I SA/Gd 70/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2005-12-01
NSAAdministracyjneŚredniawsa
postępowanie egzekucyjnezarzutydoręczenieterminyKodeks postępowania administracyjnegoustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjifikcja doręczeniadokumenty urzędoweskarżącyorgan egzekucyjny

WSA w Gdańsku oddalił skargę R.J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, uznając doręczenie tytułów wykonawczych za skuteczne w dniu odmowy ich przyjęcia.

Skarżący R.J. kwestionował postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które uchyliło postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego i umorzyło postępowanie w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Głównym zarzutem skarżącego było błędne ustalenie daty doręczenia tytułów wykonawczych na 20 października 2003 r., podczas gdy twierdził, że nastąpiło to 27 października 2003 r. Sąd uznał jednak, że odmowa przyjęcia tytułów wykonawczych w dniu 20 października 2003 r. skutkowała fikcją doręczenia, a zarzuty wniesiono po terminie.

Sprawa dotyczyła skargi R.J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które uchyliło postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Dyrektor Izby Skarbowej uznał zarzuty za wniesione z uchybieniem terminu, ponieważ tytuły wykonawcze zostały doręczone skarżącemu 20 października 2003 r., a zarzuty wniesiono 3 listopada 2003 r. Skarżący twierdził, że tytuły wykonawcze doręczono mu 27 października 2003 r. i kwestionował ustalenia faktyczne oraz naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, uznając, że zgodnie z art. 47 k.p.a. odmowa przyjęcia pisma przez adresata skutkuje fikcją doręczenia w dniu odmowy. Sąd oparł się na notatce służbowej i raporcie poborcy podatkowego, które potwierdziły odmowę przyjęcia tytułów wykonawczych przez skarżącego 20 października 2003 r. Sąd uznał te dokumenty za dowody urzędowe, a twierdzenia skarżącego o nieprzebywaniu w tym dniu w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej uznał za niewiarygodne, zwłaszcza w kontekście uregulowania części zaległości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, odmowa przyjęcia pisma przez adresata skutkuje fikcją doręczenia w dniu odmowy, zgodnie z art. 47 § 2 k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odmowa przyjęcia tytułów wykonawczych przez skarżącego w dniu 20 października 2003 r. spowodowała, że doręczenie stało się skuteczne w tym dniu, co zgodnie z art. 47 § 2 k.p.a. rodzi takie same konsekwencje prawne jak jego doręczenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 47 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Odmowa przyjęcia pisma przez adresata skutkuje fikcją doręczenia w dniu odmowy, z tymi samymi konsekwencjami prawnymi jak doręczenie.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje oddalenie skargi przez sąd.

Pomocnicze

k.p.a. art. 39

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa podmioty uprawnione do doręczania pism organów administracji publicznej.

k.p.a. art. 46

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje sposób postępowania w przypadku odmowy potwierdzenia odbioru pisma.

k.p.a. art. 75

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa, co może być dopuszczone jako dowód w postępowaniu.

k.p.a. art. 76 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Stanowi, że dokumenty urzędowe stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone, chyba że zostaną obalone dowodem przeciwnym.

u.p.e.a. art. 34 § § 1 i 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.

u.p.e.a. art. 31

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Definiuje rolę poborcy skarbowego jako egzekutora.

o.p. art. 124 § § 2

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 125 § § 3

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie tytułów wykonawczych nastąpiło 20 października 2003 r. (fikcja doręczenia w dniu odmowy przyjęcia). Zarzuty wniesiono po upływie ustawowego terminu. Raport poborcy podatkowego jest dokumentem urzędowym potwierdzającym odmowę przyjęcia tytułów. Twierdzenia skarżącego o nieprzebywaniu w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej w dniu 20 października 2003 r. są niewiarygodne.

Odrzucone argumenty

Tytuły wykonawcze zostały doręczone skarżącemu 27 października 2003 r. Postanowienie organu odwoławczego narusza przepisy k.p.a. i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym. Notatka służbowa i raport poborcy podatkowego nie mają istotnej wartości dowodowej. Brak przesłuchania poborcy podatkowego jako świadka. Uniemożliwienie zapoznania się z materiałem dowodowym.

Godne uwagi sformułowania

W przypadku, gdy odbierający pismo uchyla się od potwierdzenia doręczenia lub nie może potwierdzić doręczenia, wówczas doręczający sam stwierdza datę doręczenia oraz wskazuje osobę, która odebrała pismo i przyczynę braku jej podpisu (art. 46 k.p.a.). Zasada doręczania pism za pokwitowaniem nie ma zastosowania także wówczas, gdy adresat odmawia przyjęcia pisma (art. 47 k.p.a.). W takiej sytuacji pismo zwraca się nadawcy z adnotacją, o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy. Pismo wraz z adnotacją włącza się do akt sprawy, uznając że doręczone zostało w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata. W związku z powyższym przyjąć należy, że w sytuacji takiej zachodzi ustawowa fikcja doręczenia. Odmowa przyjęcia pisma rodzi takie same konsekwencje prawne, jak jego doręczenie. Doręczenie staje się zatem skuteczne w dacie samej odmowy przyjęcia pisma. Raport poborcy podatkowego, który w świetle art. 31 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest egzekutorem (...) bez wątpienia jest dokumentem urzędowym, który może zostać obalony jedynie poprzez przeprowadzenia dowodu przeciwko treści dokumentu (art. 76 § 3 k.p.a.), co jednak nie miało miejsca w niniejszej sprawie.

Skład orzekający

Sławomir Kozik

przewodniczący

Alicja Stępień

członek

Ewa Wojtynowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie skuteczności fikcji doręczenia w przypadku odmowy przyjęcia pisma przez adresata w postępowaniu egzekucyjnym oraz znaczenie dokumentów urzędowych (raportu poborcy) jako dowodu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy przyjęcia tytułów wykonawczych i wniesienia zarzutów po terminie w postępowaniu egzekucyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia proceduralnego - fikcji doręczenia i terminów w postępowaniu egzekucyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i egzekucyjnego.

Fikcja doręczenia: Kiedy odmowa odbioru pisma staje się skutecznym doręczeniem?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gd 70/04 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2005-12-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-02-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alicja Stępień
Ewa Wojtynowska /sprawozdawca/
Sławomir Kozik /przewodniczący/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Sygn. powiązane
II FSK 743/06 - Wyrok NSA z 2007-06-13
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędziowie: NSA Alicja Stępień, WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Protokolant Zuzanna Baca, po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi R.J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Uzasadnienie
I SA/Gd 70/04
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej uchylił w całości postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], będące stanowiskiem wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych przez zobowiązanego - R.J. prowadzącego "A" w G. - w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym do majątku zobowiązanego na podstawie tytułów wykonawczych i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w zakresie wypowiedzi wierzyciela co do zgłoszonych pismem z dnia 24 listopada 2003 roku zarzutów.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ odwoławczy wskazał, że ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, iż tytuły wykonawcze o nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] zostały doręczone R.J. w dniu 20 października 2003 roku. Zobowiązany, pismem nadanym w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu 3 listopada 2003 roku (data stempla pocztowego ), złożył zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne. W związku z powyższym organ egzekucyjny Urzędu Skarbowego zwrócił się do wierzyciela z żądaniem wypowiedzenia się w zakresie zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów. Wierzyciel, w dniu [...] wydał zaskarżone postanowienie, od którego strona złożyła zażalenie.
W ocenie Izby Skarbowej postanowienie Urzędu Skarbowego jest nieprawidłowe, albowiem wierzyciel wyraził w nim swoje stanowisko w zakresie zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów w sytuacji, gdy zarzuty te zostały wniesione z uchybieniem terminu. Organ podkreślił, że w dniu 20 października 2003 roku zobowiązany odmówił przyjęcia przedmiotowych tytułów wykonawczych, co spowodowało, że zgodnie z art. 47 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego pisma powyższe, z adnotacją o odmowie przyjęcia i datą odmowy, zostały dołączone do akt sprawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku R.J. wniósł o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazał, że zaskarżone postanowienie opiera się na błędzie w ustaleniach faktycznych polegającym na przyjęciu, że tytuły wykonawcze zostały doręczony skarżącemu w dniu 20 października 2003 roku, podczas gdy faktycznie tytuły te zostały mu doręczone w dniu 27 października 2003 roku. W ocenie skarżącego postanowienie organu odwoławczego narusza przepis art. 47 § 1 k.p.a. poprzez ustalenie, iż skarżący odmówił w dniu 20 października 2003 roku przyjęcia tytułów wykonawczych, w związku z czym nie wystąpiły skutki domniemania wynikającego z art. 47 § 2 k.p.a. Dodatkowo zaskarżone postanowienie narusza przepis art. 34 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutów podniesionych w odwołaniu. Nadto naruszone zostały przepisy art. 124 § 2 oraz art. 125 § 3 Ordynacji podatkowej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację jak w zaskarżonej decyzji.
W dodatkowym piśmie procesowym skarżący wskazał, że organ w zaskarżonym postanowieniu oraz w odpowiedzi na skargę nie wskazał dowodów, które przesądziłyby przyjęcie daty doręczenia tytułów egzekucyjnych na dzień 20 października 2003 roku. W jego ocenie notatka służbowa oraz raport poborcy podatkowego sporządzone przez pracownika organu egzekucyjnego nie spełnia istotnej wartości dowodowej. Zarzuca nadto brak przesłuchania poborcy podatkowego jako świadka w niniejszej sprawie a także uniemożliwienie przez organ zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ) i art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.) - określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej ..., pod względem zgodności z prawem rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przystępując do oceny zasadności twierdzenia strony o skutecznym doręczeniu tytułów wykonawczych w dniu 27 października 2003 roku, zdaniem Sądu wskazać należy, że z art. 39 k.p.a. wynika, iż podmiotami doręczającymi pisma organów administracji publicznej są: poczta, pracownicy organu administracji publicznej albo inne upoważnione osoby lub organy. Zasadą jest doręczanie pism przez pocztę jednakże doręczanie pism przez pracowników organu albo inne upoważnione osoby lub organy (w tym przez poborcę skarbowego) nie jest wyłączone. Z brzmienia powyższego przepisu wynika, że doręczanie pism przez pracowników organu nie wymaga odrębnego upoważnienia. Doręczanie pism odbywa się za pokwitowaniem, przez które należy rozumieć potwierdzenie doręczenia pisma przez je odbierającego swym podpisem ze wskazaniem daty doręczenia. W przypadku, gdy odbierający pismo uchyla się od potwierdzenia doręczenia lub nie może potwierdzić doręczenia, wówczas doręczający sam stwierdza datę doręczenia oraz wskazuje osobę, która odebrała pismo i przyczynę braku jej podpisu (art. 46 k.p.a.). Zasada doręczania pism za pokwitowaniem nie ma zastosowania także wówczas, gdy adresat odmawia przyjęcia pisma (art. 47 k.p.a.). W takiej sytuacji pismo zwraca się nadawcy z adnotacją, o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy. Pismo wraz z adnotacją włącza się do akt sprawy, uznając że doręczone zostało w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata. W związku z powyższym przyjąć należy, że w sytuacji takiej zachodzi ustawowa fikcja doręczenia (J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego - komentarz s. 308 ). Odmowa przyjęcia pisma rodzi takie same konsekwencje prawne, jak jego doręczenie. Doręczenie staje się zatem skuteczne w dacie samej odmowy przyjęcia pisma.
Z akt sprawy niniejszej wynika, że w dniu 20 października 2003 roku poborca podatkowy udał się do zobowiązanego, na adres pod którym prowadził on działalność gospodarczą, celem wyegzekwowania należności podatkowych za rok 1998 i 2003. Skarżący odmówił zapłacenia powyższych należności. Odmowę umotywował faktem złożenia do Izby Skarbowej pisma odwoławczego dotyczącego w/w należności i oczekiwaniem na odpowiedź. Uregulował nadto najstarszą zaległość z 2003 roku — podatek VAT za marzec. Na pozostałe zaległości nie miał już środków i odmówił odbioru pozostałych tytułów egzekucyjnych do niego skierowanych. Na okoliczność powyższego sporządzone zostały przez poborcę podatkowego: notatka służbowa oraz raport, które stanowią odpowiedni dowód na potwierdzenie powyższej okoliczności. Stosownie do brzmienia art. 75 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może się przyczynić do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Dokumenty urzędowe w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w zakresie ich działania stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone ( art. 76 k.p.a. ). Raport poborcy podatkowego, który w świetle art. 31 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest egzekutorem ( pracownikiem organu egzekucyjnego wyznaczonym do prowadzenia czynności egzekucyjnych) bez wątpienia jest dokumentem urzędowym, który może zostać obalony jedynie poprzez przeprowadzenia dowodu przeciwko treści dokumentu (art. 76 § 3 k.p.a.), co jednak nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Doręczenie stronie tytułu wykonawczego osobiście przez pracownika organu egzekucyjnego jest zatem zgodne z przepisami i wywołuje taki sam skutek jak doręczenie decyzji za pośrednictwem poczty.
W ocenie Sądu, także oświadczenie skarżącego złożone do protokołu rozprawy (uzupełnionego zarządzeniem z dnia 12 grudnia 2005 roku), według którego nie przebywał on w dniu 20 października 2003 roku na terenie G. oraz, że w aktach sprawy w czasie ich przeglądania nie było notatki i raportu poborcy podatkowego dotyczących odmowy przyjęcia przez skarżącego tytułów wykonawczych, poddaje w wątpliwość wiarygodność jego wyjaśnień złożonych zarówno w skardze jak i w piśmie procesowym. Trudno bowiem przyjąć, że w dniu 20 października 2003 roku nie przebywał on faktycznie na terenie G., skoro z notatki wynika, że nie dość, iż odmówił on przyjęcia przedmiotowych tytułów wykonawczych to dodatkowo wskazał, że oczekiwał od organu podatkowego zajęcia stanowiska w kwestii odwołania od decyzji określających i wysokość należności podatkowych za rok 1998 i 2003. Także fakt, że skarżący w dniu 20 października 2003 rok uregulował zaległość za marzec 2003 rok do rąk poborcy podatkowego, budzi wątpliwość, że - jak twierdzi skarżący - w tym terminie nie przebywał on w G.
W świetle powyższego za datę doręczenia przedmiotowych tytułów wykonawczych uznać należało dzień odmowy przyjęcia pisma przez adresata, tj. dzień 20 października 2003 roku, co też zasadnie uczynił Dyrektor Izby Skarbowej. Od tej też daty liczyć się zaczyna ustawowy, 7-dniowy termin do wniesienia zarzutów. Termin ten upłynął z dniem 27 października 2003 roku. Zobowiązany zaś, uchybiając powyższemu terminowi, złożył zarzuty dopiero w dniu 3 listopada 2003 roku, co spowodowało, że czynność taka stała się prawnie nieskuteczna, zaś zaskarżone postanowienie zgodne z przepisami prawa.
Uznając, że zaskarżone postanowienie w przedstawionych warunkach faktycznych i prawnych nie naruszało prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny wobec braku podstaw do jej usunięcia z obrotu prawnego, na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI