I SA/Gd 589/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2025-10-15
NSAAdministracyjneŚredniawsa
kara porządkowaordynacja podatkowagospodarowanie odpadamiwezwanieniestawiennictwopostępowanie administracyjnekontrola sądowawsazażaleniewniosek o uchylenie

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy karę porządkową za niestawienie się na wezwanie organu podatkowego.

Skarżąca kwestionowała karę porządkową nałożoną za niestawienie się na wezwanie organu podatkowego w postępowaniu dotyczącym opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zarzucała błąd w zastosowaniu przepisów Ordynacji podatkowej zamiast Kodeksu postępowania administracyjnego oraz brak uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa. Sąd uznał, że postępowanie w sprawie opłat za odpady komunalne, w tym postępowania incydentalne, prawidłowo toczy się na podstawie Ordynacji podatkowej. Podkreślił, że ocena usprawiedliwienia nieobecności następuje w odrębnym postępowaniu wnioskowym, a nie w ramach zażalenia. Skarżąca nie przedstawiła dowodów na uzasadnienie swojej nieobecności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę A.H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, które utrzymało w mocy karę porządkową nałożoną przez Burmistrza Miasta Rumi w kwocie 500 zł. Kara została nałożona za niestawienie się bez uzasadnionej przyczyny na wezwanie organu w charakterze świadka w postępowaniu dotyczącym opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżąca podniosła zarzuty dotyczące błędnego zastosowania przepisów Ordynacji podatkowej zamiast Kodeksu postępowania administracyjnego oraz wskazała na wyjazd służbowy jako przyczynę niestawiennictwa. Sąd administracyjny uznał skargę za niezasadną. Potwierdził, że postępowanie w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, zgodnie z ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, toczy się w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej, co dotyczy również postępowań incydentalnych, takich jak nałożenie kary porządkowej. Sąd podkreślił, że wezwanie do stawiennictwa było prawidłowe i doręczone z odpowiednim wyprzedzeniem. Wskazał, że zgodnie z art. 262 § 6 Ordynacji podatkowej, ocena usprawiedliwienia nieobecności następuje w odrębnym postępowaniu zainicjowanym wnioskiem ukaranego, a nie w ramach zażalenia. Skarżąca nie przedstawiła dowodów potwierdzających wyjazd służbowy, a jej twierdzenia o odmowie zeznań złożone do organu odwoławczego uznał za nieskuteczne. Sąd nie stwierdził naruszeń prawa materialnego ani procesowego, które uzasadniałyby uchylenie zaskarżonego postanowienia, i oddalił skargę.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Postępowanie w przedmiocie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w tym postępowania incydentalne jak nałożenie kary porządkowej, prawidłowo toczy się na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wprost stanowi, że w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej, a uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

O.p. art. 262 § 1

Ordynacja podatkowa

Dotyczy nałożenia kary porządkowej za niestawienie się bez uzasadnionej przyczyny na wezwanie organu podatkowego.

u.u.c.p.g. art. 6q

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Stanowi podstawę do stosowania przepisów Ordynacji podatkowej w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

O.p. art. 262 § 6

Ordynacja podatkowa

Reguluje możliwość uchylenia kary porządkowej na wniosek ukaranego z powodu usprawiedliwionego niestawiennictwa.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

O.p. art. 233 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 239

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 155

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 216

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 196

Ordynacja podatkowa

Dotyczy prawa do odmowy składania zeznań.

p.u.s.a. art. 1 § 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w tym postępowania incydentalne, toczy się na podstawie Ordynacji podatkowej. Ocena usprawiedliwienia niestawiennictwa następuje w odrębnym postępowaniu wnioskowym, a nie w ramach zażalenia. Brak dowodów na uzasadnienie niestawiennictwa. Odmowa zeznań powinna być zgłoszona organowi pierwszej instancji.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej zamiast Kodeksu postępowania administracyjnego było błędne. Wyjazd służbowy stanowił uzasadnioną przyczynę niestawiennictwa. Naruszenie przepisów k.p.a. (art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80, 105 § 1, 84 § 1, 9). Naruszenie zasady legislacji (art. 2 Konstytucji) i proporcjonalności (art. 31 ust. 2 Konstytucji). Milczące zakończenie postępowania w sprawie deklaracji zmieniającej ilość osób.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi toczy się w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Postępowania incydentalne/wpadkowe (takie jak np. w sprawie ukarania za niestawienie się na wezwanie organu) również toczą się w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej. Celem regulacji zawartych w art. 262 O.p. jest nie tylko zdyscyplinowanie uczestników postępowania i wymuszenie posłuchu postanowieniom organów podatkowych, ale przede wszystkim zapewnienie sprawnego przebiegu postępowania i wydanie rozstrzygnięcia w przewidzianym ustawowo terminie. Ocena usprawied માienia nieobecności następuje w odrębnym postępowaniu. Osobie ukaranej karą porządkową przysługują dwa odrębne środki ochrony prawnej: zażalenie do organu wyższego stopnia oraz wniosek o uchylenie postanowienia z powodu usprawiedliwionego niestawiennictwa.

Skład orzekający

Elżbieta Rischka

sprawozdawca

Irena Wesołowska

przewodniczący

Małgorzata Gorzeń

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie kar porządkowych, rozróżnienie między zażaleniem a wnioskiem o uchylenie kary, a także stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego postępowania incydentalnego w ramach szerszej sprawy administracyjnej. Ocena usprawiedliwienia nieobecności jest kwestią indywidualną i wymaga odrębnego wniosku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne rozróżnienie między środkami prawnymi w przypadku kar porządkowych i potwierdza właściwość przepisów Ordynacji podatkowej w specyficznych sprawach samorządowych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kara porządkowa: zażalenie czy wniosek o uchylenie? Kluczowe rozróżnienie w postępowaniu administracyjnym.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I SA/Gd 589/25 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2025-10-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Elżbieta Rischka /sprawozdawca/
Irena Wesołowska /przewodniczący/
Małgorzata Gorzeń
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 111
art. 239, art. 262 § 1 pkt 1, art. 155 i art. 216
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 15 października 2025 r. sprawy ze skargi A.H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 19 maja 2025 r., sygn. akt SKO Gd/5946/24 w przedmiocie kary porządkowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym do Sądu postanowieniem z dnia 19 maja 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (dalej jako "SKO" lub "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239, art. 262 § 1 pkt 1, art. 155 i art. 216 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111 z późn. zm.) – dalej: O.p.", po rozpatrzeniu zażalenia A. H. (dalej: "strona" lub "Skarżąca") na postanowienie Burmistrza Miasta Rumi (dalej: "Burmistrz" lub "organ I instancji") z dnia 14 listopada 2024 r. w sprawie nałożenia kary porządkowej w kwocie 500.00 zł, utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego sprawy:
Postanowieniem z dnia 14 listopada 2024 r. Burmistrz nałożył na stronę karę porządkową w kwocie 500 zł za niestawienie się bez uzasadnionej przyczyny w siedzibie organu w celu przesłuchania w charakterze świadka.
W zażaleniu na powyższe postanowienie strona podniosła, że postanowienie zostało wydane na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zamiast prawidłowo na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazała także, że wezwanie było określone na dzień 13.11.2024 r., a skarżąca powróciła z wyjazdu służbowego do miejsca zamieszkania w dniu 15.11.2024 r, a zatem niemożliwym było stawienie się na wyznaczony dzień.
W tym samym dniu strona złożyła do Burmistrza pismo, w którym oświadczyła, że odmawia zeznań w charakterze świadka.
SKO utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie na wstępie wyjaśniło, że postępowanie w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi toczy się w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Wynika to wprost z przepisu 6q ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2024 r. poz. 399 ze zm.).
W konsekwencji, zdaniem SKO, organ I instancji prawidłowo prowadził postępowanie w sprawie ukarania skarżącej na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej, ponieważ postępowania incydentalne/wpadkowe (takie jak np. w sprawie ukarania za niestawienie się na wezwanie organu) również toczą się w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej.
Dalej organ odwoławczy stwierdza, że Burmistrz w związku z prowadzonym postępowaniem w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi — prawidłowo wezwał stronę do osobistego stawienia się w siedzibie organu w dniu 2 grudnia 2024 r. w celu przesłuchania w charakterze świadka. Wezwanie to odpowiada wymogom określonym przepisami prawa i zostało doręczone z odpowiednim wyprzedzeniem.
W opinii SKO, zgodnie z art. 262 § 1 pkt 1 O.p. strona, pełnomocnik strony, świadek lub biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego nie stawili się osobiście bez uzasadnionej przyczyny, mimo że byli do tego zobowiązani mogą zostać ukarani karą porządkową do 3.700 zł, a celem regulacji zawartych w art. 262 O.p. jest nie tylko zdyscyplinowanie uczestników postępowania i wymuszenie posłuchu postanowieniom organów podatkowych, ale przede wszystkim zapewnienie sprawnego przebiegu postępowania i wydanie rozstrzygnięcia w przewidzianym ustawowo terminie.
SKO wyjaśniło, że katalog czynów zagrożonych karami porządkowych ma charakter zamknięty. W przypadkach określonych w art. 262 § 1 pkt 2 i 2a O.p. mieści się bezzasadna odmowa lub nie dokonanie w terminie wyznaczonym w wezwaniu złożenia wyjaśnień oraz bezzasadna odmowa okazania lub nie przedstawienie w wyznaczonym terminie określonych dokumentów. Pod pojęciem bezzasadności odmowy dokonania konkretnej czynności procesowej należy rozumieć odmowę niemającą podstaw w obiektywnych okolicznościach sprawy. Nie chodzi tu zatem o to, czy w przekonaniu strony powinna ona ten obowiązek wykonać, lecz o kwestię istnienia faktycznych przeszkód w jego wykonaniu.
SKO podkreśliło, że mimo odebrania w dniu 18 października 2024 r. pisma wzywającego do osobistego stawienia się w dniu 13 listopada 2024 r. w celu przesłuchania w charakterze świadka, strona nie skontaktowała się przed wyznaczonym terminem z pracownikami organu, aby poinformować ich, że nie może stawić się w urzędzie z powodu wyjazdu służbowego. Z całą pewnością w takiej sytuacji wyznaczony zostałby inny termin na złożenie zeznań, zapewne uzgodniony osobiście ze stroną, o ile wyraziłaby taką wolę. Wówczas nie doszłoby do jej ukarania.
Mając na uwadze powyższe SKO stwierdziło, że strona swoim zaniechaniem doprowadziła do sytuacji, w której została ukarana karą porządkową.
SKO zauważa, że strona dopiero w odwołaniu podniosła okoliczności, które mogłyby wskazywać na uzasadnioną przyczynę (tj. wyjazd służbowy), z powodu której nie stawiła się w urzędzie (choć nie przedłożyła żadnych dowodów potwierdzających wskazany wyjazd). Zdaniem SKO, okoliczność ta nie uzasadnia uchylenia zaskarżonego postanowienia, ponieważ w niniejszym postępowaniu organy nie są uprawnione do oceny usprawiedliwienia nieobecności. Ocena ta następuje w odrębnym postępowaniu. Zgodnie bowiem z art. 262 § 6 O.p., organ podatkowy, który nałożył karę porządkową, może - na wniosek ukaranego, złożony w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia o nałożeniu kary porządkowej - uznać za usprawiedliwione niestawiennictwo lub niewykonanie innych obowiązków, o których mowa w § 1, i uchylić postanowienie nakładające karę.
SKO wyjaśniło również, że osobie ukaranej przysługują dwa odrębne środki ochrony prawnej w sprawie ukarania karą porządkową: zażalenie do organu wyższego stopnia (SKO) na postanowienie o ukaraniu; wniosek o uchylenie postanowienia z powodu usprawiedliwionego niestawiennictwa (art. 262 § 6 O.p.), przy czym zaskarżone postanowienie zawierało prawidłowe pouczenia o środkach prawnych służących wzruszeniu nałożonej kary porządkowej, jednak strona złożyła jedynie zażalenie do SKO.
W opinii SKO, skoro strona w zażaleniu do SKO podniosła okoliczności usprawiedliwiające jej nieobecność na przesłuchaniu w charakterze świadka, pismo to należy uznać również za wniosek o uchylenie postanowienia z powodu usprawiedliwionego niestawiennictwa (art. 262 § 6 O.p.). Burmistrz powinien zatem wydać odrębne postanowienie na podstawie tego przepisu, w którym oceni, czy nieobecność na przesłuchaniu była usprawiedliwiona. Strona powinna zaś przedłożyć Burmistrzowi dowód lub dowody potwierdzające wyjazd służbowy, który uniemożliwił jej stawienie się w urzędzie na przesłuchanie.
W kwestii złożonego w odwołaniu oświadczenia o odmowie złożenia zeznań w charakterze świadka SKO wskazało, że strona może złożyć takie oświadczenie, jednak powinna to uczynić przed pracownikiem organu I instancji. Złożenie takiego oświadczenia organowi odwoławczemu (SKO) jest nieskuteczne, ponieważ to nie ten organ wzywał odwołującą do złożenia zeznań w charakterze świadka. Zgodnie z art. 196 O.p. odwołująca ma prawo odmówić złożenia zeznań, jednakże oświadczenie stosownej treści należy złożyć dopiero po stawieniu się na wezwanie organu, a więc przed organem wzywającym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższe postanowienie, Skarżąca wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji, zarzucając naruszenie prawa procesowego i materialnego.
Skarżąca stwierdziła, że naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy polega na:
1) naruszeniu przez organ II instancji zakresu istoty i celu kontroli instancyjnej, wskutek nieprawidłowo przeprowadzonej kontroli zgodności z prawem decyzji organu I instancji, 2) naruszenie art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80 k.p.a. w sytuacji, gdy prawidłowo przeprowadzona kontrola winna prowadzić do wniosku, iż organ I instancji nie powinien tej sprawy prowadzić w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej, a właściwe było prowadzenie na podstawie przepisów ustawy K.p.a. oraz w wyniku czego bezprawnie nałożył karę porządkową,
3) naruszenie zasady legislacji wyrażonej w art. 2 Konstytucji i zasady proporcjonalności wyrażonej w art. 31 ust. 2 Konstytucji, poprzez zastosowanie przepisu art. 88 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 89 ust. 1 O.p. i nałożenie kary pieniężnej, w sytuacji, gdy Skarżąca nie została prawidłowo zawiadomiona o wyznaczonym terminie na przesłuchanie w charakterze świadka;
4) rażące naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. przez jego niezastosowanie pomimo braku podstaw faktycznych i prawnych do stwierdzenia, że zachodzą przesłanki do nałożenia kary porządkowej.
5) naruszenie art. 84 § 1 k.p.a. poprzez bezpodstawne i gołosłowne uznanie za organem I instancji, że "postępowanie w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi toczy się w oparciu o przepisy ustawy Ordynacja podatkowa", zaś w motywach postanowienia organ II instancji opisał jedynie dotychczasowy przebieg postępowania, następnie powtórzył ustalenia i stanowisko organu I instancji. Takie rozpoznanie zażalenia stanowi naruszenie art. 9 k.p.a. w części dotyczącej ustalenia okoliczności faktycznych i prawnych mające wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, albowiem organy obu instancji nie ustaliły, ani nie wykonały w toku prowadzonego postępowania, że postępowanie powinno być prowadzone w oparciu o przepisy określone w K.p.a.
Uzasadnienie skargi stanowi rozwinięcie stawianych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W piśmie procesowym z dnia 13 października 2025 r. Skarżąca, wskazując na treść art. 6m ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, stwierdziła, że z powodu niewydania w terminie decyzji w sprawie deklaracji zmieniającej ilość osób zamieszkujących, doszło do milczącego zakończenia postępowania w dniu 5 sierpnia 2024 r., zaś wszelkie działania organów po tej dacie uznać należy za nieważne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu, albowiem wbrew zarzutom skargi zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), jak również postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (pkt 3).
W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, w trybie uproszczonym, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia.
Wobec zarzutów sformułowanych w skardze w pierwszej kolejności należało wskazać na zakres przedmiotowy niniejszej sprawy. Kontroli sądu zostało poddane postanowienie SKO utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji w przedmiocie nałożenia na Skarżącą kary porządkowej w kwocie 500 zł za niestawienie się bez uzasadnionej przyczyny w siedzibie organu w celu przesłuchania w charakterze świadka.
Odnosząc się do najdalej idącego zarzutu, konsekwentnie powtarzanego przez Skarżącą na każdym etapie postępowania tj. błędnego zastosowania przez organy obu instancji przepisów Ordynacji podatkowej, zamiast przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, Sąd uznając zarzut za całkowicie chybiony, w pierwszej kolejności wyjaśnia, że postępowanie w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi toczy się w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, co wprost wynika z przepisu 6q ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2024 r. poz. 399 ze zm.).
Zgodnie z tym przepisem w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta (...).
W konsekwencji organy obu instancji prawidłowo prowadziły postępowanie w sprawie ukarania Skarżącej na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej, co czyni zarzuty naruszenia wskazanych przepisów k.p.a. całkowicie bezzasadnymi.
Postępowania incydentalne/wpadkowe (takie jak np. w sprawie ukarania za niestawienie się na wezwanie organu) również toczą się w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej. Skarżąca zatem pozostaje w błędzie, twierdząc, że postępowanie powinno opierać się na przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego.
Organ odwoławczy trafnie stwierdził, że Burmistrz w związku z prowadzonym postępowaniem w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi uprawniony był do wezwania Skarżącej do osobistego stawienia się w siedzibie organu w celu przesłuchania w charakterze świadka, a wezwanie to odpowiada wymogom określonym przepisami prawa i zostało doręczone z odpowiednim wyprzedzeniem.
Wyjaśnienia nadto wymaga, że zgodnie z art. 262 § 1 pkt 1 O.p. strona, pełnomocnik strony, świadek lub biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego nie stawili się osobiście bez uzasadnionej przyczyny, mimo że byli do tego zobowiązani mogą zostać ukarani karą porządkową do 3.700 zł. Celem regulacji zawartych w art. 262 O.p. jest nie tylko zdyscyplinowanie uczestników postępowania i wymuszenie posłuchu postanowieniom organów podatkowych, ale przede wszystkim zapewnienie sprawnego przebiegu postępowania i wydanie rozstrzygnięcia w przewidzianym ustawowo terminie (por. B. Dauter (w:) S. Babiarz, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, J. Rudowski, B. Dauter, Ordynacja podatkowa. Komentarz, wyd. XI, Warszawa 2019, art. 262), co trafnie podkreślił organ odwoławczy.
Katalog czynów zagrożonych karami porządkowych ma charakter zamknięty.
W przypadkach określonych w art. 262 § 1 pkt 2 i 2a O.p. mieści się m.in. bezzasadna odmowa lub niedokonanie w terminie wyznaczonym w wezwaniu złożenia wyjaśnień. Pod pojęciem bezzasadności odmowy dokonania konkretnej czynności procesowej należy rozumieć odmowę niemającą podstaw w obiektywnych okolicznościach sprawy. Nie chodzi tu o to, czy w przekonaniu strony powinna ona ten obowiązek wykonać, lecz o kwestię istnienia faktycznych przeszkód w jego wykonaniu.
W sprawie rozpoznawanej, SKO dostrzegło, że mimo odebrania w dniu 18 października 2024 r. pisma wzywającego Skarżącą do osobistego stawienia się w dniu 13 listopada 2024 r. w celu przesłuchania w charakterze świadka, Skarżąca nie skontaktowała się przed wyznaczonym terminem z pracownikami organu, aby poinformować ich, że nie może stawić się w urzędzie z powodu wyjazdu służbowego. Należy zatem zgodzić się z organem odwoławczym, że Skarżąca swoim zaniechaniem doprowadziła do sytuacji, w której została ukarana karą porządkową.
Podkreślenia wymaga, że Skarżąca dopiero w odwołaniu podniosła okoliczności, które mogłyby wskazywać na uzasadnioną przyczynę (tj. wyjazd służbowy), z powodu której nie stawiła się w urzędzie, jednakże Skarżąca nie przedłożyła żadnych dowodów potwierdzających wskazany wyjazd, co czyli jej twierdzenia gołosłownymi.
Zdaniem Sądu, ocena usprawiedliwienia nieobecności następuje w odrębnym postępowaniu. Zgodnie bowiem z art. 262 § 6 O.p., organ podatkowy, który nałożył karę porządkową, może - na wniosek ukaranego, złożony w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia o nałożeniu kary porządkowej - uznać za usprawiedliwione niestawiennictwo lub niewykonanie innych obowiązków, o których mowa w § 1, i uchylić postanowienie nakładające karę.
SKO trafnie wyjaśniło, że osobie ukaranej przysługują dwa odrębne środki ochrony prawnej w sprawie ukarania karą porządkową:
1. zażalenie do organu wyższego stopnia (SKO) na postanowienie o ukaraniu;
2. wniosek o uchylenie postanowienia z powodu usprawiedliwionego niestawiennictwa (art. 262 § 6 O.p.).
Ukaranemu karą porządkową przysługuje bowiem prawo złożenia zażalenia na postanowienie nakładające karę porządkową do organu wyższego stopnia. Natomiast wniosek o uchylenie postanowienia o nałożeniu kary porządkowej jest składany do organu podatkowego, który wydał postanowienie o ukaraniu, i on ten wniosek rozpatruje. Obydwa sposoby weryfikacji orzeczenia o ukaraniu karą porządkową są odrębne i niezależne od siebie, odmienny jest tryb procedowania, jak również odmienne są przesłanki, które należy wziąć pod uwagę, zaś każdy z przysługujących środków prawnych rodzi odmienne skutki. Zażalenie ma bowiem na celu weryfikację przez organ odwoławczy zasadności samego ukarania, w tym także co do wysokości kary, natomiast wniosek o uchylenie postanowienia nakładającego karę porządkową ma charakter węższy, bowiem w postępowaniu zainicjowanym tym wnioskiem ocenie nie podlega postanowienie o ukaraniu karą porządkową, a wyłącznie fakt, czy usprawiedliwione było, np. niestawiennictwo lub niewykonanie nałożonego obowiązku procesowego. Wniosek o uchylenie postanowienia nakładającego karę powinien zatem zawierać argumenty usprawiedliwiające owe niestawiennictwo lub niewykonanie obowiązku, do wykonania którego ukaranego wezwano. Zakresy rozpoznania obu środków prawnych nie powinny się dublować. Do strony należy wybór podjęcia środków w celu uniknięcia nałożenia kary.
Należy wskazać, że zaskarżone postanowienie zawierało prawidłowe pouczenia o środkach prawnych służących wzruszeniu nałożonej kary porządkowej, jednak Skarżąca złożyła jedynie zażalenie do SKO, a twierdzenia o niemożności stawienia się z powodu wyjazdu służbowego nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione.
W Sądu, w kwestii złożonego w odwołaniu oświadczenia o odmowie złożenia zeznań w charakterze świadka, SKO trafnie wskazało, że Skarżąca może złożyć takie oświadczenie jedynie przed pracownikiem organu I instancji. Złożenie takiego oświadczenia organowi odwoławczemu SKO jest nieskuteczne, ponieważ to nie ten organ wzywał stronę do złożenia zeznań w charakterze świadka. Z przepisu art. 196 O.p. wynika, że strona ma prawo odmówić złożenia zeznań, jednakże oświadczenie stosownej treści należy złożyć dopiero po stawieniu się na wezwanie organu, a więc przed organem wzywającym, co trafnie podkreśliło SKO w zaskarżonym postanowieniu.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie wydane zostało zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami Ordynacji podatkowej i zawiera rozstrzygnięcie wszystkich kwestii poruszonych w zażaleniu.
Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.
Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę