i art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, - potwierdzenia odszkodowawczego charakteru wypłaconych skarżącej przez byłego pracodawcę (w związku z rozwiązaniem umów o pracę) świadczeń - odszkodowań, zarówno w wystawionych przez tego pracodawcę zaświadczeniach, z którego wynika, że wypłacono skarżącej świadczenie - odszkodowanie, jak i w przywołanych przez pracodawcę porozumieniach w sprawie rozwiązania umów o pracę (§ 11 ust. 3 Regulaminu), 2. naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, w tym: - art. 21 ust. 1 pkt 3 ustaw o podatku dochodowym od osób fizycznych i art. 9 § 1 i 3 ustawy - Kodeks pracy, w związku z art. 1 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników - poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, w tym niezastosowanie i rozważanie, jako aktu normatywnego na podstawie którego skarżącej wypłacono odszkodowania, jedynie ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, zamiast aktów wewnętrznego autonomicznego prawa pracy obowiązującego pracodawcę w postaci Regulaminu zwolnień grupowych w związku z Umową Społeczną z dnia 19 lipca 2007 r., - art. 32 ust. 1 i 2 i art. 64 ust. 2, w związku z art. 2, art. 7 i art. 87 ust. 1 Konstytucji RP, poprzez niezastosowanie i dyskryminujące potraktowanie skarżącej ze względu na sposób rozwiązania umowy o pracę z naruszeniem zasady równości wobec prawa, w sytuacji gdy odszkodowania wypłacone innym pracownikom byłego pracodawcy skarżącej lub innych pracodawców z [...], z którymi rozwiązano umowy o pracę w tym samym czasie i z tych samych dotyczących pracodawców przyczyn, zostały jednak zwolnione od podatku dochodowego od osób fizycznych. W ocenie skarżącej aktem normatywnym, z którego wynikają wprost wypłacone skarżącej odszkodowania jest Regulamin zwolnień grupowych. Organ administracji drugiej instancji wskazał, iż rozwiązanie ze skarżącą umowy o pracę nastąpiło z przyczyn niedotyczących pracownika, z kolei pracownik otrzymał świadczenia określone w myśl § 5 Regulaminu, skutkiem czego pracodawca zgodnie z Zaświadczeniem wypłacił pracownikowi świadczenie - odszkodowanie. Jednakże organ ten z rażącym naruszeniem prawa nie wyjaśnił i nie rozważył ww. okoliczności, dochodząc do błędnego wniosku, iż bez wpływu na sprawę pozostaje okoliczność, iż przedmiotowy Regulamin nawiązuje w swej treści do Umowy Społecznej, w sytuacji gdy zgodnie z art. 9 § 3 Kodeksu pracy świadczenia-odszkodowania należne skarżącej na podstawie wydanego przez byłego pracodawcę jednostronnie aktu autonomicznego prawa pracy w postaci Regulaminu zwolnień grupowych nie mogły być niższe i mniej korzystne, niż odszkodowania należne skarżącej na podstawie Umowy Społecznej. Zdaniem strony skarżącej organ odwoławczy przeoczył lub świadomie pominął to, że decydujące znaczenie dla wysokości świadczeń określonych w § 5 Regulaminu zwolnień grupowych miała okoliczność, że pracownik zatrudniony był u pracodawcy przed dniem 1 sierpnia 2007 r. i z tego tytułu korzystał z przewidzianych Umową Społeczną gwarancji zatrudnienia oraz prawa do wynikającego wprost z Umowy Społecznej odszkodowania z tytułu ich niedotrzymania (co skutkowało wielokrotnym podwyższeniem wysokości świadczenia). A zatem dla skarżącej, której w 2014 r. na podstawie Umowy Społecznej pozostawało jeszcze 41 miesięcy okresu gwarancji zatrudnienia z prawem do odszkodowania, w przypadku ich niedotrzymania (w tym w razie zwolnień grupowych) wypłacone świadczenie w całości musiało być odszkodowaniem. W ocenie strony organ drugiej instancji nie przeanalizował treści Umowy Społecznej (w tym o wysokości wspomnianych w § 11 ust. 3 Regulaminu zwolnień grupowych odszkodowań należnych skarżącej z tytułu niedotrzymania gwarancji zatrudnienia). Skarżąca zauważa, że w sytuacji, gdy były pracodawca już w 2013 roku podjął decyzję o restrukturyzacji i centralizacji oraz likwidacji stanowisk pracy, to nie miała już ona żadnego wpływu na utrzymanie bądź likwidację stanowiska pracy. Jej były pracodawca zatajając okoliczność, iż świadczenia - odszkodowania wypłacone skarżącej na podstawie art. 5 ust. 3 tiret 4 Regulaminu zwolnień grupowych zawierają w sobie (zgodnie z § 11 ust. 3 tego Regulaminu) odszkodowania należne na podstawie Umowy Społecznej, zapowiadał, że w przypadku niewyrażenia przez skarżącą zgody na rozwiązanie umów o pracę za porozumieniem stron, nie wypłaci jej dobrowolnie żadnych świadczeń odszkodowawczych z tytułu niedotrzymania udzielonych w Umowie Społecznej gwarancji zatrudnienia. Tym samym były pracodawca dopuścił się wobec skarżącej w istocie bezprawnej groźby - skarżąca nie miała wówczas innego wyjścia, jak zgodzić się na rozwiązanie stosunku pracy za porozumieniem stron. Strona skarżąca podniosła, że dopiero po oddaleniu wniesionej przez pracodawcę apelacji, Spółka wypłaciła innej pracownicy należne na podstawie Umowy Społecznej odszkodowanie, co zdaniem strony potwierdza, że rozwiązanie stosunków pracy, gdy doszło do likwidacji stanowisk pracy, nie było dobrowolne, zatem nie mogło to mieć istotnego w sprawie znaczenia. Zdaniem strony skarżącej z żadnego przepisu prawa nie wynika, by warunkiem wypłaty odszkodowania było wyrządzenie czynu niedozwolonego. W jej ocenie okoliczności i przyczyny wypłaconych świadczeń odszkodowawczych, wynikają dostatecznie i jednoznacznie z samego już tytułu Regulaminu i jego preambuły oraz z § 2 tego Regulaminu i ze względu na charakter tych zwolnień grupowych zawierają w sobie element odszkodowawczy w rozumieniu prawa cywilnego. W ocenie skarżącej bez znaczenia w sprawie jest okoliczność sposobu rozwiązania umowy o pracę. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Pismem z dnia 12 sierpnia 2016 r. strona skarżąca podtrzymała wcześniejszą argumentację, jednocześnie podniosła, że organ nie ustosunkował się do zarzutów skargi i uczynił to w sposób wymijający. W dniu 19 października 2016 r. na rozprawie pełnomocnik skarżącej złożył do akt załącznik do protokołu rozprawy i oświadczył, że osoby, które nie podpisały dobrowolnego rozwiązania stosunku pracy skierowały pozwy do sądu o wypłacenie odszkodowania po rozwiązaniu z nimi stosunku pracy w drodze wypowiedzenia. Osoby te uzyskały korzystne dla siebie rozstrzygnięcia sądów, które zasądziły odszkodowania na podstawie porozumienia z 19 lipca 2007 r. wraz z odsetkami, które to odszkodowania były zwolnione od podatku dochodowego od osób fizycznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Przedmiotem sporu jest ocena, czy kwota świadczenia wypłaconego skarżącej przez byłego pracodawcę na podstawie porozumienia w sprawie rozwiązania umowy o pracę zawartego zgodnie z warunkami określonymi w Regulaminie zwolnień grupowych dla pracowników w A sp. z o.o., korzysta ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji, czy skarżącej przysługuje uprawnienie do zwrotu nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 roku. W myśl art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r., poz. 1478, dalej jako "u.p.d.o.f.") - wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy z wyjątkiem: określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę: a) odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (...). Z akt sprawy wynika też, że rozwiązanie wiążącej strony umowy o pracę nastąpiło na podstawie porozumienia zawartego z inicjatywy skarżącej. Co więcej, zgodnie z Regulaminem pracodawca mógł wniosku pracownika o objęcie go tym programem nie uwzględnić. Niemniej jednak w sprawie tej wniosek skarżącej został przez pracodawcę uwzględniony, a umowa o pracę została rozwiązana za porozumieniem stron. Z akt sprawy wynika też, że na mocy porozumienia przyznano skarżącej świadczenie w kwocie 135.000,12 zł. Podstawą tego świadczenia był Regulamin zwolnień grupowych. Ww. Regulamin został wydany na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. z 2015 r. poz. 192 ze zm., dalej jako "ustawa z dnia 13 marca 2003 r."), zgodnie z którym jeżeli nie jest możliwe zawarcie porozumienia zgodnie z ust. 1 i 3, zasady postępowania w sprawach dotyczących pracowników objętych zamiarem grupowego zwolnienia ustala pracodawca w regulaminie, uwzględniając, w miarę możliwości, propozycje przedstawione w ramach konsultacji przez zakładowe organizacje związkowe. Nie budzi zatem wątpliwości, że Regulamin został wydany na podstawie ww. ustawy z dnia 13 marca 2003 r. W § 5 pkt 1 Regulaminu postanowiono, że pracownikom zatrudnionym u Pracodawcy tworzy się możliwość dobrowolnego rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron z przyczyn niedotyczących pracowników z zachowaniem prawa do świadczeń określonych poniżej, z zastrzeżeniem prawa Pracodawcy do uzasadnionej odmowy rozwiązania stosunku pracy w tym trybie, pod warunkiem złożenia w określonych terminach oferty rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem, zgodnej z wzorem określonym przez Pracodawcę. W § 5 pkt 3 lit. a Regulaminu wskazano warunki oferty rozwiązania umowy o pracę. Mając na uwadze powyższe, zgodzić się należy z Dyrektorem Izby Skarbowej, że otrzymane przez skarżącą świadczenie związane z odejściem z pracy wynika z Regulaminu, który ma charakter aktu, o którym mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm., dalej jako "k.p."). Zgodnie z art. 9 § 1 k.p. ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, określające prawa i obowiązki pracowników i pracodawców, a także postanowienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy. Z unormowania art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. wynika bowiem, że ze zwolnienia na podstawie tego przepisu nie korzystają wszystkie odszkodowania lub zadośćuczynienia, ale jedynie te, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw, przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw lub postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 k.p., z wyjątkiem wyłączonych z katalogu zwolnień wymienionych enumeratywnie kategorii odszkodowań. Ponadto z brzmienia tego przepisu wywieść można, że ze zwolnienia korzystają wskazane w nim rodzaje świadczeń - tj. odszkodowania lub zadośćuczynienia, a zatem warunkiem uprawniającym do zwolnienia jest odszkodowawczy charakter tych świadczeń. Odszkodowanie jest świadczeniem, którego celem jest naprawienie wyrządzonej szkody. Funkcją odszkodowania jest wyrównanie uszczerbku na majątku, poniesionego przez podatnika z winy innej osoby lub na skutek zdarzeń, za które inna osoba ponosi odpowiedzialność. Zatem odszkodowanie jest konsekwencją wystąpienia szkody, a więc uszczerbku (zmniejszenia) majątku poszkodowanego, który nastąpił wbrew woli uprawnionego, uszczerbku, jakiego w swych dobrach lub interesach doznał poszkodowany, jeśli dobra te lub interesy są prawnie chronione oraz co do których z mocy obowiązujących norm istnieje obowiązek jej naprawienia. Natomiast zadośćuczynienie jest świadczeniem z tytułu wyrządzonej szkody niematerialnej. Chociaż ustawodawca w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zdefiniował pojęcia odszkodowania ani szkody, to rozumienie tych pojęć nie może odbiegać od przyjętego w systemie prawa cywilnego ich znaczenia. Odpowiedzialność odszkodowawcza w prawie cywilnym opiera się na zasadzie winy lub ryzyka. Kodeks cywilny przewiduje dwa zasadnicze rodzaje odpowiedzialności: kontraktową (art. 471 k.c. i nast.), w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania oraz deliktową (art. 415 k.c. i nast.) wynikającą z czynów niedozwolonych, zgodnie z którą, kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. Uprawnienia do odszkodowania wiążą się z obiektywnym zaistnieniem szkody, powstałej wbrew woli poszkodowanego, zatem na jej powstanie poszkodowany nie ma wpływu. O tym, co stanowi szkodę oraz jakie są zasady i sposoby jej naprawienia decydują (generalnie) przepisy art. 361 i 363 k.c.. Wypłata odszkodowania jest konsekwencją wystąpienia szkody. Aby mówić o szkodzie, musi wystąpić uszczerbek (zmniejszenie) majątku poszkodowanego, który nastąpił wbrew woli uprawnionego (por. wyrok WSA w Warszawie z 26 października 2011 r., III SA/Wa 282/11). Należy zgodzić się z Dyrektorem Izby Skarbowej, że na gruncie prawa pracy istnieje wyraźna różnica między odprawą a odszkodowaniem. Pod wspólną nazwą odprawy kryją się świadczenia o zróżnicowanym charakterze, a w szczególności odprawy z tytułu zwolnienia z przyczyn dotyczących pracodawcy, odprawy emerytalne i rentowe, odprawy pośmiertne, odprawy należne pracownikowi zatrudnionemu na podstawie wyboru, którego stosunek pracy uległ rozwiązaniu wraz z wygaśnięciem mandatu. Zatem istota odpraw sprowadza się do zrekompensowania pracownikowi skutków zdarzeń, które nie posiadają cechy szkody. Chodzi tu zazwyczaj o zgodne z prawem rozwiązanie stosunku pracy. Wypłacane świadczenie ma w takim wypadku na celu dodatkowe usatysfakcjonowanie pracownika w związku z rozwiązaniem umowy o pracę. Również na gruncie prawa podatkowego istnieje ścisły rozdział pomiędzy odszkodowaniami a odprawami. Należy więc przyjąć, że pojęcie odszkodowania, użyte w art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f., nie obejmuje odpraw. Świadczy o tym chociażby treść art. 21 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy, w którym zwolniono z opodatkowania odprawy pośmiertne, natomiast wyłączono z opodatkowania odprawy, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. b) u.p.d.o.f.. Mając na uwadze powyższe, należało stwierdzić, że świadczenie z tytułu rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron nie nosi cech odszkodowania lub zadośćuczynienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy. Rozwiązanie tej umowy było wynikiem suwerennej decyzji podatniczki, o czym świadczy zapis § 1 ust. 1 Porozumienia, w którym Pracownik oświadczył, że z własnej inicjatywy złożył Ofertę rozwiązania wiążącej strony umowy o pracę na mocy porozumienia stron. W tej zaś sytuacji trudno uznać, że utrata przez podatniczkę źródła zarobkowania wynikła z przyczyn od niej niezależnych, a tym samym, że była ona uprawniona do otrzymania odszkodowania w związku z zaistnieniem szkody powstałej wbrew jej woli. Z treści przedmiotowego Porozumienia rozwiązującego umowę o pracę wynika, że ma do niego zastosowanie Regulamin zwolnień grupowych dla pracowników zatrudnionych w Spółce, wprowadzony do stosowania na mocy uchwały nr [...] Zarządu A Sp. z o.o. z dnia 27 stycznia 2014 r. A zatem uznać należy, że Regulamin zwolnień grupowych, który ustanowił pracodawca w związku z przepisami ustawy z dnia 13 marca 2003 r. został stworzony jako wypełnienie obowiązków wynikających z art. 3 ust. 4 ww. ustawy. W związku z faktem, że nie zawarto porozumienia z zakładowymi organizacjami związkowymi, pracodawca sam ustalił jego treść, uwzględniając w miarę możliwości postanowienia wynikające z Umowy Społecznej zawartej dnia 19 lipca 2007 r. w procesie konsolidacji i restrukturyzacji Grupy Kapitałowej - pomiędzy związkami zawodowymi działającymi w firmach zgrupowanych w GK, a tymi firmami. Umowa ta przewidywała dla określonych pracowników zachowanie gwarancji zatrudnienia do dnia 31 lipca 2017r. - a w przypadku ich złamania - wypłatę odszkodowań z tego tytułu. Zgodnie jednak z jej treścią - gwarancje zatrudnienia nie zostaną naruszone, jeżeli m.in. pracownik złoży z własnej inicjatywy wniosek o rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Zauważyć należy, że ww. Regulamin zwolnień grupowych stwarzał pracownikom zatrudnionym u Pracodawcy możliwość dobrowolnego rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron, określając wzór "dobrowolnego" wniosku (oferty) rozwiązania umowy o pracę umieszczając w nim formułę zawierającą oświadczenie pracownika o "złożeniu oferty rozwiązania umowy o pracę na mocy porozumienia stron z przyczyn niedotyczących Pracownika - z jego własnej inicjatywy". Skarżąca skorzystała z tej możliwości i złożyła pracodawcy propozycję rozwiązania umowy o pracę na mocy porozumienia stron z przyczyn niedotyczących pracownika. Powyższe nastąpiło po myśli ww. Regulaminu, stosownie do postanowień którego, za wcześniejsze rozwiązanie umowy o pracę zostało przyznane świadczenie w określonej wysokości. W Porozumieniu w sprawie rozwiązania umowy o pracę, zawartym w dniu 11 marca 2014 r. skarżąca oświadczyła również, że znana jest jej treść Regulaminu oraz że wyraża zgodę na wszelkie warunki w nim określone, w tym szczególności warunki określone w § 11 i 13 Regulaminu. Zatem bezpośrednim źródłem świadczenia wypłaconego skarżącej było zawarte przez podatnika Porozumienie z dnia 11 marca 2014 r. i jakkolwiek zawarcie tego porozumienia pozostawało w związku z uregulowaniem zawartym w przepisach ustawy z dnia 13 marca 2003 r., to jednak w świetle przedstawionego stanu faktycznego nie sposób przyjąć, że bezpośrednim źródłem otrzymanego świadczenia był ten akt normatywny. To nie przepis ustawy z dnia 13 marca 2003 r. określał bowiem wysokość świadczenia otrzymanego przez stronę, lecz treść zawartego Porozumienia, wydanego zgodnie z warunkami określonymi w Regulaminie. Dlatego też bez wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy pozostaje okoliczność, że przedmiotowy Regulamin nawiązuje w swej treści do Umowy społecznej nr [...] dotyczącej zabezpieczenia praw i interesów pracowniczych w procesie konsolidacji i restrukturyzacji [...], zawartej w dniu 19 lipca 2007 r., skoro nie postanowienia Umowy Społecznej z dnia 19 lipca 2007 r., a Porozumienie w sprawie rozwiązania umowy o pracę, zawartego w dniu 28 lutego 2014 r., wydanego na podstawie Regulaminu zwolnień grupowych dla pracowników zatrudnionych w Spółce stanowią podstawę wypłaty spornego świadczenia. Wskazana Umowa Społeczna została zawarta na podstawie art. 9 § 1 Kodeksu pracy. Postanowieniami tej umowy pracodawcy wchodzący w skład [...] przyjęli na siebie obowiązek ochrony stosunku pracy swoich ówczesnych pracowników pod rygorem odpowiedzialności odszkodowawczej za jego naruszenie. Gwarancja zatrudnienia obejmowała ochronę przez okres 120 miesięcy od dnia wejścia w życie Umowy Społecznej. Przepis art. 14 tej Umowy przewidywał sytuacje, które nie stanowią naruszenia gwarancji zatrudnienia, a wśród nich wymieniono rozwiązanie umowy z pracownikiem, który złożył z własnej inicjatywy wniosek o rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron (art. 14 lit. g). Oznacza to, że wypowiedzenie przez pracodawcę umowy o pracę w okresie trwania gwarancji zatrudnienia wiązałoby się z obowiązkiem zapłaty wobec zwalnianego pracownika odszkodowania, którego zasady ustalania wynikają wprost z Umowy Społecznej stanowiącej źródło prawa pracy w rozumieniu art. 9 § 1 Kodeksu pracy. Skoro w przedmiotowej sprawie skarżąca z własnej inicjatywy złożyła ofertę rozwiązania umowy o pracę i zawarła z pracodawcą porozumienie w sprawie rozwiązania umowy o pracę, a strony jednocześnie zgodnie oświadczyły (§ 5 porozumienia), że wypłacone świadczenie wyczerpuje wszelkie roszczenia związane ze stosunkiem pracy, to tym samym nie ma podstaw do kwalifikowania otrzymanego świadczenia jako przysługującego na mocy Umowy Społecznej. Z brzmienia art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. wynika, że ze zwolnienia korzystają wskazane w nim rodzaje świadczeń, tj. odszkodowania lub zadośćuczynienia, a zatem warunkiem uprawniającym do zwolnienia jest odszkodowawczy charakter tych świadczeń. Nie można zatem przyjąć, że wypłata stronie skarżącej przedmiotowego świadczenia wypełnia cechy tak rozumianego odszkodowania lub zadośćuczynienia. Podkreślić bowiem należy, że świadczenie to wypłacane było jedynie tym pracownikom, którzy "z własnej inicjatywy" złożyli ofertę rozwiązania wiążącej strony umowy o pracę. Świadczenie to miało więc na celu zrekompensowanie pracownikowi skutków zdarzeń, które nie noszą cechy czynu niedozwolonego, a związane było ze zgodnym z prawem rozwiązaniem stosunku pracy. Stanowiło zatem swoistą "zachętę" motywującą uprawnionych pracowników do skorzystania z tego programu. Wobec tego zauważyć też należy, że dobrowolne przystąpienie przez skarżącą do programu odejść, a więc świadomy wybór tego świadczenia w miejsce trwałości stosunku pracy w ramach Umowy Społecznej, (a zatem i pobierania świadczeń pieniężnych z tego stosunku), ze wszelkimi z tego wynikającymi skutkami prawnymi zarówno dla pracownika, jak i pracodawcy, nie może być uznane za doznanie szkody majątkowej lub wyrządzenie krzywdy skarżącej rekompensowane wypłatą świadczenia o charakterze wolnego od opodatkowania odszkodowania lub zadośćuczynienia, o którym mowa w omawianym przepisie ustawy podatkowej (por. wyroki: NSA z dnia 9 kwietnia 2008 r. sygn. akt II FSK 186/07; WSA w Gdańsku z dnia 23 września 2014 r. sygn. akt I SA/Gd 571/14 i z dnia 23 czerwca 2015 r. sygn. akt I SA/Gd 587/15; WSA w Szczecinie z dnia 17 grudnia 2015r. sygn. akt I SA/Sz 1226/15, dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślić należy, że zakończenie przez skarżącą stosunku pracy u dotychczasowego pracodawcy nie było równoznaczne z utratą możliwości zarobkowania. W § 13 ww. Regulaminu wprowadzono jedynie zastrzeżenie o zakazie ponownego zatrudnienia - w przypadku podjęcia takiego zatrudnienia, pracownik zobowiązany będzie do zwrotu na rzecz Pracodawcy kwoty odpowiadającej wartości otrzymanych świadczeń określonych w § 5, w § 9 oraz w § 10 niniejszego Regulaminu. Skarżąca na skutek rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron nie poniosła uszczerbku majątkowego – przeciwnie, otrzymała dodatkowe świadczenie ponad te, które przewidują przepisy prawa pracy. Świadczenie to nie ma charakteru odszkodowawczego. Trudno bowiem przyjąć, że osoba, która dobrowolnie decyduje się na odejście z pracy, ponosi z tego tytułu szkodę. Uwzględniając zatem powyższe, w ocenie Sądu otrzymane przez skarżącą w badanym roku podatkowym świadczenie stanowi przychód ze stosunku pracy w rozumieniu art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f., zgodnie z którym przychodami ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy są wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężna świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależne od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych. Oprócz wyraźnie wymienionych rodzajów wypłat pieniężnych, będących przychodem ze stosunku pracy, ustawodawca stanowi, że przychodem są wszelkie inne kwoty wypłacane pracownikowi lub stawianie do jego dyspozycji niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona. Za przychód taki uznać więc należy również odprawę pieniężną wypłacaną pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę za porozumieniem stron. Sam fakt użycia nazwania przez pracodawcę wypłacanych podatnikowi świadczeń odszkodowaniem, nie przesądza o tym, że nie mieszczą się one w definicji przychodu, o którym mowa w ww. art. 12 u.p.d.o.f., jak również nie przesądza o ich automatycznym zwolnieniu z opodatkowania, na podstawie cytowanego wyżej art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f.. Za korzystające ze zwolnienia na podstawie ww. art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy mogą być uznane tylko te świadczenia, które spełniają łącznie następujące kryteria, tj.: - zawierają w sobie element odszkodowawczy w rozumieniu przepisów prawa cywilnego oraz - ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw lub z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 Kodeksu pracy. Za słusznością powyższego stwierdzenia przemawia orzecznictwo sądów administracyjnych, które akcentuje, że wszelkie przepisy dotyczące ulg i zwolnień podatkowych, jako odstępstwo od zasady powszechnego opodatkowania, należy interpretować w sposób ścisły przede wszystkim przy pomocy reguł wykładni językowej (patrz: wyrok WSA w Gdańsku z dnia 23 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 587/15 oraz z dnia 23 września 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 571/14, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Tymczasem w niniejszej sprawie ww. warunki nie zostały spełnione, zatem za chybiony uznać należy zarzut strony co do błędnej interpretacji art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Reasumując: zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. oraz art. 9 § 1 i 3 k.p., w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. - nie zasługiwał na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza zatem prawa materialnego. Uznanie za prawidłowe stanowiska skarżącej prowadziłoby do istotnego naruszenia konstytucyjnych zasad sprawiedliwości (art. 2), równości wobec prawa (art. 32 ust. 1) i powszechności opodatkowania, o której mowa w art. 84 Konstytucji, w myśl którego, każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. W konsekwencji brak jest podstaw do odmiennego traktowania ww. świadczeń. Przyjęcie stanowiska strony skarżącej powodowałoby, że odprawa byłaby opodatkowana w zależności od tego czy pracodawca dokonujący zwolnień grupowych zawarł porozumienie ze związkami zawodowymi (na podstawie art. 3 ust. 1-3 ww. ustawy), czy wydał regulamin (art. 3 ust. 4). W ocenie Sądu nie ma żadnego uzasadnienia, aby dokonywać takiego różnicowania w kontekście również tego, że odprawa na podstawie regulaminu może być wyższa niż na podstawie ustawy. Mając na względzie bowiem zasadę racjonalnego ustawodawcy nie sposób uznać, że ustawodawca opodatkował podatkiem dochodowym tego samego rodzaju gwarantowane prawem pracy minimalne świadczenia, natomiast zwolnił od tego podatku tego samego rodzaju świadczenia wypłacane przez pracodawców na mocy porozumienia zawartego na podstawie wydanego regulaminu, w kwotach znacznie przewyższających ww. świadczenia ustawowe. Zauważyć należy, że wysokość odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników wynosi od 1 do 3 wynagrodzeń miesięcznych zwalnianego pracownika (w zależności od stażu pracy), natomiast przedmiotowe świadczenie stanowi 20-krotność takiego wynagrodzenia i powiększone jest o kwotę 30.000 zł w przypadku złożenia oferty w pierwszym terminie. W konsekwencji nie ma uzasadnienia do różnicowania wypłacanych należności. Nie można się zatem zgodzić z zarzutem strony, że dokonane w sprawie rozstrzygnięcie narusza przepisy Konstytucji RP - nie doszło bowiem do dyskryminującego potraktowania podatniczki przez organy podatkowe w stosunku do innych podatników. Za niezasadny uznać również należy zarzut strony skarżącej odnośnie naruszenia przez organ art. 122, art. 182 § 1 oraz art. 187 § 1 O.p. Organy w toku postępowania podjęły bowiem niezbędne czynności celem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czego dowodem jest chociażby wystąpienie przez organ - pismem z dnia 27 sierpnia 2015 r. - do "A" Sp. z o.o. w celu złożenia wyjaśnień oraz dowodów w sprawie. Nie można mówić również, że w sprawie organ naruszył zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony, albowiem w sprawie nie było wątpliwości zarówno co do stanu faktycznego jak i prawnego sprawy. Odnosząc się do powoływanej przez skarcą indywidualnej interpretacji podatkowej, należy wyjaśnić, że organ byłby związany interpretacją indywidualną, gdyby była wydana dla skarżącej, a nie dla innych podatników (art. 14k § 1 i 2 O.p.) i stan faktyczny ustalony przez organ pokrywałby się ze stanem faktycznym rzetelnie przedstawionym przez wnioskodawcę. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718) nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ww. ustawy, oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI