I SA/Gd 441/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2025-09-09
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od czynności cywilnoprawnychPCCzwolnienie podatkowenieruchomościbudynek mieszkalnystan technicznyinterpretacja indywidualnaprawo budowlanewsa

WSA w Gdańsku oddalił skargę na interpretację indywidualną Dyrektora KIS, uznając, że zły stan techniczny budynku mieszkalnego nie zwalnia z podatku od czynności cywilnoprawnych, jeśli nie wydano decyzji nakazującej rozbiórkę.

Skarżący domagali się zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) przy zakupie lokalu mieszkalnego, argumentując, że ich poprzednia nieruchomość, nabyta w 2019 r., była w tak złym stanie technicznym, że nie spełniała definicji domu mieszkalnego jednorodzinnego. Dyrektor KIS uznał ich stanowisko za nieprawidłowe, wskazując, że brak decyzji nakazującej rozbiórkę sprawia, iż nieruchomość ta nadal była budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym. WSA w Gdańsku oddalił skargę, podzielając stanowisko organu, że zły stan techniczny budynku nie jest podstawą do zwolnienia z PCC, jeśli nie wydano formalnej decyzji administracyjnej.

Sprawa dotyczyła skargi na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC). Skarżący nabyli w 2019 r. nieruchomość zabudowaną budynkiem mieszkalnym w bardzo złym stanie technicznym, który wymagał rozbiórki. Zapłacili od niej PCC. Następnie, w 2024 r., nabyli lokal mieszkalny i ubiegali się o zwolnienie z PCC na podstawie art. 9 pkt 17 ustawy o PCC, twierdząc, że zakupiony lokal jest ich pierwszą nieruchomością mieszkalną. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) odmówił zwolnienia, uznając, że nieruchomość z 2019 r., mimo złego stanu technicznego, nadal była budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, ponieważ nie wydano wobec niej decyzji nakazującej rozbiórkę ani zakazującej użytkowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, podzielając stanowisko organu. Sąd podkreślił, że definicja budynku mieszkalnego jednorodzinnego w kontekście prawa budowlanego nie jest uzależniona od stanu technicznego, lecz od jego przeznaczenia i konstrukcji. Kluczowe jest, czy wobec budynku wydano decyzję administracyjną nakazującą rozbiórkę lub zakazującą użytkowania. Ponieważ taka decyzja nie została wydana przed zakupem lokalu w 2024 r., nieruchomość z 2019 r. była traktowana jako budynek mieszkalny jednorodzinny, co wykluczało możliwość skorzystania ze zwolnienia z PCC przy zakupie kolejnej nieruchomości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zły stan techniczny budynku mieszkalnego, który nie nadaje się do zamieszkania, nie stanowi podstawy do uznania go za niebędący budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym w rozumieniu przepisów o podatku od czynności cywilnoprawnych, jeśli nie wydano wobec niego decyzji nakazującej rozbiórkę lub zakazującej użytkowania.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organu, że definicja budynku mieszkalnego jednorodzinnego w kontekście zwolnienia z PCC nie jest uzależniona od jego stanu technicznego czy funkcjonalności, lecz od braku formalnych decyzji administracyjnych (nakaz rozbiórki, zakaz użytkowania) wskazujących na utratę jego charakteru mieszkalnego. Samo stwierdzenie, że budynek jest w złym stanie technicznym, nie wystarcza do zastosowania zwolnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.p.c.c. art. 9 § pkt 17

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych

Zwalnia się od podatku sprzedaż, której przedmiotem jest prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.

Pomocnicze

u.p.c.c. art. 1 § ust. 1 pkt 1 lit. a

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych

Umowa sprzedaży podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

u.p.c.c. art. 4 § ust. 1

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych

Obowiązek uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych ciąży na kupującym.

p.p.s.a. art. 57

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Prawo budowlane art. 3 § pkt 2 i 2a

Ustawa Prawo budowlane

Definicja budynku oraz budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

Prawo budowlane art. 66

Ustawa Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego nakazuje usunięcie nieprawidłowości, może zakazać użytkowania obiektu.

Prawo budowlane art. 67

Ustawa Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu, jeżeli nie nadaje się on do remontu, odbudowy lub wykończenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stanowisko organu, że zły stan techniczny budynku mieszkalnego nie wyklucza jego uznania za budynek mieszkalny jednorodzinny w rozumieniu przepisów o PCC, jeśli nie wydano decyzji administracyjnej nakazującej rozbiórkę lub zakazującej użytkowania. Nieruchomość nabyta w 2019 r. była formalnie budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, co oznacza, że skarżący nie spełnili warunku posiadania pierwszej nieruchomości mieszkalnej przy zakupie lokalu w 2024 r.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącej, że zły stan techniczny nieruchomości z 2019 r. sprawiał, iż nie była ona budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym. Argument skarżącej, że zakupiony w 2024 r. lokal był pierwszą nieruchomością mieszkalną, ponieważ poprzednia nie nadawała się do zamieszkania.

Godne uwagi sformułowania

Ustawodawca nie zawarł bowiem zastrzeżeń, że zły stan techniczny danego budynku mieszkalnego umożliwia skorzystanie ze zwolnienie. Ustawodawca nie wskazał w żaden sposób w jakim stanie funkcjonalnym powinien być budynek. Nie można mieszkać w budynku, co do którego nie uzyskano pozwolenia na użytkowanie lub nie złożono zawiadomienia o zakończeniu budowy, a także w stosunku do którego organ nadzoru budowlanego wydał zakaz użytkowania na czas usunięcia nieodpowiedniego stanu technicznego lub wydał decyzję nakazującą rozbiórkę budynku. Oceny stanu technicznego budynku nie można dokonywać na podstawie subiektywnych opinii.

Skład orzekający

Alicja Stępień

przewodniczący

Elżbieta Rischka

sprawozdawca

Marek Kraus

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z PCC przy zakupie nieruchomości mieszkalnych, zwłaszcza w kontekście stanu technicznego budynków i znaczenia formalnych decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego przepisu (art. 9 pkt 17 u.p.c.c.) i wymaga analizy stanu faktycznego pod kątem istnienia decyzji administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego podatku od czynności cywilnoprawnych i ważnego dla wielu osób zwolnienia związanego z zakupem pierwszej nieruchomości. Wyjaśnia, jak stan techniczny budynku wpływa na jego kwalifikację prawną w kontekście podatkowym.

Pierwsze mieszkanie, a podatek PCC: czy zrujnowany budynek zwalnia z opłaty?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gd 441/25 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2025-09-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alicja Stępień /przewodniczący/
Elżbieta Rischka /sprawozdawca/
Marek Kraus
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 295
art. 9 pkt 17
Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędzia WSA Marek Kraus, Protokolant Specjalista Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 września 2025 r. sprawy ze skargi I.I. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 16 kwietnia 2025 r., nr 0111-KDIB2-3.4014.72.2025.2.LM w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych oddala skargę.
Uzasadnienie
Indywidualną interpretacją przepisów prawa podatkowego z 16 kwietnia 2025 r. w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 9 pkt 17 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 295 ze zm.) – dalej: u.p.c.c. - Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: organ lub Dyrektor KIS) uznał, że stanowisko I. I. i P. I. (dalej: zainteresowani, strona, Skarżący), jest nieprawidłowe.
W dniu 17 stycznia 2025 r. wpłynął do Organu wniosek wspólny o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego.
We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:
3 kwietnia 2019 r. Zainteresowani zakupili do majątku wspólnego nieruchomość położoną w miejscowości B., działkę o numerze [...] o powierzchni 0,06 ha. W dniu zakupu działka zabudowana była domem mieszkalnym wolnostojącym, murowanym, parterowym, niepodpiwniczonym o powierzchni 50 m2. Dom był w stanie zakwalifikowanym do rozbiórki. Budynek nie był podłączony do sieci wodnej i kanalizacyjnej. Prąd i woda były odłączone ze względu na zadłużenie poprzedniego właściciela. Dom nie nadawał się do zamieszkania, sufity sypały się ze starości, podparte były brzozowymi stemplami. W podłogach widoczne były dziury wygryzione przez szczury. Ściany szczytowe rozpadały się. Działka była zaniedbana oraz nie była ogrodzona.
W 2020 r. po uzyskaniu zgody ze starostwa w S. Zainteresowani dokonali rozbiórki budynku gospodarczego.
Zakupując nieruchomość Zainteresowani uiścili podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 2%, tj. 400 zł.
13 września 2024 r. Zainteresowani zakupili nieruchomość położoną w S. przy ul. N., tj. lokal mieszkalny nr [...] położony na pierwszej kondygnacji budynku nr [...]. Zainteresowani uiścili podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 10.100 zł.
W dniu zakupu lokalu mieszkalnego Zainteresowani posiadali własność nieruchomości gruntowej opisanej powyżej, która była zabudowana budynkiem o przeznaczeniu mieszkalnym, jednak takim, który nie spełnia definicji domu mieszkalnego jednorodzinnego, gdyż budynek z przyczyn technicznych nie nadawał się do zamieszkania podlegał rozbiórce i został rozebrany. Ponadto na działce nie został wzniesiony żaden inny budynek mieszkalny.
W uzupełnieniu wniosku Zainteresowani wskazali, że na nabytej przez nich w 2019 r. działce nr [...], stał budynek, który na podstawie uiszczonego podatku od nieruchomości był sklasyfikowany jako budynek mieszkalny. Budynek ten w dniu zakupu nie był zamieszkany przez nikogo, ponieważ był w bardzo złym stanie technicznym, nienadającym się do użytku.
W dniu, w którym Zainteresowani kupili nieruchomość nie było podstawowych mediów zapewniających codzienne użytkowanie, czyli bieżącej wody, kanalizacji, prądu czy ogrzewania. Był to stary dom. Zainteresowani nie posiadają dokumentów, które pomogłyby stwierdzić, w którym roku został wybudowany. Zainteresowani nie są w stanie również podać jak długo nie był on zamieszkany. Budynek był "zakwalifikowany do rozbiórki" - takie stwierdzenie zostało ujęte w akcie notarialnym. Przez cały okres posiadania przez Zainteresowanych tej nieruchomości nie była wydana żadna decyzja organu nadzoru budowlanego nakazująca rozbiórkę, ani zakazująca użytkowania domu.
8 sierpnia 2019 r. w Starostwie Powiatowym Zainteresowani złożyli wniosek dotyczący rozbiórki budynku mieszkalnego na działce. Starostwo Powiatowe zgłoszenie to przyjęło bez sprzeciwu.
Zainteresowani wskazują, że ani przed dniem ani w dniu zakupu nieruchomości w S. (poza nieruchomością zakupioną w 2019 r.) nie przysługiwało Zainteresowanym prawo własności do jakiegokolwiek innego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, nie przysługiwało
Zainteresowanym żadne spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego ani też nie przysługiwał Zainteresowanym udział w ww. prawach.
W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:
Czy w opisanej we wniosku sytuacji Zainteresowani mieli prawo skorzystać ze zwolnienia z zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych?
Czy mogą skorzystać ze zwrotu zapłaconego u notariusza podatku na podstawie art. 9 pkt 17 u.p.c.c.?
Przedstawiając własne stanowisko, zdaniem Zainteresowanych, mieli prawo skorzystać ze zwolnienia z zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych.
Zainteresowani uważają, że fakt, iż Starostwo Powiatowe zgłoszenie Zainteresowanych przyjęło bez sprzeciwu, jest potwierdzeniem stwierdzenia Zainteresowanych, że działka zakupiona przez Zainteresowanych w 2019 r. "była zabudowana budynkiem o przeznaczeniu mieszkalnym, jednak takim, który nie spełnia definicji domu mieszkalnego jednorodzinnego."
W związku z tym Zainteresowani uważają, że mogą skorzystać ze zwrotu zapłaconego u notariusza podatku.
W indywidualnej interpretacji z 16 kwietnia 2025 r., Organ uznał stanowisko Zainteresowanych za nieprawidłowe, wskazując, że Zainteresowani byli właścicielami nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym w złym stanie technicznym, ale na dzień jego nabycia nie był on objęty decyzją nakazującą jego rozbiórkę. W związku z powyższym nieruchomość ta stanowiła budynek mieszkalny jednorodzinny, o którym mowa w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Zatem, zakupiona przez Zainteresowanych 13 września 2024 r. nieruchomość (lokal mieszkalny) nie była pierwszą nieruchomością Zainteresowanych określoną w art. 9 pkt 17 u.p.c.c. i nie mogli być objęci zwolnieniem określonym w tym przepisie. W związku z powyższym Zainteresowani nie mają prawa do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty zapłaconego podatku od czynności cywilnoprawnych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na ww. interpretację indywidualną, Skarżąca zarzuciła:
1. dopuszczenie się błędu wykładni poprzez przyjęcie, iż nieruchomość zakupiona 3 kwietnia 2019 r. przez Kupujących stanowiła budynek mieszkalny jednorodzinny, o którym mowa w art. 9 pkt 17 u.p.c.c.,
2. naruszenie art. 9 pkt 17 u.p.c.c. mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia poprzez uznanie, iż Kupujący nie mogą skorzystać ze zwolnienia od zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych zakupu 13 września 2024 r. lokalu mieszkalnego mimo, iż stanowił on dla Kupujących pierwszą nieruchomość nadającą się do zamieszkania.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji i wydanie interpretacji zgodniej ze stanowiskiem wskazanym we wniosku, zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
W ocenie Skarżącej stanowisko zaprezentowane we wniosku w zakresie oceny skutków opisanego stanu faktycznego i jego konsekwencji w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.
Skarżąca wskazała, że nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem zawartym w wydanej interpretacji, które sprowadza się do ustalenia, iż nieruchomość zakupiona 3 kwietnia 2019 r. stanowiła budynek mieszkalny jednorodzinny, o którym mowa w art. 9 pkt 17 u.p.c.c. W tym zakresie Organ ustalił, iż Kupujący byli właścicielami nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym w złym stanie technicznym, ale na dzień jego nabycia nie był on objęty decyzją nakazującą jego rozbiórkę. Poprzedni właściciel nie wystąpił również o takie pozwolenie, nie dokonał również zgłoszenia rozbiórki. W ocenie Skarżącej Kupujący nie mogą ponosić odpowiedzialności za brak dopełnienia tychże formalności przez poprzedniego właściciela.
3 kwietnia 2019 r. Kupujący zakupili nieruchomość, zaś już 8 sierpnia 2019 r. zgłosili jego rozbiórkę. Ponadto dokumentacja fotograficzna załączona do wniosku świadczy o tym, iż już na dzień zakupu nieruchomość nie nadawała się do zamieszkania i konieczna była jego rozbiórka, albowiem jej brak groził zaistnieniem katastrofy budowlanej. Tym bardziej, iż już w akcie notarialnym wskazano na stan budynku i brak możliwości zamieszkania w nim.
Skarżąca powołała się na interpretację Dyrektora KIS znak: 0111- KDIB2-3.4014.91.2024.2.AD, w której w tożsamym (według Skarżącej) stanie faktycznym zainteresowany został zwolniony od zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie zakupu nieruchomości.
W ocenie Skarżącej, mając na uwadze powyższe i fakt dysponowania dokumentem potwierdzającym prawo do rozbiórki budynku mieszkalnego ze względu na jego zły stan techniczny, to należy uznać, że przy zakupie lokalu mieszkalnego 13 września 2024 r. Kupujący powinni być objęci zwolnieniem z art. 9 pkt 17 u.p.c.c.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W zaskarżonej interpretacji Organ nie naruszył prawa, a interpretacja ta została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami, co skutkuje oddaleniem skargi.
Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżonych interpretacji indywidualnych z prawem, z tym że zgodnie z art. 57 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a.") jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W odpowiedzi na zarzut błędnej wykładni oraz naruszenia przepisu art. 9 pkt 17 u.p.c.c. należy wskazać, że zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy umowa sprzedaży podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a obowiązek uiszczenia tego podatku ciąży na kupującym (art. 4 ust. 1 ww. ustawy).
Istota sporu w sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy w świetle zwolnienia o jakim mowa w art. 9 pkt 17 u.p.c.c., zły stan techniczny nabytego budynku mieszkalnego, umożliwia skarżącej skorzystanie ze zwolnienia przewidzianego w tym przepisie.
Zdaniem skarżącej, skoro budynek nie nadawał się i nadal nie nadaje do zamieszkania, to nie przysługiwało jej prawo własności budynku mieszkalnego.
Organ z takim stanowiskiem się nie zgodził i uznał, że budynek mieszkalny nie przestaje być budynkiem mieszkalnym kiedy przestaje być zamieszkiwany z uwagi na zły stan techniczny. Znaczny upływ czasu od ostatniego zamieszkania w budynku oraz brak remontów, w konsekwencji zły stan techniczny, nie zmienia tego, że 3 kwietnia 2019 r. skarżąca z mężem nabyła do majątku wspólnego działkę zabudowaną budynkiem mieszkalnym. Od tego dnia, w świetle prawa skarżąca jest współwłaścicielem budynku mieszkalnego.
Zdaniem sądu stanowisko organu jest prawidłowe.
Zakreślając ramy rozważań prawnych należy wskazać, że zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.c.c., podatkowi podlegają umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych. Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej. Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy, obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 5, ciąży przy umowie sprzedaży - na kupującym.
Według art. 9 pkt 17 ww. ustawy, zwalnia się od podatku sprzedaż, której przedmiotem jest prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.
Z treści przepisu art. 9 pkt 17 ww. ustawy wynika, że zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych będzie sprzedaż, której przedmiotem jest:
• prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość,
• prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego,
• spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego,
- pod warunkiem, że kupującemu/kupującym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.
Organ trafnie wyjaśnił, że istotnym warunkiem analizowanego zwolnienia jest to, aby kupującemu nigdy wcześniej nie przysługiwało, m.in., prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego.
Z opisu stanu faktycznego wynika, że 3 kwietnia 2019 r. skarżąca z mężem nabyła działkę zabudowaną budynkiem mieszkalnym. Od tego dnia, w świetle prawa skarżąca jest współwłaścicielem budynku mieszkalnego.
Sąd podziela stanowisko organu, że okoliczność, iż budynek, który skarżąca nabyła nadaje się do rozbiórki czy też wymaga kapitalnego remontu, nie stanowi przesłanki do zastosowania omawianego zwolnienia. Ustawodawca nie zawarł bowiem zastrzeżeń, że zły stan techniczny danego budynku mieszkalnego umożliwia skorzystanie ze zwolnienie. Ustawodawca nie wskazał w żaden sposób w jakim stanie funkcjonalnym powinien być budynek.
Organ w sposób uprawniony odniósł się do regulacji zawartych w Prawie budowlanym. Definicja budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie jest bowiem zawarta w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Stosownie do art. 3 pkt 2 i 2a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2024 r. poz. 725), ilekroć w ustawie jest mowa o budynku - należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach; budynku mieszkalnym jednorodzinnym - należy przez to rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku.
Warunkiem uznania budynku za mieszkalny jednorodzinny, jest przede wszystkim to, aby służył on zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych i stanowił konstrukcyjnie samodzielną całość.
Zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych należy rozumieć jako możliwość użytkowania budynku czyli zamieszkiwania w nim. Możliwość użytkowania i tym samym zamieszkiwania w budynku regulują przepisy prawa budowlanego. Nie można mieszkać w budynku, co do którego nie uzyskano pozwolenia na użytkowanie lub nie złożono zawiadomienia o zakończeniu budowy, a także w stosunku do którego organ nadzoru budowlanego wydał zakaz użytkowania na czas usunięcia nieodpowiedniego stanu technicznego lub wydał decyzję nakazującą rozbiórkę budynku.
W zaskarżonej interpretacji organ w sposób uprawniony odniósł się do decyzji organu nadzoru budowlanego, o których mowa w art. 66 i 67 ustawy Prawo budowlane, tj. decyzji o zakazie użytkowania obiektu oraz decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu, jako obiektywnej przesłanki potwierdzającej utratę charakteru mieszkalnego budynku.
Sąd podziela wniosek organu, że oceny stanu technicznego budynku nie można dokonywać na podstawie subiektywnych opinii. Byłoby to zbyt ocenne dla wykładni danego przepisu prawa i wywodzenia z tego określonych skutków podatkowych. Przykładowo bowiem w opinii jednej osoby dany budynek ze względu na jego stan techniczny nie nadawałby się do zamieszkania (dokonana zostałaby jego rozbiórka), podczas gdy dla innej osoby budynek w identycznym stanie technicznym spełniałby funkcje mieszkalne.
W przepisie art. 9 pkt 17 u.p.c.c. jest mowa o budynku mieszkalnym jednorodzinnym. Nie ma zatem znaczenia, czy podatnik realizował w budynku potrzeby mieszkaniowe, czy budynek wymagał remontu lub obecnie nadaje się do wyburzenia. Istotny jest jedynie to, że w dniu sprzedaży (nabycia) lub przed tym dniem kupującemu przysługiwało prawo własności lub współwłasności budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Ustawodawca nie uzależnił bowiem prawa do stosowania omawianego zwolnienia od stanu technicznego czy funkcjonalności posiadanego budynku mieszkalnego.
W celu ustalenia czy nabyty w drodze darowizny budynek mieszkalny faktycznie nie może służyć zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych należy przyjąć obiektywny punkt odniesienia. W tym przypadku organ zatem w uprawniony sposób odniósł to kryterium do tego, czy w stosunku do budynku została wydana decyzja organu nadzoru budowlanego nakazująca rozbiórkę tego budynku lub zakazująca jego użytkowanie i czy przez cały okres posiadania tego budynku był on objęty powyższymi decyzjami organu nadzoru budowlanego.
Zgodnie z art. 66 ustawy Prawo budowlane, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:
1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo
2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo
3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo
4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia
- organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
W przypadku stwierdzenia nieuzasadnionych względami technicznymi lub użytkowymi ingerencji lub naruszenia wymagań dotyczących obiektu budowlanego, których charakter uniemożliwia lub znacznie utrudnia użytkowanie go do celów mieszkalnych, organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie skutków ingerencji lub naruszeń lub przywrócenie stanu poprzedniego. Decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu i może być ogłoszona ustnie.
W decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 1-3, organ nadzoru budowlanego może zakazać użytkowania obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Decyzja o zakazie użytkowania obiektu, jeżeli występują okoliczności, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, podlega natychmiastowemu wykonaniu i może być ogłoszona ustnie.
W myśl natomiast art. 67 ww. ustawy, jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia.
Stosownie do powyższych regulacji nieruchomość (budynek), co do której nie uzyskano pozwolenia na użytkowanie lub nie złożono zawiadomienia o zakończeniu budowy, a także taka, w stosunku do której organ nadzoru budowlanego wydał zakaz użytkowania na czas usunięcia nieodpowiedniego stanu technicznego lub wydał decyzję nakazującą rozbiórkę budynku (w myśl Prawa budowlanego) - nie stanowi budynku mieszkalnego jednorodzinnego, tj. nie umożliwia użytkowania budynku i w konsekwencji nie służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych.
Argument, że budynek mieszkalny, który nabyła w 2019 r., ze względu na zły stan techniczny nie nadawał się do zamieszkania, nie stanowi przesłanki do zastosowania zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 17 u.p.c.c. Ustawodawca nie uzależnił bowiem prawa do stosowania omawianego zwolnienia od stanu technicznego czy funkcjonalności posiadanego budynku mieszkalnego. W art. 9 pkt 17 ww. ustawy jest bowiem mowa o budynku mieszkalnym jednorodzinnym. Nie ma zatem znaczenia czy podatnik realizował w budynku potrzeby mieszkaniowe, czy budynek wymagał remontu lub w czasie późniejszym nadawał się do wyburzenia. Istotny jest jedynie fakt, że w dniu sprzedaży lub przed tym dniem kupującym przysługiwało prawo własności lub współwłasności budynku mieszkalnego jednorodzinnego.
Mimo że, budynek nie był zamieszkały, ponieważ był w złym stanie technicznym, to na dzień zakupu nie została wydana decyzja organu nadzoru budowlanego nakazująca jego rozbiórkę lub zakazująca jego użytkowania. Wniosek dotyczący rozbiórki został przez Kupujących złożony do Starostwa Powiatowego w Słupsku 8 sierpnia 2019 r. W świetle prawa Kupujący posiadali więc prawo własności budynku, który nadal stanowił budynek mieszkalny jednorodzinny. Tym samym, Organ zasadnie uznał, że skoro Kupujący byli właścicielami nabytego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, to nie spełniają warunków do skorzystania ze zwolnienia z art. 9 pkt 17 ww. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Nie można bowiem uznać, że zakupiony 13 września 2024 r. lokal mieszkalny był pierwszą nieruchomością mieszkalną Kupujących.
Podobny pogląd wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 17 lipca 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 1208/24.
Ponadto nie można się zgodzić z twierdzeniem Skarżącej, że interpretacja indywidualna, na którą się powołuje w uzasadnieniu swoich zarzutów została wydana w tożsamym stanie faktycznym, ponieważ w przedmiotowej sprawie już przed dniem transakcji zostało wydane pozwolenie na rozbiórkę budynku mieszkalnego.
Odnosząc się natomiast do dokumentacji fotograficznej załączonej do wniosku, Organ zasadnie podkreślił, że już na etapie wezwania Zainteresowani zostali pouczeni, iż Organ nie jest uprawniony do analizowania i oceny dokumentów załączonych do wniosku o interpretację bądź jego uzupełnienia, dlatego wszystkie istotne dla sprawy informacje powinny znaleźć się w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Organ nie posiada kompetencji cło przeprowadzenia postępowania dowodowego, niezbędnego do dokonania samodzielnej oceny i weryfikacji stanu budynku. Takie postępowanie jest zastrzeżone dla organów ku temu uprawnionych.
W rezultacie uznać należało za chybione zarzuty skargi dotyczące naruszenia powołanych w skardze przepisów. Zaskarżona interpretacja nie narusza prawa.
Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalono skargę.
-----------------------
3

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI