I SA/Gd 53/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę podatnika w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, uznając, że wykazana przez niego ilość odpadów tkanin stanowiła w rzeczywistości niezaewidencjonowaną sprzedaż.
Sprawa dotyczyła sporu podatnika H.S. z organami skarbowymi w przedmiocie podatku od towarów i usług za 1998 rok. Podatnik wykazał znaczną ilość odpadów tkanin powstałych w wyniku konfekcjonowania, podczas gdy organy skarbowe zakwalifikowały tę ilość jako niezaewidencjonowaną sprzedaż. Po wielokrotnych postępowaniach i kontrolach, WSA w Gdańsku uznał, że podatnik nie wykazał, iż sporna ilość tkanin była odpadem, a organy podatkowe zasadnie przyjęły, że stanowiła ona niezaewidencjonowaną sprzedaż, tym samym oddalając skargę.
Sprawa rozpatrywana przez WSA w Gdańsku dotyczyła podatku od towarów i usług za 1998 rok, gdzie głównym sporem była kwalifikacja znacznej ilości tkanin wykazanej przez podatnika H.S. jako odpadów powstałych w wyniku konfekcjonowania. Organy skarbowe, po przeprowadzeniu wielokrotnych postępowań, zakwestionowały tę kwalifikację, uznając pozostałą ilość tkanin za niezaewidencjonowaną sprzedaż. Podatnik zarzucał organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, błędną kwalifikację tego samego zdarzenia gospodarczego oraz brak dowodu z opinii biegłego. Izba Skarbowa, po uchyleniu pierwotnych decyzji, utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na brak dowodów potwierdzających status odpadu dla ponad 2 milionów metrów bieżących tkanin. WSA w Gdańsku, po uchyleniu decyzji przez NSA i ponownym rozpoznaniu sprawy, zgodnie z wykładnią prawa dokonaną przez NSA, uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny. Sąd podkreślił, że na podatniku ciąży obowiązek dokumentowania i ewidencjonowania ubytków naturalnych, a protokoły sporządzone przez podatnika nie były wiarygodne ze względu na niespójności w ilościach zakupionych, sprzedanych i wykazanych jako odpady tkanin. Sąd uznał, że organy prawidłowo zakwalifikowały nadwyżkę tkanin jako niezaewidencjonowaną sprzedaż, a wartość sprzedaży obliczono zgodnie z przepisami ustawy o VAT. W konsekwencji, WSA oddalił skargę podatnika.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli podatnik nie wykaże, że sporna ilość tkanin faktycznie stanowiła odpad, a organy podatkowe zgromadzą materiał dowodowy wskazujący na nierzetelność ksiąg podatkowych i możliwość ukrytej sprzedaży.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zakwalifikowały nadwyżkę tkanin jako niezaewidencjonowaną sprzedaż, ponieważ podatnik nie przedstawił wiarygodnych dowodów na istnienie odpadów, a jego księgi wykazywały niespójności. Obowiązek dokumentowania ubytków naturalnych wynika z przepisów Ordynacji podatkowej i rozporządzenia o prowadzeniu ksiąg.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (21)
Główne
Ord.pod. art. 193 § § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek prowadzenia ksiąg podatkowych rzetelnie i w sposób niewadliwy.
Ord.pod. art. 193 § § 2
Ordynacja podatkowa
Obowiązek prowadzenia ksiąg podatkowych rzetelnie i w sposób niewadliwy.
Ord.pod. art. 193 § § 4
Ordynacja podatkowa
Obowiązek prowadzenia ksiąg podatkowych rzetelnie i w sposób niewadliwy.
u.p.t.u.i p.a. art. 15 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Definicja obrotu w rozumieniu ustawy.
rozp. M.F. art. 11 § pkt 1
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów
Podstawa zapisów w księdze podatkowej - dowody księgowe.
rozp. M.F. art. 11 § pkt 3
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów
Podstawa zapisów w księdze podatkowej - dowody księgowe.
Pomocnicze
Ord.pod. art. 120
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 121
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 122
Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej jako naczelna zasada postępowania podatkowego.
Ord.pod. art. 123
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 187 § § 3
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 188
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 189 § § 1
Ordynacja podatkowa
Szczególna moc dowodowa ksiąg podatkowych.
Ord.pod. art. 191
Ordynacja podatkowa
Granice swobodnej oceny dowodów.
u.p.t.u.i p.a. art. 2
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u.i p.a. art. 17
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
p.p.s.a. art. 145 § § 2 pkt c
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 190
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie Sądu wykładnią prawa dokonaną przez NSA.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe prawidłowo zakwalifikowały nadwyżkę tkanin jako niezaewidencjonowaną sprzedaż z uwagi na brak dowodów na status odpadu i nierzetelność ksiąg podatkowych. Na podatniku ciąży obowiązek dokumentowania i ewidencjonowania ubytków naturalnych.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 187 § 3 Ordynacji podatkowej. Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 15 ust. 1 i art. 17 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Zarzut braku przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Zarzut naruszenia art. 122, art. 180 § 1, art. 187, art. 191 Ordynacji podatkowej przez organy obu instancji.
Godne uwagi sformułowania
Organy słusznie przyjęły, że nie można w ustalonym stanie faktycznym korygować kosztów uzyskania przychodu, bowiem wydatek na zakup tkanin został poniesiony w celu uzyskania przychodu, zakup został prawidłowo udokumentowany, ponadto brak jest wątpliwości, co do tego, że został on faktycznie poniesiony. Na podatniku ciąży obowiązek dokumentowania i ewidencjonowania ubytków naturalnych. W ocenie Sądu, prawidłowe jest stanowisko Izby Skarbowej, że skarżący nie wykazał, iż sporna ilość tkanin była odpadem.
Skład orzekający
Zbigniew Romała
przewodniczący
Irena Wesołowska
członek
Bogusław Woźniak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie obowiązku dokumentowania ubytków naturalnych w podatku VAT, ocena nierzetelności ksiąg podatkowych, kwalifikacja niezaewidencjonowanej sprzedaży."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obrotu tkaninami i konfekcjonowania, ale zasady dotyczące dokumentacji i rzetelności ksiąg są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest rzetelne dokumentowanie wszystkich operacji gospodarczych, nawet tych pozornie oczywistych jak powstawanie odpadów. Pokazuje też zawiłości postępowań podatkowych i kontrolnych.
“Czy odpady z tkanin to ukryty przychód? Sąd rozstrzyga spór o VAT.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Gd 53/07 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2007-05-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-01-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Bogusław Woźniak /sprawozdawca/ Irena Wesołowska Zbigniew Romała /przewodniczący/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane I FSK 1636/07 - Wyrok NSA z 2009-01-28 Skarżony organ Izba Skarbowa Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Asesor WSA Irena Wesołowska, Asesor WSA Bogusław Woźniak (spr.), Protokolant Sekretarz Sądowy Monika Szymańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 maja 2007 r. sprawy ze skargi H.S. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 16 września 2002 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1998 r. oddala skargę. Uzasadnienie Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej siedmioma decyzjami z dnia 10 kwietnia 2000 r. określił H.S. wysokość zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do maja oraz od listopada do grudnia 1998 r. oraz odsetki za zwłokę z tego tytułu. Izba Skarbowa decyzją z dnia 21 listopada 2000 r. uchyliła w całości powyższe decyzje organu pierwszej instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej, po ponownie przeprowadzonym postępowaniu, decyzją z dnia 30 maja 2001 r. określił H.S. wysokość należnego podatku od towarów i usług za okres od lutego do lipca, wysokość zaległości podatkowej w tym tytule oraz odsetki za zwłokę. Natomiast za styczeń, sierpień, wrzesień oraz październik określił wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Jak wynika z uzasadnienia decyzji, z wykazanej przez podatnika, jako odpady ilości 3.678.432,50 mb tkaniny inspektor uznał za udokumentowaną 1.673.092 mb, pozostałą ilość tj. 2.005.340,50 mb zakwalifikował jako niezaewidencjonowaną sprzedaż. H.S. w odwołaniu od powyższej decyzji zarzucił niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, a w konsekwencji dokonanie ustaleń z naruszeniem art. 120, art. 121, art. 122, art. 123, art. 188 Ordynacji podatkowej. Strona uznała za niedopuszczalną różną kwalifikację tego samego zdarzenia gospodarczego. W pierwotnych decyzjach organu pierwszej instancji, straty spowodowane konfekcjonowaniem zostały wyłączone z kosztów uzyskania przychodów, a ich wysokość wyliczona jako iloczyn niesprzedanej tkaniny i średniej ceny zakupów. W ponownie wydanych decyzjach, te same straty to przychód wyliczony jako iloczyn ilości tkaniny i średniej ceny sprzedaży. Strona zarzuciła pominięcie dowodu z opinii biegłego. Ponadto, w ocenie odwołującego organ pierwszej instancji nie wykazał, że tkanina będąca odpadem została przez niego sprzedana albo, że była przedmiotem innej czynności zrównanej ze sprzedażą na mocy art. 4 pkt 8 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Izba Skarbowa decyzją z dnia 16 września 2002 r. uchyliła decyzję organu pierwszej instancji, w części dotyczącej określenia wysokości odsetek za zwłokę za okres od lutego do lipca oraz od listopada do grudnia 1998 r., w pozostałej części decyzję organu pierwszej instancji utrzymała w mocy. W ocenie organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowego potwierdza, że 1.673.092 mb tkanin stanowi odpady powstałe w wyniku konfekcjonowania, natomiast brak jest dowodów, w tym dowodów księgowych, które pozwoliłyby uznać za odpady naturalne 2.005.340,50 mb tkanin (co odpowiada 37% zakupionych tkanin). Organ odwoławczy wskazał na sprzeczność złożonych przez podatnika wyjaśnień i zeznań oraz przedłożonych protokołów i dowodów wewnętrznych z pozostałym materiałem dowodowym. Analiza porównawcza wielkości sprzedaży tkanin ogółem z łączną ilością zakupionych tkanin przeznaczonych do sprzedaży w 1998 r. prowadzi do wniosku, że podatnik poddał konfekcjonowaniu większą ilość tkanin niż zakupił od dostawców, a wykazana wielkość odpadów - 4.219.399,20 mb jest większa niż wynika z różnicy pomiędzy ilością tkanin zakupionych i sprzedanych. Ponadto Izba Skarbowa przeprowadziła dowody z zeznań kontrolerów celnych, przeanalizowała umowy zawarte przez podatnika w związku z magazynowaniem i konfekcjonowaniem tkanin oraz przesłuchała strony tych umów. H.S. wniósł skargę na decyzję Izby Skarbowej z dnia 16 września 2002 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy. Zarzucił naruszenie art. 187 § 3 Ordynacji podatkowej oraz naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 15 ust. 1 i art. 17 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. W uzasadnieniu skargi wskazał, że w roku 1998 zajmował się handlem tkaninami pochodzącymi z importu, był to tzw. miks tkaninowy, tkaniny różnej gramatury, różnej jakości, różnego koloru oraz różniące się wzorem, choć zakupione były w tej samej cenie. Dalsza ich odsprzedaż wymagała konfekcjonowania, co powodowało powstawanie odpadów. Tkaniny wymagające konfekcjonowania kupowane były od dwóch podmiotów "A" oraz "B" będących bezpośrednimi importerami, zaś w dokumentach tych firm widnieją opisy powyższych tkanin jako IV gatunek. Kontrakty jakie te firmy zawierały z zagranicznymi kontrahentami zawierają określenie tych tkanin jako poza wyrobem, nie podlegające reklamacji. Ten stan rzeczy został potwierdzony przez celników, którzy odprawiali przedmiotowe tkaniny. Skarżący zarzucił, że organy pierwszej i drugiej instancji nie kwestionując, że tkaniny były złej jakości podważyły konieczność ich konfekcjonowania oraz powstawanie odpadów co stanowi sprzeczność. Skoro bowiem przedmiotem zakupu były tkaniny IV gatunku następnie sprzedawane jako I i II gatunek to musiały podlegać konfekcjonowaniu, w trakcie czego powstały odpady. Zdaniem skarżącego okoliczności te uznać należy za fakt powszechnie znany, do którego zastosowanie ma art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Skarżący podniósł, że powstawanie odpadów dokumentowane było protokołami wewnętrznymi, jednocześnie wskazał, że żaden przepis prawa podatkowego nie nakłada na podatnika obowiązku dokumentowania i ewidencjonowania tzw. ubytków naturalnych. Skarżący zarzuca również, że w trakcie pierwszego postępowania inspektor zakwestionował powstanie odpadów i zmniejszył koszty o wartość tkanin, które po konfekcjonowaniu stanowiłyby odpad zmniejszając jednocześnie naliczony podatek od towarów i usług w poszczególnych miesiącach, natomiast w wyniku ponownego postępowania, w oparciu o te same okoliczności, uznał cześć odpadów jako faktycznie powstałe pozostałe, zaś odpady zakwalifikował jako sprzedaż, zwiększając należny podatek od towarów i usług. W ocenie skarżącego stanowi to dowolność interpretacyjną tych samych faktów. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 15 ust. 1 i art. 17 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym skarżący podniósł, że powstanie odpadów nie spełnia wymogów art. 2 tej ustawy, nie jest więc czynnością powodującą powstanie obowiązku podatkowego w zakresie tego podatku. Określenie zaś obrotu jako iloczynu metra bieżącego odpadu i najniższej średniej ceny sprzedaży 1 mb tkaniny wyliczonej na podstawie całości wartości sprzedaży netto w 1998 r. nie spełnia wymogu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. W piśmie z dnia 9 listopada 2005 r. skarżący powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2005 r. Sygn. akt FSK 2439/04, który wydany został, jego zdaniem, w analogicznej sprawie. Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie powtarzając argumentację zaprezentowaną w uzasadnianiu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 listopada 2005 r. uchylił zaskarżoną decyzję, określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 1.000 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W ocenie Sądu organy obu instancji dostrzegając istniejące w sprawie rozbieżności i sprzeczności nie podjęły wszelkich działań, które pozwoliłyby na dokonanie ustaleń dotyczących rzeczywistego przebiegu zdarzeń gospodarczych w sposób nie budzący wątpliwości, czym naruszyły art. 122, art. 180 § 1, art. 187, art. 191 Ordynacji podatkowej. Nadto Sąd stwierdził, że przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ani rozporządzenia w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów nie nakładają obowiązku dokumentowania i ewidencjonowania ubytków. Sąd stwierdził, że uchyla decyzję przede wszystkim dlatego, że organy błędnie założyły jakoby zakupione przez podatnika tkaniny w ilości 2.005.340,50 mb zostały sprzedane jako pełnowartościowe, co czyni zbędnym rozważenie pozostałych zarzutów. Dyrektor Izby Skarbowej złożył skargę kasacyjną od wyżej opisanego wyroku na podstawie art. 173 § 1 i 2 i art. 174 pkt 1 i 2 w związku z art. 185 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wyrokowi zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię § 11 pkt 1 i 3 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów poprzez przyjęcie przez Sąd braku obowiązku dokumentowania i ewidencjonowania ubytków naturalnych a także naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a w szczególności naruszenie art. 133 § 1, art. 134 § 1 w związku z art. 145 § 2 pkt c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez niewłaściwą ocenę stanu faktycznego sprawy, nieorzekanie na podstawie akt sprawy i tym samym nierozstrzygnięcie sprawy. H.S. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 października 2006 r. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz zasądził od H.S. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej kwotę 23.234 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Sąd pierwszej instancji ograniczył się do ogólnych stwierdzeń odnoszących się do ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie przez organy podatkowe. Sąd nie wskazał jednak jakie działania poza tymi, które organy przeprowadziły powinny być podjęte dla ustalenia rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Zarzucając organom podatkowym zaniechanie przeprowadzenia dowodu z biegłego sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił, że przeprowadzenie tego dowodu było konieczne z uwagi na potrzebę wyjaśnienia określonego zagadnienia faktycznego wymagającego specjalistycznej wiedzy, której nie posiadają organy podatkowe. Naczelny Sąd Administracyjny zarzucił również Sądowi pierwszej instancji, że nie wyjaśnił na czym polegało przekroczenie przez organy podatkowe granic swobodnej oceny dowodów oraz wytknął brak wyjaśnienia przyczyn, dla których należało uznać, iż organy podatkowe przyjęły błędne założenie, jakoby zakupione przez H.S. tkaniny w ilości 2.005.340,50 mb zostały sprzedane jako pełnowartościowe, co czyni zbędnym odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska Sądu pierwszej instancji, że na podatniku nie ciążył obowiązek dokumentowania i ewidencjonowania ubytków naturalnych. Obowiązek dokumentowania i ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych, które mają istotny wpływa na ustalenie podstawy opodatkowania Sąd II instancji wywiódł z postanowień art. 193 § 1, § 2 i § 4 Ordynacji podatkowej oraz § 11 pkt 1 i 3 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając ponownie sprawę zważył co następuje. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zgodnie z art. 190 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W rozpatrywanej sprawie spór dotyczy ustaleń faktycznych. Jego istota sprowadza się do dokonania oceny, czy organy podatkowe zasadnie odmówiły uznania wykazanego przez skarżącego jako odpad tkaniny w ilości 2.005.340,50 mb i przyjęły tę wielkość jako podstawę do określenia dodatkowej sprzedaży i zwiększenia podatku należnego z tego tytułu. Organ kontroli skarbowej zakwestionował moc dowodową podatkowej księgi przychodów i rozchodów stwierdzając jej nierzetelność w części dotyczącej wykazanego przychodu za styczeń, luty, czerwiec, lipiec 1998 r. Organ pierwszej instancji uznał, że brak było dowodów potwierdzających ujęcie jako odpadu 2.005.340,5 mb tkanin. W konsekwencji ta ilość tkaniny, w ocenie organu kontroli skarbowej stanowiła niezaewidencjonowaną sprzedaż. W ocenie Sądu taka ocena ustalonego stanu faktycznego jest prawidłowa. Organy słusznie przyjęły, że nie można w ustalonym stanie faktycznym korygować kosztów uzyskania przychodu, bowiem wydatek na zakup tkanin został poniesiony w celu uzyskania przychodu, zakup został prawidłowo udokumentowany, ponadto brak jest wątpliwości, co do tego, że został on faktycznie poniesiony. Zaznaczyć należy, mając na uwadze zarzut skargi, że okoliczność, iż na skutek ponownie prowadzonego postępowania organ zmienia ocenę ustalonego w sprawie stanu faktycznego, sama w sobie nie stanowi naruszenia przepisów postępowania. Instancyjna kontrola decyzji administracyjnych służy wszelako usuwaniu stwierdzonych uchybień. Szczególną moc dowodową ksiąg podatkowych, wyrażoną w art. 189 § 1 Ordynacji podatkowej, należy interpretować jako zakaz określania w postępowaniu podatkowym elementów mających wpływ na wysokość podatku, bez uprzedniego stwierdzenia w sposób uregulowany prawem prowadzenia ksiąg w sposób nierzetelny lub wadliwy, które w danej sprawie objęte były zakresem prawnopodatkowego stanu faktycznego, które zgodnie z przepisami prawa powinny być zaewidencjonowane w księgach zgodnie z ich rzeczywistym przebiegiem (wyrok WSA z 16.11.2004 r. Sygn. akt III SA 3525/03; M.Podat. 2005/2/42). Prawo organu podatkowego, poddającego kontroli prawidłowość zapisów w podatkowej księdze przychodów i rozchodów, do kontroli wiarygodności stanowiących podstawę tych zapisów dowodów księgowych nie ogranicza się wyłącznie do kontroli sposobu sporządzenia tych dowodów, ale rozciąga się także na kontrolę zgodności zawartych w tych dowodach zapisów ze stanem rzeczywistym. (zob. wyrok NSA z 29.11.2000 r. Sygn. akt I SA/Gd 551/98, LEX nr 47124). Z ustaleń dokonanych w toku postępowania wynika, że w roku 1998 skarżący posiadał 5.311.817,8 mb. tkaniny, z czego 962.066,00 mb stanowił zapas tkaniny z lat poprzednich. W 1998 r. skarżący sprzedał 1.633.385, 30 mb tkaniny. Pozostałą ilość tkaniny skarżący uznał za odpad wg. średniej ceny zakupu netto 2,21948 zł/mb. W ocenie Sądu powyższa sytuacja obligowała organy podatkowe do wyjaśnienia przyczyn i sposobu udokumentowania rozchodu tkaniny. Organy obu instancji prawidłowo stwierdziły, że protokoły sporządzone przez stronę skarżąca na okoliczność powstania odpadów nie są wiarygodne. W toku postępowania podatkowego ustalono, że stwierdzają one, iż konfekcjonowaniu poddano większą ilość tkanin niż podatnik zakupił w 1998 r. oraz posiadał na dzień 1 stycznia 1998 r. Przy tym jest bezsporne, że na dzień 31 grudnia 1998 r. skarżący nie posiadał żadnej ilości tkanin. Nadto, ilość odpadów wykazanych w protokołach jest większa aniżeli wynika to z różnicy pomiędzy ilością tkanin zakupionych i sprzedanych. Dodatkowa analiza danych wynikających z protokołów sporządzonych przez skarżącego w powiązaniu z udokumentowaną sprzedażą wykazała, że sprzedał on mniej niż wynika to z faktur. Brak spójności pomiędzy ilością tkanin wynika także z zestawienia remanentów sporządzanych na koniec każdego miesiąca z ewidencją zakupu i sprzedaży tkanin. W tym miejscu należy wskazać stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 19 października 2006 r., a które skład orzekający w sprawie niniejszej w pełni podziela, że na podatniku ciąży obowiązek dokumentowania i ewidencjonowania ubytków naturalnych. Zgodnie bowiem z art. 193 § 1, § 2 i § 4 Ordynacji podatkowej księgi podatkowe powinny być prowadzone rzetelnie i w sposób niewadliwy. Rzetelne są te księgi podatkowe, w których zapisy są zgodne ze stanem rzeczywistym. Stosownie zaś do § 11 pkt 1 i 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 grudnia 1995 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów zapisy w księdze podatkowej dokonywane powinny być w sposób staranny na podstawie prawidłowych i rzetelnych dowodów, a podstawą zapisów w księdze są dowody księgowe oraz inne dowody wymienione w § 12 i 13 stwierdzające fakt dokonania operacji gospodarczej zgodnie z jej rzeczywistym przebiegiem. Bez wątpienia występowanie ubytków naturalnych należy do zdarzeń gospodarczych, które mają wpływ na ustalenie podstaw opodatkowania. Z tego powodu ich dokumentowanie i ewidencjonowanie jest obowiązkiem podatnika, który należy wywieść z wyżej powołanych przepisów Ordynacji podatkowej oraz rozporządzenia w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26.10.2005 Sygn. akt I FSK 188/05; LEX nr 173261 wskazał, że wyrażona w art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60) zasada prawdy obiektywnej jest naczelną zasadą postępowania podatkowego. Ustalenie stanu faktycznego zgodnie z tą zasadą jest koniecznym warunkiem prawidłowego zastosowania przepisu prawa materialnego. Chodzi nie tylko o ustalenie faktów zgodnie z rzeczywistością, ale także o prawidłową ocenę prawną prawotwórczych faktów. W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie, organy obu instancji po stwierdzeniu nierzetelności ksiąg podatkowych, podjęły czynności mające na celu wszechstronne i pełne ustalenie stanu faktycznego sprawy, a ocena zgromadzonych w sprawie dowodów mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów, o której mowa w art. 191 Ordynacji podatkowej. Organy w sprawie niniejszej prawidłowo przyjęły, że zachodzi konieczność ustalenia możliwości organizacyjnych przedsiębiorcy w aspekcie ilości konfekcjonowania wykazanych ilości tkanin. Podniesiono, że skarżący nie zatrudniał pracowników na podstawie umowy o pracę w okresie od stycznia do października 1998 r., jedynie w lutym i marcu 1998 r. zatrudniał 4 osoby na podstawie umowy zlecenia, przy czym tylko 2 z nich potwierdziły udział w czynnościach konfekcjonowania. Ustalono również, że skarżący nie posiadał własnych powierzchni magazynowych oraz własnych środków transportowych. Trafnie wskazano, że te zasoby nie pozwalają na konfekcjonowanie we własnym zakresie ilości tkanin, która wynika z dokumentacji księgowej podatnika. Zauważyć należy, że organy obu instancji uznały za udowodnioną okoliczność, iż wystąpił odpad tkanin w ilości 1.673.092 mb związany z konfekcjonowaniem wykonanym na rzecz skarżącego przez "C", sp. z o. o. z siedzibą w Ł. Mając na uwadze wyjaśnienia H.S., że niepełnowartościowa była tylko tkanina zakupiona od "A" i "B" organ pierwszej instancji przeprowadził dodatkowe kontrole u tych podmiotów celem zweryfikowania jakości tkanin sprzedawanych przez te podmioty. Przeprowadzono również dowód z dokumentów SAD oraz przesłuchano kontrolerów celnych dokonujących odprawy celnej tkanin importowanych. Z dokonanych ustaleń wynikało, że tylko "A" zgłaszał tkaniny IV gatunku. S.B., właściciel "B" zeznał, że tkaniny importowane, które zostały następnie sprzedane "D" były różnej jakości, grubości oraz różniły się wzorem. Według jego wiedzy tkaniny te były pełnowartościowe. W toku postępowania organ kontroli skarbowej zweryfikował wyjaśnienia skarżącego, iż niska jakość tkanin pochodzących od wyżej wymienionych przedsiębiorców miała być spowodowana tym, że w magazynach, w których były przechowywane tkaniny doszło do awarii instalacji wodnej. Świadkowie określili, że awaria miała miejsce w okolicach Bożego Narodzenia nie potrafili jednak określić, którego roku. Organy obu instancji prowadziły postępowanie dowodowe także w kierunku ustalenia sposobu utylizacji odpadów powstałych podczas konfekcjonowania. Wskazano, że miało to być 2.005.340,5 mb czyli około 461 ton tkanin. Organy dokonując na podstawie przedłożonych faktur, analizy zakupionych usług transportowych trafnie skonstatowały, że nie były one wykorzystane do transportu odpadów w spornej ilości. Potwierdzają tę konkluzję zarówno trasy przejazdów, ładowność samochodów oraz koszty ponoszone w związku z tymi usługami. Podatnik nie przedłożył również wiarygodnych dowodów składowania czy utylizacji odpadów. Biorąc pod uwagę ilość wytwarzanych odpadów trudno przyjąć aby były usuwane jako odpady komunalne. W świetle przedstawionych wyżej okoliczności, w ocenie Sądu, prawidłowe jest stanowisko Izby Skarbowej, że skarżący nie wykazał, iż sporna ilość tkanin była odpadem. W konsekwencji organy podatkowe zasadnie przyjęły, że ubytek tkanin w rzeczywistości stanowił niezaewidencjonowaną sprzedaż, której wartość określono jako iloczyn metra bieżącego tkaniny i najniższej średniej ceny sprzedaży mb, wyliczoną na podstawie całej wartości sprzedaży netto w 1998 r. W ocenie Sądu wartość sprzedaży obliczona w sposób jak wyżej stanowi obrót w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Odnosząc się do zarzutu, że w sprawie nie został przeprowadzony dowód z opinii biegłego wskazać należy, że przedmiotem tego dowodu miało być ustalenie, czy w trakcie konfekcjonowania tkanin gorszych gatunkowo celem uzyskania tkaniny I lub II gatunku powstają ubytki. Jednakże tej okoliczności organy obu instancji nie kwestionowały. Stwierdzić nadto należy, że nie jest to okoliczność faktyczna tego rodzaju, że jej wyjaśnienie wymaga posiadania wiedzy specjalnej, niedostępnej pracownikom organów skarbowych. Podzielić wręcz należy pogląd skarżącego, że powstawanie odpadów w trakcie konfekcjonowania jest faktem powszechnie znanym. Jednakże istotą problemu w rozpoznawanej sprawie nie jest kwestia czy odpady powstawały ale ustalenie wielkości odpadów, a zatem ustalenie okoliczności faktycznych skonkretyzowanej sprawy. W ocenie Sądu organu podatkowe, pomimo, że pominęły dowód z opinii biegłego w sposób wyczerpujący zgromadziły materiał dowodowy, na podstawie którego dokonały prawidłowych ustaleń co do wielkości faktycznie powstałych odpadów. NSA w wyroku z 01.02.2006 r. Sygn. akt FSK 512/05, M. Podat 2006/5/50 stwierdził, że decyzja nie może być skutecznie zaskarżana tylko z tego tytułu, że organ nie skorzystał z pomocy biegłego, bowiem można ją zasadnie krytykować tylko na podstawie tego, że ustalenie stanu faktycznego nastąpiło w sposób wadliwy. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszyła prawo w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) oddalił skargę
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI