I SA/GD 592/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2006-12-07
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek od nieruchomościzwolnienia podatkoweinfrastruktura portowadrogi wewnętrznedziałalność rybackawartość budowliamortyzacja WSA Gdańsk

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od nieruchomości, uznając częściowo rację skarżącej spółki w kwestii zwolnień podatkowych.

Spółka "A" S.A. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie podatku od nieruchomości za 2005 r., kwestionując odmowę zastosowania zwolnień dla infrastruktury portowej, dróg wewnętrznych oraz budynków gospodarczych służących działalności rybackiej, a także sposób określenia wartości zamortyzowanych budowli. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając częściowo zasadność skargi, zwłaszcza w zakresie zwolnienia dla działalności rybackiej, jednocześnie odrzucając argumenty dotyczące infrastruktury portowej i dróg wewnętrznych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę Przedsiębiorstwa "A" S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta dotyczącą podatku od nieruchomości za 2005 r. Spółka domagała się zastosowania zwolnień podatkowych dla budowli infrastruktury portowej, dróg wewnętrznych oraz budynków gospodarczych związanych z działalnością rybacką, a także kwestionowała sposób ustalenia wartości zamortyzowanych budowli. Organy podatkowe odmówiły zastosowania zwolnień, interpretując przepisy restrykcyjnie. Sąd, analizując przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich, uznał, że zwolnienie dotyczące infrastruktury portowej nie przysługuje, ponieważ obiekty te nie zostały wymienione w zarządzeniu Dyrektora Urzędu Morskiego. Podobnie, odrzucono argumentację dotyczącą dróg wewnętrznych, wskazując na konieczność ich jednoznacznego zakwalifikowania jako dróg publicznych lub wewnętrznych. Sąd podzielił jednak stanowisko spółki w zakresie zwolnienia budynków gospodarczych służących działalności rybackiej, uznając, że pojęcie to należy interpretować szerzej niż tylko w odniesieniu do rybactwa śródlądowego. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, zasądził zwrot kosztów postępowania i określił, że decyzja nie może być wykonana.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, zwolnienie to dotyczy tylko obiektów wymienionych w załączniku do zarządzenia Dyrektora Urzędu Morskiego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że interpretacja pojęć z ustawy podatkowej powinna uwzględniać przepisy ustawy o portach i przystaniach morskich oraz akty wykonawcze, co oznacza, że zwolnienie ma zastosowanie tylko do obiektów wskazanych w zarządzeniu Dyrektora Urzędu Morskiego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

u.p.o.l. art. 7 § 1 pkt 2

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Zwolnienie dotyczy tylko obiektów infrastruktury portowej wymienionych w zarządzeniu Dyrektora Urzędu Morskiego.

u.p.o.l. art. 2 § 3 pkt 4

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Wyłączenie z opodatkowania może dotyczyć tylko dróg publicznych.

u.p.o.l. art. 7 § 1 pkt 4 lit. a

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Zwolnienie obejmuje budynki gospodarcze służące działalności rybackiej rozumianej szeroko.

u.p.o.l. art. 4 § 1 pkt 3

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Podstawa opodatkowania dla budowli amortyzowanych to wartość z dnia 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji, niepomniejszona o odpisy; dla budowli całkowicie zamortyzowanych – wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu.

u.p.o.l. art. 4 § 5

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Dla budowli lub ich części, od których nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa określona przez podatnika.

Pomocnicze

u.p.p.m. art. 2 § 4

Ustawa o portach i przystaniach morskich

Definiuje infrastrukturę portową.

u.p.p.m. art. 5 § 3

Ustawa o portach i przystaniach morskich

Delegacja do określenia obiektów infrastruktury portowej w prawie miejscowym.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.r.

Ustawa o rybołówstwie

u.r.śr.

Ustawa o rybactwie śródlądowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zwolnienie budynków gospodarczych służących działalności rybackiej.

Odrzucone argumenty

Zwolnienie budowli infrastruktury portowej. Wyłączenie z opodatkowania dróg wewnętrznych. Sposób określenia wartości budowli całkowicie zamortyzowanych (w części dotyczącej zastosowania art. 4 ust. 5 zamiast art. 4 ust. 1 pkt 3).

Godne uwagi sformułowania

Zwolnienie to bezsprzecznie ma charakter przedmiotowy, a zatem wymienione obiekty podlegają zwolnieniu od podatku niezależnie od tego, w czyim posiadaniu się znajdują. Język literatury prawniczej i język orzecznictwa sądowego mają pierwszeństwo przed językiem powszechnym. Tym bardziej język aktu prawnego ma pierwszeństwo przed językiem potocznym. Jeżeli bowiem dany przedmiot jest wyłączony z opodatkowania to nie może być jednocześnie zwolniony z podatku.

Skład orzekający

Joanna Zdzienicka-Wiśniewska

przewodniczący

Ewa Wojtynowska

sędzia

Bogusław Woźniak

asesor (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnień z podatku od nieruchomości dla infrastruktury portowej, dróg wewnętrznych oraz działalności rybackiej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich, a także konkretnego stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii podatkowych związanych z nieruchomościami portowymi i działalnością gospodarczą, co jest interesujące dla prawników i przedsiębiorców z branży.

Czy infrastruktura portowa i drogi wewnętrzne zawsze podlegają zwolnieniu z podatku od nieruchomości? WSA w Gdańsku wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gd 592/06 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2006-12-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-07-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Bogusław Woźniak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Sygn. powiązane
II FSK 457/07 - Wyrok NSA z 2008-06-03
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Asesor WSA Bogusław Woźniak (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Orska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 30 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa [...] "A" S.A. w U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 9.818 zł (dziewięć tysięcy osiemset osiemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Przedsiębiorstwo [...] "A" SA w U. w dniu 20 lipca 2005r. złożyło wniosek o określenie wysokości rat przypadających za okres styczeń – lipiec 2005 r. wraz z korektą deklaracji. Spółka w uzasadnieniu wniosku wskazała, iż w sposób niewłaściwy zakwalifikowała poszczególne grupy składników majątkowych do opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Przedsiębiorca uznał, że ujęte we wniosku składniki majątkowe podlegają zwolnieniu od podatku od nieruchomości. Nadto, wnioskodawca w sposób odmienny aniżeli w deklaracji określił wartość budowli, które zostały zamortyzowane.
Decyzją z dnia 7 grudnia 2005 r. Burmistrz Miasta określił Przedsiębiorstwu [...] "A" SA wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2005. Organ pierwszej instancji poddał ocenie poszczególne przedmioty opodatkowania podatkiem od nieruchomości, objęte korektą podatkową. Rozpatrując sprawę w części dotyczącej zwolnienia od podatku od nieruchomości budowli infrastruktury portowej, budowli infrastruktury zapewniającej dostęp do portów i przystani morskich oraz zajęte pod nie grunty, Burmistrz Miasta stwierdził, że uprawnienie do zastosowania tej ulgi wnioskodawcy nie przysługuje. Podniesiono, że treść przedmiotowego zwolnienia odczytywać należy łącznie z przepisami ustawy o portach i przystaniach morskich. Wykazane przez podatnika budowle i grunty są położone na terenie portu i mieszczą się w jego granicach, lecz faktycznym posiadaczem tych nieruchomości jest spółka i nieruchomości te są związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zwolnienie, o którym mowa w art.7 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, dotyczy składników w znaczeniu przedmiotowym i funkcjonalnym portu morskiego. Następnie organ podatkowy pierwszej instancji, analizując dołączony do wniosku materiał dowodowy w sprawie posiadanych w 2005 r. budowli przez [...] "A" stwierdził, że podana wartość budowli całkowicie zamortyzowanych, jest wyliczona nieprawidłowo. Należało przyjąć ich wartość bilansową, którą stanowi wykazana przez Spółkę w załączniku nr 9, wartość inwentarzowa na dzień 1 stycznia 2005r. Organ pierwszej instancji podniósł także, że określenia użyte w art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych tj. pasy drogowe wraz z drogami oraz obiektami budowlanymi związanymi z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu są właściwe dla drogi publicznej, ponieważ drogi inne niż publiczne nie wymagają posiadania infrastruktury związanej z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą tego ruchu. Ponieważ w rozpatrywanej sprawie przedmiotem oceny są drogi wewnętrzne organ podatkowy pierwszej instancji stwierdził, iż podlegają one opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Burmistrz Miasta rozpatrując sprawę w zakresie, w jakim spółka twierdziła, że przysługuje jej zwolnienie określone w art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych stwierdził, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie zawiera definicji rybactwa, czy też rybołówstwa. Podstawowymi aktami prawnymi dotyczącymi dokonywania tych czynności są ustawa z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie (Dz.U. nr 62, poz.574 z późn. zm.) oraz ustawa z dnia 18 kwietnia 1985r. o rybactwie śródlądowym (Dz. U. z 1999r., poz. 750 z późno zm.). Nadto, obowiązują w polskim porządku prawnym akty prawne, regulujące inne kwestie, a które posługują się pojęciami rybactwa i rybołówstwa. Wyłania się z nich, co do zasady rozdział pomiędzy tymi pojęciami. Dla możliwie pełnego zdefiniowania pojęć rybactwa i rybołówstwa organ podatkowy pierwszej instancji wskazał także na powszechne rozumienie tych pojęć oraz sposoby definiowania ich według słownika języka polskiego. Na skutek powyższej analizy Burmistrz Miasta doszedł do przekonania, iż skoro ustawodawca w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych posłużył się pojęciem rybactwa, nie definiując go, pojęcie to należy rozumieć w najbardziej powszechny sposób, co dla organu wydającego decyzję oznaczało wykonywanie czynności połowów ryb i organizmów wodnych w wodach śródlądowych.
Spółka Akcyjna "A" wniosła odwołanie od powyższej decyzji Burmistrza Miasta do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, powtarzając co do istoty argumentację zaprezentowaną we wniosku z dnia 20 lipca 2005 r.
Samorządowe Kolegium odwoławcze decyzją z dnia 13 lutego 2006 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji uznając, iż stan faktyczny w sprawie został ustalony prawidłowo, a organ pierwszej instancji do tak ustalonego stanu faktycznego prawidłowo zastosował normy prawa materialnego.
Spółka Akcyjna "A" wniosła na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 lutego 2006 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 2 pkt 4 i art. 8 ustawy o portach i przystaniach morskich, poprzez przyjęcie, iż budowle wskazane we wniosku i zajęte pod nie grunty, będące odpowiednio własnością i przedmiotem użytkowania wieczystego podatnika nie stanowią budowli infrastruktury portowej i zajętych pod nie gruntów, a w konsekwencji nie podlegają zwolnieniu z podatku od nieruchomości. Strona skarżąca zarzuciła także naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 4 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez przyjęcie do określenia wysokości zobowiązania podatkowego wartości bilansowej budowli bez pomniejszenia jej o wartość budowli lub ich części podgalających zwolnieniu z podatku oraz odmowy przyjęcia do podstawy opodatkowania dla budowli całkowicie zamortyzowanych ich wartości rynkowej określonej przez podatnika. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie art. 4 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez nie powołanie biegłego dla określenia wartości rynkowej budowli, w związku z zakwestionowaniem przez organ pierwszej instancji wartości podanej przez podatnika. Nadto, zarzucono naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez przyjęcie, że cześć budynków gospodarczych podatnika, służących działalności rybackiej, nie podlega zwolnieniu od podatku od nieruchomości. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła również naruszenie art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez przyjęcie, że budowle i grunty przez nie zajęte, stanowiące budowle dróg wewnętrznych położone w pasach drogowych wyodrębnionych liniami rozgraniczającymi w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie stanowią przedmiotów wyłączonych z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Strona skarżąca w uzasadnieniu skargi podniosła, iż składając korekty deklaracji na podatek od nieruchomości za 2005 r. dokonała szczegółowej oceny sposobu wykorzystania posiadanych gruntów, budynków i budowli biorąc pod uwagę zmieniający się stan prawny, faktyczny sposób wykorzystania poszczególnych składników, a także inne istotne z podatkowego punktu widzenia okoliczności, takie jak: przedmiot działalności, położenie posiadanych nieruchomości na terenie portu morskiego oraz rybacki charakter części pozaprzetwórczej bazy majątkowej. Dla potwierdzenia słuszności zajmowanego stanowiska, w zakresie zwolnienia od podatku infrastruktury portowej, skarżąca przytoczyła zmiany przepisów określających przedmiotowe zwolnienie. Wnioski wynikające z przytoczonych przepisów, zdaniem skarżącej, prowadzą do stwierdzenia, że budowle infrastruktury portowej są zdefiniowane jako obiekty pozostające w posiadaniu zarówno podmiotu zarządzającego, jak i innych podmiotów będących ich właścicielami na terenie portu morskiego. Wskazany brak innych różnic w statusie podmiotu zarządzającego i innych podmiotów posiadających budowle infrastruktury portowej, nie pozwala w ocenie podatnika na dyskryminowanie spółki w zakresie prawa do korzystania ze zwolnienia określonego w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, jako zwolnienia typowo przedmiotowego. Wadliwe w ocenie skarżącej jest stanowisko organów podatkowych, odczytujących przedmiotowe zwolnienie w związku z przepisami ustawy o portach i przystaniach morskich, w szczególności, łączące je z umieszczeniem danych obiektów w zarządzeniu dyrektora urzędu morskiego. Strona skarżąca podniosła, iż na mocy art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, dla budowli całkowicie zamortyzowanych przyjęto ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Jednocześnie zgodnie z art. 4 ust. 5 ww. ustawy, za podstawę opodatkowania przyjęto wartość rynkową obliczoną przez podatnika, z uwagi na fakt, iż od części posiadanych budowli nie dokonuje się już odpisów amortyzacyjnych. Jeżeli w toku postępowania organ I instancji zakwestionował wartość podaną przez podatnika, nie mógł arbitralnie przyjąć innej wartości, zgodnie bowiem z treścią art. 4 ust. 7 przedmiotowej ustawy, powinien powołać biegłego. W sprawie zwolnienia z opodatkowania budynków gospodarczych lub ich części, służących działalności rybackiej, skarżący w całości podtrzymał swoje stanowisko, zawarte w uzasadnieniu do przedłożonej korekty deklaracji na podatek od nieruchomości. Skarżąca powołała się również na poglądy doktryny, a w szczególności autorów komentarza do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zgodnie z poglądem L. Etela i S. Presnarowicza ,,(...) od 1 stycznia 2003 r. zmienione zostało brzmienie przepisów zwalniających od podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części. W obowiązującej wersji zwalnia się z podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części: 1) służące działalności leśnej lub rybackiej (...) Zwolnienie to ma charakter przedmiotowy, co oznacza, że obejmuje wszystkie budynki służące działalności leśnej, bez względu na to, kto jest podatnikiem (...) Powyższe uwagi mają zastosowanie do budynków lub ich części zajętych na prowadzenie działalności rybackiej. Działalność rybacka nie jest zdefiniowana w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych. Przez działalność rybacka należy rozumieć działalność, o której mowa w ustawie z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym i ustawie z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie (L. Etel, S. Presnarowicza, "Podatki i opłaty samorządowe", Dom wydawniczy ABC, Oddział Polskich Wydawnictw Profesjonalnych Sp. z o. o. 2005 r, wydanie II). W roku podatkowym 2005 skarżąca nie stosowała i nie uzasadniała zastosowanych zwolnień z opodatkowania, w powołaniu się na podstawę prawną art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu obowiązującym w roku 2005. Zwolnienia części dróg wewnętrznych i nabrzeży portowych (w zakresie gruntów i budowli) dokonane zostały na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. W piśmie podatnika z dnia 10 listopada 2005 r. do Burmistrza Miasta, wskazany został jedynie zbieg przepisów w zakresie zwolnienia i wyłączenia z opodatkowania, dla budowli dróg wewnętrznych prowadzących do nabrzeży portu (grunty i budowle) w brzmieniu przywołanego wyżej przepisu, który to od dnia 1 stycznia 2004 r. zmienił swoją dotychczasową treść. Niezależnie od wskazanej okoliczności, skarżąca uważa, że drogi i nabrzeża, na mocy przepisów o portach i przystaniach morskich oraz zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, posiadają charakter ogólnodostępny dla wszystkich użytkowników infrastruktury portowej. Niemniej jednak, także przepis art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2004 r. może stanowić samoistną przesłankę wyłączenia z opodatkowania posiadanych budowli dróg wewnętrznych i zajętych pod nie gruntów. Już wcześniej dokonany podział geodezyjny terenów przewidywał taki status tej części gruntów, przy wydawaniu decyzji zatwierdzającej podział. Potwierdzenie granic pasów dróg wewnętrznych nastąpiło poprzez podjęcie Uchwały nr XXI/l 78/2004 przez Radę Miejską w dniu 26 maja 2005r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę, podtrzymało argumentacje przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga Przedsiębiorstwa [...] "A" SA w U. zasługuje na uwzględnienie, choć nie ze wszystkich wskazanych w niej przyczyn.
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do oceny zasadności twierdzeń skarżącej, że cześć składników majątkowych znajdujących się w jej posiadaniu podlega zwolnieniu od podatku od nieruchomości. Nadto, kwestią sporną jest określenie wartości budowli całkowicie zamortyzowanych, która będzie stanowić podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
W ocenie Sądu organy podatkowe obu instancji prawidłowo uznały, że w odniesieniu do skarżącej spółki nie ma zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 z późn. zm.). Zgodnie z treścią powołanego przepisu zwalnia się od podatku od nieruchomości budowle infrastruktury portowej, budowle infrastruktury portowej, budowle infrastruktury zapewniającej dostęp do portów i przystani morskich oraz zajęte pod nie grunty. Zwolnienie to bezsprzecznie ma charakter przedmiotowy, a zatem wymienione obiekty podlegają zwolnieniu od podatku niezależnie od tego w czyim posiadaniu się znajdują. Powołana ustawa nie definiuje jednak pojęć użytych do konstrukcji przedmiotowego zwolnienia, nie odsyła także do stosowania przepisów innych ustaw. Jest jednak okolicznością niesporną, że zdefiniowanie pojęć użytych w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nastąpiło w ustawie z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 967 z późn. zm.).
Zauważyć wobec powyższego należy, że w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z zagadnieniem interpretacyjnym analogicznym do rozstrzyganego już na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w latach 2001 i 2002 w odniesieniu do pojęcia budowli. W orzecznictwie sądowym prezentowano wówczas, co do pojęcia budowli dwa odmienne poglądy. W uchwale 5 sędziów NSA z dnia 29.11.1999 r. Sygn. akt FPK 3/99 wyrażono pogląd, iż skoro ustawodawca podatkowy nie zdefiniował dla celów podatku od nieruchomości pojęcia "budowla" ani też nie odsyła do innego aktu prawnego, w którym taka definicja ewentualnie się znajduje, zgodnie z założeniami współczesnej pragmatycznej wykładni prawa wyjaśnienia tego terminu należy najpierw szukać w powszechnym języku polskim, a więc języku, którym posługują się przede wszystkim adresaci norm w danym państwie. Z kolei w uchwale NSA z dnia 2.07.2001 r. Sygn. akt FPS 2/01 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że interpretowanie terminu budowla przez odwołanie się tylko do języka powszechnego byłoby uzasadnione, gdyby termin ten nie funkcjonował w języku prawnym. Tymczasem pojęcie budowli zostało użyte w art. 3 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm) i zdefiniowane w punkcie 3 tego artykułu. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych wprawdzie nie zawiera wyraźnego odesłania do Prawa budowlanego, ale skoro nie nadaje temu terminowi innego znaczenia, to termin ten należy odczytywać zgodnie z prawem budowlanym. Należy zwrócić uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w ostatnio wymienionej uchwale powtórzył za przedstawicielami teorii prawa, iż język literatury prawniczej i język orzecznictwa sądowego mają pierwszeństwo przed językiem powszechnym Tym bardziej język aktu prawnego ma pierwszeństwo przed językiem potocznym. Przy czym bez znaczenia jest, o jaką gałąź prawa konkretnie chodzi.
Sąd w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą podziela pogląd zaprezentowany w drugiej z powołanych uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego. Za zasadnością tego poglądu przemawia także argument tego rodzaju, że użyte wyrażenia są zwrotami specjalistycznymi, którym według reguł znaczeniowych języka powszechnego nie można nadać jednoznacznej treści. Zatem zrekonstruowanie normy prawnej zapisanej w treści art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych powinno nastąpić z uwzględnieniem przepisów ustawy o portach i przystaniach morskich.
Ustawa o portach i przystaniach morskich definiuje infrastrukturę portową jako znajdujące się w granicach portu lub przystani morskiej akweny portowe oraz ogólnodostępne obiekty, urządzenia i instalacje, związane z funkcjonowaniem portu, przeznaczone do wykonywania przez podmiot zarządzający portem zadań, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5 (art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich). Z kolei w art. 5 ust. 3 powołanej wyżej ustawy stanowi, że dyrektor właściwego urzędu morskiego w akcie prawa miejscowego określi: 1) obiekty, urządzenia, instalacje wchodzące w skład infrastruktury portowej zapewniającej dostęp do każdego portu innego niż określony w ust. 2 i do przystani morskich, 2) akweny portowe oraz ogólnodostępne obiekty, urządzenia i instalacje wchodzące w skład infrastruktury portowej każdego portu innego niż określone w ust. 2 i przystani morskich uwzględniając usytuowanie obiektów, urządzeń i instalacji oraz ich rodzaj, liczbę lub wymiary. W wykonaniu wymienionej delegacji Dyrektor Urzędu Morskiego wydał zarządzenie nr 1 z dnia 29 czerwca 2005 r. zmieniające zarządzenie w sprawie określenia akwenów portowych oraz ogólnodostępnych obiektów, urządzeń i instalacji wchodzących w skład infrastruktury portowej. Załącznik do wymienionego zarządzenia zawiera wykaz akwenów oraz ogólnodostępnych obiektów, urządzeń i instalacji wchodzących w skład infrastruktury portowej m.in. w U.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zwolnienie określone w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dotyczy tylko tych obiektów infrastruktury, które ujęte zostały w załączniku do wspomnianego wyżej zarządzenia Dyrektora Urzędu Morskiego. Ponieważ strona skarżąca nie była w posiadaniu żadnego z wymienionych w załączniku obiektów, urządzeń i instalacji zwolnienie to nie miało zastosowania w odniesieniu do skarżącej spółki. Zwrócić należy ponadto uwagę, zakładając konsekwencję ocen ustawodawcy, że trudne do zaakceptowania byłoby stanowisko, iż w odniesieniu do jednego portu dla potrzeb jednej ustawy uprawniony podmiot dokonuje indywidualnego określenia urządzeń infrastruktury portowej, natomiast dla potrzeb innej ustawy (podatkowej) zakres infrastruktury portowej określa się odmiennie, z pominięciem aktu prawa miejscowego właściwego w tym zakresie organu administracji rządowej.
Oceniając argumentację strony skarżącej w zakresie wyłączenia z opodatkowania dróg wewnętrznych zwrócić należy na wstępie uwagę, że nie ma miejsca w sprawie wskazany w skardze zbieg przepisów. Jeżeli bowiem dany przedmiot jest wyłączony z opodatkowania to nie może być jednocześnie zwolniony z podatku. Zbiór przedmiotów zwolnionych zawiera się, bowiem w zbiorze przedmiotów podlegających opodatkowaniu danym podatkiem. Bez znaczenia dla powyższej oceny jest skutek ekonomiczny, który w obu przypadkach jest ten sam i sprowadza się do braku obciążenia podatkowego.
Jak wyżej wskazano zwolnienie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie ma zastosowania do spółki skarżącej, albowiem nie posiada ona budynków, obiektów i instalacji wymienionych w załączniku do Zarządzenia Dyrektora Urzędu Morskiego. Zatem, przepis ten, także nie może stanowić podstawy zwolnienia z podatku dróg wewnętrznych znajdujących się w posiadaniu spółki. Rozważając kwestię wyłączenia z opodatkowania dróg znajdujących się w posiadaniu spółki na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych Sąd podziela pogląd, iż wyłączenie z opodatkowania na podstawie wymienionego przepisu może nastąpić tylko w odniesieniu do dróg publicznych w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych. Jednakże w ocenie Sądu organy podatkowe powinny w sposób szczegółowy ustalić charakter dróg deklarowanych do opodatkowania przez spółkę, bowiem w stosowanych wykazach spółka określa posiadane drogi jako gminne. Organy podatkowe do kwestii tej, zarówno w decyzji pierwszej jak i drugiej instancji, jednak się nie odniosły.
W ocenie Sądu, nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 4 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 4 ust. 7 tej ustawy. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podstawę opodatkowania stanowi dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5 – wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych – ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Z kolei art. 4 ust. 5 stanowi, że jeżeli od budowli lub ich części, o których mowa w ust. 1 pkt 3 nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa określona przez podatnika. Wskazane przepisy mają zastosowanie do dwóch odrębnych stanów faktycznych. Przepis art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych określa sposób ustalania wartości budowli dla potrzeb podatku od nieruchomości w sytuacji, gdy jest ona amortyzowana. Następuje to według zasad określonych w przepisach o podatkach dochodowych. Opodatkowaniu podlegają także budowle całkowicie zamortyzowane, z tym, że w takiej sytuacji podstawę opodatkowania stanowi wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Natomiast przepis art. 4 ust. 5 powołanej ustawy odnosi się do takich budowli lub ich części, które nie były przez podatnika amortyzowane, co oznacza, ze nie była także ustalana ich wartość według zasad określonych w przepisach o podatkach dochodowych. Koniecznym, zatem stało się określenie zasad ustalenia ich wartości. Ustawodawca przyjął regułę, że powinno to nastąpić w oparciu o cenę rynkową. Ponieważ sporne budowle w przypadku skarżącej spółki były amortyzowane prawidłowe jest stanowisko organów podatkowych, które przyjęły ich wartość dla potrzeb podatku od nieruchomości według wyceny dla potrzeb amortyzacji na dzień 1 stycznia ostatniego roku, w którym dokonywano odpisów amortyzacyjnych.
W ocenie Sądu zasługuje na uwzględnieni zarzut naruszenia art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, który stanowi, że zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części służące działalności leśnej lub rybackiej. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy przedmiotem sporu jest określenie zakresu pojęcia działalności rybackiej. W przeciwieństwie jednak do analizowanego wyżej zwolnienia infrastruktury portowej oraz dróg, brak jest, w ocenie Sądu, innych ustaw, które pojęcie to definiowałyby. Nie określają tego pojęcia w szczególności ustawa z 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie (Dz. U. Nr 62, poz. 674 z późn. zm) oraz ustawa z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym (Dz. U. z 1999 r . Nr 66, poz. 750 z późn. zm.). Okoliczność uchwalenia wymienionych ustaw wynikała, w ocenie Sądu, z odmiennych celów jakie ustawy te mają osiągnąć. Wyodrębnianie połowów morskich i połowów śródlądowych w ustawie o działach administracji rządowej wynika z przyjętej metodyki określania działów administracji rządowej i z pewnością nie stanowi wskazówki interpretacyjnej co do określenia działalności rybackiej. Nadto, zwrócić należy uwagę, że w Małym Słowniku Języka Polskiego pod red. Elżbiety Sobol Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 1995 dopuszcza się łączenie wyrażeń rybołówstwo i rybactwo z przymiotnikami morskie, śródlądowe, słodkowodne. W konsekwencji, w ocenie Sądu, brak jest uzasadnionych podstaw, aby zakres zwolnienia określonego w art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zawężać tylko do działalności rybackiej obejmującej rybactwo śródlądowe. Zauważyć należy również, że pogląd, iż przez działalność rybacką należy rozumieć działalność, o której mowa w ustawie o rybactwie śródlądowym i ustawie o rybołówstwie morskim prezentowany był w literaturze (Etel, S. Presnarowicz, Podatki i opłaty samorządowe. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2003).
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.
W związku z uwzględnieniem skargi, Sąd na zasadzie art. 152 ww. ustawy, określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, natomiast rozstrzygnięcie o kosztach uzasadnia dyspozycja art. 200 w zw. z art. 209 tej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI