I SA/Gd 393/25

I SA/Gd 393/25 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2025-07-08
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-05-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alicja Stępień /sprawozdawca/
Marek Kraus /przewodniczący/
Sławomir Kozik
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 132
art. 33 par. 2 pkt 6 lit c
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Kraus, Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 8 lipca 2025 r. sprawy ze skargi R. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 21 marca 2025 r., nr SKO 412.3.2025 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku działając na podstawie:
- art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. z dnia 1 marca 2018 r. Dz. U. z 2018 r. poz. 570),
- art.138 § 1 pkt 1 w związku z art.144 ustawy z dnia 14 czerwca 1980 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. z dnia 2 kwietnia 2024 r. Dz. U. z 2024 r. poz. 572),
- art. 33 § 2 pkt 6 lit. c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. z dnia 10 stycznia 2025 r. Dz. U. z 2025 r. poz. 132),
po rozpatrzeniu na posiedzeniu w dniu 21 marca 2024 r. zażalenia R.G. na postanowienie Wójta Gminy Tuchomie nr RG.6236.1.2023 z dnia 31 stycznia 2025 r., w sprawie oddalenia zarzutu postanowiło utrzymać w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu przypomniano, że Wójt Gminy Tuchomie postanowieniem z dnia 31 stycznia 2025 r. RG.6236.1.2023 oddalił zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.
Na wyżej wskazane postanowienie w prawem przewidzianym terminie zażalenie wniósł pełnomocnik R.G zarzucając:
- naruszenia art. 189a K.p.a.,
- naruszenia art. 33 § 2 pkt 6 lit. c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.,
- naruszenia art. 33 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której organ egzekucyjny nakazuje wykonanie obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym o charakterze niepieniężnym nr [...], wystawionym przez Wójta Gminy Tuchomie i dającego podstawę do wydania postanowienia Wójta Gminy Tuchomie z dnia 31 stycznia 2025 r., znak RG.6236.1.2023, w przedmiocie prowadzenia egzekucji administracyjnej.
Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego podlegają egzekucji administracyjnej.
Stosownie do art. 34 § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel wydaje postanowienie, w którym może oddalić zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.
Natomiast według art. 33 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest, zgodnie z art. 33 § 2 pkt 6 lit. c, brak wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny, która powoduje, że obowiązek nie może być egzekwowany.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu zażalenia R.G. na postanowienie Wójta Gminy Tuchomie z dnia 31 stycznia 2025 r., znak RG.6236.1.2023, w przedmiocie prowadzenia egzekucji administracyjnej, uznało że zażalenie jest niezasadne.
Przypomniano, że zgodnie z art. 189a Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.), podstawą prowadzenia egzekucji administracyjnej jest ostateczna decyzja administracyjna, która nakłada na adresata obowiązek do wykonania. W niniejszej sprawie decyzja Wójta Gminy Tuchomie z dnia 11 października 2023 r., zmieniona decyzją z dnia 13 lutego 2024 r., nakładająca na zobowiązanego obowiązek usunięcia odpadów z nieruchomości (działka nr [...], obręb T.), jest decyzją ostateczną i wykonalną w rozumieniu art. 16 K.p.a..
W związku z powyższym prowadzenie postępowania egzekucyjnego było uzasadnione i zgodne z przepisami prawa, a zarzut naruszenia art. 189a K.p.a. jest niezasadny.
Pełnomocnik skarżącego wskazał także, że prowadzenie egzekucji jest bezpodstawne z uwagi na brak ostatecznej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (WIOS) lub innego aktu administracyjnego, który stwierdzałby, że na nieruchomości znajdują się odpady.
Zgodnie z art. 33 § 2 pkt 6 lit. c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zarzut braku wymagalności obowiązku może być podniesiony w przypadku wystąpienia innej przyczyny niż określone w lit. a i b, która powoduje, że obowiązek nie może być egzekwowany. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi.
Obowiązek usunięcia odpadów został nałożony decyzją Wójta Gminy Tuchomie, która jest ostateczna i wykonalna. Decyzja ta została wydana w oparciu o wyniki kontroli WIOS, które stanowią dowód w sprawie, zgodnie z art. 75 § 1 K.p.a. Protokół kontroli WIOS, choć sam w sobie nie jest decyzją administracyjną, stanowi dokument urzędowy, który może być podstawą do wydania decyzji administracyjnej.
Zarzut, że brak jest ostatecznego aktu administracyjnego WIOS, nie wpływa na wymagalność obowiązku wynikającego z decyzji Wójta, który jako organ właściwy w sprawie gospodarki odpadami, działał w granicach swoich kompetencji, zgodnie z art. 26 ustawy o odpadach. W związku z tym zarzut naruszenia art. 33 § 2 pkt 6 lit. c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest niezasadny.
Wskazano, że wnioski dowodowe skarżącego, dotyczące m.in. ustalenia, kto zgromadził odpady, nie mają wpływu na wymagalność obowiązku. Zgodnie z art. 26 ustawy o odpadach, obowiązek usunięcia odpadów spoczywa na posiadaczu odpadów, którym jest władający nieruchomością, na której znajdują się odpady. W tym przypadku zobowiązany jest posiadaczem nieruchomości i to na nim ciąży obowiązek ich usunięcia, niezależnie od tego, kto je zgromadził.
Organ egzekucyjny nie był zatem zobowiązany do przeprowadzenia dowodów, które nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po analizie zażalenia oraz weryfikacji stanu faktycznego i prawnego sprawy, uznało że zażalenie jest niezasadne. Obowiązek usunięcia odpadów wynikający z decyzji Wójta Gminy Tuchomie jest wymagalny, a postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte zgodnie z przepisami prawa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 21 marca 2025 r., sygn. SKO 412.3.2025, zarzucono:
a) naruszenie art. 33 § 2 pkt 6 lit c) Ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez prowadzenie egzekucji przy braku podstawy w postaci ostatecznej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, bądź innego ostatecznego aktu z art. 12 ust. 1 Ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, który stwierdzałby, że na nieruchomości skarżącego znajdują się odpady;
b) naruszenie art. 33 § 4 Ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez Poprowadzenia dowodów wnioskowanych przez R.G..
Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o wstrzymanie przez organ wykonalności zaskarżonego postanowienia.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu, albowiem wbrew zarzutom skargi zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), jak również postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (pkt 3).
W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, w trybie uproszczonym, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia.
Przypomnieć należy, że zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy Tuchomie z dnia 31 stycznia 2025 r., znak RG.6236.1.2023, oddalające zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej obowiązku niepieniężnego, polegającego na usunięciu odpadów z nieruchomości. W skardze pełnomocnik skarżącego podniósł zarzuty naruszenia przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności art. 33 § 2 pkt 6 lit. c i art. 33 § 4 tej ustawy, wskazując na brak ostatecznej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska lub innego aktu administracyjnego stwierdzającego istnienie odpadów na nieruchomości oraz odmowę przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez stronę.
Sąd odnosząc się do tego podziela zajęte przez organ stanowisko.
Podstawą wszczęcia egzekucji administracyjnej była ostateczna i wykonalna decyzja Wójta Gminy Tuchomie z dnia 11 października 2023 r., zmieniona decyzją z dnia 13 lutego 2024 r., nakładająca na zobowiązanego obowiązek usunięcia odpadów z nieruchomości. Decyzja ta została wydana w oparciu o ustalenia kontroli WIOS, jednak - zgodnie z art. 189a Kodeksu postępowania administracyjnego - to decyzja organu gminy, a nie akt WIOS, stanowi podstawę do egzekwowania obowiązku. Zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, egzekucji podlegają obowiązki wynikające z ostatecznych decyzji administracyjnych. Należy podkreślić, że w sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek uniemożliwiających egzekucję, o których mowa w art. 33 § 2 pkt 6 lit. c tej ustawy, gdyż nie wykazano, by obowiązek był niewymagalny z powodu jakiejkolwiek innej przyczyny, która by to uniemożliwiała. Decyzje WIOS, na które powołuje się skarżący, nie są podstawą prowadzenia egzekucji w niniejszej sprawie - są nią decyzje Wójta Gminy Tuchomie, które są ostateczne i wykonalne. Twierdzenie, jakoby brak ostatecznej decyzji WIOS uniemożliwiał egzekucję obowiązku, jest zatem niezasadne.
Mając to na uwadze Sąd stwierdza, że organ pierwszej instancji oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznały wszystkie istotne okoliczności sprawy, a zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia. Wnioski dowodowe pełnomocnika zostały ocenione pod kątem ich przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy i nie wykazano, by odmowa przeprowadzenia określonych dowodów miała wpływ na wynik sprawy, zwłaszcza wobec istnienia ostatecznej decyzji nakładającej obowiązek.
W ocenie Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpoznając zażalenie w postępowaniu egzekucyjnym, działało w granicach wyznaczonych przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Kolegium nie jest uprawnione do ponownej oceny zasadności i trafności ostatecznej decyzji administracyjnej nakładającej obowiązek, lecz jedynie do zbadania, czy spełnione zostały przesłanki prowadzenia egzekucji, w szczególności istnienie ostatecznej i wykonalnej decyzji oraz wymagalność obowiązku. Wszelkie zarzuty dotyczące prawidłowości decyzji nakładającej obowiązek powinny być bowiem podnoszone w postępowaniu odwoławczym od tej decyzji, a nie w toku postępowania egzekucyjnego.
Reasumując Sąd uznał, że w niniejszej sprawie do naruszenia prawa nie doszło. W tej sytuacji skarga jako niezasadna na podstawie art. 151 p.p.s.a. została oddalona.