I SA/Gd 647/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2023-11-08
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek od nieruchomościłączne zobowiązanie pieniężneewidencja gruntówklasyfikacja gruntówpodatek rolnyprzeznaczenie gruntuPrawo geodezyjne i kartograficznezasiedzenie

WSA w Gdańsku oddalił skargę podatnika, potwierdzając, że kwalifikacja gruntu dla celów podatku od nieruchomości zależy od wpisu w ewidencji gruntów, a nie od faktycznego sposobu jego użytkowania.

Podatnik skarżył decyzję SKO utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdyni dotyczącą łącznego zobowiązania pieniężnego za 2018 r. Skarżący domagał się opodatkowania gruntu jako rolnego, powołując się na jego historyczne przeznaczenie i sposób użytkowania. Organy podatkowe oraz WSA uznały, że kluczowe znaczenie ma wpis w ewidencji gruntów, który klasyfikował działkę jako 'tereny różne' (symbol Tr), a nie faktyczne użytkowanie czy przeszłość własnościową.

Sprawa dotyczyła łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2018, ustalonego dla skarżącego L.K. przez Prezydenta Miasta Gdyni, a następnie utrzymanego w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku. Skarżący kwestionował sposób opodatkowania swojej nieruchomości, domagając się traktowania jej jako gruntu rolnego, mimo że w ewidencji gruntów była ona sklasyfikowana jako 'tereny różne' (symbol Tr). Organy podatkowe, opierając się na art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, podkreśliły, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę wymiaru podatków. W związku z tym, organy nie są uprawnione do samodzielnego ustalania przeznaczenia gruntu wbrew wpisom w ewidencji. Skarżący argumentował, że nieruchomość była własnością jego rodziny od okresu przedwojennego i miała charakter rolny, a późniejsze przekwalifikowanie było nieuzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, podzielając stanowisko organów, oddalił skargę. Sąd potwierdził, że kwalifikacja gruntu dla celów podatku od nieruchomości zależy od jego oznaczenia w ewidencji gruntów, a nie od faktycznego sposobu użytkowania czy historii własnościowej. Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo, w tym uchwałę NSA, zgodnie z którą organy podatkowe nie mogą samodzielnie dokonywać klasyfikacji nieruchomości, lecz muszą odwoływać się do zapisów ewidencji. Sąd zaznaczył, że ewentualna zmiana kwalifikacji gruntu wymagałaby uprzedniej zmiany wpisów w ewidencji gruntów i budynków przez właściwe organy geodezyjne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Kluczowe znaczenie ma wpis gruntu w ewidencji gruntów i budynków. Organy podatkowe nie są uprawnione do samodzielnego ustalania przeznaczenia gruntu wbrew danym zawartym w ewidencji.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz utrwalone orzecznictwo NSA, zgodnie z którym dane z ewidencji gruntów stanowią podstawę wymiaru podatków i organy podatkowe są związane tymi danymi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.g.k. art. 21 § ust. 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń. Organy podatkowe nie są uprawnione do przyjmowania innych danych niż te wskazane w ewidencji.

u.p.o.l. art. 3 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Określa przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, którym jest m.in. grunt.

Pomocnicze

u.p.r. art. 1

Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym

Opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. § 68 § ust. 1

Wymienia rodzaje użytków rolnych i ich oznaczenia. Symbol 'Tr' (tereny różne) nie jest wśród użytków rolnych.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwalifikacja gruntu dla celów podatku od nieruchomości zależy od wpisu w ewidencji gruntów i budynków, a nie od faktycznego sposobu jego użytkowania. Organy podatkowe są związane danymi zawartymi w ewidencji gruntów i nie mogą samodzielnie dokonywać klasyfikacji nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Nieruchomość powinna być opodatkowana jako grunt rolny ze względu na jej historyczne przeznaczenie i sposób użytkowania. Przekwalifikowanie gruntu z rolnego na 'tereny różne' było nieuzasadnione. Nabycie prawa własności przez zasiedzenie powinno mieć wpływ na sposób opodatkowania.

Godne uwagi sformułowania

podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń [...] stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków Organy podatkowe, ustalając zobowiązania podatkowe, nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku, niż dane wskazane w ewidencji oraz nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń w tej mierze. co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków

Skład orzekający

Elżbieta Rischka

sprawozdawca

Irena Wesołowska

przewodniczący

Małgorzata Gorzeń

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady związania organów podatkowych danymi z ewidencji gruntów przy ustalaniu podatku od nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wpis w ewidencji gruntów jest jednoznaczny i nie został podważony w odrębnym postępowaniu administracyjnym dotyczącym zmiany ewidencji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje fundamentalną zasadę prawa podatkowego dotyczącą znaczenia ewidencji gruntów, co jest istotne dla praktyków. Brak tu jednak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.

Ewidencja gruntów ważniejsza niż faktyczne użytkowanie? WSA w Gdańsku wyjaśnia zasady opodatkowania nieruchomości.

Dane finansowe

WPS: 6216 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gd 647/23 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2023-11-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Elżbieta Rischka /sprawozdawca/
Irena Wesołowska /przewodniczący/
Małgorzata Gorzeń
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatki inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1990
art. 21 ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, , po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 listopada 2023 r. sprawy ze skargi L.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 17 maja 2023 r. sygn. akt SKO Gd 6037/22 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2018 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 22 września 2022 r. Prezydent Miasta Gdyni (dalej jako organ I instancji) ustalił L.K. (dalej: podatnik lub Skarżący) wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2018 w kwocie 6.216 zł.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (dalej: SKO lub organ odwoławczy), po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia 17 maja 2023 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Uzasadniając decyzję SKO wskazało, że przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości jest grunt stanowiący działkę nr [...] w G. o pow. [...] ha. Grunt posiada w ewidencji gruntów oznaczenie Tr - tereny różne. Prawo własności nieruchomości zostało nabyte przez podatnika w drodze zasiedzenia w październiku 2015 r. (postanowienie SR w G. z dnia 16 lipca 2020 r.).
Przywołując treść przepisu art. 3 ust. 1 pkt 1 z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. 2019 r. poz. 1170; określanej dalej jako "u.p.o.l.") organ odwoławczy wskazał, że w sprawie nie jest kwestionowana okoliczność, że podatnikiem jest skarżący, jako właściciel opisanej nieruchomości, do której prawo własności nabył w 2015 r. w drodze zasiedzenia.
W ocenie podatnika, nieruchomość powinna zostać opodatkowana jako grunt rolny, albowiem takie miało być jej przeznaczenie.
Nie podzielając stanowiska podatnika organ odwoławczy wyjaśnił, że przepisem prawa, który zasadniczo wpływa na rozstrzygnięcie sprawy jest art. 21 ust. 1 Prawo geodezyjne i kartograficzne, zgodnie z którym podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Przepis ten przesądza, że o kwalifikacji (dla potrzeb opodatkowania podatkiem od nieruchomości) konkretnego obiektu decyduje treść ewidencji gruntów i budynków. Organy podatkowe, ustalając zobowiązania podatkowe, nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku, niż dane wskazane w ewidencji oraz nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń w tej mierze. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki. Powyższe oznacza, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu dla celów podatkowych decyduje treść ewidencji gruntów. Co więcej, zgodnie z art. 1 ustawy o podatku rolnym opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Należy zatem przyjąć, że podatkowi rolnemu podlegają tylko i wyłącznie grunty oznaczone w ewidencji gruntów jako użytki rolne. Grunty o nierolniczym oznaczeniu w ewidencji gruntów nie podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym niezależnie od tego, jak są lub były w przeszłości użytkowane. Obowiązujące w roku podatkowym rozporządzenie z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, § 68 ust. 1 wymienia rodzaje użytków rolnych oraz wskazuje ich oznaczenie. W wyliczeniu tym nie ma oznaczenia "Tr", które przypisane zostało przez ewidencję gruntów do nieruchomości stanowiącej przedmiot opodatkowania, co oznacza, że nieruchomość nie może zostać opodatkowana podatkiem rolnym. W związku z tym należy od niej uiścić podatek od nieruchomości należny za grunt niestanowiący użytku rolnego.
Nie podzielając wyjaśnień podatnika, że w przeszłości grunt stanowił własność jego rodziny i był gruntem rolnym i w związku z tym powinien zostać opodatkowany tak również i aktualnie, SKO wyjaśniło, że dokumentem, w oparciu o który ustalane jest zobowiązanie podatkowe, jest ewidencja gruntów. Przeznaczenia terenu wynikającego z tego dokumentu nie podważa sposób, w jaki grunt był lub jest wykorzystywany przez podatnika. Dane wynikające z ewidencji mają dla organu podatkowego charakter wiążący i nie mogą być przezeń samodzielnie korygowane w ramach postępowania podatkowego, bez zmiany tych wpisów w ewidencji gruntów. Dopiero zmiana zapisów w ewidencji gruntów i budynków (dokonana przez uprawnione do tego organy geodezyjne) będzie mogła stanowić podstawę do ewentualnego wznowienia postępowania wymiarowego.
Zdaniem organu, przeznaczenie gruntu określa wpis w ewidencji gruntów, a nie faktyczny sposób użytkowania. Jeżeli podatnik uważa, że grunt stanowi grunt rolny, powinien doprowadzić do zmiany treści ewidencji gruntów na rolnicze. Podsumowując SKO stwierdziło, że wysokość ustalonego przez organ I instancji zobowiązania jest prawidłowa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący wniósł o uwzględnienie skargi. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że sporna nieruchomość, będąca ziemią rolną o powierzchni ok. 9 hektarów, stanowiła własność jego ojca jeszcze przed II wojną światową. Decyzją Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia 22 grudnia 1966 r. dokonano wywłaszczenia działki nr [...] o powierzchni 1.100 m2 na rzecz Skarbu Państwa - Ministerstwa Obrony Narodowej.
Sąd Okręgowy w Gdańsku w postanowieniu wydanym w sprawie zasiedzenia wskazał, że teren ten nigdy nie został zagospodarowany przez jednostkę wojskową, a nade wszystko znajduje się on poza jej ogrodzeniem. W związku tym wątpliwości skarżącego budzą okoliczności związane z podstawą, na jakiej przekwalifikowano sporną nieruchomość z rolnej na grunty pozostałe (w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego). Według poprzedniej kwalifikacji użytek należał do klasy botanicznej RIIIb lub RIVa. Natomiast około 2005 r. Ministerstwo Obrony Narodowej Rejonowy Zarząd Infrastruktury w Gdyni dokonał wymiany ogrodzenia pozostawiając sporną nieruchomość poza ogrodzeniem. W dalszej kolejności wskazał, że uchwałą nr XXIII/479/12 Rady Miasta Gdyni z dnia 26 września 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części dzielnic Babie Doły, Obłuże i Oksywie w Gdyni, rejon ulic Zielonej i A. Dickmana (działka nr 207/1 leży w karcie terenów nr 055, strona 52 i 53 stanowią opis możliwości zagospodarowania w/w terenu) ustalono, że teren ten przeznaczony jest na rolnictwo i podlega on licznym ograniczeniom umożliwiającym użytkowanie.
Dodatkowo skarżący wyjaśnił, że grunt na tej nieruchomości nie był wymieniany dlatego trudno uznać aby zmienił właściwości. Jednocześnie zauważył, że wszystkie grunty będące w użytkowaniu przez Ministerstwo Obrony Narodowej w księgach wieczystych, jako sposób użytkowania określane są "tereny różne". Końcowo wskazał, że zwrócił się do specjalisty geodety o przekwalifikowanie spornego gruntu zgodnie z stanem faktycznym, lecz postępowanie w tej sprawie z powodu choroby znacznie się przedłużyło.
SKO w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych decyzji z prawem.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem opodatkowania w roku 2018 podatkiem od nieruchomości jest grunt oznaczony w ewidencji gruntów jako tereny różne - symbol Tr. W sprawie nie jest sporna powierzchnia nieruchomości.
Sąd stwierdza, że trafne jest stanowisko organu dotyczące braku uprawnień do przyjęcia jako podstawy wymiaru podatku danych sprzecznych z treścią wpisu w ewidencji. Tym samym Sąd obecnie rozpatrujący sprawę podziela ocenę w sprawie ze skargi podatnika dotyczącej roku 2016, w której zapadł w dniu 7 lutego 2023 r. (sygn. akt I SA/Gd 1225/22) wyrok oddalający skargę.
Przypomnieć należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmowany jest pogląd, w świetle którego, stosownie do przywołanej regulacji, organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. m.in. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09). Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok WSA w Warszawie z 24 sierpnia 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 169/22).
' i
W świetle powyższego brak podstaw do opodatkowania nieruchomości będącej własnością skarżącego jako nieruchomości rolnej. Organ prawidłowo wskazał, że w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t. jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 393) przewidziany został symbol Tr - tereny różne. Marginalnie należy odnotować, że w odniesieniu do rozpatrywanego okresu rozliczeniowego nie ma zastosowania rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390). Dostosowanie baz danych ewidencji gruntów i budynków do przepisów tego rozporządzenia nastąpi z urzędu do dnia 31 grudnia 2023 r. (§ 44 pkt 1 rozporządzenia).
Zdaniem Sądu, postulat strony skarżącej opodatkowania gruntów kwalifikowanych symbolem Tr - tereny różne podatkiem rolnym, nie znajduje uzasadnienia prawnego, albowiem powołana uchwała nr XXIII/479/12 Rady Miasta Gdyni z dnia 26 września 2012 r. w części dotyczącej rolnego przeznaczenia spornej działki nie była przedmiotem oceny w odrębnym postępowaniu dotyczącym ewentualnych zmian w ewidencji gruntów i budynków.
Podobnie należy ocenić skuteczność zarzutu skargi dotyczącego okoliczności złożenia wniosku o przekwalifikowanie gruntu, jak i jego wyniku, co do rozpatrywanego zobowiązania za 2018r. W ocenie Sądu brak jest także prawnych argumentów, aby wiązać nabycie prawa własności spornych gruntów z datą uprawomocnienia rozstrzygnięcia stwierdzającego zasiedzenie.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI