I SA/Gd 545/25

I SA/Gd 545/25 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2025-10-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alicja Stępień /przewodniczący sprawozdawca/
Irena Wesołowska
Małgorzata Gorzeń
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 707
art. 1a ust. 1 pkt 7
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia WSA Irena Wesołowska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Fabińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 1 października 2025 r. sprawy ze skargi Z. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 7 lutego 2025 r., nr SKO.410.20.2025 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2020 rok 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza Kępic z 13 grudnia 2024 r. nr UM-RFB-WP.3120.06.2024.KM 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku na rzecz strony skarżącej kwotę 4.164 zł (cztery tysiące sto sześćdziesiąt cztery złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania
Uzasadnienie
Sygn. akt I SA/Gd 545/25
UZASADNIENIE
W dniu 9 września 2024 r. Burmistrz Kępic (dalej w skrócie zwany Burmistrzem lub organem pierwszej instancji) wydał postanowienie, którym wszczął wobec Z. w B. (dalej w skrócie zwany Z.) postępowanie podatkowe w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2020.
Decyzją z 13 grudnia 2024 r. Burmistrz określił Z. wysokość podatku od nieruchomości za 2020 rok w kwocie 18.781 zł, naliczając go od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Decyzją z 7 lutego 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku (dalej w skrócie zwane Kolegium lub organem odwoławczym) utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Kolegium wskazało, że w dniu 29 wrzenia 2016 r. pomiędzy N. oraz Z. zawarte zostało porozumienie, na mocy którego N. udostępniło stronie działkę nr [...] o pow. 2,2095 ha, położoną w K. W porozumieniu wprost wskazano, że celem udostępnienia jest prowadzenie przez stronę na tej działce działalności gospodarczej. Zdaniem organu, na tej działce strona prowadzi działalność polegającą na zakupie drewna z N., jego manipulacji (przygotowania drewna do sprzedaży) oraz składowaniu drewna na potrzeby sprzedaży.
Kolegium nie zgodziło się ze stanowiskiem strony co do tego, że wykonywane przez podatnika czynności zawierają się w pojęciu działalności leśnej, o której mowa w ustawie z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (Dz.U. z 2019 r. poz. 888). Zdaniem organu, z działalności leśnej wyłączony został skup m.in. drewna, a zatem czynności wykonywane przez stronę (obok tzw. manipulacji i składowania) nie mieszczą się w przywołanej definicji ustawowej. Tym samym nie można przyjąć, że Z. prowadzi działalność leśną. Ponadto, jak wskazał organ odwoławczy, strona zarejestrowana jest jako czynny podatnik VAT, a działalność prowadzi w sposób odpłatny, ciągły i zorganizowany, na opodatkowanym gruncie, wobec czego ma ona charakter gospodarczy. Należy przy tym zauważyć, że dla prowadzenia tej działalności została wyodrębniona ze struktur P. i w tym celu udostępniono jej nieruchomość gruntową. W związku powyższym organ pierwszej instancji prawidłowo określił stronie wysokość podatku od nieruchomości za 2020 rok.
Kolegium nie zgodziło się także z formułowanymi przez stronę zarzutami naruszenia procedury podatkowej, w szczególności art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Z. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Burmistrza i umorzenie postępowania, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1) art. 2 ust. 1 w zw. z art. 1a ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. 2025r., poz. 707 z późn. zm.) – dalej jako u.p.o.l. poprzez błędne przyjęcie, iż nieruchomość stanowiąca działkę nr [...] położona w K., udostępniona przez N. (dalej: N.) na rzecz Z. podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości wobec jej rzekomego wykorzystania do działalności gospodarczej przez skarżącego,
2) art. 3 ust. 2 u.p.o.l. poprzez błędne przyjęcie, iż Z. włada nieruchomością stanowiącą działkę nr [...] w K., wobec czego na podmiocie tym ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości,
3) art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (t.j. Dz.U. 2025 r., poz. 176 z późn. zm.) – dalej jako u.p.l. poprzez błędne przyjęcie, iż Z. wykorzystuje nieruchomość gruntową stanowiącą działkę nr [...] położoną w K., a udostępnioną przez N. na potrzeby nie związane z prowadzoną przez ten podmiot działalnością leśną,
4) art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez brak ujawnienia zgromadzonych dowodów, ich oceny, wskazania którym dowodom organ administracyjny dał wiarę, a którym organ odmówił wiarygodności ze wskazaniem przyczyn tejże odmowy, co prowadzi do pozbawienia strony wglądu w proces weryfikacji dowodów dokonany przez organ administracyjny - zarówno I jak i II stopnia - wobec uwzględnienia dotychczasowego stanowiska organu I stopnia tj. Burmistrza Kępic przez SKO w Słupsku,
5) art. 187 w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez brak wskazania przez organ administracyjny na podstawie jakich dowodów doszło do poczynienia poszczególnych ustaleń faktycznych i podania które dowody wskazują na okoliczność prowadzenia przez Z. działalności gospodarczej na nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę nr [...] położoną w K., a także wyjaśnienia jakie czynności w ramach rzekomej działalności gospodarczej skarżący prowadzi na niniejszej nieruchomości,
Zaskarżonej decyzji zarzucono ponadto błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę skarżonej decyzji, a polegający na:
1) wadliwym przyjęciu, iż celem udostępnienia przez N. na rzecz Z. nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] położoną w K. jest prowadzenie działalności gospodarczej, podczas gdy z treści § 3 oraz § 5 ust. 1.1 i 2.2 Porozumienia z dnia 28 września 2016r. wynika, iż celem udostępnienia gruntów jest działalność leśną,
2) wadliwym przyjęciu, iż Z. wykorzystuje nieruchomość gruntową stanowiącą działkę nr [...] położoną w K. do skupu drewna, podczas gdy nieruchomość ta jest wykorzystywana wyłącznie w celach związanych z prowadzeniem działalności leśnej w tym manipulacji drewna polegającej na przygotowaniu surowca drzewnego do sprzedaży obejmującym w szczególności podział surowca drzewnego na właściwe sortymenty i klasy grubości poprzez pomiar, ocenę jakości i przydatności na określone sortymenty, wyznaczenie miejsc przerzynki,
3) wadliwym przyjęciu, iż fakt zarejestrowania strony - Z., jako czynnego podatnika VAT stanowi przesłankę do stwierdzenia o prowadzonej działalności gospodarczej oraz - w tego następstwie - podstawę do obciążenia jej obowiązkiem uiszczania podatku od nieruchomości wobec działki nr [...] położonej w K., podczas gdy fakt opodatkowania wynika z innych przesłanek ,
4) wadliwym przyjęciu, iż Z. został wyodrębniony ze struktur P. wyłącznie w celu prowadzenia działalności gospodarczej, podczas gdy zakres działań Z. nie został ograniczony wyłącznie do tych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, przy czym podstawowym zadaniem niniejszej jednostki jest działalność leśna, a w przypadku przedmiotowej nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę nr [...] - prowadzona jest tam wyłącznie działalność leśna.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane z naruszeniem prawa.
Spór między stronami dotyczył zakwalifikowania przedmiotu działalności prowadzonej przez Z. na oddanym jej do korzystania gruncie, w związku z przyjęciem przez organy podatkowe istnienia obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. Organy obu instancji stanęły na stanowisku, że na udostępnionej stronie działce, Z. prowadzi tego rodzaju aktywność, która kwalifikowana być powinna do prowadzenia działalności gospodarczej. Strona kwestionując takie stanowisko stwierdzała natomiast, że prowadzona przez nią działalność jest działalnością leśną, a to wyklucza opodatkowanie jej podatkiem od nieruchomości.
W myśl art. 2 ust. 1 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty; 2) budynki lub ich części; 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2 ust. 2 u.p.o.l.). Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. pod pojęciem "działalność gospodarcza" rozumie się działalność, o której mowa w przepisach Prawa działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2. W myśl art. 1a ust. 2 pkt 1 u.p.o.l. za działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy nie uważa się działalności [...] leśnej. Pod pojęciem "działalność leśna" rozumie się działalność właścicieli, posiadaczy lub zarządców lasów w zakresie urządzania, ochrony i zagospodarowania lasu, utrzymywania i powiększania zasobów i upraw leśnych, gospodarowania zwierzyną, pozyskiwania - z wyjątkiem skupu - drewna, żywicy, choinek, karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz płodów runa leśnego, a także sprzedaż tych produktów w stanie nieprzerobionym (art. 1a ust. 1 pkt 7 u.p.o.l.). Tożsama definicja działalności leśnej została zawarta w art. 1 ust. 3 u.p.l. Z kolei w myśl art. 1 ust. 1 ustawy o podatku leśnym opodatkowaniu podatkiem leśnym podlegają określone w ustawie lasy, z wyjątkiem lasów zajętych na wykonywanie innej działalności gospodarczej niż działalność leśna. Lasem w rozumieniu ustawy są grunty leśne sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako lasy (art. 1 ust. 2 ustawy o podatku leśnym).
Z powyższych przepisów wynika jednoznacznie, że zakresy zastosowania ww. ustaw są ze sobą skorelowane, tzn. działalność leśna opodatkowana jest podatkiem leśnym, a działalność gospodarcza – podatkiem od nieruchomości. Grunty leśne zaś są opodatkowane podatkiem od nieruchomości o ile są zajęte, ale w sposób wyłączny na działalność gospodarczą (expressis verbis z art. 1 ust. 1 ustawy o podatku leśnym).
Stanowisko organu odwoławczego uznającego, że Z. na oddanym do korzystania gruncie leśnym prowadzi działalność gospodarczą, sprowadza się do stwierdzenia, że aktywność skarżącej polega m.in. na skupie drewna a to oznacza, że nie może ona zostać uznana za działalność leśną; czynność skupu m.in. drewna została bowiem wyłączona spod definicji działalności leśnej.
Sąd rozpoznający skargę zgadza się z poglądem wyrażonym w wyroku NSA z dnia 17 lutego 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 678/99, że istotną cechą umowy kupna-sprzedaży, do której należy skup, jest przejście własności ze sprzedającego na kupującego (art. 535 § 1 k.c.). Definicja sprzedaży wyraźnie wskazuje jej elementy konstrukcyjne, niezbędne do zakwalifikowania konkretnej umowy jako umowy sprzedaży (skupu), którymi są strony (sprzedający i kupujący) oraz przedmioty ich wzajemnych świadczeń, rozporządzających prawem do ich własności. Skoro w rozpoznawanej sprawie nie ustalono, aby Z. skupowało drewno od podmiotu innego, niż nadleśnictwo, te zaś podobnie jak skarżący, funkcjonują w ramach jednej organizacji P. reprezentującej Skarb Państwa, działalności tej nie można kwalifikować jako skup, lecz jako pozyskiwanie drewna, mieszczące się w pojęciu zdefiniowanej w art. 1a ust. 1 pkt 7 u.p.o.l. działalności leśnej.
Działalność Z., która nie polega na skupie lecz na pozyskiwaniu surowca drzewnego, a zatem stanowi działalność leśną, nie może zostać obciążona podatkiem od nieruchomości. Obowiązkowi podatkowemu w tym podatku strona skarżąca podlegałaby wówczas, gdyby na gruncie leśnym oddanym jej do korzystania prowadziła działalność gospodarczą. Zgromadzone dowody nie dały jednak podstaw do formułowania tak jednoznacznego twierdzenia. W szczególności takiego wniosku nie można wprost wywieść z analizy treści porozumienia zawartego pomiędzy N. a Z.. Znajdujący się w tym porozumieniu zapis (§ 5 pkt 1.1) wskazujący na uprawnienie strony skarżącej do korzystania z gruntu, odwołuje się do prowadzenia na przekazanym gruncie gospodarki leśnej, a nie działalności gospodarczej.
Organ podatkowy, w myśl art. 210 § 3 i § 4 Ordynacji podatkowej obowiązany jest w uzasadnieniu decyzji wskazać fakty, które uznał za udowodnione oraz dowody, na podstawie których został ustalony w sprawie stan faktyczny sprawy. Takiego wymogu nie spełnia zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji w zakresie, w jakim stwierdzano w nich, w kategoryczny sposób, że Z. na gruncie leśnym oddanym do korzystania prowadzi działalność gospodarczą. Zebrany materiał dowodowy nie daje bowiem podstaw do twierdzenia, że prowadzi ona działalność w zakresie skupu drewna. Mając na względzie ustalony stan faktyczny oraz wskazywane wyżej rozumienie pojęcia skupu nie można przyjąć, że aktywność strony skarżącej prowadzona na gruncie leśnym wykraczała poza działalność leśną, o jakiej mowa w art. 1a ust. 1 pkt 7 u.p.o.l.
Przyjęcie przez organy, że Z. realizuje działalność w zakresie np. skupu drewna a nie wyłącznie jego pozyskiwania, wymagałoby zatem ustalenia, że jej działalność polega na nabywaniu go od innych podmiotów niż nadleśnictwo, względnie stwierdzenia, że dokonuje obróbki drewna i jego dalszej sprzedaży w stanie przerobionym. Dopiero ustalenie tych okoliczności może wyłączać uznanie, że skarżąca na gruncie oddanym jej do korzystania nie prowadzi działalności leśnej.
Mając na względzie przepis art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.) – dalej jako p.p.s.a., Sąd uznał, że istniały także podstawy do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. Jest ona bowiem dotknięta tą samą wadą polegającą na błędnym przyjęciu, że Z. prowadziła działalność polegającą na skupie drewna co wyłączało uznanie, że na gruncie oddanym jej do korzystania prowadziła wyłącznie działalność leśną.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy podatkowe uwzględnią stanowisko zaprezentowane przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzje organów podatkowych obu instancji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.