I SA/Gd 469/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Gdańsku oddalił skargę spółki na decyzję SKO odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za budynek byłej kotłowni, uznając go za związany z działalnością gospodarczą.
Spółka M.-S. Sp. z o.o. domagała się stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2020 rok, wnioskując o wyłączenie z opodatkowania budynku byłej kotłowni. Spółka powołała się na wyrok TK SK 39/19, argumentując, że budynek nie jest związany z jej działalnością gospodarczą. WSA w Gdańsku oddalił skargę, uznając, że budynek kotłowni, będący w posiadaniu przedsiębiorcy prowadzącego jednolitą działalność gospodarczą i ujęty w ewidencji środków trwałych, jest związany z tą działalnością, nawet jeśli nie jest faktycznie wykorzystywany.
Spółka M.-S. Sp. z o.o. złożyła deklarację na podatek od nieruchomości za 2020 rok, a następnie korektę, w której wyłączyła z opodatkowania budynek byłej kotłowni o powierzchni 1584,85 m2 i wniosła o stwierdzenie nadpłaty w kwocie 25 119,87 zł. Spółka argumentowała, że w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r. (sygn. SK 39/19) budynek ten nie jest związany z jej działalnością gospodarczą, która polega na budowie sekcji okrętowych. Prezydent Miasta Gdańska i Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły stwierdzenia nadpłaty, uznając budynek za związany z działalnością gospodarczą, m.in. ze względu na jego ujęcie w ewidencji środków trwałych i powiązanie z finansami spółki. WSA w Gdańsku oddalił skargę spółki. Sąd podkreślił, że wyrok TK SK 39/19 zakwestionował możliwość opodatkowania nieruchomości wyższą stawką wyłącznie na podstawie samego posiadania ich przez przedsiębiorcę, jeśli nie służą one działalności gospodarczej. Jednakże, w niniejszej sprawie, sąd uznał, że budynek kotłowni był związany z działalnością gospodarczą spółki, ponieważ spółka prowadzi jednolitą działalność gospodarczą (produkcja statków), budynek wchodził w skład jej przedsiębiorstwa (był ujęty w ewidencji środków trwałych), a sam podatnik zdecydował o zaliczeniu go do składników majątkowych. Sąd zaznaczył, że dla podmiotów, których jedyną formą aktywności jest działalność gospodarcza, samo posiadanie nieruchomości wystarcza do zastosowania wyższej stawki, niezależnie od faktycznego wykorzystania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, budynek byłej kotłowni jest związany z działalnością gospodarczą przedsiębiorcy, jeśli przedsiębiorca prowadzi jednolitą działalność gospodarczą, a nieruchomość wchodzi w skład jego przedsiębiorstwa (np. była ujęta w ewidencji środków trwałych), nawet jeśli nie jest faktycznie wykorzystywana.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na interpretacji NSA (wyrok III FSK 4061/21) i uznał, że dla podmiotów prowadzących wyłącznie działalność gospodarczą, samo posiadanie nieruchomości wystarcza do zastosowania wyższej stawki podatku od nieruchomości, niezależnie od faktycznego wykorzystania, jeśli nieruchomość wchodzi w skład przedsiębiorstwa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
u.p.o.l. art. 1a § ust.1 pkt 3
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
O związku gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje nie tylko samo posiadanie przez przedsiębiorcę, ale także fakt, czy nieruchomość wchodzi w skład przedsiębiorstwa lub jest z nim funkcjonalnie powiązana, a dla podmiotów prowadzących wyłącznie działalność gospodarczą, samo posiadanie może być wystarczające.
u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 2 lit. b
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Pomocnicze
k.c. art. 551
Kodeks cywilny
Definicja przedsiębiorstwa jako przedmiotu działalności przedsiębiorcy.
Prawo budowlane art. 67 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Budynek byłej kotłowni nie jest związany z działalnością gospodarczą spółki, która polega na budowie sekcji okrętowych. Opodatkowanie budynku wyższą stawką podatku od nieruchomości, który nie jest wykorzystywany i nie może być potencjalnie wykorzystywany do działalności gospodarczej, jest niezgodne z Konstytucją (powołanie na wyrok TK SK 39/19). Budynek kotłowni nie spełniał wymogu uznania go za środek trwały, gdyż nie był zdatny do użytku i nie był wykorzystywany przez podatnika do prowadzonej działalności.
Odrzucone argumenty
Budynek byłej kotłowni, będący w posiadaniu przedsiębiorcy i ujęty w ewidencji środków trwałych, jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą. Dla podmiotów prowadzących wyłącznie działalność gospodarczą, samo posiadanie nieruchomości wystarcza do zastosowania wyższej stawki podatku od nieruchomości, niezależnie od faktycznego wykorzystania. Budynek kotłowni wchodził w skład przedsiębiorstwa spółki, co potwierdza jego związek z działalnością gospodarczą.
Godne uwagi sformułowania
o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą, jest niezgodne z art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. nie można uznać, że sporny budynek, choć posiadany jest przez podatnika będącego przedsiębiorcą, to jednak służy jego aktywności prowadzonej na innych polach. Tymczasem, zdaniem Kolegium, tylko w przypadku przedsiębiorców, którzy występują w obrocie prawnym w podwójnej roli, tj. gospodarczej oraz pozagospodarczej, dopuszczalne jest opodatkowanie posiadanych przez nich nieruchomości, jako niezwiązanych z ich działalnością gospodarczą. nie do zaakceptowania z punktu widzenia wskazanych w tezie wyroku standardów konstytucyjnych jest przyjęcie, że dla ustalenia tego związku wystarczy stwierdzenie, iż grunt pozostaje w posiadaniu przedsiębiorcy. nie będąc wykorzystywane i niemogące być potencjalnie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej
Skład orzekający
Krzysztof Przasnyski
przewodniczący
Elżbieta Rischka
sędzia
Irena Wesołowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'związku z działalnością gospodarczą' nieruchomości posiadanych przez przedsiębiorców w kontekście podatku od nieruchomości, zwłaszcza po wyroku TK SK 39/19."
Ograniczenia: Dotyczy głównie sytuacji, gdy przedsiębiorca prowadzi jednolitą działalność gospodarczą i nieruchomość jest częścią jego przedsiębiorstwa (np. ujęta w ewidencji środków trwałych).
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów podatkowych po wyroku Trybunału Konstytucyjnego, co ma praktyczne znaczenie dla wielu przedsiębiorców.
“Czy posiadanie starej kotłowni przez firmę budującą statki oznacza wyższy podatek? WSA wyjaśnia po wyroku TK.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Gd 469/22 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2022-12-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-04-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Elżbieta Rischka Irena Wesołowska /sprawozdawca/ Krzysztof Przasnyski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne Hasła tematyczne Podatek od nieruchomości Sygn. powiązane III FSK 536/23 - Wyrok NSA z 2023-12-18 III FZ 346/22 - Postanowienie NSA z 2022-08-31 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2014 poz 849 art.1a ust.1 pkt 3 Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Szczepkowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi M. – S. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 16 lutego 2022 r. sygn. akt SKO Gd 5330/21 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2020 rok oddala skargę. Uzasadnienie M. Sp. z o. o. (dalej zwana Spółką), w dniu styczniu 2020 r. złożyła deklarację za rok 2020 na podatek od nieruchomości, wykazując do opodatkowania grunty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą o powierzchni 69 922 m2, budynki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą o powierzchni 14 235,07 m2 oraz budowle. W dniu 29 marca 2021 r. Spółka złożyła korektę deklaracji podatkowej. Spółka wyłączyła z opodatkowania budynek byłej kotłowni o pow. 1 584,85 m2. Spółka wniosła o stwierdzenie nadpłaty w kwocie 25.119,87 zł, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r. w sprawie z dnia SK 39/19. Decyzją z dnia 5 sierpnia 2021 r. Prezydent Miasta Gdańska (Dalej zwany Prezydentem) odmówił Spółce stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2020. Po rozpatrzeniu wniesionego przez stronę odwołania, decyzją z dnia 16 lutego 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (dalej w skrócie zwane Kolegium lub organem odwoławczym) utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy zaznaczył, że w sprawie zbadania wymagało, czy podjęte przez organ rozstrzygnięcie sprawy podatkowej pozostawało w kolizji z treścią normy prawnej powstałej wskutek wydania wyroku TK z dnia 24 lutego 2021 r. odnoszącego się do określonego rozumienia art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 849 ze zm.) - dalej u.p.o.l. Kolegium odwołując się do wyroku NSA z dnia 15 grudnia 2021 r., III FSK 4061/21 oraz mając na uwadze zaistniały w sprawie stan faktyczny doszło do wniosku, że w odniesieniu do znajdującego się w posiadaniu Spółki budynku byłej kotłowni zachodzą przesłanki istnienia związku z prowadzoną przez Spółkę działalnością gospodarczą takie jak: wprowadzenie ww. nieruchomości w 2007 r., a następnie w 2018 r. do ewidencji środków trwałych, powiązanie wydatków na zakup ww. nieruchomości z finansami Spółki, dokonanie umorzenia oraz zamortyzowanie środka trwałego z datą 31 grudnia 2009 r. Zdaniem organu, profil działalności Spółki ma jednolity charakter, Spółka nie jest podmiotem, który w obrocie prawnym oprócz prowadzenia działalności gospodarczej zajmuje się także działalnością nienastawioną na zysk. W związku z powyższym nie można uznać, że sporny budynek, choć posiadany jest przez podatnika będącego przedsiębiorcą, to jednak służy jego aktywności prowadzonej na innych polach. Tymczasem, zdaniem Kolegium, tylko w przypadku przedsiębiorców, którzy występują w obrocie prawnym w podwójnej roli, tj. gospodarczej oraz pozagospodarczej, dopuszczalne jest opodatkowanie posiadanych przez nich nieruchomości, jako niezwiązanych z ich działalnością gospodarczą. Organ stanął także na stanowisku, że sporny budynek niewątpliwie wchodzi w skład przedsiębiorstwa podatnika w rozumieniu art. 551 k.c. Powyższe wynika z tego, że podatnik nie występuje w obrocie prawnym, jako podmiot, który mógłby nabywać składniki majątkowe, które znajdowałby się niejako poza sferą prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Kolegium stwierdziło też, że zły stan techniczny nie pozbawia możliwości związania budynku z działalnością gospodarczą. W niniejszej sprawie nie została wydana decyzja nakazująca rozbiórkę budynku a zatem brak jest podstaw do tego, aby uznać zły stan techniczny budynku za uzasadniający pozbawienie jego związku z działalnością gospodarczą podatnika. Biorąc pod uwagę status podatnika, jako przedsiębiorcy opodatkowanie posiadanego przez niego budynku najwyższą stawką podatkową znajdowało uzasadnienie. Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Kolegium domagając się jej uchylenia oraz uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji a także zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła oparcie jej o błędną i stojącą w sprzeczności z wytycznymi wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r. w sprawie SK 39/19 wykładnią przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. Uzasadniając swoje stanowisko strona podała, że prowadzona przez Spółkę działalność gospodarcza obejmuje budowę sekcji okrętowych, do czego niezbędne jest dysponowanie odpowiednim terenem a nie kotłownią węglową. Strona stwierdziła, że obiekt kotłowni w żaden sposób nie jest i nie był związany z działalnością gospodarczą skarżącej, gdyż nie sposób budować statki między nogami, na których znajduje się zespół kotłów węglowych, ani wykorzystywać obiektu w innym celu niż ten, do którego został zbudowany. Dalej stwierdzono, że w świetle orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, opodatkowanie wyższą stawką podatku od nieruchomości gruntów lub budynków niewykorzystywanych i niemogących być potencjalnie wykorzystywanymi do prowadzenia działalności gospodarczej, wyłącznie ze względu na posiadanie ich przez przedsiębiorcę, jest niezgodne z Konstytucją. Wskazano także, że związek z działalnością gospodarczą, oprócz samego posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę, powinien być oparty na faktycznym lub potencjalnym wykorzystywaniu tej nieruchomości w działalności gospodarczej tego podmiotu, a pomocne do ustalenia mogą być okoliczności takie jak: wprowadzenie nieruchomości do ewidencji środków trwałych, ujęcie wydatków na nabycie, utrzymanie w kosztach działalności oraz charakter rzeczy wskazujący na jej gospodarcze przeznaczenie. W kontekście powyższego strona wskazała, że w wypadku zakupu nieruchomości celem zakupu nie była zrujnowana kotłownia węglowa, a 6,5 ha terenu byłych Z. na G. Na tym terenie skarżąca postanowiła budować duże sekcje okrętowe, dzięki bliskości akwenu portowego. Kotłownia znajdowała się na jednej z kupowanych działek a jej nabycie bez byłej kotłowni nie było możliwe, natomiast nie ponoszono kosztów utrzymania tego budynku i nie nadawał się on do żadnego gospodarczego wykorzystania przez Spółkę. Strona zwróciła także uwagę, że budynek byłej kotłowni nigdy nie spełniał wymogu uznania go za środek trwały tj. taki, który jest zdatny do użytku w dniu przyjęcia do użytkowania i zarazem wykorzystywany przez podatnika do prowadzonej działalności. Zdaniem wnoszącej skargę obiekt byłej kotłowni nie był i nie jest związany z działalnością gospodarczą skarżącej, żadna działalność nie była tam faktycznie realizowana a o związku z działalnością nie świadczy również fakt zapłaty podatku. Wskazano również, że sama konstrukcja obiektu, posiadająca wewnątrz wbudowane w fundamentową podłogę 24 żelazobetonowe nogi, była i jest przeszkodą nie do wykorzystania i niemożliwą do przebudowy na inne cele. Strona podała także, iż w oparciu o wyrok Trybunały Konstytucyjnego wystąpiła z wnioskiem o zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2016 rok a Kolegium decyzją z dnia 18 listopada 2021 sygn. SKO Gd 6018/21 uchyliło swoją poprzednią decyzję z 21 maja 2020 r. i przyznało zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości dla kotłowni węglowej. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja wbrew wywodom skargi odpowiada prawu. W rozpatrywanej sprawie sporna kwestia ogniskowała się wokół zagadnienia związanego z odmową stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2020 rok. Skarżąca składająca wniosek o stwierdzenie nadpłaty domagała się wyłączenia spod opodatkowania budynku byłej kotłowni. W jej ocenie, w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r., sygn. SK 39/19 budynek ten nie był bowiem związany z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Przechodząc do oceny zasadności skargi wskazać należy, że w wyroku z dnia 24 lutego 2021 r. SK 39/19 Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. rozumiany w ten sposób, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą, jest niezgodny z art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Jest to tzw. wyrok interpretacyjny, w którym Trybunał stwierdził niezgodność z Konstytucją RP art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w określonym jego rozumieniu. Cecha niekonstytucyjności przypisana jest wskazanej w sentencji tego wyroku treści normy prawnej, ustalonej w wyniku poprzedniej wykładni. Skutkiem tego wyroku jest eliminacja takiej interpretacji tego przepisu, która w kwestii związania gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej, ogranicza się do faktu ich posiadania przez przedsiębiorcę lub podmiot prowadzący działalność gospodarczą. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym w 2020 r., za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uznane zostały grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d oraz budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r. poz. 1332 i 1529), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania. Z perspektywy przedmiotu sporu decydujące znaczenie ma wykładnia pierwszego fragmentu przytoczonego przepisu: "grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą". Gramatyczna wykładnia wskazywanej normy może prowadzić do wniosku, że każda nieruchomość zakupiona przez przedsiębiorcę, bez względu na sposób jej wykorzystywania czy cel zakupu (poza wyjątkami wprost w ustawie przewidzianymi), podlega opodatkowaniu według najwyższych stawek, byle tylko znajdowała się w jego posiadaniu. Pogląd ten został zakwestionowany przez Trybunał Konstytucyjny już w wyroku z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. SK 13/15. W orzeczeniu tym Trybunał podkreślił m.in., że zastosowane w przepisie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. kryterium "posiadania gruntu przez przedsiębiorcę" nie realizuje deklarowanego przez ustawodawcę celu regulacji i prowadzi do nieuzasadnionego konstytucyjnie ograniczenia wolności majątkowej. Zdaniem Trybunału nie do zaakceptowania z punktu widzenia wskazanych w tezie wyroku standardów konstytucyjnych jest przyjęcie, że dla ustalenia tego związku wystarczy stwierdzenie, iż grunt pozostaje w posiadaniu przedsiębiorcy. Trybunał stanął na stanowisku, że zastosowane kryterium "posiadania gruntu przez przedsiębiorcę" nie realizuje deklarowanego przez ustawodawcę celu regulacji i prowadzi do nieuzasadnionego konstytucyjnie ograniczenia wolności majątkowej. Analiza wyroku Trybunału z dnia 24 lutego 2021 r. o sygn. SK 39/19 pokazuje, że rozstrzygnięcie to nawiązuje do stanowiska zawartego w orzeczeniu Trybunału z dnia 12 grudnia 2021 r., sygn. SK 13/15. Podobnie jak w wyroku z dnia 12 grudnia 2017 r. (odnoszącym się co prawda do osoby fizycznej będącej współposiadaczem nieruchomości), Trybunał w orzeczeniu SK 39/19 uznał za sprzeczną ze standardami konstytucyjnymi taką interpretację art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w świetle której o stosowaniu stawki opodatkowania przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. decyduje wyłącznie fakt posiadania gruntu (budynku lub budowli) przez przedsiębiorcę (inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą). Zdaniem Trybunału przedsiębiorcy nie mogą być obciążani wyższą stawką podatku jedynie z powodu posiadania nieruchomości, które nie służą im do prowadzenia działalności gospodarczej. Opodatkowanie wyższą stawką podatku od nieruchomości gruntów lub budynków - niewykorzystywanych i niemogących być potencjalnie wykorzystywanymi do prowadzenia działalności gospodarczej - wyłącznie ze względu na posiadanie ich przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą Trybunał uznaje za niezgodne z art. 64 ust. 1 Konstytucji. Z powyższego bezsprzecznie wynika, że posiadanie przez przedsiębiorcę nieruchomości nie może stanowić jedynego kryterium, decydującego o możliwości uwzględnienia stawki opodatkowania przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. W tym miejscu odwołać należy się do rozważań czynionych przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 grudnia 2021 r. III FSK 4061/21, w którym sąd wypracował kryteria umożliwiające ocenę tego, czy grunty i budynki mogą zostać uznane za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, co pozwoliłoby opodatkować je wyższymi stawkami podatku od nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że za związane z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. można uznać nieruchomości stanowiące własność podatnika (znajdujące się w posiadaniu samoistnym albo użytkowaniu wieczystym), które są w posiadaniu przedsiębiorcy (innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą) oraz jednocześnie: 1) wchodzą w skład prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego, w szczególności, gdy podatnik ujął te składniki majątkowe w prowadzonej ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej lub 2) przedmiot działalności przedsiębiorcy obejmuje jedynie prowadzenie działalności gospodarczej, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej, lub 3) nieruchomości są funkcjonalnie powiązane z przedsiębiorstwem prowadzonym przez podmiot, w którego posiadaniu się znajdują, nawet jeżeli nie zostały uwzględnione w ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych, tzn.: - są faktycznie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w znaczeniu zdefiniowanym w art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. albo - mogą być potencjalnie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w ww. rozumieniu, przez co należy rozumieć sytuację, w której przedsiębiorca podejmuje i realizuje zachowania kwalifikowane w obrębie przedmiotu opodatkowania jako czynności mające na celu przygotowanie, zachowanie lub zabezpieczenie nieruchomości do przyszłej (planowanej) działalności gospodarczej, bądź do kontynuacji przerwanej działalności gospodarczej, związane z ponoszeniem wydatków rozliczanych w kosztach uzyskania przychodów prowadzonej działalności gospodarczej. Zdaniem NSA użyty natomiast w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r., sygn. SK 39/19, zwrot "nie są wykorzystywane i nie mogą być potencjalnie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej" należy tłumaczyć w taki sposób, że podwyższona stawka opodatkowania nie będzie mogła znaleźć zastosowania w przypadku wystąpienia obiektywnej i niezależnej od przedsiębiorcy, a także niedającej się przewidzieć przeszkody całkowicie uniemożliwiającej prowadzenie lub kontynuowanie działalności gospodarczej. Nie dotyczy to sytuacji, gdy w czasie trwania takiej przeszkody przedsiębiorca, w posiadaniu którego znajduje się nieruchomość (jej część), samodzielnie podejmuje czynności mające na celu jej przygotowanie do przyszłej (planowanej) działalności gospodarczej, podnosi dla celów wykonywanej działalności gospodarczej walory użytkowe nieruchomości, funkcjonalnie wiążąc ją z prowadzonym przedsiębiorstwem lub rozlicza w ramach działalności gospodarczej inne koszty z nią związane. Mając na względzie poczynione rozważania, które skład Sądu rozpoznającego skargę w pełni aprobuje należy zauważyć, że skarżąca Spółka jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą o jednolitym profilu w zakresie produkcji statków i konstrukcji pływających. Poza wskazanym zakresem nie prowadzi jednocześnie innej działalności pozostającej w związku z funkcjonowaniem jej przedsiębiorstwa w szczególności takiej, która nie spełniałaby warunków właściwych dla prowadzenia działalności gospodarczej, a zatem nie mającej charakteru zawodowego, zorganizowanego, ciągłego i nastawionego na osiągnięcie zysku. Oznacza to, że znajdujący się w posiadaniu Spółki budynek kotłowni uznać należy za związany z prowadzoną przez ten podmiot działalnością gospodarczą. Na powyższą sytuację można byłoby spojrzeć odmiennie, gdyby wskazany budynek znajdował się w posiadaniu przedsiębiorcy, który z uwagi na rodzaj prowadzonej działalności mógłby być identyfikowany podwójnie, a więc również jako jednostka, w posiadaniu której znajdują się nieruchomości niepowiązane w żaden sposób z jej aktywnością gospodarczą. Sytuacja taka, według ustaleń organu, nie miała jednak miejsca w rozpatrywanej sprawie. Kolejnym argumentem przemawiającym za stwierdzeniem, że budynek kotłowni podlegał opodatkowaniu stawką podatku właściwą dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą jest fakt, iż wchodził on w skład przedsiębiorstwa Spółki. Grunt na którym znajdował się posadowiony budynek kotłowni został bowiem nabyty przez Spółkę a następnie wprowadzony dwukrotnie do ewidencji środków trwałych, raz w 2007 roku, a następnie w roku 2018 i ostatecznie z niej wykreślony dopiero z końcem 2019 roku. Skoro sam podatnik wprowadził budynek do ewidencji środków trwałych to tym samym zadecydował samodzielnie o zaliczeniu określonego obiektu do składników majątkowych prowadzonego przedsiębiorstwa, a w związku z tym jego związek z działalnością gospodarczą nie powinien budzić wątpliwości. Wbrew temu co podnosi strona, do stwierdzenia, że budynek kotłowni jest związany z prowadzoną przez Spółkę działalnością gospodarczą nie jest konieczne faktyczne wykorzystywanie go przez przedsiębiorcę w tej działalności. Jak wskazuje na to Naczelny Sąd Administracyjny, przesłanką uznania nieruchomości za związaną z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. jest fakt posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę, którego przedmiot działalności przedsiębiorcy obejmuje jedynie prowadzenie działalności gospodarczej. W takiej sytuacji nieruchomość będąca w posiadaniu przedsiębiorcy podlega opodatkowaniu wyższą stawką podatku od nieruchomości bez względu na to, czy jest ona wykorzystywana na prowadzenie tej działalności. W przypadku podmiotów, których jedyną formę aktywności stanowi prowadzenie działalności gospodarczej, dla zastosowania najwyższej stawki opodatkowania wystarczy co do zasady samo posiadanie nieruchomości, niezależnie od tego, czy nieruchomość jest w danym okresie faktycznie wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej. Do takich wniosków prowadzi prawidłowe odczytanie celu wprowadzonej z dniem 1 stycznia 2003 r. w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. definicji gruntów, budynków i budowli związanych z działalnością gospodarczą. Jasną intencją prawodawcy było ograniczenie zjawiska kumulacji przez przedsiębiorców nieruchomości zbędnych do realizacji ich zadań (jeżeli podmiot wykonujący wyłącznie działalność gospodarczą nieruchomością taką dysponuje, jest ona obarczona stawką podatku, właściwą dla nieruchomości gospodarczo wykorzystywanej) – por. wyrok NSA z 9 lutego 2022 r. III FSK 4049/21. Mając na uwadze poczynione uwagi Sąd stoi na stanowisku, że skarżąca Spółka w kontrolowanym roku podatkowym była przedsiębiorcą posiadającym nieruchomość (budynek kotłowni), która związana była z prowadzoną działalnością gospodarczą. Do takiej sytuacji nie odnosi się wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który w ocenie strony miał stanowić przesłankę stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2020 rok. Sąd wskazuje jednocześnie, że za uwzględnieniem skargi nie przemawia okoliczność, iż w odniesieniu do rozliczenia w podatku od nieruchomości za 2016 rok, w trybie wznowieniowym wydana została decyzja uchylającą ostateczną decyzję odmawiającą zwrotu nadpłaty. W niniejszej sprawie Sąd poddał bowiem ocenie legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia i stwierdził, że nie narusza ono prawa w stopniu, który uzasadniałby wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) oddalił skargę nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI