I SA/Gd 676/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2013-10-08
NSAAdministracyjneWysokawsa
dotacjeprzedszkola niepublicznefinanse publiczneustawa o systemie oświatywydatki bieżącebudżet gminyorzecznictwo administracyjne

WSA w Gdańsku stwierdził nieważność części czynności Burmistrza Miasta dotyczącej zatwierdzenia obliczenia stawek dotacji na jednego ucznia w niepublicznych placówkach wychowania przedszkolnego, uznając, że z podstawy obliczenia dotacji nie można wyłączać wydatków na wyżywienie i opłaty rodziców.

Skarżący zarzucili Burmistrzowi Miasta zaniżenie stawek dotacji dla niepublicznych przedszkoli poprzez wyłączenie z podstawy obliczenia dotacji wydatków na wyżywienie dzieci oraz opłat wnoszonych przez rodziców. Sąd, opierając się na interpretacji przepisów ustawy o systemie oświaty oraz orzecznictwie NSA, uznał, że wydatki bieżące ponoszone na przedszkola publiczne, stanowiące podstawę obliczenia dotacji, nie mogą być pomniejszane o dochody z opłat rodziców. W konsekwencji, sąd stwierdził nieważność części czynności Burmistrza.

Sprawa dotyczyła skargi K.K., A.C. i V.Sz. na czynność Burmistrza Miasta z dnia 20 marca 2012 r. w przedmiocie ustalenia kwoty dotacji na jednego ucznia w niepublicznych placówkach wychowania przedszkolnego. Skarżący zarzucili, że Burmistrz bezprawnie zaniżył wysokość miesięcznej stawki dotacji, wyłączając z podstawy jej obliczenia wydatki na wyżywienie dzieci oraz opłaty wnoszone przez rodziców. Sąd pierwszej instancji, po wcześniejszym uchyleniu przez NSA postanowienia o odrzuceniu skargi, uznał skargę za zasadną. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że czynność Burmistrza polegająca na obliczeniu dotacji jest czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą kontroli sądów administracyjnych. Sąd, odwołując się do art. 90 ust. 2b i 2d ustawy o systemie oświaty oraz orzecznictwa NSA, podkreślił, że podstawę obliczenia dotacji stanowią wszystkie wydatki bieżące ponoszone na przedszkola publiczne, ustalone w budżecie, bez pomniejszania ich o dochody z opłat rodziców. Sąd stwierdził nieważność czynności Burmistrza w części dotyczącej zatwierdzenia obliczenia stawek dotacji, uznając, że wyłączenie wydatków na wyżywienie i opłat rodziców stanowi naruszenie przepisów prawa. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę na niedopuszczalność powielania regulacji ustawowych w aktach prawa miejscowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, czynność ta jest czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień wynikających z przepisów prawa i podlega kontroli sądów administracyjnych.

Uzasadnienie

NSA w postanowieniu II GSK 322/13 orzekł, że obliczenie wysokości dotacji dla placówki niepublicznej jest czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (13)

Główne

u.s.o. art. 90 § ust. 1

Ustawa o systemie oświaty

u.s.o. art. 90 § ust. 2b

Ustawa o systemie oświaty

u.s.o. art. 90 § ust. 2d

Ustawa o systemie oświaty

P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.s.o. art. 90 § ust. 4

Ustawa o systemie oświaty

u.f.p. art. 124 § ust. 3

Ustawa o finansach publicznych

P.p.s.a. art. 52 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 53 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 147 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podstawa obliczenia dotacji dla niepublicznych przedszkoli powinna obejmować wszystkie wydatki bieżące ponoszone na przedszkola publiczne, bez wyłączania wydatków na wyżywienie i opłat rodziców. Czynność Burmistrza polegająca na ustaleniu kwoty dotacji jest czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą kontroli sądów administracyjnych.

Odrzucone argumenty

Czynność Burmistrza polegająca na wyliczeniu dotacji jest czynnością techniczną, niepodlegającą kognicji sądów administracyjnych. Uchwała Rady Miejskiej prawidłowo określiła tryb udzielania i rozliczania dotacji.

Godne uwagi sformułowania

podstawa obliczenia dotacji to ogólna kwota wydatków zaplanowanych w budżecie jako tych, które są ponoszone na utrzymanie jednego ucznia w przedszkolu publicznym. Kwota ta nie podlega pomniejszeniu o sumy stanowiące równowartość dochodów przeznaczonych na pokrycie danego wydatku. Czynność organu wykonawczego gminy polegająca na wyliczeniu dotacji dla konkretnego niepublicznego przedszkola nie należy do żadnej z form działania administracji publicznej, lecz są czynnościami technicznymi o charakterze księgowo-rachunkowym.

Skład orzekający

Sławomir Kozik

przewodniczący-sprawozdawca

Ewa Kwarcińska

członek

Alicja Stępień

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podstawy obliczenia dotacji dla niepublicznych placówek oświatowych, w szczególności wyłączenia wydatków na wyżywienie i opłat rodziców z tej podstawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o systemie oświaty i finansowaniem przedszkoli niepublicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia finansowania edukacji niepublicznej i interpretacji przepisów dotyczących dotacji, co jest istotne dla wielu placówek i rodziców.

Czy gmina może zaniżać dotacje dla przedszkoli, wyłączając z nich koszty wyżywienia?

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gd 676/13 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2013-10-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-05-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alicja Stępień
Ewa Kwarcińska
Sławomir Kozik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Finanse publiczne
Sygn. powiązane
II GSK 1534/14 - Postanowienie NSA z 2014-10-30
II GSK 2731/14 - Wyrok NSA z 2015-04-10
II GSK 418/14 - Postanowienie NSA z 2014-03-18
Skarżony organ
Burmistrz Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność aktu prawa miejscowego w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 256 poz 2572
art. 90 ust. 1
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Sędzia NSA Alicja Stępień, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 października 2013 r. sprawy ze skargi K. K., A. C. i V. Sz. na czynność Burmistrza Miasta z dnia 20 marca 2012 r. w przedmiocie ustalenia kwoty dotacji na jednego ucznia 1. stwierdza nieważność czynności Burmistrza Miasta z dnia 20 marca 2012 r. w części dotyczącej zatwierdzenia obliczenia stawek dotacji na jednego ucznia w niepublicznych placówkach wychowania przedszkolnego; 2. określa, że zaskarżona czynność nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Burmistrza Miasta na rzecz skarżących K. K., A. C. i V. Sz. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów uiszczonej opłaty sądowej; 4. zasądza od Burmistrza Miasta na rzecz skarżących K. K., A. C. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Uzasadnienie
W dniu 20 marca 2012 r. Burmistrz, działając na podstawie Uchwały Rady Miejskiej z dnia 12 marca 2010 r., zatwierdził obliczenie stawek na każdego ucznia uczęszczającego do placówki niepublicznej wychowania przedszkolnego na rok 2012 r.
Pismem z dnia 10 kwietnia 2012 r. K.K., A.C. oraz V.Sz. wezwały Burmistrza do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę czynności z dnia 20 marca 2012 r. nr OŚS pkt 3 i przyznanie od miesiąca stycznia 2012 r. dotacji w wysokości zgodne z przepisami art. 90 ust. 2b i ust. 2d oraz art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572 ze zm.) w zw. z art. 124 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.) w zw. z przepisami Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 2 marca 2010 r. w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych (Dz.U. Nr 38, poz. 207 ze zm.) poprzez przyjęcie przy obliczaniu wysokości miesięcznej stawki dotacji na każdego ucznia uczęszczającego do placówki niepublicznej wychowania przedszkolnego pełnej podstawy naliczenia tej dotacji, tj. przyjęcie, iż podstawą obliczenia wysokości ww. dotacji są ustalone w budżecie danej gminy wszystkie bieżące wydatki ponoszone w przedszkolach publicznych w przeliczeniu na jednego ucznia, w tym bez wyłączenia wydatków rozdziału 80148 – "Stołówki szkolne i przedszkolne" oraz wydatków w wysokości opłat wnoszonych przez rodziców na rachunek budżetu jednostki samorządu terytorialnego za świadczenia udzielane przez publiczne przedszkola prowadzone przez gminę w czasie przekraczającym wymiar zajęć, o których mowa w przepisach art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty oraz opłat za korzystanie z wyżywienia w tych przedszkolach.
W odpowiedzi Burmistrz poinformował skarżące, że w 2011 r. stawki dotacji dla niepublicznych przedszkoli zostały obliczone na podstawie opinii Regionalnej Izby Obrachunkowej z dnia 31 grudnia 2010 r. Nadto w związku z różnymi opiniami w przedmiotowej sprawie zwrócono się do Ministerstwa Edukacji Narodowej o interpretację przepisów dotyczących obliczania stawki dotacji dla niepublicznych przedszkoli. Na podstawie otrzymanej opinii, obliczono stawki na rok 2012 r. Burmistrz poinformował również skarżące, że w § 5 pkt 1 Uchwały Rady Miejskiej z dnia 12 marca 2010 r. w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych przedszkoli, szkół i placówek, prowadzonych na trenie Gminy oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystania Rada Miejska scedowała na Burmistrza obliczenie wysokości nominalnej stawki miesięcznej dotacji na jednego ucznia.
K.K., A.C. oraz V.Sz. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku za pośrednictwem organu skargę na czynność Burmistrza z dnia 20 marca 2012 r.
Zaskarżonej czynności zarzucono naruszenie art. 90 ust. 2b, ust. 2d i ust. 4 w zw. z art. 80 ust. 2 ustawy o systemie oświaty, art. 124 ust. 3 ustawy o finansach publicznych oraz przepisów rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych.
W uzasadnieniu podniesiono, że kwestionowana czynność zatwierdza nieprawidłowe, niezgodne z wymienionymi przepisami określenie wysokości dotacji na jedno dziecko przyznane niepublicznym placówkom prowadzonym przez skarżące, gdyż wyłącza z kosztów bieżących, stanowiących podstawę obliczenia dotacji, wydatki na wyżywienie dzieci oraz opłat wnoszonych przez rodziców.
W ocenie skarżących, Burmistrz bezprawnie zaniżył wysokość miesięcznej stawki dotacji pomimo, iż określenie podstawy ich obliczenia należy do wyłącznej kompetencji organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej oddalenie, podnosząc m.in., że udzielanie dotacji placówkom niepublicznym zostało uregulowane przez Radę Miejską w uchwale z dnia 12 marca 2010 r. w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych przedszkoli, szkół i placówek prowadzonych na terenie Gminy oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystania. W § 2 tej uchwały określono, w jakiej wysokości przysługuje dotacja, natomiast w § 5 ust. 1 wskazano, że wysokość nominalnej stawki miesięcznej dotacji na jednego ucznia oblicza corocznie Burmistrz zgodnie z zasadami zawartymi w § 2.
Organ przytoczył pogląd wyrażany w orzecznictwie, że czynności organu wykonawczego gminy polegające na wyliczeniu dotacji dla konkretnego niepublicznego przedszkola nie należą do żadnej z form działania administracji publicznej, lecz są czynnościami technicznymi o charakterze księgowo-rachunkowym, do których nie stosuje się art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako "P.p.s.a.").
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 24 października 2012 r. odrzucił skargę, albowiem w ocenie tego sądu czynność organu gminy polegająca na wyliczeniu dotacji do ucznia jednostki przedszkolnej, jako czynność stricte techniczna o charakterze księgowo - rachunkowym, nie kwalifikuje się jako czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, określona w art. 3 § 2 pkt. 4 p.p.s.a. i nie podlega kognicji sądów administracyjnych.
W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia skarżące zarzuciły naruszenia art. 3 § 2 pkt. 4 w zw. z art. 58 ] 1 pkt 1 p.p.s.a. i wniosły o jego uchylenie. Skarżące wskazały, że sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że zaskarżony akt burmistrza nie jest czynnością organu wykonawczego gminy podlegającego kognicji sądów administracyjnych.
Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt II GSK 322/13 postanowieniem z dnia 27 marca 2013 r. uchylił zaskarżone postanowienie i stwierdził, że ocena zgodności z prawem czynności – ustalenia kwoty dotacji na jedno dziecko w roku 2012, jako czynność z zakresu administracji publicznej podlega kontroli sądów administracyjnych.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał jednocześnie, aby sąd pierwszej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy ocenił zachowanie trybu do wniesienia skargi, o którym mowa w art. 52 § 3 i 53 §2 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga K.K., A.C. oraz V.Sz. zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie rozważań należy wskazać, że postanowieniem z dnia 27 marca 2013 r. w sprawie sygn. akt II GSK 322/13 Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że czynność organu wykonawczego – Burmistrza – mająca na celu obliczenie wysokości dotacji i jej wypłacenie dla placówki niepublicznej jest czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a, dotyczącą uprawnień wynikających z przepisów prawa.
NSA w powołanym wyżej postanowieniu wskazał jednocześnie, że art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty określa jedynie przesłanki ustalania dotacji z budżetu gminy, powiatu lub państwa, w zależności od rodzaju placówki ubiegającej się o dotację. Ustawa nie określa dotacji, a zatem jej obliczenie jest wykonywaniem prawa.
Powyższe oznacza, że ocena zgodności z prawem tego rodzaju czynności – w rozpoznawanej sprawie ustalenia kwoty dotacji na jedno dziecko w 2012 r. – stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. jako czynności z zakresu administracji publicznej podlega kontroli sądów administracyjnych.
Tożsame stanowisko, akceptowane przez sąd orzekający w niniejszej sprawie, wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 stycznia 2008 r., w sprawie sygn. akt II GSK 320/07 oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 29 września 2011 r. w sprawie sygn. akt I SA/Po 392/11.
W kontekście powyższego przystąpić można zatem do zbadania prawidłowości rozstrzygnięcia organu administracyjnego.
Rozpatrując skargę w pierwszej kolejności należy odnieść się do kwestii zachowania terminu do wniesienia skargi.
Z akt sprawy wynika, że każda ze skarżących została poinformowana pisemnie przez Burmistrza o wysokości ww. stawki obowiązującej w 2012 r. I tak, K.K. – pismem z dnia 27 marca 2012 r., które doręczono skarżącej w dniu 2 kwietnia 2012 r. Z kolei pozostałym dwóm skarżącym pismo Burmistrza zostało doręczone pomiędzy 2 kwietnia 2012 r. a 6 kwietnia 2012 r.
Pismem z dnia 10 kwietnia 2012 r. – złożonym osobiście w kancelarii Urzędu Miejskiego w dniu 16 kwietnia 2012 r. – skarżące wezwały organ do usunięcia naruszenia prawa.
Burmistrz udzielił odpowiedzi na powyższe wezwanie pismem z dnia 24 kwietnia 2012 r.
Skargę wniesiono do Urzędu Miejskiego w dniu 25 maja 2012 r.
Stosownie do art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt. 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Co do zasady, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 52 § 1 P.p.s.a.); skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie (art. 53 § 1 P.p.s.a.).
Natomiast jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, to zgodnie z art. 52 § 3 P.p.s.a., skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa. W takim przypadku skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (art. 53 § 2 P.p.s.a.).
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, przeprowadzona analiza sekwencji doręczenia pism stronie, pozwala sądowi na przyjęcie, że skargę wniesiono w terminie określonym w art. 53 § 2 P.p.s.a.
Jak stanowi art. 90 ust. 1 ustawy o systemie oświaty niepubliczne przedszkola, w tym specjalne, szkoły podstawowe i gimnazja, w tym z oddziałami integracyjnymi, z wyjątkiem szkół podstawowych specjalnych i gimnazjów specjalnych oraz szkół podstawowych artystycznych, otrzymują dotacje z budżetu gminy. Zgodnie natomiast z zapisem zawartym w art. 90 ust. 2b ww. ustawy dotacje dla niepublicznych przedszkoli przysługują na każdego ucznia w wysokości nie niższej niż 75 % ustalonych w budżecie danej gminy wydatków bieżących ponoszonych w przedszkolach publicznych w przeliczeniu na jednego ucznia, z tym że na ucznia niepełnosprawnego w wysokości nie niższej niż kwota przewidziana na niepełnosprawnego ucznia przedszkola i oddziału przedszkolnego w części oświatowej subwencji ogólnej otrzymywanej przez jednostkę samorządu terytorialnego - pod warunkiem, że osoba prowadząca niepubliczne przedszkole poda organowi właściwemu do udzielania dotacji planowaną liczbę uczniów nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji. W przypadku braku na terenie gminy przedszkola publicznego, podstawą do ustalenia wysokości dotacji są wydatki bieżące ponoszone przez najbliższą gminę na prowadzenie przedszkola publicznego. Z kolei zgodnie z art. 90 ust. 2d ustawy o systemie oświaty, osoba prowadząca wychowanie przedszkolne w formach, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 14a ust. 7, otrzymuje na każdego ucznia objętego tą formą wychowania przedszkolnego dotację z budżetu gminy w wysokości nie niższej niż 40 % wydatków bieżących ponoszonych na jednego ucznia w przedszkolu publicznym prowadzonym przez gminę, z tym że na ucznia niepełnosprawnego w wysokości nie niższej niż kwota przewidziana na niepełnosprawnego ucznia przedszkola i oddziału przedszkolnego w części oświatowej subwencji ogólnej otrzymywanej przez gminę - pod warunkiem, że osoba prowadząca niepubliczną formę wychowania przedszkolnego poda organowi właściwemu do udzielania dotacji planowaną liczbę uczniów nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji. W przypadku braku na terenie gminy przedszkola publicznego podstawą do ustalenia wysokości dotacji są wydatki bieżące ponoszone przez najbliższą gminę na prowadzenie przedszkola publicznego
Ustęp czwarty przywoływanego przepisu daje natomiast upoważnienie organowi samorządu terytorialnego do ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystywania.
WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 3 sierpnia 2011 r. w sprawie sygn. akt I SA/Gd 315/11 (orzeczenie dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl) dokonując analizy treść art. 90 ust. 2b ustawy o systemie oświaty zauważył, że ustawodawca określając podstawę przyznawania dotacji dla przedszkoli niepublicznych odwołał się do pojęcia wydatków gminy. Określenie, które z wydatków stanowią źródło obliczenia dotacji zostało zdefiniowane poprzez wskazanie, że mają to być wydatki bieżące, które zostały ustalone w budżecie gminy jako wydatki ponoszone w przedszkolach publicznych w przeliczeniu na jednego ucznia.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela argumentację tegoż Sądu zawartą w powołanym wyżej wyroku, że pojęcie "wydatków bieżących" powinno być interpretowane tak, jak termin ten jest rozumiany na gruncie ustawy o finansach publicznych - art. 165a ust. 6 uprzednio obowiązującej ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r., (Dz.U. Nr 249, poz. 2104 ze zm.) oraz art. 236 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. (Dz.U. z 2009 r., nr 157, poz. 1240). Tożsame stanowisko – akceptowane przez WSA w Gdańsku – wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia z dnia 24 marca 2009, II GSK 284/08, LEX nr 529879 oraz z dnia 17 stycznia 2008 r., II GSK 319/07, LEX nr 357469). Będą to zatem wydatki jednostki samorządu terytorialnego niebędące wydatkami majątkowymi, a zatem z wyłączeniem wydatków ponoszonych na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji oraz wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego.
Należy jednocześnie zwrócić uwagę, że ustawodawca określając podstawę obliczenia dotacji wskazał na te wydatki, które po pierwsze zostały ustalone w budżecie, a po wtóre zostały wyodrębnione ze względu na konkretny cel. Oznacza to zatem, że odwołano się do wydatków zaplanowanych związanych z funkcjonowaniem przedszkoli publicznych. Co wymaga szczególnego podkreślenia, podstawę naliczania dotacji stanowi taka suma, która w budżecie gminy została zakwalifikowana jako kategoria wydatków na określony cel (tutaj na funkcjonowanie przedszkola publicznego), a nie jako kategoria dochodów przeznaczonych na ich pokrycie. Oznacza to, że przy ustalaniu podstawy obliczania dotacji nie jest dopuszczalne uwzględnianie dochodów, które służą finansowaniu wydatku.
Jak wynika tymczasem z analizy kalkulacji pkt. 3 informacji o decyzjach podjętych przez Burmistrza w dniu 20 marca 2012 r. "Temat Referat Oświaty", zaplanowana w budżecie kwota wydatków bieżących na przedszkole publiczne została pomniejszona o kwoty stanowiące równowartość dochodów z tytułu wpłat rodziców za żywność oraz z tytułu wpłat rodziców za zajęcia wykraczające poza podstawę programową. Taka sytuacja jest niedopuszczalna i stanowi naruszenie dyspozycji art. 90 ust. 2b jak również ust. 2d ustawy o systemie oświaty.
Przywoływany przepis, jak to zostało wyżej wyjaśnione, jako podstawę obliczenia dotacji należnej niepublicznym placówkom przedszkolnym wskazuje kwotę ustaloną, a zatem zaplanowaną jako ogół wydatków ponoszonych w przedszkolach publicznych. Kwota stanowiąca podstawę obliczenia dotacji powinna zatem odpowiadać tak ustalonej w budżecie sumie, a jej wysokość nie może być zmienna i podlegać weryfikacjom poprzez korygowanie o wysokość dochodów uzyskiwanych na pokrycie wydatku. Należy bowiem zdać sobie sprawę z tego, że sposób finansowania przez gminę wydatków publicznych, a zatem czy są one finansowane z dochodów własnych (np. podatków), dotacji celowych, subwencji ogólnych, środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej itd. nie zmienia nigdy ogólnej kwoty wydatków ponoszonych przez jednostkę samorządu terytorialnego. Trzeba rozdzielić sferę wydatkowania, od sfery źródeł finansowania ustalonych, zaplanowanych wydatków. Zatem fakt, że część wydatków związanych z funkcjonowaniem przedszkoli publicznych znajduje swoje pokrycie w przychodach pochodzących np. z opłat uiszczanych przez rodziców, nie może prowadzić do zmiany ogólnej, przewidzianej w budżecie kwoty wydatkowanej przez gminę na utrzymanie przedszkola publicznego. Jest to bowiem jedynie sposób w jaki ogólna kwota wydatków jest finansowana. Dla prawidłowego określenia kwoty stanowiącej podstawę obliczenia dotacji należy oddzielić wysokość wydatków od wysokości przychodów na ich pokrycie.
Reasumując, kwota wydatków stanowiąca podstawę obliczenia dotacji, o jakiej mowa w art. 90 ust. 2b oraz ust. 2d ustawy o systemie oświaty to ogólna kwota wydatków zaplanowanych w budżecie jako tych, które są ponoszone na utrzymanie jednego ucznia w przedszkolu publicznym. Kwota ta nie podlega pomniejszeniu o sumy stanowiące równowartość dochodów przeznaczonych na pokrycie danego wydatku.
Powyższe rozumowanie pozostaje w zgodzie z celem unormowania zawartego w art. 90 ust. 2b ustawie o systemie oświaty. W przepisie tym została bowiem wyrażona zasada zrównania dofinansowania ze środków budżetowych analogicznych placówek oświatowych, publicznych i niepublicznych. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że cel ten nie zostałby osiągnięty, gdyby placówki niepubliczne były dotowane stosownie do planowanych, niższych od rzeczywistych wydatków placówek (zob. wyrok NSA z dnia 24 marca 2009 r., II GSK 284/08, LEX nr 529879). Regulacja zawarta w 90 ust. 2b ustawy o systemie oświaty ma służyć temu, aby środki przeznaczane z budżetu danej gminy na bieżące utrzymanie przedszkoli niepublicznych, nie odbiegały więcej niż o 25% od środków przeznaczanych na utrzymanie przedszkoli publicznych. Każda gmina, w ramach swoich kompetencji i możliwości może natomiast finansować przedszkola w sposób równorzędny.
W miejscu tym należy wskazać, że Ministerstwo Edukacji Narodowej pismem z dnia 23 lutego 2012 r., odpowiadając na pismo Burmistrza w sprawie ustalania wysokości dotacji przysługującej na każdego ucznia w przedszkolach niepublicznych, wyjaśniło, że w podstawie naliczania dotacji dla przedszkoli niepublicznych, prowadzonych przez osoby fizyczne i osoby prawne inne niż jednostki samorządu terytorialnego, powinny być uwzględniane wszystkie wydatki bieżące ponoszone na funkcjonowanie przedszkoli publicznych prowadzonych przez samorząd. Jak wskazało Ministerstwo do wydatków zaliczyć należy koszty prowadzenia stołówki przedszkolnej, ale nie należy zaliczać opłat rodziców za wyżywienie i pobyt dzieci w przedszkolu ponad podstawę programową.
Na marginesie rozważań należy również zauważyć, że Rada Miejska, działając na podstawie upoważnienia zawartego w art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty, w § 2 ust. 1 i 2 Uchwały ponownie dokonała uregulowania przedmiotu, który jak wynika z art. 90 ust. 2b i 2d ustawy o systemie oświaty, został już uregulowany. Stwierdzono bowiem, że niepublicznym przedszkolom przysługuje na każdego ucznia dotacja z budżetu gminy w wysokości 75% wydatków bieżących ponoszonych na jednego ucznia w przedszkolu samorządowym prowadzonym przez gminę, z tym, że na ucznia niepełnosprawnego w wysokości kwoty przewidzianej na niepełnosprawnego ucznia przedszkola i oddziału przedszkolnego w części oświatowej subwencji ogólnej otrzymywanej przez gminę oraz, że osoba prowadząca wychowanie przedszkolne w formach, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 14a ust. 7 ustawy o systemie oświaty, otrzymuje na każdego ucznia objętego formą wychowania przedszkolnego dotację w wysokości 40% wydatków bieżących ponoszonych na jednego ucznia w przedszkolu publicznym prowadzonym przez gminę, z tym, że na ucznia niepełnosprawnego w wysokości kwoty przewidzianej na niepełnosprawnego ucznia przedszkola i oddziału przedszkolnego w części oświatowej subwencji ogólnej, otrzymywanej przez gminę. Tego typu unormowania zawarte w prawie miejscowym są niedopuszczalne, jako sprzeczne z intencją ustawodawcy uzewnętrznioną w treści delegacji ustawowej. W delegacji ustawowej ustawodawca przenosi bowiem prawo do wykonywania tylko wyraźnie określonej części swoich kompetencji na inny organ, a nie zezwala na powtórne lub odmienne uregulowanie kwestii należących do jego imperium.
W powyższej kwestii orzecznictwo sądów administracyjnych jednomyślnie prezentuje, że za niedopuszczalne należy uznać powtórzenie regulacji ustawowych bądź ich modyfikację przez przepisy prawa miejscowego (por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2003 r. sygn. akt II Sa/Ka 1831/02, niepublikowany i z dnia 19 sierpnia 2002 r. sygn. akt II SA/Ka 508/02, niepublikowany oraz z dnia 14 października 1999 r. sygn. akt Sa/Wr 1179/98, publ. OSS 2000/1/17).
Organ władzy wykonawczej wykonujący kompetencję prawodawczą zawartą w upoważnieniu ustawowym jest obowiązany działać ściśle w granicach tego upoważnienia. Nie jest upoważniony ani do regulowania tego, co zostało już ustawowo uregulowane, ani też do wychodzenia poza zakres upoważnienia ustawowego. Jak z powyższego wynika przepis § 2 ust. 1 i 2 Uchwały narusza art. 90 ust. 4 u.s.o. powielając treść regulacji zawartej w art. 90 ust. 2b i 2 d ustawy o systemie oświaty. Skoro jednak przedmiotowa Uchwała nie była przedmiotem zaskarżenia, w niniejszym postępowaniu nie może ona zostać wzruszona.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Na podstawie art. 152 P.p.s.a. sąd określił, że zaskarżona czynność nie może być wykonana.
O kosztach należnych K.K. oraz A.C. Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 P.p.s.a., a o kosztach należnych V.Sz. na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI