Orzeczenie · 2025-08-12

I SA/Gd 423/25Oddalenie skargi na nieprzekazanie zajętej wierzytelności 16

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2025-08-12
NSAPodatkoweWysokawsa
egzekucja administracyjnazajęcie wierzytelnościdłużnik zajętej wierzytelnościnieprzekazana kwotawierzytelności przyszłepostępowanie egzekucyjneorgan egzekucyjnyskarżącypostanowienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę K. Sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Starogardzie Gdańskim. Organ pierwszej instancji określił spółce, jako dłużnikowi zajętej wierzytelności, kwotę nieprzekazanej wierzytelności pieniężnej w wysokości 12.926,30 zł. Spółka zarzucała organom błędy w kwalifikacji prawnej wierzytelności, brak podstaw do zastosowania art. 71a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), błędne ustalenie daty zapłaty oraz nieuwzględnienie materiału dowodowego. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że spółka bezpodstawnie uchylała się od przekazania zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu. Sąd podkreślił, że zajęcie wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług obejmuje również wierzytelności przyszłe, o ile istnieje stosunek zobowiązaniowy, z którego te wierzytelności wynikają. W ocenie Sądu, spółka nie wykazała żadnych okoliczności prawnych uzasadniających nieprzekazanie zajętej kwoty organowi egzekucyjnemu, a dokonana przez nią wypłata Zobowiązanemu po dacie zajęcia była niedopuszczalna. Sąd uznał również, że przedłożone przez spółkę dowody nie potwierdziły rozliczenia faktury przed datą zajęcia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zajęcia wierzytelności, w tym wierzytelności przyszłych, oraz przesłanek wydania postanowienia o określeniu nieprzekazanej kwoty w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika zajętej wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu, jeśli dokonał zapłaty zobowiązanemu po dacie zajęcia, ale przed wydaniem postanowienia o określeniu nieprzekazanej kwoty?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, dłużnik bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności, jeśli nie wykaże podstaw prawnych do jej nieprzekazania, a dokonana zapłata zobowiązanemu po zajęciu jest niedopuszczalna.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka nie wykazała żadnych podstaw prawnych do nieprzekazania zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu. Dokonana po zajęciu zapłata zobowiązanemu była niedopuszczalna, a spółka nie udowodniła, że rozliczenie faktury nastąpiło przed datą zajęcia.

Czy zajęcie wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług obejmuje wierzytelności przyszłe, które powstaną po dokonaniu zajęcia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zgodnie z art. 89 § 2 u.p.e.a., zajęcie wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług dotyczy również wierzytelności, które nie istniały w chwili zajęcia, a powstaną po jego dokonaniu, pod warunkiem istnienia stosunku zobowiązaniowego w chwili zajęcia.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że art. 89 § 2 u.p.e.a. przewiduje możliwość zajęcia wierzytelności przyszłych, jeśli istnieje już stosunek prawny, z którego te wierzytelności wynikają. Doręczenie zawiadomienia o zajęciu w takiej sytuacji skutkuje zajęciem wierzytelności przyszłych.

Czy organ egzekucyjny musi przeprowadzić kontrolę u dłużnika zajętej wierzytelności przed wydaniem postanowienia o określeniu nieprzekazanej kwoty?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przeprowadzenie kontroli jest fakultatywne i ma jedynie charakter dodatkowy, służąc ocenie wykazania przez organ egzekucyjny wystąpienia przesłanki bezpodstawnego uchylania się dłużnika od przekazania wierzytelności.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym jedyną niezbędną przesłanką jest stwierdzenie bezzasadności uchylania się dłużnika od przekazania wierzytelności, a kontrola jest jedynie dodatkowym środkiem dowodowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę K. Sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 7 kwietnia 2025 r., utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Starogardzie Gdańskim z dnia 14 lutego 2025 r. określające spółce kwotę nieprzekazanej wierzytelności pieniężnej w wysokości 12.926,30 zł.

Przepisy (9)

Główne

u.p.e.a. art. 71a § 9

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa do wydania postanowienia o określeniu wysokości nieprzekazanej kwoty, jeżeli dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od jej przekazania.

u.p.e.a. art. 89 § 1-3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Reguluje sposób dokonania zajęcia wierzytelności pieniężnej, obowiązki dłużnika zajętej wierzytelności oraz pouczenie dla zobowiązanego.

Pomocnicze

K.p.a. art. 127 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.e.a. art. 17 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.t.u. art. 2 § 6

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 8 § 2a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka bezpodstawnie uchylała się od przekazania zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu. • Zajęcie wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług obejmuje również wierzytelności przyszłe. • Dokonana przez spółkę zapłata zobowiązanemu po dacie zajęcia była niedopuszczalna. • Przedłożone przez spółkę dowody nie potwierdziły rozliczenia faktury przed datą zajęcia.

Odrzucone argumenty

Nieprawidłowe zakwalifikowanie charakteru prawnego wierzytelności. • Brak podstawy do zastosowania art. 71a § 9 u.p.e.a. • Błędne ustalenie daty zapłaty. • Nieuwzględnienie materiału dowodowego. • Naruszenie zasady związania organu pierwszej instancji wytycznymi organu odwoławczego.

Godne uwagi sformułowania

bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności • zajęcie wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług dotyczy również wierzytelności, które nie istniały w chwili zajęcia, a powstaną po dokonaniu zajęcia • uchylanie się przez dłużnika zajętej wierzytelności od jej przekazania organowi egzekucyjnemu z przyczyn faktycznych, na przykład trudnej sytuacji ekonomicznej, będzie stanowiło podstawę do wydania postanowienia określającego wysokość nieprzekazanej kwoty • po dokonaniu zajęcia Skarżąca wierzytelnościami przysługującymi Zobowiązanemu, nie mogła już swobodnie dysponować i miała obowiązek niezwłocznego przekazania kwot organowi egzekucyjnemu.

Skład orzekający

Małgorzata Gorzeń

przewodniczący sprawozdawca

Sławomir Kozik

sędzia

Alicja Stępień

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zajęcia wierzytelności, w tym wierzytelności przyszłych, oraz przesłanek wydania postanowienia o określeniu nieprzekazanej kwoty w postępowaniu egzekucyjnym w administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika zajętej wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznego aspektu egzekucji administracyjnej i potencjalnych pułapek dla firm działających jako dłużnicy zajętej wierzytelności, co może być interesujące dla przedsiębiorców i prawników zajmujących się windykacją.

Firma zapłaciła pracownikowi po zajęciu wierzytelności? Sąd wyjaśnia, kiedy to bezpodstawne uchylanie się od obowiązku.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst