Orzeczenie · 2025-11-26

I SA/GD 740/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2025-11-26
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowy od osób prawnychinterpretacje podatkoweobligacjepapiery wartościowekoszty uzyskania przychodustratawierzytelnościzakład ubezpieczeńzarządzanie ryzykiemprawo podatkowe

Sprawa dotyczyła skargi spółki ubezpieczeniowej na indywidualną interpretację podatkową Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Spółka wnioskowała o potwierdzenie, że zrealizowany wynik ekonomiczny (dochód lub strata) ze sprzedaży lub wykupu obligacji (zwanych "Aktywami") powinien być rozliczany w całości jako przychód lub koszt uzyskania przychodu. Organ interpretacyjny uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, powołując się na art. 16 ust. 1 pkt 8 i 39 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (u.p.d.o.p.). Według organu, wydatki na nabycie obligacji stanowią koszt uzyskania przychodu dopiero w momencie ich zbycia lub wykupu, ale strata z tego tytułu jest ograniczona przepisem dotyczącym strat z tytułu odpłatnego zbycia wierzytelności. Spółka argumentowała, że obligacje, jako papiery wartościowe, powinny być traktowane odrębnie od wierzytelności, a przepis art. 16 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.p. nie powinien mieć do nich zastosowania. Podnosiła również kwestie naruszenia zasady równości wobec prawa i dyskryminacji w porównaniu do skarbowych papierów wartościowych oraz podatników PIT. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę. Sąd podzielił stanowisko organu interpretacyjnego, uznając, że obligacje są papierami wartościowymi o charakterze dłużnym, które inkorporują wierzytelność. W związku z tym, strata z tytułu ich odpłatnego zbycia podlega ograniczeniom wynikającym z art. 16 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.p. Sąd podkreślił, że przepisy te nie rozróżniają wierzytelności w zależności od tego, czy są powiązane z papierami wartościowymi, a obligacja stanowi potwierdzenie istnienia długu i wierzytelności. Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, które potwierdzają taką kwalifikację. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia przepisów postępowania, uznając, że interpretacja organu była wyczerpująca i zawierała uzasadnienie prawne. Kwestie zgodności przepisów z Konstytucją nie mogły być rozstrzygane w postępowaniu o wydanie interpretacji indywidualnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie stanowiska sądów administracyjnych w kwestii kwalifikacji straty ze sprzedaży obligacji jako straty z tytułu zbycia wierzytelności, a także ograniczeń kompetencji organów podatkowych w postępowaniu interpretacyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów ustawy o CIT w kontekście obligacji. Kwestia zgodności z Konstytucją nie była rozstrzygana.

Zagadnienia prawne (3)

Czy strata z tytułu odpłatnego zbycia obligacji (papierów wartościowych o charakterze dłużnym) podlega ograniczeniom wynikającym z art. 16 ust. 1 pkt 39 ustawy o CIT, czy też powinna być traktowana odrębnie na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 8 tej ustawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Strata z tytułu odpłatnego zbycia obligacji podlega ograniczeniom wynikającym z art. 16 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.p., ponieważ obligacje inkorporują wierzytelność.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obligacje, jako papiery wartościowe o charakterze dłużnym, potwierdzają istnienie długu i wierzytelności. W związku z tym, strata z ich zbycia mieści się w definicji straty z tytułu odpłatnego zbycia wierzytelności, o której mowa w art. 16 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.p., co ogranicza możliwość zaliczenia jej do kosztów uzyskania przychodów.

Czy organ podatkowy w postępowaniu o wydanie interpretacji indywidualnej jest uprawniony do badania zgodności przepisów prawa podatkowego z Konstytucją RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy w postępowaniu o wydanie interpretacji indywidualnej nie jest uprawniony do badania zgodności przepisów prawa podatkowego z Konstytucją RP.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że interpretacja podatkowa nie jest aktem stosowania prawa ani władczym rozstrzygnięciem o prawach i obowiązkach, a jedynie informacją o sposobie wykładni przepisów. Organy podatkowe nie mają kompetencji do oceny konstytucyjności przepisów, a tym bardziej do odmowy ich zastosowania w oparciu o takie wątpliwości.

Czy zaskarżona interpretacja indywidualna Dyrektora KIS spełnia wymogi formalne dotyczące uzasadnienia prawnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, interpretacja spełnia wymogi formalne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że interpretacja zawierała wyczerpujący opis stanu faktycznego, ocenę stanowiska wnioskodawcy oraz uzasadnienie prawne, wskazując tok rozumowania organu i wyjaśniając podstawy prawne jego stanowiska.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę spółki na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.

Przepisy (13)

Główne

u.p.d.o.p. art. 16 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

u.p.d.o.p. art. 16 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie papierów wartościowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta.

u.p.d.o.p. art. 16 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów strat z tytułu odpłatnego zbycia wierzytelności, z wyjątkiem wierzytelności lub jej części, które uprzednio zostały zarachowane jako przychód należny.

Pomocnicze

O.p. art. 14h

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 14c § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 14c § 2

Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.p. art. 15 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Koszty uzyskania przychodów to koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

Ustawa o obligacjach art. 4 § 1

Obligacja jest papierem wartościowym emitowanym w serii, w którym emitent stwierdza, że jest dłużnikiem właściciela obligacji (obligatariuszem) i zobowiązuje się do spełnienia określonego świadczenia.

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 57a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obligacje, jako papiery wartościowe o charakterze dłużnym, inkorporują wierzytelność, a strata z ich zbycia podlega ograniczeniom z art. 16 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.p. • Organ interpretacyjny nie naruszył przepisów postępowania, a interpretacja zawierała wyczerpujące uzasadnienie prawne. • Organy podatkowe nie są uprawnione do badania zgodności przepisów prawa podatkowego z Konstytucją RP w postępowaniu o wydanie interpretacji indywidualnej.

Odrzucone argumenty

Obligacje jako papiery wartościowe powinny być traktowane odrębnie od wierzytelności, a art. 16 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.p. nie powinien mieć do nich zastosowania. • Zastosowanie art. 16 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.p. do obligacji narusza zasadę równości wobec prawa i prowadzi do dyskryminacji. • Interpretacja organu była nieprawidłowa i nie zawierała wystarczającego uzasadnienia.

Godne uwagi sformułowania

Obligacja jest papierem wartościowym, który poświadcza istnienie długu. • Wierzycielem emitenta staje się każdy kolejny posiadacz (nabywca) obligacji. • Indywidualna interpretacja przepisów prawa podatkowego nie stanowi indywidualnego aktu administracyjnego. • Organy podatkowe nie mają kompetencji do badania zgodności przepisów prawa podatkowego z Konstytucją.

Skład orzekający

Elżbieta Rischka

przewodniczący

Zbigniew Romała

sprawozdawca

Irena Wesołowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska sądów administracyjnych w kwestii kwalifikacji straty ze sprzedaży obligacji jako straty z tytułu zbycia wierzytelności, a także ograniczeń kompetencji organów podatkowych w postępowaniu interpretacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów ustawy o CIT w kontekście obligacji. Kwestia zgodności z Konstytucją nie była rozstrzygana.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii podatkowej dla instytucji finansowych, jaką jest rozliczanie strat z inwestycji w obligacje. Dodatkowo porusza kwestię granic kompetencji organów podatkowych.

Strata na obligacjach nie zawsze jest kosztem uzyskania przychodu – co mówi prawo?

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst