I SA/GD 382/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2006-12-07
NSApodatkoweŚredniawsa
VATprzywóz pojazduzaświadczenienowy środek transportuumorzenie postępowaniabezprzedmiotowośćOrdynacja podatkowaumowa sprzedażyodstąpienie od umowy

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej o umorzeniu postępowania w sprawie wydania zaświadczenia dotyczącego podatku VAT od przywozu pojazdu, uznając je za wadliwe.

Skarżący wnioskował o wydanie zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku zapłaty podatku VAT od przywozu motocykla z Niemiec. Po odmowie wydania zaświadczenia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, Dyrektor Izby Skarbowej uchylił postanowienie i umorzył postępowanie, uznając drugi wniosek skarżącego za bezprzedmiotowy. WSA uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że błędnie ustalił stan faktyczny i umorzył postępowanie, podczas gdy drugi wniosek mógł być merytorycznie rozpoznany.

Sprawa dotyczyła wniosku Kazimierza S. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku zapłaty podatku VAT z tytułu przywozu z Niemiec motocykla. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wydania zaświadczenia, uznając pojazd za nowy środek transportu. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił to postanowienie i umorzył postępowanie w sprawie drugiego wniosku skarżącego, uznając go za bezprzedmiotowy z uwagi na tożsamość z pierwszym wnioskiem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej błędnie ustalił stan faktyczny i wadliwie umorzył postępowanie. Sąd wskazał, że drugi wniosek skarżącego, mimo że dotyczył tego samego pojazdu, opierał się na nowej umowie sprzedaży z inną datą i innym stanem licznika, co wymagało merytorycznego rozpoznania, a nie umorzenia postępowania z powodu bezprzedmiotowości. Sąd nakazał ponowne rozpoznanie sprawy, badając skutki odstąpienia od pierwszej umowy i zawarcia nowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, drugie postępowanie nie jest bezprzedmiotowe, jeśli opiera się na nowej umowie sprzedaży, nawet jeśli dotyczy tego samego pojazdu, a stan licznika i data umowy są inne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej błędnie ustalił stan faktyczny, uznając drugi wniosek za tożsamy z pierwszym. Nowa umowa sprzedaży i inne parametry pojazdu (stan licznika) wymagały merytorycznego rozpoznania sprawy, a nie umorzenia z powodu bezprzedmiotowości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (16)

Główne

u.p.t.u. art. 2 § pkt 10 ppkt a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja nowego środka transportu, uwzględniająca kryterium przebiegu lub czasu od dopuszczenia do użytku.

Ordynacja podatkowa art. 208 § § 1

Ordynacja podatkowa

Podstawa do umorzenia postępowania w przypadku jego bezprzedmiotowości.

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 233 § 1 pkt 2a

Ordynacja podatkowa

Podstawa do uchylenia postanowienia i umorzenia postępowania w przypadku bezprzedmiotowości.

Ordynacja podatkowa art. 239

Ordynacja podatkowa

u.p.t.u. art. 99 § ust. 10

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 15

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 103 § ust. 3

Ustawa o podatku od towarów i usług

k.c. art. 560 § § 2

Kodeks cywilny

Podstawa do odstąpienia od umowy.

k.c. art. 395 § § 2

Kodeks cywilny

Podstawa do zwrotu ceny przy odstąpieniu od umowy.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji/postanowienia w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez sąd.

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o wykonalności uchylonego postanowienia.

Ordynacja podatkowa art. 121

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

Ordynacja podatkowa art. 122

Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Drugi wniosek o wydanie zaświadczenia nie był bezprzedmiotowy, ponieważ opierał się na nowej umowie sprzedaży z innym stanem licznika. Pojazd dopuszczony do użytku ponad 6 miesięcy temu nie jest nowym środkiem transportu, nawet przy niskim przebiegu.

Odrzucone argumenty

Organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

Godne uwagi sformułowania

Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Umorzenie ma tu charakter bezwzględnie obowiązujący, przy czym obligatoryjną przesłanką do umorzenia postępowania podatkowego jest jego bezprzedmiotowość. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza zatem brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty.

Skład orzekający

Ewa Wojtynowska

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Gorzeń

sędzia

Bogusław Woźniak

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'nowego środka transportu' w VAT oraz zasady umarzania postępowań podatkowych z powodu bezprzedmiotowości, zwłaszcza w kontekście zmian stanu faktycznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przywozem pojazdu i dwukrotnym wnioskowaniem o zaświadczenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne są szczegóły stanu faktycznego (np. stan licznika, daty umów) w sprawach podatkowych i jak błędy proceduralne organów mogą prowadzić do uchylenia ich decyzji.

Czy nowy motocykl z Niemiec to zawsze 'nowy środek transportu' w VAT? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gd 382/06 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2006-12-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-05-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Bogusław Woźniak
Ewa Wojtynowska /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Gorzeń
Symbol z opisem
6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Asesor WSA Bogusław Woźniak, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Orska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi Kazimierza S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 28 lutego 2006 r. nr w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania zaświadczenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej w G., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 2a w zw. z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 roku, nr 8 poz. 60 z późn. zm.) po rozpatrzeniu zażalenia Kazimierza S. od postanowienia Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w G. odmawiającego podatnikowi wydania zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku w podatku od towarów i usług z tytułu przywozu z innego państwa członkowskiego środka transportu, uchylił zaskarżone postanowienie w całości i umorzył postępowanie w sprawie.
Podstawą wydania powyższego postanowienia były następujące ustalenia faktyczne:
Umową nr zawartą w dniu 8 października 2005 roku z Oliverem D. zamieszkałym w Niemczech, Kazimierz S. nabył motocykl marki YAMAHA, model 1100 DRAG STAR, nr ramy, nr silnika, rok produkcji 2003, dopuszczony do użytku z dniem 13 marca 2003 roku. Podany w umowie sprzedaży stan licznika pojazdu wskazywał na 3.280,00 km.
W dniu 12 października 2005 roku podatnik złożył do III Urzędu Skarbowego w G. wniosek na druku VAT-24 o wydanie zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu z innego państwa członkowskiego UE środka transportu. Do powyższego wniosku Kazimierz S. załączył umowę sprzedaży wraz z tłumaczeniem na język polski, kartę pojazdu w języku niemieckim oraz zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym z dnia 8 października 2005 roku nr wraz z dokumentem identyfikacyjnym.
Postanowieniem z dnia 18 października 2005 roku nr Naczelnik III Urzędu Skarbowego w G. odmówił podatnikowi wydania zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu z innego państwa członkowskiego UE środka transportu z uwagi na to, że przedmiotowy pojazd zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.) jest nowym środkiem transportu. Za taki bowiem środek transportu uważa się pojazdy lądowe wymienione w poz. 1-4, 9, 10, 15-20 załącznika nr 1 do ustawy, napędzane silnikiem o pojemności skokowej większej niż 48 cm 3 lub o mocy większej niż 7,2 kilowatów, jeżeli przejechały nie więcej niż 6.000,00 km lub od momentu dopuszczenia ich do użytku upłynęło nie więcej niż 6 miesięcy.
W dniu 9 listopada 2005 roku Kazimierz S. złożył kolejny wniosek na druku VAT-24 o wydanie zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu z innego państwa członkowskiego UE wyżej wskazanego pojazdu. Podatnik wskazał, że pismem z dnia 17 października 2005 roku, na mocy art. 560 § 2 k.c., odstąpił od umowy zawartej w dniu 8 października 2005 roku, a w dniu 31 października 2005 roku ponownie nabył wyżej opisany motocykl.
Zgodnie z nową umową stan licznika pojazdu w chwili jego zakupu wynosił 6.050,00 km. Do powyższego wniosku Kazimierz S. załączył umowę sprzedaży z dnia 31 października 2005 roku, kartę pojazdu FZG-Brief nr oraz poświadczenie wymeldowania z dnia 8 lipca 2005 roku, zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym z dnia 8 października 2005 roku wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu. Z przedłożonej karty pojazdu wynika że motocykl został wyrejestrowany przez Wydział Ruchu Drogowego w Göttingen z dniem 7 października 2005 roku i przydzielony mu został znak rejestracyjny konieczny do przywozu do Polski, ważny do dnia 21 października 2005 roku.
W ocenie organu podatkowego przedłożone przez Kazimierza S. dowody nie dokumentują zaistnienia okoliczności wskazanych w art. 560 § 2 k.c., zaś zakup przedmiotowego pojazdu, który miał miejsce w dniu 8 października 2005 roku wywołał określone ustawą skutki podatkowe. Organ podatkowy podniósł, że zgodnie z art. 99 ust. 10 ustawy o VAT podmiot nie będący podatnikiem w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT, nabywający nowy środek transportu, ma obowiązek złożenia deklaracji na druku VAT-10 w terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego i wpłacenia w tym terminie na rachunek urzędu skarbowego podatku od wewnątrzwspólnotowego nabycia nowego środka transportu (art. 103 ust. 3 ww. ustawy).
W konkluzji, Dyrektor Izby Skarbowej w G. uznał, że skoro po złożeniu przez podatnika w dniu 12 października 2005 roku wniosku o wydanie zaświadczenia o braku obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu z innego państwa członkowskiego UE środka transportu, nie pojawiły się żadne nowe okoliczności faktyczne, a sprawa została już merytorycznie rozstrzygnięta w postanowieniu z dnia 18 października 2005 roku, to uzasadnione jest umorzenie postępowania z wniosku z dnia 9 listopada 2005 roku z uwagi na jego bezprzedmiotowość na mocy art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej (nie zaś odmowa wydania zaświadczenia, co zrobił organ I instancji w decyzji z dnia 30 listopada 2005 roku nr).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. Kazimierz S. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w części dotyczącej umorzenia postępowania, zarzucając mu:
1. błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę zaskarżonego postanowienia, a mianowicie ustalenie, że wnioski skarżącego z dnia 12 października 2005 roku i 9 listopada 2005 roku są w zasadzie tożsame,
2. błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę zaskarżonego postanowienia, poprzez ustalenie, że skarżący nabył przedmiotowy pojazd na podstawie umowy sprzedaży z dnia 8 października 2005 roku i bezpodstawne uznanie, że odstąpienie od ww. umowy i zawarcie nowej umowy dnia 31 października 2005 roku były czynnościami bezskutecznymi,
3. naruszenie art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez:
- jego niezastosowanie wobec postanowienia Naczelnika III Urzędu Skarbowego G. w przedmiocie wniosku podatnika z dnia 12 października 2005 roku, mimo iż postępowanie w sprawie stało się wówczas bezprzedmiotowe z uwagi na odstąpienie przez podatnika od umowy sprzedaży pojazdu,
- jego bezpodstawne zastosowanie w stosunku do postanowienia Naczelnika III Urzędu Skarbowego w G. w przedmiocie wniosku podatnika z dnia 9 listopada 2005 roku,
4. naruszenie art. 105 w zw. z art. 9 ust. 3 w zw. z art. 2 pkt 10 ppkt a ustawy o VAT
poprzez podtrzymanie stanowiska, że przedmiotowy pojazd jest nowym środkiem transportu w rozumieniu ww. ustawy, mimo iż był on dopuszczony do użytku od dnia 13 marca 2003 roku, zatem niezależnie od stanu licznika nie wypełniał nawet w chwili zawarcia pierwszej umowy sprzedaży wymogów przewidzianych dla pojazdu "nowego" w rozumieniu ww. ustawy,
5. naruszenie art. 103 § 3 i § 4 ustawy o VAT poprzez pobór podatku w sytuacji kiedy
pojazd nie został na terytorium kraju zarejestrowany, ani też nie był na terytorium kraju
użytkowany.
W uzasadnieniu skargi podatnik w pierwszej kolejności wskazał na błędy, jakie zawierało postanowienie Naczelnika III Urzędu Skarbowego w G. z dnia 18 października nr. Mianowicie, w uzasadnieniu postanowienia jako wnioskodawcę wskazano Krzysztofa S., a nadto określono, że postanowienie dotyczy odmowy uwzględnienia wniosku VAT-24 z dnia 11 października 2005 roku, podczas gdy wniosek skarżącego datowany był na dzień 12 października 2005 roku. Błędnie powołano również datę dopuszczenia pojazdu do użytku (wskazując na dzień 13 marca 2005 roku), w sytuacji, gdy w rzeczywistości miało to miejsce dnia 13 marca 2003 roku.
Kolejny zarzut podniesiony przez Kazimierza S. w skardze dotyczył naruszenia art. 2 pkt 10) ppkt a ustawy o VAT poprzez uznanie, że pojazd dopuszczony do użytku 13 marca 2003 roku jest nowym środkiem transportu w rozumieniu ww. ustawy z uwagi na stan licznika nie przekraczający 6.000,00 km. Zdaniem skarżącego, przepis art. 2 pkt 10 ppkt a cyt. ustawy stanowi wyraźnie, że przez nowe środki transportu rozumie się pojazdy lądowe, jeżeli przejechały nie więcej niż 6.000,00 km lub jeśli od momentu dopuszczenia ich do użytku upłynęło nie więcej niż 6 miesięcy. W jego opinii, organ wydający ww. postanowienie nie wziął w ogóle pod uwagę drugiego członu alternatywy zawartej w tym przepisie. Oczywistym jest, zdaniem podatnika, że pojazd dopuszczony do użytku w marcu 2003 roku nie może być uznany w październiku 2005 roku (tj. po upływie dwóch lat i siedmiu miesięcy od momentu dopuszczenia go do użytku) za nowy środek transportu. Postanowienie z dnia 18 października 2005 roku zostało zatem wydane z oczywistym naruszeniem przepisów ustawy o VAT. Skarżący wyjaśnił, że powyższe postanowienie nie zostało zaskarżone z uwagi na to, że w dniu 17 października 2005 roku odstąpił on od umowy sprzedaży motocykla w ramach przysługujących mu uprawnień z tytułu rękojmi z uwagi na wystąpienie wad pojazdu. Skarżący, przywołując przepis art. 395 § 2 k.c. podał, że zwrócił zbywcy wadliwy pojazd, zaś ten zwrócił mu kwotę 6.100,00 EURO zapłaconą tytułem ceny. Z uwagi na skuteczne odstąpienie od umowy, w chwili wydania postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia skarżący nie był już właścicielem przedmiotowego pojazdu, a przedmiotowa umowa nie istniała, zatem nie miał on żadnego interesu w zaskarżaniu przedmiotowego postanowienia mimo jego oczywistej wadliwości. Jak dalej wywodził, po usunięciu wad pojazdu zbywca ponownie zaoferował mu nabycie pojazdu za cenę proponowaną wcześniej, na co on wyraził zgodę. Nowa umowa sprzedaży dotycząca tego samego przedmiotu została zawarta między tymi samymi stronami dnia 31 października 2005 roku.
Strona podkreśliła, że zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie zostało wydane w oparciu o błędne ustalenia faktyczne i z naruszeniem przepisów prawa, dlatego też nie może się ostać w obrocie. Podniósł, że organ podatkowy doszedł do błędnego przekonania, że wnioski podatnika z dnia 12 października 2005 roku i 9 listopada 2005 roku były tożsame, bowiem dotyczyły umów sprzedaży tego samego pojazdu, zawartych między tymi samymi stronami i za tę samą cenę, różniąc się jedynie datami zawarcia i stanem licznika pojazdu. Skarżący wywodził, że nie może budzić wątpliwości, że obie umowy sprzedaży, choć dotyczyły tego samego przedmiotu i zostały zawarte między tymi samymi stronami, są odrębnymi, całkowicie od siebie niezależnymi czynnościami prawnymi. Zatem każda z nich stanowiła podstawę do wystąpienia z wnioskiem o wydanie zaświadczenia VAT-24, zaś wnioski podatnika dotyczące odrębnych czynności prawnych nie mogą zaś być uznane za tożsame. Skutkiem powyższego, jak wskazał skarżący, było błędne umorzenie postępowania w sprawie z wniosku z dnia 9 listopada 2005 roku. Jego zdaniem, skutkiem odstąpienia od pierwszej umowy sprzedaży jest to, że umowa ta winna być traktowana jako niezawarta, ze skutkiem ex tunc. W tej sytuacji wniosek podatnika z dnia 12 października 2005 roku, jak i wydane wskutek jego rozpoznania postanowienie stały się bezprzedmiotowe. Podatnik przywołując wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 czerwca 2004 roku w sprawie o sygn. akt III S.A. 1253/03 (LEX nr 147337) oraz z dnia 26 marca 2004 roku, sygn. akt III S.A. 2192/02 (LEX nr 133892) podniósł, że zdarzenie w postaci złożenia skutecznego oświadczenia woli o odstąpieniu od umowy sprzedaży z powodu wad fizycznych rzeczy sprzedanej, jest zdarzeniem, które skutkuje bezprzedmiotowością prowadzonego postępowania w sprawie wydania zaświadczenia o braku obowiązku podatkowego. W tej sytuacji umorzeniu podlegać winno postępowanie wszczęte przez organ podatkowy z wniosku podatnika z dnia 12 października 2005 roku. W konsekwencji, zdaniem skarżącego nie sposób zgodzić się z twierdzeniem Dyrektora Izby Skarbowej w G., że postępowanie w sprawie drugiego wniosku podatnika było bezprzedmiotowe. Skoro bowiem, jak wykazywał skarżący, postępowanie z pierwszego wniosku było w rzeczywistości bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu na podstawie art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, to nie było żadnych przeszkód, by rozpoznać merytorycznie, zgodnie z obowiązującymi przepisami, wniosek z dnia 9 listopada 2005 roku. Skarżący podkreślił, że odstąpienie od pierwszej umowy sprzedaży, zwrot fizyczny pojazdu sprzedającemu i zawarcie ponownej umowy sprzedaży tego samego pojazdu stanowią szereg istotnych okoliczności stanu faktycznego, które muszą być uwzględnione w niniejszej sprawie.
Kazimierz S. podniósł także, że organ podatkowy II instancji dopuścił się naruszenia art. 105 w zw. z art. 9 ust. 3 w zw. z art. 2 pkt 10 ppkt a ustawy o VAT, bowiem uznał, że dyspozycja powyższego przepisu znajdzie zastosowanie w razie spełnienia kumulatywnie obu wskazanych w nim przesłanek, podczas gdy użyty w ustawie spójnik "lub" wskazuje wyraźnie na alternatywę łączną przewidzianych przesłanek (co najmniej jedna z przesłanek musi być spełniona).
Skarżący zarzucił również organowi podatkowemu naruszenie zasad określonych w art. 121 i 122 Ordynacji podatkowej. Jego zdaniem w prowadzonym postępowaniu organy podatkowe nie uwzględniły żadnych okoliczności przemawiających na jego korzyść, świadomie ignorując następstwa prawne skutecznie dokonanych czynności.
Ponadto podkreślił, że motocykl marki YAMAHA wbrew twierdzeniom organów podatkowych nie przebywał na terytorium Polski dłużej niż 14 dni, co uzasadniałoby odstąpienie od zastosowania w niniejszej sprawie przepisu art. 103 § 3 i § 4 ustawy o VAT.
Dyrektor Izby Skarbowej w G. w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) -zwanej dalej "p.p.s.a" – stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie legalnością działań organu administracji oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności tylko do zarzutów i wniosków skargi.
Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że narusza ono prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego.
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej umorzenie postępowania następuje wówczas, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego. Umorzenie ma tu charakter bezwzględnie obowiązujący, przy czym obligatoryjną przesłanką do umorzenia postępowania podatkowego jest jego bezprzedmiotowość. W tym zakresie organ podatkowy nie może działać w ramach tzw. uznania administracyjnego. Decyzja taka posiada bowiem wszelkie znamiona tzw. decyzji związanej. Oznacza to, że jeżeli wystąpi bezprzedmiotowość, organ podatkowy musi umorzyć postępowanie podatkowe.
W wyroku z 24 kwietnia 2003 roku Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie sygn akt III SA 2225/01, opubl. Biuletyn Skarbowy 2003/6/25 wyjaśnił, że przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle, bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza zatem brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Tym samym przedmiotem postępowania jest konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu.
Bezprzedmiotowość postępowania zachodzi wówczas, gdy w sposób oczywisty organ podatkowy stwierdził brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy czyli, że od początku nie istnieje przedmiot tego postępowania ( por. komentarz do art. 208 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa [w:] R. Dowgier, L. Etel, C. Kosikowski, P. Pietrasz, S. Presnarowicz, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2006 ). Przyczyny tak rozumianej bezprzedmiotowości postępowania mogą być różne. Wchodzą tutaj w grę zarówno zdarzenia faktyczne, jak i prawne. Jednak charakter przyczyn powodujących bezprzedmiotowość postępowania nie ma znaczenia, bowiem powołany przepis nakazuje umorzenie postępowania, gdy stało się ono "z jakichkolwiek przyczyn" bezprzedmiotowe (por.: B. Brzeziński, M. Kalinowski, M. Masternak Olesińska "Ordynacja podatkowa – Komentarz", Wyd. TNOiK, Toruń 2002, str. 688-961).
Oczywistość bezprzedmiotowości może wynikać m.in. z tego, że żądanie strony dotyczy sprawy nie podlegającej rozstrzygnięciu co do istoty przez organ, np. w sytuacji, gdy sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta.
Z takim właśnie rozumieniem bezprzedmiotowości postępowania mamy do czynienia. Otóż, organ odwoławczy uznał, że przedmiot postępowania w sprawie niniejszej
( objętej drugim wnioskiem skarżącego z dnia 9 listopada 2005 roku ) nie różnił się od przedmiotu postępowania zainicjowanego pierwszym wnioskiem podatnika z dnia 12 października 2005 roku, zakończonego bezspornie prawomocnym postanowieniem organu pierwszej instancji - zachodzi zatem tożsamość obu wniosków, skoro dotyczą tego samego pojazdu, umowy kupna - sprzedaży dołączone do wniosków również dotyczą tego samego pojazdu i mają ten sam numer. To zaś spowodowało, że organ pierwszej instancji po raz drugi odmówił wydania podatnikowi zaświadczenia o żądanej treści, a to konsekwentnie w ocenie organu odwoławczego powinno skutkować umorzeniem postępowania jako bezprzedmiotowego, o czym orzekł w oparciu o przepis art. 233 § 1 pkt 2 a Ordynacji podatkowej.
W ocenie Sądu analiza akt postępowania dowodzi, że organ II instancji błędnie ustalił stan faktyczny i na podstawie tak ustalonego - dokonał wadliwego rozstrzygnięcia, naruszając tym samym przepisy postępowania, w szczególności art. 233 § 1 pkt 2a w związku z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej.
Nie do przyjęcia jest bowiem pogląd, że w sprawie niniejszej mamy do czynienia z bezprzedmiotowością postępowania, co w rzeczy samej mogło zwolnić organ odwoławczy od obowiązku merytorycznego rozpoznania sprawy i upoważnić ten organ do umorzenia postępowania, po uprzednim uchyleniu postanowienia Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego. Zdaniem Sądu owo umorzenie postępowania było niedopuszczalne, skoro wniosek podatnika z dnia 9 listopada 2005 roku wprawdzie dotyczy tego samego pojazdu, ale nie takiego samego pojazdu, bowiem w porównaniu z pierwszym wnioskiem zmienił się stan jego licznika a załączona umowa nosi inną datę. Był to zatem zupełnie nowy wniosek, oparty na nowej umowie kupna - sprzedaży, inne też były parametry nabytego pojazdu. Te okoliczności, wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, nie uzasadniały li tylko powołania się na ustalenia organu pierwszej instancji odnośnie braku żadnych nowych okoliczności dotyczących stanu faktycznego zważywszy, że w sprawie niewątpliwie one się pojawiły, a to z kolei wymagało ich merytorycznej oceny.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy zbadać kwestię odstąpienia przez skarżącego od umowy z dnia 8 października 2005 roku, jakie skutki w sferze uprawnień podatnika miało zarówno to odstąpienie jak i nowa umowa kupna - sprzedaży z dnia 31 października 2005 roku, czy tożsamość numerów obu umów kupna - sprzedaży może mieć istotne znaczenie dla oceny żądań wnioskodawcy, zwłaszcza w kontekście przedmiotowo istotnych elementów tych umów ( art. 56 k.c. ), a w rzeczy samej czy stwierdzone rozbieżności uzasadniały rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
Odnosząc się do zarzutu błędów zawartych w postanowieniu organu I instancji w zakresie rozbieżności co do osoby adresata pomiędzy sentencją tego postanowienia a jego uzasadnieniem, błędu w dacie wniosku, w dacie dopuszczenia pojazdu do użytku to jest on zdaniem Sądu oczywiście bezzasadny, skoro Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego w G. postanowieniem z dnia 22 grudnia 2005 roku dokonał sprostowania we wskazanym zakresie oczywistych omyłek pisarskich zawartych w tym orzeczeniu.
Reasumując, w ocenie Sądu postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. w stopniu mającym istotne znaczenie na wynik sprawy naruszyło przepisy prawa procesowego i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie pierwszym wyroku, zaś rozstrzygnięcie w przedmiocie niemożności wykonania zaskarżonego postanowienia wydano na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI