I SA/GD 45/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Gdańsku uchylił postanowienie Dyrektora IAS utrzymujące w mocy decyzję Naczelnika US o oddaleniu skargi na obwieszczenie o licytacji nieruchomości, uznając, że organ egzekucyjny przedwcześnie przystąpił do licytacji, nie czekając na prawomocne rozstrzygnięcie w sprawie dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości.
Skarżąca A. P. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego oddalające jej skargę na czynność organu egzekucyjnego dotyczącą obwieszczenia o licytacji nieruchomości. Skarżąca kwestionowała prawidłowość obwieszczenia, wskazując na wcześniejsze naruszenia proceduralne, w tym brak prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości. WSA w Gdańsku uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organ egzekucyjny przedwcześnie przystąpił do licytacji, nie czekając na prawomocne rozstrzygnięcie w kwestii dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości, co stanowiło naruszenie przepisów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymywało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o oddaleniu skargi na czynność organu egzekucyjnego dotyczącą obwieszczenia o licytacji nieruchomości. Skarżąca podnosiła, że organ egzekucyjny przedwcześnie wyznaczył termin licytacji, nie czekając na prawomocne rozstrzygnięcie w sprawie jej wniosku o dodatkowy opis i oszacowanie nieruchomości. Sąd uznał, że organ egzekucyjny naruszył przepisy, przystępując do kolejnego etapu egzekucji (obwieszczenie o licytacji) przed zakończeniem wcześniejszego etapu dotyczącego opisu i oszacowania nieruchomości. Sąd odwołał się do wcześniejszego wyroku WSA w Gdańsku (sygn. akt I SA/Gd 877/23), który uchylił postanowienie Dyrektora IAS stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na odmowę przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości. Wskazano, że pismo organu egzekucyjnego odmawiające dodatkowego opisu i oszacowania, mimo błędnego nazwania, powinno być traktowane jako postanowienie, na które przysługuje zażalenie. Dopóki kwestia dodatkowego opisu i oszacowania nie zostanie prawomocnie rozstrzygnięta, organ egzekucyjny nie powinien przystępować do dalszych czynności egzekucyjnych, takich jak obwieszczenie o licytacji. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził koszty postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ egzekucyjny nie może przystąpić do obwieszczenia o licytacji, jeśli nie zostało prawomocnie zakończone postępowanie dotyczące wniosku o dodatkowy opis i oszacowanie wartości nieruchomości.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postępowanie egzekucyjne jest etapowe i organ egzekucyjny nie może przechodzić do kolejnych etapów (obwieszczenie o licytacji), dopóki nie zostaną prawomocnie zakończone wcześniejsze etapy (np. rozpatrzenie wniosku o dodatkowy opis i oszacowanie nieruchomości). Wskazano na wcześniejszy wyrok WSA w Gdańsku, który uznał, że na postanowienie o odmowie przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania przysługuje zażalenie, a jego rozpatrzenie musi poprzedzać dalsze czynności egzekucyjne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (39)
Główne
p.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 17 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110 § w
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110 § z
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110c § § 1 i 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110u § § 1 i 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110w § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110w § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110w § § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110w § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110w § § 5
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110w § § 6
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110w § § 7
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110z § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110z § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110z § § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 111l § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 111r § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 54
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110p
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110u
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110z
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 17 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110 § w
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110 § z
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 156 § ust. 3 i 4
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie wyceny nieruchomości
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ egzekucyjny przedwcześnie przystąpił do obwieszczenia o licytacji, nie czekając na prawomocne rozstrzygnięcie w sprawie dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości. Pismo organu egzekucyjnego odmawiające dodatkowego opisu i oszacowania, mimo błędnego nazwania, powinno być traktowane jako postanowienie, na które przysługuje zażalenie.
Godne uwagi sformułowania
zasada niekonkurencyjności środków zaskarżenia postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem etapowym nie można na każdym etapie kwestionować czynności dokonanych w poprzednich fazach
Skład orzekający
Zbigniew Romała
przewodniczący
Krzysztof Przasnyski
sprawozdawca
Irena Wesołowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że organ egzekucyjny nie może przystąpić do kolejnych etapów postępowania egzekucyjnego (np. licytacji) przed prawomocnym rozstrzygnięciem kwestii proceduralnych z wcześniejszych etapów (np. dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości). Podkreślenie, że pisma organów egzekucyjnych powinny być traktowane jako postanowienia, jeśli rozstrzygają o prawach lub obowiązkach stron, nawet jeśli są błędnie nazwane."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdzie kwestionowane są czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji, a wcześniej istniały nierozstrzygnięte kwestie proceduralne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie procedur w postępowaniu egzekucyjnym i jak błędy formalne organów mogą prowadzić do uchylenia ich działań. Jest to istotne dla zrozumienia praw dłużników w egzekucji administracyjnej.
“Egzekucja nieruchomości wstrzymana: Sąd wskazuje na kluczowy błąd organu egzekucyjnego”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Gd 45/24 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2024-03-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-01-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Irena Wesołowska Krzysztof Przasnyski /sprawozdawca/ Zbigniew Romała /przewodniczący/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 479 art. 17 § 1, art. 110 w, art. 110z Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j. Dz.U. 2023 poz 1634 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski (spr.), Sędzia WSA Irena Wesołowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 20 marca 2024 r. sprawy ze skargi A. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 15 listopada 2023 r. nr 2201-IEE.7192.2.102.2023.2 w przedmiocie oddalenia skargi na czynność organu egzekucyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku na rzecz strony skarżącej kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 listopada 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej jako: "Dyrektor IAS", "organ II instancji", "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775, dalej jako: "k.p.a."), art. 17 § 1, art. 110w i art. 110z ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022 r., poz. 479, dalej jako: "u.p.e.a."), po rozpoznaniu zażalenia A. P. (dalej jako: "Skarżąca", "strona") na postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Gdyni (dalej jako: "Naczelnik US", "organ I instancji") z dnia 5 października 2023 r., którym organ ten oddalił skargę na czynność organu egzekucyjnego dotyczącą obwieszczenia o licytacji nieruchomości lokalowej nr [...] położonej w G. przy ul. [...], dla której Sąd Rejonowy w Gdyni V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco. Organ I instancji prowadzi egzekucję z nieruchomości lokalowej nr [...] położonej w G. przy ul. [...], dla której Sąd Rejonowy w Gdyni V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], stanowiącą własność Skarżącej. Naczelnik US pełni w niniejszej sprawie jednocześnie funkcję wierzyciela i organu egzekucyjnego. Na podstawie art. 110c § 1 i 2 u.p.e.a. wskazaną nieruchomość zawiadomieniem z dnia 6 sierpnia 2021 r. zajęto na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących niezapłacone zaległości podatkowe. Z uwagi na brak zapłaty należności objętych wezwaniem, podjęto czynności zmierzające do opisu i oszacowania wartości zajętej nieruchomości. Pismem z dnia 21 lutego 2022 r. zawiadomiono uczestników postępowania o przystąpieniu do opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Rozpoczęcie opisu i oszacowania wyznaczono na dzień 12 maja 2022 r. w siedzibie Pierwszego Urzędu Skarbowego w Gdyni. Do oszacowania wartości zajętej nieruchomości został wyznaczony rzeczoznawca majątkowy – P. C.. Czynności opisu i oszacowania zakończono dnia 20 lipca 2022 r. poprzez sporządzenie stosownego protokołu. Wartość nieruchomości określono na kwotę 2.088.000,00 zł Bezpośrednio do protokołu uczestnicy nie wnieśli uwag. Pismem z dnia 3 sierpnia 2022 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł zarzut do opisu i oszacowania przedmiotowej nieruchomości. W zarzucie podniesiono, że organ egzekucyjny zaniżył wartość zajętej nieruchomości. Postanowieniem z dnia 7 października 2022 r. uznano zarzut za nieuzasadniony. Na powyższe postanowienie pełnomocnik strony wniósł zażalenie do Dyrektora IAS. Organ II instancji postanowieniem z dnia 28 listopada 2022 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Pełnomocnik Skarżącej wniósł na nie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, która postanowieniem z dnia 6 marca 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 133/23 została odrzucona. Następnie pismem z dnia 8 maja 2023 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł o sporządzenie dodatkowego opisu i oszacowania wartości nieruchomości z powodu ulepszenia zajętej nieruchomości wskutek generalnego remontu kuchni, odmalowania tarasu, odświeżenia ścian w mieszkaniu i zakupu artykułów wyposażenia wnętrz. Organ I instancji zlecił rzeczoznawcy majątkowemu P. C. dokonanie aktualizującego operatu szacunkowego nieruchomości oraz wyznaczono termin oględzin zajętego lokalu na dzień 6 czerwca 2023 r. o godz. 10.00 (z udziałem biegłego rzeczoznawcy). O terminie oględzin Skarżąca została zawiadomiona prawidłowo. W wyznaczonym dniu dokonano z udziałem biegłego rzeczoznawcy zewnętrznych oględzin lokalu i miejsc postojowych w hali garażowej, bowiem strona nie udostępniła lokalu do oględzin. Wyznaczony biegły rzeczoznawca dokonał aktualizacji operatu szacunkowego i oświadczeniem z dnia 12 czerwca 2023 r. potwierdził aktualność wyceny dokonanej w dniu 11 czerwca 2022 r. Pismem z dnia 20 czerwca 2023 r. Naczelnik US poinformował Skarżącą, że nie wystąpiły przesłanki uzasadniające przeprowadzenie dodatkowego opisu i oszacowania zajętego lokalu. Na powyższe stanowisko pełnomocnik strony wniósł zażalenie do Dyrektora IAS, który następnie postanowieniem z dnia 14 sierpnia 2023 r. stwierdził niedopuszczalność wniesienia zażalenia. Pismem z dnia 8 września 2023 r. Naczelnik US obwieścił o pierwszej licytacji nieruchomości – stanowiącej lokal mieszkalny nr [...] wraz z pomieszczeniem gospodarczym i dwoma miejscami garażowymi położony w G. przy ul. [...], dla której Sąd Rejonowy w Gdyni V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...]. Obwieszczenie to zawierało poniższe elementy: 1. termin i miejsce licytacji – 22 listopada 2023 r., godz. 11.00 w siedzibie Pierwszego Urzędu Skarbowego w Gdyni przy ul. Władysława IV 2/4, 2. oznaczenie nieruchomości – nieruchomość zlokalizowana w G. przy ul. [...], stanowiąca lokal mieszkalny nr [...] znajdujący się na 4 kondygnacji budynku, o pow. 85,30 m², dla której Sąd Rejonowy w Gdyni V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...]. Do lokalu przynależy pomieszczenie użytkowe o pow. 8,01 m². Do lokalu przynależy nieujawnione w księdze wieczystej nr [...] prawo do wyłącznego korzystania z dwóch miejsc parkingowych oznaczonych nr [...] i [...], położonych na kondygnacji podziemnej. Wymienione prawo do wyłącznego korzystania ujawnione jest w księdze wieczystej [...] urządzonej dla działki nr [...] zabudowanej budynkiem 1, w dziale III wymienionej księgi, wpis nr [...], 3. oszacowaną wartość nieruchomości – 2.088.000,00 zł i cenę wywoławczą – 1.566.000,00 zł, 4. firmę lub imię i nazwisko zobowiązanej – A. P., 5. wysokość wadium, jakie licytant przystępujący do przetargu powinien złożyć – 1/10 części oszacowanej wartości nieruchomości, tj. 208.800,00 zł, 6. czas, w którym przed dniem licytacji będzie wolno oglądać nieruchomość oraz przeglądać w urzędzie skarbowym akta postępowania egzekucyjnego – 14 dni przed dniem licytacji w dni powszechnie w godzinach 11.00-13.00 można przeglądać akta postępowania egzekucyjnego w siedzibie Pierwszego Urzędu Skarbowego w Gdyni, 7. że prawa osób trzecich nie będą przeszkodą do licytacji i przyznania nabywcy własności nieruchomości bez zastrzeżeń, jeżeli osoby te nie wystąpiły wcześniej o wyłączenie nieruchomości lub jej przynależności spod egzekucji, 8. że użytkowanie, służebności i prawa dożywotnika, jeżeli nie są ujawnione w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów i nie zostaną zgłoszone najpóźniej na 3 dni przed rozpoczęciem licytacji, nie będą uwzględnione w dalszym toku egzekucji i wygasną z chwilą, w której postanowienie o przyznaniu własności stanie się ostateczne. Obwieszczenie zawierało również pouczenie o prawie wniesienia skargi, zgodnie z art. 110z § 1 u.p.e.a. Zawiadomienie i obwieszczenie zostało doręczone Skarżącej w dniu 22 września 2023 r. za pośrednictwem e-Urzędu Skarbowego, pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 12 września 2023 r. i wierzycielowi hipotecznemu w dniu 14 września 2023 r. W dniu 29 września 2023 r. do organu wpłynęło pismo stanowiące skargę na czynność organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji. Postanowieniem z dnia 5 października 2023 r. Naczelnik US oddalił skargę na czynność organu egzekucyjnego dotyczącą obwieszczenia o licytacji nieruchomości lokalowej nr [...] położonej w G. przy ul. [...], dla której Sąd Rejonowy w Gdyni V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...]. Organ I instancji uznał, że zarzuty Skarżącej nie mogą być przedmiotem skargi wniesionej na podstawie art. 110z § 1 u.p.e.a. Niemniej jednak, Naczelnik US dokonał weryfikacji czynności dotyczących obwieszczenia o licytacji i stwierdził, że nie naruszono żadnego z przepisów ustawy. Po rozpatrzeniu zażalenia strony na powyższe postanowienie, Dyrektor IAS postanowieniem z dnia 15 listopada 2023 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu podkreślił, że skarga na czynności dot. obwieszczenia służy do podważania prawidłowości konkretnej czynności faktycznej organu egzekucyjnego dotyczącej obwieszczenia o licytacji. W jej ramach badana jest zgodność z prawem tylko określonej, kwestionowanej czynności. Ugruntowaną w postępowaniu egzekucyjnym zasadą jest zasada niekonkurencyjności środków zaskarżenia w ramach u.p.e.a. Ma ona zapobiegać powielaniu środka zaskarżenia i komplikacjom wynikającym z uruchomienia różnych trybów ochrony interesu jednostkowego w tej samej co do przedmiotu sprawie. Środki różnią się bowiem między sobą z uwagi na przedmiot, którego mogą dotyczyć, kategorię podmiotów, którym przysługują, termin przewidziany do ich wniesienia, wymogi formalne, właściwość i kompetencje organu władnego rozpoznać konkretny środek, a w konsekwencji – charakter postępowania, jakie wywołuje wniesienie środka zaskarżenia. Organ odwoławczy wskazał, że do argumentów Skarżącej dotyczących przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania organ egzekucyjny odniósł się w piśmie z dnia 20 czerwca 2023 r., informując, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki uzasadniające przeprowadzenie dodatkowego opisu i oszacowania zajętego lokalu. Końcowo, organ II instancji odniósł się do zarzutu wykorzystania operatu szacunkowego po upływie 12 miesięcy od jego sporządzenia, stwierdzając, że operat szacunkowy został sporządzony dnia 11 czerwca 2022 r. i stanowił podstawę do opisu i oszacowania zajętej nieruchomości, które zakończyło się protokołem z dnia 20 lipca 2022 r. Operat szacunkowy został wykorzystany do celu, w którym go sporządzono, w okresie nieprzekraczającym 12 miesięcy od jego sporządzenia zgodnie z art. 156 § 3 u.g.n. Ponadto, na wniosek organu egzekucyjnego rzeczoznawca sporządził dnia 12 czerwca 2023 r. aktualizację operatu szacunkowego dokonując ponownego oszacowania wartości nieruchomości, z której wynika, że odchylenie od wartości w wycenie z dnia sporządzenia aktualizacji operatu szacunkowego daje podstawę do przyjęcia wyceny z dnia 11 czerwca 2022 r. jako nadal aktualnej. Pełnomocnik Skarżącej wniósł na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: - art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego wadliwą interpretację i uznanie, że organ egzekucyjny pierwszej instancji nie naruszył ww. przepisów, ponieważ odniósł się do wszystkich kwestii związanych ze skargą na czynność obwieszczenia licytacji, podczas gdy jest to nieprawdą, a ponadto organ ma obowiązek odniesienia się w treści skarżonego postanowienia do wszystkich zarzutów Skarżącej, a nie tylko tych związanych ze skargą na czynność obwieszczenia licytacji, - art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wadliwą interpretację zebranego materiału w sprawie i uznanie, że część zarzutów Skarżącej nie jest związana z czynnością obwieszczenia o licytacji, w związku z czym organ odwoławczy doszedł do wniosku, iż organ pierwszej instancji prawidłowo postąpił nie odnosząc się do ich treści, podczas gdy wszystkie zarzuty Skarżącej związane były z czynnością obwieszczenia o licytacji, - art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niezastosowanie i nie odniesienie się w treści skarżonego postanowienia do części zarzutów Skarżącej (naruszenia § 83 i § 81 Rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie wyceny nieruchomości w zw. z art. 156 ust. 3 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 110 w § 3 u.p.e.a.), podczas gdy obowiązkiem organu przy uzasadnianiu orzeczenia jest ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania, a niewykonanie tego obowiązku stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, - art. 110w § 2 u.p.e.a. poprzez jego wadliwą interpretację i nieuwzględnienie zażalenia w sytuacji, gdy przedmiotem zażalenia było naruszenie przepisów dotyczących sposobu i terminu publicznego obwieszczenia o licytacji, tj. wyznaczenie terminu licytacji przedmiotowej nieruchomości w sytuacji braku wiedzy organu w przedmiocie terminu otrzymania przez Skarżącą opisu i oszacowania wartości nieruchomości w wersji niepodlegającej zaskarżeniu, gdyż przez wyznaczeniem terminu licytacji Skarżąca wniosła o dokonanie dodatkowego opisu i oszacowania wartości nieruchomości, a w związku z jego niezaakceptowaniem przez organ egzekucyjny i niezgodne z prawem stwierdzenie niedopuszczalności zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego przez organ II instancji, Skarżąca wniosła w ustawowym terminie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, w związku z czym w niniejszej sprawie z uwagi na niezamknięcie drogi zaskarżenia w przedmiocie sporządzenia opisu i oszacowania wartości nieruchomości, nieznany jest kształt ostatecznej wersji opisu i oszacowania wartości przedmiotowej nieruchomości, tym samym nie można uznać, że Skarżąca odebrała już w niniejszej sprawie opis i oszacowanie wartości nieruchomości, a w związku z tym niemożliwym było wyznaczenie terminu licytacji tej nieruchomości przy uwzględnieniu upływu 30 dni od dnia doręczenia Skarżącej opisu i oszacowania wartości nieruchomości, tym samym organ egzekucyjny dopuścił się podczas czynności obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości rażącego naruszenia prawa, - art. 110w § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 100u § 2 u.p.e.a. poprzez jego wadliwą interpretację i nieuwzględnienie zażalenia w sytuacji, gdy przedmiotem zażalenia było naruszenie przepisów dotyczących sposobu i terminu publicznego obwieszczenia o licytacji, tj. wyznaczenie terminu licytacji przedmiotowej nieruchomości w sytuacji, gdy organ nie wydał zgodnego z prawem rozstrzygnięcia w przedmiocie dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości, gdyż zgodnie z jednolitą linią orzeczniczą rozstrzygnięcie w tym przedmiocie wydaje się w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie, natomiast organ rozstrzygnięcie to wydał w formie zwykłego pisma, co stanowi o nieważności tego rozstrzygnięcia i niemożności wyznaczenia terminu licytacji przed wydaniem rozstrzygnięcia zgodnego z prawem, tym samym organ egzekucyjny dopuścił się podczas czynności obwieszczenia o pierwszej licytacji naruszenia prawa, - art. 156 ust. 3 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 110w § 3 u.p.e.a. poprzez jego wadliwą interpretację i nieuwzględnienie zażalenia w sytuacji, gdy przedmiotem skargi było naruszenie przepisów dotyczących sposobu i terminu publicznego obwieszczenia o licytacji, tj. wyznaczenie terminu licytacji przedmiotowej nieruchomości w sytuacji, gdy było to niemożliwe, ponieważ operat szacunkowy nie może być wykorzystywany po upływie 12 miesięcy od jego sporządzenia, a jedyną możliwością jego wykorzystania jest wykonanie jego aktualizacji zgodnej z prawem, natomiast w niniejszej sprawie rzeczoznawca dokonał aktualizacji o braku jakiejkolwiek wartości merytorycznej, tym samym aktualizacja ta nie może zostać uznana za odpowiadającą wymogom z art. 156 ust. 3 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w związku z czym organ egzekucyjny dopuścił się podczas czynności obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości naruszenia prawa, w szczególności z uwagi na brak ważnej podstawy do określenia wartości nieruchomości z powodu niemożności wykorzystania operatu z dnia 11 czerwca 2023 r. do jakiejkolwiek czynności w postępowaniu, - § 83 i § 81 Rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie wyceny nieruchomości w zw. z art. 156 ust. 3 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 110w § 3 u.p.e.a. poprzez jego wadliwą interpretację i nieuwzględnienie zażalenia w sytuacji, gdy przedmiotem skargi było naruszenie przepisów dotyczących sposobu i terminu publicznego obwieszczenia o licytacji, tj. wyznaczenie terminu licytacji przedmiotowej nieruchomości w sytuacji niespełniania przez potwierdzenie aktualności wyceny dokonanej operatem z dnia 11 czerwca 2022 r. warunków formalnych wynikających z treści ww. rozporządzenia, co świadczy o nieważności tej aktualizacji, a tym samym i nieaktualności operatu z dnia 11 czerwca 2022 r. oraz tym samym niemożności wyznaczenia terminu licytacji z uwagi na brak istnienia w przedmiotowej sprawie aktualnego operatu szacunkowego, w związku z czym organ egzekucyjny dopuścił się podczas czynności obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości naruszenia prawa, w szczególności z uwagi na brak ważnej podstawy do określenia wartości nieruchomości z powodu niemożności wykorzystania operatu z dnia 11 czerwca 2023 r. do jakiejkolwiek czynności w postępowaniu, w związku z jego nieaktualnością. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634, dalej jako: "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W uchwale NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1, poz. 1, wyjaśniono, że niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, przytoczonymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Sformułowanie zawarte w art. 134 § 1, że sąd administracyjny "nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi", nie oznacza bowiem tylko zezwolenia i uprawnienia tego sądu do wykroczenia poza granice zaskarżenia, lecz również jego obowiązek [por. T. Woś (w:) T. Woś (red.), Postępowanie (2015), s. 255, i J.P. Tarno, Prawo..., s. 347; zob. też wyroki NSA: z dnia 2 grudnia 2005 r., II FSK 44/05, LEX nr 187731; z dnia 11 kwietnia 2007 r., II OSK 610/06, LEX nr 337811; z dnia 18 lutego 2015 r., II FSK 83/13, LEX nr 1772145; z dnia 5 grudnia 2014 r., I OSK 2923/13, LEX nr [...]46154, i wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 sierpnia 2014 r., I SA/Gl 155/14, LEX nr 1512300]. Sąd może więc uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w tym piśmie procesowym, jak również stwierdzić np. nieważność zaskarżonego aktu, mimo że skarżący wnosił o jego uchylenie. Z powołanego art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd pierwszej instancji jest związany "granicami sprawy", a niezwiązany jest wyłącznie "granicami skargi". Termin "granice sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Takie stanowisko jest jednolicie prezentowane w orzecznictwie. Dla przykładu przywołać można uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lutego 1997 r., OPS 12/96 (ONSA 1997/3, poz. 104), w której stwierdzono, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym wprawdzie obowiązuje zasada niezwiązania sądu granicami skargi, jednakże nie oznacza ona, że sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność (tak też w wyrokach NSA z dnia z 28 maja 2018 r., sygn. akt II FSK 1698/17; z dnia 13 października 2020 r., sygn. akt II FSK 1819/18; z dnia 27 listopada 2021 r., sygn. akt III FSK 263/21, wszystkie powołane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako "CBOSA"). Mając powyższe wywody na uwadze, Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie uwzględnił skargę, nie będąc jednak związany jej zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Kontroli Sądu poddano w niniejszej sprawie postanowienie Dyrektora IAS z dnia 15 listopada 2023 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika US z dnia 5 października 2023 r. oddalające skargę na czynność organu egzekucyjnego dotyczącą obwieszczenia o licytacji nieruchomości lokalowej nr [...] położonej w G. przy ul. [...], dla której Sąd Rejonowy w Gdyni V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...]. Podstawą materialnoprawną wydanego postanowienia były przepisy art. 110w oraz art. 110z u.p.e.a. Zgodnie z art. 110w § 1 u.p.e.a, zajętą nieruchomość organ egzekucyjny sprzedaje w drodze licytacji publicznej. Termin licytacji nie może być wyznaczony wcześniej niż po upływie 30 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu opisu i oszacowania wartości nieruchomości (art. 110w § 2 u.p.e.a.). Na podstawie art. 110w § 3 u.p.e.a., o licytacji organ egzekucyjny zawiadamia przez publiczne obwieszczenie, w którym podaje: 1) termin i miejsce licytacji; 2) oznaczenie nieruchomości, która ma być sprzedana, ze wskazaniem miejsca jej położenia i przeznaczenia gospodarczego oraz księgi wieczystej lub zbioru dokumentów ze wskazaniem sądu, w którym są prowadzone; 3) oszacowaną wartość nieruchomości i cenę wywoławczą; 4) firmę lub imię i nazwisko zobowiązanego; 5) wysokość wadium, jakie licytant przystępujący do przetargu powinien złożyć, z zaznaczeniem że wadium składa się w gotówce albo w postaci czeku potwierdzonego wystawionego na organ egzekucyjny; 6) czas, w którym w terminie 14 dni przed dniem licytacji będzie wolno oglądać nieruchomość oraz przeglądać w urzędzie skarbowym akta postępowania egzekucyjnego; 7) wzmiankę, że prawa osób trzecich nie będą przeszkodą do licytacji i przyznania nabywcy własności nieruchomości bez zastrzeżeń, jeżeli osoby te nie wystąpiły wcześniej o wyłączenie nieruchomości lub jej przynależności spod egzekucji; 8) wyjaśnienie, że użytkowanie, służebności i prawa dożywotnika, jeżeli nie są ujawnione w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów i nie zostaną zgłoszone najpóźniej na 3 dni przed rozpoczęciem licytacji, nie będą uwzględnione w dalszym toku egzekucji i wygasną z chwilą, w której postanowienie o przyznaniu własności stanie się ostateczne. W myśl art. 110w § 4 u.p.e.a., obwieszczenie o licytacji doręcza się: 1) uczestnikom postępowania; 2) właściwej jednostce samorządu terytorialnego oraz organom ubezpieczeń społecznych z wezwaniem, aby najpóźniej w dniu licytacji zgłosiły zestawienie podatków i innych danin publicznych, należnych na dzień licytacji; 3) osobom mającym prawo pierwokupu nieruchomości, jeżeli prawo to zostało wpisane do księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości. Obwieszczenie o licytacji wywiesza się w siedzibach urzędu skarbowego oraz urzędu właściwej jednostki samorządu terytorialnego co najmniej na 30 dni przed jej terminem, a jeżeli wartość nieruchomości została oszacowana na kwotę wyższą niż 83 600 zł - także w dzienniku poczytnym w danej miejscowości (art. 110w § 5 u.p.e.a.). Na wniosek i koszt zobowiązanego lub wierzyciela organ egzekucyjny może zarządzić ogłoszenie o licytacji również w inny wskazany przez nich sposób (art. 110w § 6 u.p.e.a.). W ogłoszeniu w dzienniku podaje się oznaczenie nieruchomości, termin i miejsce licytacji, oszacowaną wartość nieruchomości i cenę wywoławczą oraz wysokość wadium, jakie licytant powinien złożyć (art. 110w § 7 u.p.e.a.). Na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji przysługuje skarga. Skargę można wnieść w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia o licytacji (art. 110z § 1 u.p.e.a.) W sprawie skargi, o której mowa w § 1, postanowienie wydaje organ egzekucyjny (art. 110z § 2 u.p.e.a.). Na postanowienie organu egzekucyjnego oddalające skargę przysługuje zażalenie (art. 110z § 3 u.p.e.a.). Przypomnieć należy, że przedmiotem skargi z art. 110z § 1 u.p.e.a. mogą być: a) naruszenie przepisów dotyczących sposobu i terminu publicznego obwieszczenia o licytacji, b) nieprawidłowości w zakresie doręczenia obwieszczenia uprawnionym podmiotom, a określenia: "naruszenie" lub "nieprawidłowości" odnoszą się do zachowań będących działaniem lub zaniechaniem, jeśli ich konsekwencją będzie spowodowanie naruszeń lub nieprawidłowości. W ramach skargi nie można zatem zaskarżyć innych czynności niż te, które dotyczą wyłącznie obwieszczenia. W ramach skargi można więc podnosić jedynie kwestie formalnoprawne, które odnoszą się do prawidłowego przebiegu danej czynności (zmierzającej do realizacji określonego środka egzekucyjnego - egzekucji z nieruchomości, z jej licytacji) na podstawie przepisów regulujących sposób, formę i termin dokonania tych czynności. Pogląd tej treści należy uznać za utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. np. wyrok NSA z 12 kwietnia 2023 r. sygn. akt III FSK 4510/21, z 24 maja 2018 r., sygn. akt II FSK 3150/17; wyrok WSA w Lublinie z 2 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Lu 1049/17). Skarga w powyższym zakresie, uregulowana w art. 110z u.p.e.a., wyklucza zatem możliwość uznanie jej za skargę na czynność egzekucyjną w rozumieniu art. 54 u.p.e.a. Nie budzi bowiem wątpliwości zarówno w judykaturze, jak i w piśmiennictwie, że skarga na czynności egzekucyjne ma charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 5 maja 2021 r., sygn. akt III FSK 91/21; z dnia 16 lutego 2021 r., sygn. akt I GSK 557/18; z dnia 22 grudnia 2020 r., sygn. akt II FSK 2259/18; z dnia 22 grudnia 2020 r., sygn. akt II FSK 2177/18; z dnia 25 sierpnia 2020 r., sygn. akt II FSK 1200/18, jak również w piśmiennictwie: P. M. Przybysz (w:) Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2021, art. 54.; C. Kulesza (w:) Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, wyd. II, red. D. R. Kijowski, Warszawa 2015, art. 54.). W kontekście powyższych rozważań przyjąć należy, że zarzuty adresowane wobec obwieszczenia o licytacji nie mogą odnosić się do wcześniejszych faz postępowania dotyczących zajęcia nieruchomości, czy też opisu i oszacowania. Podstawa zażalenia postanowienia organu egzekucyjnego co do skargi na czynność obwieszczenia o licytacji ogranicza się tylko do naruszenia przepisów ustawy na etapie obwieszczenia o licytacji i jego doręczenia, natomiast nie odnosi się do wcześniejszych faz postępowania egzekucyjnego z nieruchomości. Przedmiotem zaskarżenia mogą być tylko uchybienia popełnione przez organ egzekucyjny na danym etapie postępowania. Nie można zatem na każdym etapie kwestionować czynności dokonanych w poprzednich fazach (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 listopada 2023 r., sygn. akt I SA/Gd 452/23). Nie budzi wątpliwości, że na etapie zażalenia na postanowienie o oddaleniu skargi na czynność obwieszczenia o licytacji nie mogą być podnoszone kwestie związane z opisem i oszacowaniem wartości nieruchomości, gdyż kwestie te mogły być przedmiotem zaskarżenia na etapie wcześniejszym, na podstawie odrębnego środka zaskarżenia. Podnoszenie tego rodzaju zarzutów na etapie postępowania egzekucyjnego, jakim jest skarga na czynność obwieszczenia o licytacji, jest spóźnione. Zatem zarzut braku aktualnego operatu szacunkowego nie może być przedmiotem skargi na podstawie art. 110z § 1 u.p.e.a., czyli skargi na czynności dotyczące obwieszczenia o licytacji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2023 r., sygn. akt III FSK 4510/21). Prowadzenie postępowania egzekucyjnego to proces, składający się z różnych i odrębnych etapów (dla egzekucji z nieruchomości będą to: zajęcie nieruchomości, opis i oszacowanie wartości nieruchomości, obwieszczenie o licytacji, uiszczenie wadium, licytacja, przybicie, przyznanie własności). Na każdym z poszczególnych etapów egzekucji, jej uczestnikom, w tym stronie zobowiązanej, ustawodawca zagwarantował odpowiednie, odrębne środki zaskarżenia (m.in.: zarzuty na podstawie art. 33 u.p.e.a., skarga na czynności egzekucyjne na podstawie art. 54 u.p.e.a., zażalenie na postanowienie w przedmiocie prowadzenia egzekucji z wydzielonej części nieruchomości i oszacowania jej wartości na podstawie art. 110p u.p.e.a., zarzuty do opisu i oszacowania wartości nieruchomości na podstawie art. 110u u.p.e.a., zażalenie na postanowienie w sprawie powyższych zarzutów na podstawie art. 110u u.p.e.a., skarga na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji na podstawie art. 110z § 1 u.p.e.a., zażalenie na postanowienie oddalające powyższą skargę na podstawie art. 110z § 3 u.p.e.a., skarga na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji na podstawie art. 111l u.p.e.a., czy zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego co do przybicia na podstawie art. 111r § 2 u.p.e.a.). Dyferencjacja środków prawnych następuje bowiem nie tylko poprzez zróżnicowanie przedmiotu zaskarżenia, ale także poprzez zastosowanie kryteriów odnoszących się do innych elementów konstrukcji środków prawnych. Zasadą jest zatem wniesienie jednego środka prawnego, a nie dwóch konkurujących wobec siebie (por. wyroki NSA z 24 października 2014 r. sygn. akt II GSK 1377/13 oraz z 23 listopada 2021 r. sygn. akt III FSK 314/21 i III FSK 330/21, wyroki WSA w Gdańsku z 13 lipca 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 384/21, z 19 października 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 183/21 oraz WSA w Szczecinie z 17 listopada 2021 r. sygn. akt I SA/Sz 567/21, wszystkie przywołane orzeczenia dostępne w CBOSA na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższych rozważań przyjąć należy, że zarzuty adresowane wobec obwieszczenia o licytacji nie mogą odnosić się do wcześniejszych faz postępowania dotyczących zajęcia nieruchomości czy też opisu i oszacowania. Podstawa zażalenia postanowienia organu egzekucyjnego co do skargi na czynność obwieszczenia o licytacji ogranicza się tylko do naruszenia przepisów ustawy na etapie obwieszczenia o licytacji i jego doręczenia, natomiast nie odnosi się do wcześniejszych faz postępowania egzekucyjnego z nieruchomości. Przedmiotem zaskarżenia mogą być tylko uchybienia popełnione przez organ egzekucyjny na danym etapie postępowania. Nie można zatem na każdym etapie kwestionować czynności dokonanych w poprzednich fazach. Skoro zatem egzekucja z nieruchomości jest postępowaniem etapowym, zabezpieczonym przez ustawodawcę stosownymi środkami ochrony prawnej dla zobowiązanego, to na poszczególnych jej etapach mogą być podnoszone wyłącznie kwestie związane ze skarżeniem konkretnych czynności, czy aktów prawnych. Na etapie zażalenia na postanowienie o oddaleniu skargi na czynność obwieszczenia o licytacji nie mogą być podnoszone kwestie związane z opisem i oszacowaniem wartości nieruchomości, gdyż kwestie te mogły być przedmiotem zaskarżenia na etapie wcześniejszym, na podstawie odrębnego środka zaskarżenia. Podnoszenie tego rodzaju zarzutów na etapie postępowania egzekucyjnego jakim jest skarga na czynność obwieszczenia o licytacji, jest spóźnione. Etap ten nie jest etapem, w którym podlegają merytorycznemu rozpoznaniu inne zarzuty wykraczające poza samo obwieszczenie o licytacji, w szczególności zarzuty te nie mogą wkraczać w materię już zakończonych etapów egzekucji, w tym tych dotyczących opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Zarzut braku aktualnego operatu szacunkowego nie może być przedmiotem skargi na podstawie art. 110z § 1 u.p.e.a., czyli skargi na czynności dotyczące obwieszczenia o licytacji (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2023 r. sygn. akt III FSK 4510/21, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 czerwca 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 457/21). Mając powyższe na uwadze, należy przyznać rację organowi, że skarga na czynności dotyczące obwieszczenia służy do podważania prawidłowości konkretnej czynności faktycznej organu egzekucyjnego dotyczącej obwieszczenia o licytacji. W jej ramach badana jest zgodność z prawem tylko określonej, kwestionowanej czynności. Słusznie Dyrektor IAS zauważył, że ugruntowaną w postępowaniu egzekucyjnym zasadą jest zasada niekonkurencyjności środków zaskarżenia w ramach u.p.e.a. Ma ona zapobiegać powielaniu środka zaskarżenia i komplikacjom wynikającym z uruchomienia różnych trybów ochrony interesu jednostkowego w tej samej co do przedmiotu sprawie. Środki różnią się bowiem między sobą z uwagi na przedmiot, którego mogą dotyczyć, kategorię podmiotów, którym przysługują, termin przewidziany do ich wniesienia, wymogi formalne, właściwość i kompetencje organu władnego rozpoznać konkretny środek, a w konsekwencji – charakter postępowania, jakie wywołuje wniesienie środka zaskarżenia. Jednakże okolicznością, która przesądziła o konieczności wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia są wnioski płynące z wyroku tutejszego Sądu z dnia 21 lutego 2024 r. sygn. akt I SA/Gd 877/23, który, po rozpoznaniu skargi A. P., uchylił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 14 sierpnia 2023 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w uzasadnieniu tego orzeczenia podzielił wielokrotnie wyrażany pogląd, że regulacja art. 110u § 2 u.p.e.a. choć nie wskazuje, że na postanowienie w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dodatkowego opisu przysługuje zażalenie, to wykładnia systemowa i celowościowa pozwala przyjąć, że na postanowienie to przysługuje zażalenie. Uregulowana w art. 110u § 1 u.p.e.a. instytucja zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości stanowi samodzielny środek prawny i ma również pełne zastosowanie w sytuacji opisanej w art. 110u § 2 u.p.e.a. W przedmiotowym przypadku zażalenie stanowi środek ochrony prawnej przysługujący dłużnikowi i zmierzający do ustalenia rzeczywistej wartości nieruchomości, która ma istotne znaczenie dla ceny nabycia nieruchomości, a w konsekwencji na wysokość zaspokojenia zobowiązań dłużnika (por. wyroki: WSA w Kielcach z 2 grudnia 2021 r., sygn. akt I SA/Ke 456/21 i WSA w Poznaniu z dnia 25 października 2022 r., sygn. akt I SA/Po 540/22). Także przedstawiciele doktryny potwierdzają zasadność powyższego poglądu i dopuszczalność skutecznego zaskarżenia postanowienia w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości poprzez w drodze zażalenia ( R. Hauser, M. Wierzbowski (redaktorzy); Postępowanie egzekucyjne w administracji; Komentarz; Warszawa 2021; str. 734). W postępowaniach egzekucyjnych prowadzonych w sprawach poddanych kontroli sądów administracyjnych (wyroki: z dnia 15 kwietnia 2020 r., sygn. akt I SA/Bd 163/20 z dnia 23 września 2022 r., sygn. akt I SA/Op 169/22, z dnia 25 grudnia 2022 r., sygn. akt I SA/Po 540/22, z dnia 31 maja 2023 r., sygn. akt I SA/Sz 69/23) organy egzekucyjne wydawały postanowienia o odmowie przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości. Także w postępowaniach prowadzonych z udziałem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku były wydawane postanowienia takiej treści (wyroki : z dnia 30 listopada 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 1133/21 i z dnia 12 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SA/Gd 1332/22). Tymczasem w niniejszej sprawie organ egzekucyjny z niezrozumiałych względów swoje stanowisko określił mianem "odpowiedzi na pismo", w którym to poinformował Skarżącą o odmowie przeprowadzenia powtórnego opisu i oszacowania nieruchomości. Następnie WSA wskazał, że stosownie do treści art. 17 § 1 u.p.e.a., o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. W judykaturze akcentuje się, że ma on zastosowanie w szczególności w przypadkach, gdy ustawa expressis verbis wymaga od organu przedstawienia "stanowiska", a także w tych sytuacjach, gdy ustawa wymaga wyrażenia "zgody" na dokonanie pewnych czynności w postępowaniu egzekucyjnym (por. wyroki WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 374/08 z 13 stycznia 2009 r., WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 503/15 z 10 listopada 2015 r. i WSA w Łodzi z dnia 13 września 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 403/22). W takiej sytuacji pismo z dnia 20 czerwca 2023 r. pomimo błędnej nazwy należało uznać za postanowienie wydane w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego, bowiem jedynie w takiej formie organ egzekucyjny może wyrazić swoje stanowisko. Przyjęcie poglądu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, że Skarżącej nie przysługuje zażalenie, tylko na skutek błędnego nazwania postanowienia – "odpowiedzią na pismo", rażąco naruszałoby zasadę zaufania obywateli do organów władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a w zw. z art. 18 u.p.e.a.). Reasumując, skoro w wyroku z dnia 21 lutego 2024 r. sygn. akt I SA/Gd 877/23 Sąd przesądził, że pismo z dnia 20 czerwca 2023 r. pomimo błędnej nazwy należało uznać za postanowienie wydane w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego o odmowie przeprowadzenia powtórnego opisu i oszacowania nieruchomości, na które - co istotne - przysługiwało skarżącej zażalenie, to uznać należało, że w tych okolicznościach przedwczesnym w realiach niniejszej sprawy było wydanie zaskarżonego postanowienia z dnia 15 listopada 2023 r. Jak już bowiem podkreślono, skoro egzekucja z nieruchomości jest postępowaniem etapowym, zabezpieczonym przez ustawodawcę stosownymi środkami ochrony prawnej dla zobowiązanego, to na poszczególnych jej etapach mogą być podnoszone wyłącznie kwestie związane ze skarżeniem konkretnych czynności, czy aktów prawnych. Zatem w sytuacji, gdy nie został ostatecznie zakończony wcześniejszy etap egzekucji, polegający na rozpoznaniu zażalenia Skarżącej od postanowienia w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości, to brak było podstaw do przystąpienia przez organ egzekucyjny do czynności związanych z kolejnym etapem egzekucji, a mianowicie obwieszczeniem o licytacji. W toku dalszego postępowania, organ uwzględni ocenę prawną przedstawioną w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Mając na względzie powyższe, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1935), zasądzając od organu na rzecz Skarżącej kwotę 580 zł, na którą składają się kwota wpisu od skargi (100 zł) oraz wynagrodzenie radcy prawnego (480 zł).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI