Orzeczenie · 2025-11-13

I SA/Gd 720/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2025-11-13
NSAAdministracyjneWysokawsa
koszty egzekucyjnerozłożenie na ratypostępowanie egzekucyjneuznanie administracyjnewzględy społecznewzględy gospodarczeWSAKodeks postępowania administracyjnegoUstawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Sprawa dotyczyła skargi L.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, które utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające rozłożenia na raty kosztów egzekucyjnych. Skarżący, emeryt z niskimi dochodami i problemami zdrowotnymi, wnioskował o możliwość spłaty kosztów egzekucyjnych w miesięcznych ratach po 40 zł. Organy egzekucyjne odmówiły, argumentując, że rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych jest kwestią uznania administracyjnego i że skarżący nie wykazał nadzwyczajnych okoliczności losowych ani szczególnego splotu okoliczności. Dodatkowo, organy wskazały na brak podpisania umowy ratalnej w sprawie składek na ubezpieczenie społeczne oraz na zbieg postępowań egzekucyjnych jako powody odmowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że organy nie dokonały wystarczającej analizy przesłanek społecznych i gospodarczych, o których mowa w art. 64f § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd podkreślił, że rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych jest instytucją niezależną od rozłożenia na raty należności z tytułu składek, a organy błędnie uzależniły możliwość udzielenia ulgi od spłaty innych zobowiązań. Sąd wskazał również, że organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego w zakresie sytuacji materialnej i finansowej skarżącego, a ich argumentacja była ogólnikowa i nie odnosiła się do rzeczywistych możliwości finansowych wnioskodawcy. Sąd nakazał organom ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem oceny prawnej sądu, ze szczególnym uwzględnieniem analizy przesłanek z art. 64f § 1 u.p.e.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek społecznych i gospodarczych w kontekście rozkładania na raty kosztów egzekucyjnych oraz niezależność tej instytucji od innych zobowiązań.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji rozkładania na raty kosztów egzekucyjnych, a nie samych należności głównych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy odmowa rozłożenia na raty kosztów egzekucyjnych jest prawidłowa, gdy organ nie dokonał wystarczającej analizy przesłanek społecznych i gospodarczych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odmowa nie jest prawidłowa, jeśli organ nie przeprowadził pogłębionej analizy przesłanek społecznych i gospodarczych, a także błędnie uzależnił rozłożenie kosztów od spłaty innych należności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nie wykazały należytej staranności w analizie sytuacji materialnej i finansowej skarżącego oraz nie odniosły się do przesłanek z art. 64f § 1 u.p.e.a. w sposób wymagany prawem. Błędnie również powiązano możliwość rozłożenia kosztów egzekucyjnych z innymi zobowiązaniami.

Czy rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych jest uzależnione od zawarcia umowy ratalnej w sprawie składek na ubezpieczenie społeczne lub od braku zbiegu postępowań egzekucyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych jest instytucją niezależną od innych zobowiązań i postępowań egzekucyjnych.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych i rozłożenie na raty należności z tytułu składek to dwie odrębne instytucje, a przesłanki z art. 64f § 1 u.p.e.a. powinny być analizowane niezależnie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 22 sierpnia 2025 r. oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z dnia 15 lipca 2025 r.

Przepisy (15)

Główne

u.p.e.a. art. 64f § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 64e § 4-8

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § 1-2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 3 § 2 pkt 2 i 3

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie dokonały wystarczającej analizy przesłanek społecznych i gospodarczych. • Rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych jest niezależne od spłaty innych należności. • Organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego w zakresie sytuacji materialnej i finansowej skarżącego.

Odrzucone argumenty

Brak nadzwyczajnych okoliczności losowych lub szczególnego splotu okoliczności. • Niedostarczenie przez skarżącego dokumentów uniemożliwiło rzetelną ocenę sytuacji. • Niecelowość spłaty w ratach tylko kosztów egzekucyjnych, gdy toczy się egzekucja wobec strony. • Wystąpienie zbiegu postępowań egzekucyjnych.

Godne uwagi sformułowania

rozstrzygnięcia dotyczące ulg w spłacie kosztów egzekucyjnych oparte są na zasadzie uznania administracyjnego • rozstrzygnięcie w przedmiocie rozłożenia na raty kosztów egzekucyjnych nie ma charakteru obligatoryjnego • rozstrzygnięcie organu nie może mieć jednak charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego • uzasadnione względy społeczne lub gospodarcze • rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych i rozłożenie na raty należności z tytułu składek to dwie odrębne instytucje od siebie niezależne i rządzące się własnymi przesłankami

Skład orzekający

Małgorzata Gorzeń

przewodniczący

Marek Kraus

sprawozdawca

Alicja Stępień

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek społecznych i gospodarczych w kontekście rozkładania na raty kosztów egzekucyjnych oraz niezależność tej instytucji od innych zobowiązań."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozkładania na raty kosztów egzekucyjnych, a nie samych należności głównych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie sytuacji finansowej i prawnej strony w postępowaniu egzekucyjnym, nawet w przypadku kosztów. Podkreśla ograniczenia uznania administracyjnego i potrzebę rzetelnej analizy przez organy.

Emeryt walczy o raty za koszty egzekucji – sąd przypomina organom o obowiązku analizy sytuacji dłużnika.

Dane finansowe

WPS: 5204,79 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst