I SA/Gd 256/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2006-03-21
NSApodatkoweWysokawsa
VATklasyfikacja towarówPKWiUwydawnictwasegregatorkasetypłyty CDstawka podatkowaczęść składowa rzeczyprawo podatkowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą opodatkowania VAT sprzedaży wydawnictwa edukacyjnego, uznając segregator za część składową książki, a nie odrębny towar.

Sprawa dotyczyła opodatkowania VAT sprzedaży wydawnictwa edukacyjnego składającego się z zeszytów, segregatora i materiałów multimedialnych (kasety, płyty CD). Spółka A sp. z o.o. kwestionowała odrębne opodatkowanie segregatora i materiałów multimedialnych. Sąd uznał, że segregator jest częścią składową książki i nie podlega odrębnemu opodatkowaniu. Natomiast w kwestii materiałów multimedialnych, sąd podtrzymał stanowisko organów podatkowych o konieczności ich odrębnego opodatkowania.

Spółka A sp. z o.o. sprzedawała wydawnictwo edukacyjne składające się z zeszytów, segregatora oraz kaset magnetofonowych i płyt CD. Organ podatkowy zakwestionował sposób opodatkowania VAT, uznając, że segregator powinien być opodatkowany stawką 7%, a kasety i płyty CD stawką 22%, podczas gdy zeszyty (jako książki) miały być opodatkowane stawką 0%. Spółka wniosła skargę, argumentując, że wydawnictwo stanowi całość, a segregator jest jego integralną częścią, niepodlegającą odrębnej sprzedaży. W kwestii materiałów multimedialnych, spółka początkowo twierdziła, że również powinny być traktowane jako część książki, ale ostatecznie zgodziła się na ich odrębne opodatkowanie, jednakże według stawki 7%. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że wydawnictwo składające się z zeszytów i segregatora stanowi funkcjonalną i gospodarczą całość, a segregator nie jest odrębnym przedmiotem sprzedaży, lecz częścią składową książki. Koszt jego nabycia został skalkulowany w cenie całego wydawnictwa. Sąd odrzucił argumentację organu podatkowego o odrębnym traktowaniu segregatora jako okładki, wskazując, że wydawca decyduje o formie książki, a istotne jest, aby wszystkie jej elementy stanowiły całość. W odniesieniu do kaset i płyt CD, sąd podtrzymał stanowisko organów podatkowych, że nie podlegają one opodatkowaniu stawką 0%, ponieważ nie są wytworzone metodami poligraficznymi, a ich klasyfikacja jako pomocy naukowych nie została jednoznacznie potwierdzona. Sąd zwrócił również uwagę na naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych, wynikające ze zmiany poglądów organu w podobnych sprawach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Segregator stanowi część składową książki i nie podlega odrębnemu opodatkowaniu VAT.

Uzasadnienie

Wydawnictwo składające się z zeszytów i segregatora stanowi funkcjonalną i gospodarczą całość. Segregator nie jest odrębnym przedmiotem sprzedaży, a jego koszt jest skalkulowany w cenie całego wydawnictwa. Jest to element zaprojektowany jako część składowa wydawnictwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (17)

Główne

u.p.t.u. i p.a. art. 2 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. i p.a. art. 18 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. i p.a. art. 50 § 5 pkt 1 lit.c

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. i p.a. art. 50 § 5a

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

o.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

P.u.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.t.u. i p.a. art. 4 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

k.c. art. 47 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 47 § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 47 § 3

Kodeks cywilny

o.p. art. 187 § 2

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 194 § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 194 § 3

Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit.a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.t.u. i p.a. art. 27 § 6

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Segregator jest częścią składową książki, a nie odrębnym towarem. Wydawnictwo stanowi funkcjonalną i gospodarczą całość. Naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych z uwagi na zmienność ich poglądów.

Odrzucone argumenty

Kasy i płyty CD powinny być opodatkowane stawką 0% jako materiały edukacyjne. Organ podatkowy błędnie zakwalifikował segregatory i materiały multimedialne.

Godne uwagi sformułowania

wydawnictwo składające się z zeszytów i segregatora stanowi funkcjonalną i gospodarczą całość brak jest uzasadnionych podstaw, aby rozbijać funkcjonalną całość na poszczególne elementy składowe zmienność poglądów prawnych organu podatkowego wyrażonych na tle takiego samego stanu faktycznego musi zostać uznana za podważenie zaufania do organów podatkowych

Skład orzekający

Joanna Zdzienicka-Wiśniewska

przewodniczący

Ewa Kwarcińska

członek

Alicja Stępień

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że elementy produktu, które nie mogą być od niego odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości, stanowią jego część składową i nie podlegają odrębnemu opodatkowaniu. Podkreślenie znaczenia zasady zaufania do organów podatkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opodatkowania VAT wydawnictw składających się z kilku elementów. Interpretacja przepisów VAT obowiązujących w analizowanym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu klasyfikacji towarów i stosowania stawek VAT, a także ważnej zasady prawnej dotyczącej zaufania do organów administracji.

Segregator jako część książki, a nie osobny towar? WSA rozstrzyga spór o VAT.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gd 256/04 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2006-03-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-05-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alicja Stępień /sprawozdawca/
Ewa Kwarcińska
Joanna Zdzienicka-Wiśniewska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska Sędziowie NSA Ewa Kwarcińska NSA Alicja Stępień (spr.) Protokolant Zuzanna Baca po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A spółka z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień 2003 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł (trzy tysiące dwadzieścia sześć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Uzasadnienie
I SA/Gd 256/04
U z a s a d n i e n i e
Organ podatkowy pierwszej instancji w wyniku kontroli przeprowadzonej w A Sp. z o.o. stwierdził nieprawidłowości w opodatkowaniu sprzedaży dodatków do czasopism tj. segregatorów, kaset i płyt CD z nagraniami pomocniczymi do nauki języków obcych. Spółka nie opodatkowała sprzedaży segregatorów według stawki 7%, natomiast dołączone do czasopism kasety i płyty CD Spółka opodatkowała według stawki 7% podczas, gdy towary te podlegały opodatkowaniu według stawki 22%. Powyższe ustalenia dały podstawę do wszczęcia postępowania podatkowego, w wyniku którego Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzję z dnia [...] określającą kwotę zwrotu podatku od towarów i usług za wrzesień 2003 r. oraz ustalającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe za ten miesiąc.
Podatnik wniósł odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego do Dyrektora Izby Skarbowej. Odwołująca Spółka zarzuciła organowi pierwszej instancji błędy w ustaleniach faktycznych, błędy w kwalifikowaniu towarów do grupowań Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, bezpodstawne zastosowanie art. 18 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 27 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, nie zastosowanie art. 50 ust. 5 pkt 1 i ust. 5a ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2002 r. w związku z postanowieniami art. 6 ustawy z dnia 4 grudnia 2002 r. zmieniającej ustawę o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Uzasadniając odwołanie Spółka nie zgodziła się z odrębnym opodatkowaniem segregatorów, które są dołączone do wydawnictwa. Segregator ten pełnił funkcję okładki całego dzieła, zatem nie może być klasyfikowany odrębnie według Polskiej Klasyfikacji Towarów i Usług. Odwołująca nie zgodziła się ze stwierdzeniem, że segregatory nie są wykonywane metodą poligraficzną, bowiem na taką metodę ich wytwarzania wskazał ich producent. Odwołująca nie zgadzając się na zastosowanie w odniesieniu do nagranych kaset magnetofonowych i płyt CD stawki podatku w wysokości 22% zarzuciła błędne zakwalifikowanie do grupowań Polskiej Klasyfikacji Towarów i Usług a nadto podniosła, że nie mają one samodzielnego bytu i bez dołączenia do części książkowej są bezużyteczne. Zauważyła także odwołująca, że produkty te mają charakter edukacyjny, o czym świadczy pismo Ministra Edukacji Narodowej i Sportu przedstawione przez stronę w toku postępowania, wobec czego podlegają opodatkowaniu według stawki 7%.
W odwołaniu strona uważa też, że podważona została zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej). Urząd Skarbowy bowiem prowadząc wcześniej postępowania kontrolne w tym samym zakresie co obecne postępowanie (ale za inne okresy rozliczeniowe), nie wskazał podatnikowi na rzekome nieprawidłowości w jego postępowaniu, które obecnie są jemu zarzucane. Z kolei ustalenie dodatkowego zobowiązania na podstawie art. 27 ust. 6 cyt. ustawy o VAT jest jedynie konsekwencją nieprawidłowego zastosowania przez organ podatkowy stawek podatkowych.
Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu podatkowego I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, w oparciu o opinię klasyfikacyjną Ośrodka Interpretacji Standardów Klasyfikacyjnych z dnia 08.10.2003 r. stwierdził, że każdy z elementów zestawu do nauki języków obcych sprzedawanych przez Spółkę należy klasyfikować odrębnie, a co za tym idzie również stawki podatku VAT będą odrębne dla każdego elementu. Organ odwoławczy uznał, że wydawnictwa do nauki języków obcych z uwagi na ich oznaczenie numerami ISBN należy traktować jako wydawnictwa książkowe (PKWiU 22.11) i z uwagi na fakt, że zostały wytworzone metodą poligraficzną ich sprzedaż podlega opodatkowaniu stawką podatku 0% na podstawie art. 50 ust. 5 pkt 1 lit.a ustawy o podatku VAT. Segregatory natomiast, w ocenie organu podatkowego, z uwagi na to, że pełnią funkcję okładki zbiorczej należało zaliczyć z kolei do grupowania "okładki papierowe", wobec czego sprzedaż ich podlega opodatkowaniu stawką podatku VAT w wys. 7%. Natomiast sprzedaż płyt CD i kaset z nagraniami podlega opodatkowaniu stawką 22%.
Na powyższą decyzję organu odwoławczego pismem z dnia 7 kwietnia 2004 r. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zaskarżonej decyzji podatnik zarzuca naruszenie art. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, art. 27 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 187 § 2 Ordynacji podatkowej.
Uzasadniając skargę A Sp. z o.o. zgodziła się z organem podatkowym drugiej instancji, iż spór w niniejszej sprawie ogranicza się do rozstrzygnięcia, jakiej wysokości stawki należy zastosować do sprzedawanego zestawu wydawniczego.
W ocenie podatnika sprzedawane towary będące przedmiotem sporu należy kwalifikować jako jeden produkt (jeden towar). Dotyczy to łącznie całej serii zeszytów, wszystkich dołączonych do nich płyt i kaset oraz segregatora stanowiącego okładkę dla całości materiału papierowego. Za słusznością takiego stanowiska przemawia, zdaniem skarżącej, orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 1998 r. (Sygn. akt I SA/Wr 836/98). Skarżąca przyznaje, że powołany wyrok wydany został w odmiennym stanie prawnym jednak wyznacza właściwy kierunek dla klasyfikacji pod kątem podatku od towarów i usług "zestawu" składającego się z zeszytów i segregatora. Sąd słusznie, bowiem skupił się na funkcjonalności sprzedawanego produktu, a nie na czysto fizycznych jego cechach, w szczególności na kwestii, czy produkt składa się z "elementów" czy też nie.
Skarżąca w dalszej części skargi wyjaśniła, że kompletna treść sprzedawanej książki zawarta jest w zeszytach. Podział książki na zeszyty jest zabiegiem czysto rynkowym, mającym na celu zmniejszenie jednorazowego wydatku, jakiego musi dokonać klient na zakup produktu, a przez to uczynienie produktu bardziej przystępnym, a co za tym idzie łatwiej zdobywającym klientów. Z przyczyn formalnych konieczne było nadanie poszczególnym zeszytom odrębnych numerów ISBN. Strona skarżąca stwierdziła, iż w istocie wybrana przez nią forma sprzedaży zbliżona była do sprzedaży na raty, przy czym sprzedawca uwolniony jest od ryzyka niespłacenia przez nabywcę kolejnych rat. Przekazanie klientowi segregatora miało na celu zapewnienie mu technicznej możliwości połączenia książki w całość, co znalazło swój formalny wyraz w uzyskaniu dla całej książki jednego numeru ISBN. Skarżąca przywołała także przykłady innych wydawnictw, w których stosowane jest odrębne opakowanie dla publikacji wielotomowych. Strona skarżąca zwróciła również uwagę, że sporne segregatory nie pełnią funkcji uniwersalnych okładek, lecz stanowią okładkę indywidualnie zaprojektowana i przeznaczoną dla ściśle określonego produktu "z szatą graficzną charakterystyczną dla poszczególnych wydawnictw językowych".
Spółka skarżąca podniosła, że jak wynika z art. 2 ustawy o podatku od towarów i usług czynnością opodatkowaną jest sprzedaż towaru lub dokonanie na tym towarze innej czynności określonej w art. 2 ust. 3 tej ustawy. Tymczasem segregator nigdy nie był przedmiotem sprzedaży ani żadnej innej czynności określonej w powołanym art. 2 ust. 3. Klient otrzymywał segregator wraz z zeszytem nr 2 nie płacąc osobno za segregator, a jedynie za zeszyt. Nie może być więc mowy o sprzedaży segregatora jak i o darowiźnie na rzecz klienta, albowiem klient otrzymywał go nie "gratis" ale jako element kupowanej książki. Jako niezrozumiały określiła skarżąca argument Dyrektora Izby Skarbowej, iż zeszyty miały już własne okładki i odrębne numery ISBN. Skarżąca wskazała, że istniała też jedna okładka i książka jako całość też posiadła numer ISBN.
Konkludując tą część skargi Spółka stwierdziła, że przekazywany segregator nie stanowił odrębnego produktu, lecz element książki, nie był przedmiotem żadnej czynności, o której mowa w art. 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, a zatem wydanie segregatora nie stanowiło czynności opodatkowanej, co przesądza o tym, że rozstrzyganie o stawce podatku od towarów i usług w stosunku do segregatora jest bezprzedmiotowe.
Przechodząc do kwestii klasyfikacji nagranych kaset magnetofonowych i płyt CD skarżąca podkreśliła, że za prawidłowe uważa traktowanie ich jako elementów książki, z przyczyn analogicznych jak segregatory. Jednakże uwzględniając zmianę przepisów, które zastrzegły stawkę podatku w wysokości 0% dla materiałów wytworzonych metodą poligraficzną zdecydowała, że produkty multimedialne będzie traktowała jako odrębne towary. Opierając się na dokumencie urzędowym, jakim jest otrzymane pismo Ministra Edukacji Narodowej i Sportu podatnik przyporządkował płyty CD i kasety magnetofonowe do grupowania PKWiU 36.63.74-00.19. Jest to klasyfikacja zgodna z zasadami metodycznymi PKWiU, jako że towar został przyporządkowany do grupowania bardziej szczegółowego niż określone przez Urząd Statystyczny grupowanie "Zwykłe kasety magnetofonowe nagrane" i "CD-ROMy z zapisanymi danymi". Jest to logiczna kontynuacja klasyfikacji z czasów, gdy skarżąca zobowiązana była posługiwać się Systematycznym Wykazem Wyrobów. Ponadto zauważyć należy, że skarżąca nie produkuje zwykłych kaset i płyt CD, lecz nośniki zawierające materiały edukacyjne, które właśnie z powodu zawartości traktowane są przez PKWiU odrębnie niż zwykłe nośniki.
Strona skarżąca zarzuciła, że w przypadku klasyfikacji produktów multimedialnych organ odwoławczy w sposób nieuzasadniony posłużył się błędną interpretacją statystyczną Urzędu Statystycznego. W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy trzykrotnie posługuje się interpretacją statystyczną, przy czym dwukrotnie kwestionuje ją, natomiast w trzecim przypadku przyjmuje opinie klasyfikacyjną za słuszną dodając, że właściwym do dokonania klasyfikacji danego wyrobu do odpowiedniego grupowania jest Urząd Statystyczny. Skarżąca dodała, iż jest to jedyny argument, jakim uzasadniał Dyrektor Izby Skarbowej zakwestionowanie opodatkowania multimediów edukacyjnych stawką w wysokości 7%.
W opisanym wyżej zakresie postępowanie podatkowe narusza art. 187 § 2 Ordynacji podatkowej.
Końcowe skarżąca Spółka podniosła zarzut naruszenia art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Tym czasem ten sam Urząd Skarbowy prowadząc postępowanie kontrolne w tym samym zakresie, co obecne postępowanie, nie wskazywał podatnikowi na rzekome nieprawidłowości w jego postępowaniu, które obecnie są mu zarzucane.
Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji.
W skierowanych do Sądu pismach procesowych strona podtrzymuje stanowisko w sprawie braku podstaw do odrębnego opodatkowania segregatorów, jak też wyraża stanowisko co do konieczności zastosowania stawki podatkowej 0% także do dołączonych do produkcji płyt i kaset.
Na poparcie swoich twierdzeń powołuje postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] nr [...]
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) i art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej... pod względem zgodności z prawem rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie nie jest sporny. Istota powstałego między stronami sporu sprowadza się do zasadności zastosowania określonej stawki podatku od towarów i usług w odniesieniu do sprzedawanego przez Spółkę skarżącą wydawnictwa. Precyzyjnie rzecz ujmując zagadnienie sporne ujmuje się w pytaniu, czy wydawnictwo składające się z kilku publikacji (zeszytów), zbiorczej okładki (segregatora) dla ujęcia tych zeszytów stanowi całość i jako taka podlega opodatkowaniu według stawki przewidzianej dla całej publikacji (książki), czy też należy dokonać rozdziału i opodatkować oddzielnie według stawek właściwych okładkę (segregator) i książkę (zeszyty). Rozstrzygnięcia wymaga również ustalenie właściwej stawki dla załączanych do wydawnictwa płyt CD i kaset magnetofonowych z zapisanymi treściami edukacyjnymi stanowiącymi uzupełnienie materiału edukacyjnego przekazywanego w formie papierowej (poszczególne zeszyty).
Należy też zwrócić uwagę, że strona na etapie postępowania przed Sądem zakwestionowała również oddzielne opodatkowanie płyt CD i kaset magnetofonowych, modyfikując swoje stanowisko także co do zasadności zastosowania stawki podatkowej 7%. Wskazała, że cały produkt powinien być opodatkowany stawką 0%.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) opodatkowaniu podlega sprzedaż towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie do art. 4 pkt 1 powołanej wyżej ustawy przez towary rozumie się rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki, budowle lub ich części będące przedmiotem czynności określonych w art. 2, które wymienione są w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej.
Zasadą wynikającą z art. 18 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym jest opodatkowanie sprzedaży stawką podatkową – 22%, natomiast 7% lub 0% są stawkami wyjątkowymi i mają zastosowanie do sprzedaży towarów i usług wymienionych w załącznikach do tej ustawy albo w przepisach szczególnych.
Zgodnie z art. 50 ust. 5 pkt 1 lit.c ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym do dnia 31 grudnia 2003 r. stawkę podatku 0% stosuje się do sprzedaży w kraju książek (PKWiU 22.11) – z wyłączeniem książek adresowych o zasięgu krajowym, regionalnym i lokalnym, książek telefonicznych, telefaksów i teleksów, nut, map i ulotek – oznaczonych stosowanymi na podstawie odrębnych przepisów symbolami ISBN. Zgodnie z treścią art. 50 ust. 5a cytowanej wyżej ustawy stawkę podatku 0%, o której mowa w ust. 5 stosuje się wyłącznie do towarów wytworzonych metodami poligraficznymi.
Tak, więc na mocy art. 18 ust. 1 ustawy o VAT, sprzedawca ma obowiązek obciążyć sprzedaż towarów stawką 22%, chyba, że znajdują się one w wykazie towarów, do których stosuje się preferencyjną stawkę podatku. O tym, jaką stawką opodatkowany jest towar bądź usługa rozstrzyga wyłącznie załącznik do ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, do którego odsyła art. 18 tej ustawy. Towar ten (usługę) można następnie odnaleźć w klasyfikacji statystycznej – nie zmienia to jednak faktu, że decydujące znaczenie ma w tym względzie przedmiotowa ustawa, to w niej, bowiem określone zostały stawki podatku od towarów i usług. Podzielić należy, zatem pogląd wyrażony w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 1997 r. sygn. akt I SA/Ka 215/96 (LEX nr 30818), że na gruncie postępowania podatkowego wykładnia i stosowanie klasyfikacji towarów opracowanych przez Prezesa GUS musi być dokonywana z uwzględnieniem ich technicznego charakteru i służyć realizacji norm zawartych w ustawie o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. W każdym, zatem przypadku, gdy stosowanie statystycznych reguł klasyfikacji towarów pozostaje w sprzeczności z postanowieniami ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym bezwzględne pierwszeństwo należy dać tym drugim.
Jak wynika ze znajdujących się w aktach sprawy faktur wydawnictwa sprzedawane przez skarżącą Spółkę traktowane były jako jeden produkt klasyfikowany według symbolu SWW 2712-1/22.11.20-60.90. Rozstrzygnąć zatem należy, czy zasadnie organ podatkowy rozdzielił wydawnictwo na dwie części tj. książkę i segregator, a następnie sprzedaż tych towarów opodatkował według właściwej stawki podatku od towarów i usług. Poza zakresem rozważań pozostawić należy w tym miejscu opodatkowanie sprzedaży kaset magnetofonowych i płyt CD albowiem jako materiały wytworzone metodą niepoligraficzną nie podlegały one opodatkowaniu według stawki 0%.
Ustawodawca formułując definicję towarów wskazał, że są nimi między innymi rzeczy ruchome. Nie określił jednak bliżej, co należy rozumieć pod tym pojęciem, w szczególności brak jest na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług odpowiedzi na pytanie, co do tego jak należy rozumieć poszczególne części składowe rzeczy ruchomej. Uzasadnione, zatem w tym względzie będzie odwołanie się do przepisów prawa cywilnego. Zgodnie z art. 47 § 1 Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.) część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych. Zgodnie z § 2 częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. Stosownie do § 3 przedmioty połączone z rzeczą tylko dla przemijającego użytku nie stanowią jej części składowych. W wyroku z dnia 28 czerwca 2002 r. Sąd Najwyższy zauważył, że o tym, czy określone elementy stanowią części składowe jednej rzeczy złożonej, rozstrzyga obiektywna ocena gospodarczego znaczenia istniejącego między nimi fizycznego i funkcjonalnego powiązania. Jeśli są one powiązane fizycznie i funkcjonalnie tak, że tworzą razem gospodarczą całość, stanowią części składowe jednej rzeczy złożonej, choćby całość ta dała się technicznie łatwo zdemontować (wyrok SN z dnia 28 czerwca 2002 r. sygn. akt I CK 5/02 Pr. Bankowe 2002/12/17).
Przenosząc uwagi powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy zauważyć należy, że wydawnictwo składające się z zeszytów i segregatora stanowi funkcjonalną i gospodarczą całość. Skoro wydawca zdecydował, że książka (określenie to w odniesieniu do wydawnictwa nie jest sporne między stronami) będzie wydana w zeszytach (tomach) i będzie stanowiło merytoryczną całość, co znajduje odzwierciedlenie w numerze ISBN to, w ocenie Sądu, brak jest uzasadnionych podstaw, aby rozbijać funkcjonalną całość na poszczególne elementy składowe. Nie ulega w tym miejscu wątpliwości, że segregator nie stanowił odrębnego przedmiotu sprzedaży. Koszt związany z jego nabyciem został, bowiem skalkulowany w cenie całego wydawnictwa. Na uwagę zasługuje tutaj także okoliczność, iż segregator (okładka papierowa) został zaprojektowany i wykonany jako element składowy wydawnictwa. Właśnie przez jego charakterystyczne elementy (opis, szata graficzna) nie mógł być on wykorzystywany jako segregator sam w sobie, ale jako cześć składowa wyodrębnionego towaru.
Nie zasługuje na uznanie argumentacja organu podatkowego uzasadniająca rozdzielenie segregatora od książki wyrażającą się w stwierdzeniu, że każdy z zeszytów (numerów) miał swoją własną okładkę, którą stanowiła strona tytułowa i każdy z nich można potraktować jako odrębny druk zwarty, czyli książkę z uwagi na oznaczenie odrębnymi numerami ISBN. W tej sytuacji nie można utożsamiać przedmiotowych segregatorów z okładką tradycyjnej książki, która jest przeczcież nierozerwalnym elementem książki. Po pierwsze organ nie wyjaśnił, z czego mianowicie wynika, że segregator powinien być utożsamiony z okładką tradycyjnej książki. To wydawca decyduje o formie sprzedawanej książki. Istotne w ocenie Sądu jest, aby wszystkie jej elementy stanowiły funkcjonalną i gospodarczą całość. Jeżeli natomiast chodzi o możliwość traktowania każdego zeszytu jako oddzielnej książki ze względu na odrębny numer ISBN organ podatkowy nie był konsekwentny w swoim wywodzie, bo całość wydawnictwa również otrzymała odrębny numer ISBN. Okoliczność, że każdy zeszyt posiada swoją okładkę nie przeczy koncepcji producenta, że wydawnictwo traktowane jako całość okładkę również powinno posiadać.
Odnosząc się do zarzutu w przedmiocie zastosowania niewłaściwej stawki podatku od towarów i usług w odniesieniu do sprzedawanych łącznie z wydawnictwem papierowym kaset magnetofonowych oraz płyt CD Sąd w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą stoi na stanowisku, iż w tym zakresie organy podatkowe nie naruszyły prawa. Wskazać należy na wstępie, że przedmiotem oceny organu podatkowego było zarówno pismo Ministra Edukacji Narodowej i Sportu jak i opinia Urzędu Statystycznego w Ł. Ośrodek Interpretacji Standardów Klasyfikacyjnych. Urząd Statystyczny w oparciu o przedstawiony opis i załączone dokumenty nie uznał, aby zwykłe kasety magnetofonowe nagrane oraz CD-ROMy z zapisanymi danymi stanowiły pomoce naukowe. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie znalazł przesłanek, aby kwestionować opisany dowód. Jednocześnie odnosząc się do pisma Ministra Edukacji Narodowej i Sportu Dyrektor Izby Skarbowej odmówił mu mocy dowodowej wskazując tego przyczyny w uzasadnianiu decyzji. Podzielić należy pogląd, że Minister Edukacji Narodowej i Sportu nie jest organem właściwym do spraw klasyfikacji statystycznych. Nadto z treści pisma wynika upoważnienie producenta do umieszczania na opakowaniu produktu informacji o określonej treści, co nie jest tożsame ze sklasyfikowaniem wyrobu do określonego grupowania PKWiU.
Od dnia 1 stycznia 2000 r. znowelizowano art. 50 ust. 5a ustawy o VAT stanowiąc, że stawkę podatku 0%, o której mowa w ust. 5 stosuje się wyłącznie do towarów wytworzonych metodami poligraficznymi. Tym samym wykluczono możliwość stosowania stawki 0% do dodatków sprzedawanych wraz z wydawnictwami prasowymi, które sprzedawane w zestawie z tymi wydawnictwami muszą od 1 stycznia 2000 r. podlegać opodatkowaniu jako odrębny od wydawnictwa towar, według właściwej dla siebie stawki podatku /por. J. Zubrzycki Leksykon VAT 2001, str. 122).
W ocenie Sądu bez znaczenia dla niniejszej sprawy pozostaje stanowisko Naczelnika Urzędu Skarbowego zawarte w postanowieniu z dnia [...].
W postanowieniu tym została dokonana interpretacja art. 146 ust. 1 pkt 3 lit.a ustawy o VAT z dnia 11 marca 2004 r. (Dz.U. 04. 54. 535 z dnia 05.04.2004 r.).
W przepisie tym ustawodawca nie zawarł unormowania, jak w poprzednio obowiązującym, a mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, art. 50 ust. 5a ustawy o VAT, ograniczającym preferencyjną stawkę 0% do produktów wytworzonych metodami poligraficznymi.
W ocenie Sądu brak jest podstaw do pominięcia treści tego przepisu ustawy. Zatem wykluczenie możliwości opodatkowania płyt i kaset podatkiem 0% w niniejszej sprawie nie może budzić wątpliwości.
W tym miejscu odnieść należy się do zarzutu skarżącej, iż Dyrektor Izby Skarbowej raz dopuszcza dowód z opinii Urzędu Statystycznego a innym razem dokonuje ustaleń odmiennych. Opinie klasyfikacyjne wydawane przez Urząd Statystyczny są dokumentami urzędowymi w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej (wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2000 r. I SA/Lu 7/99 LEX nr 46952). Jak stanowi art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołanego do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z kolei art. 194 § 3 stanowi, że przepisy § 1 i 2 nie wyłączają możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom wymienionym w tych przepisach.
Dodatkowe zobowiązanie podatkowe ustalane na podstawie art. 26 ust. 7 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ma charakter akcesoryjny względem decyzji wydanej przez urząd skarbowy na podstawie tego samego przepisu określającej kwotę zwrotu różnicy podatku. W takim, zatem ujęciu dodatkowego zobowiązania ustalanego na podstawie art. 27 ust. 6 powołanej ustawy Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała wskazany przepis ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Rozpoznając niniejszą sprawę nie sposób nie odnieść się do okoliczności podniesionej przez skarżącą, a mianowicie, że Urząd Skarbowy prowadząc wcześniej w stosunku do skarżącej kontrolę podatkową w zakresie podatku od towarów i usług, nie stwierdził nieprawidłowości w zastosowaniu stawki opodatkowaniu 0% dla książek wraz z segregatorem i 7% w odniesieniu do kaset magnetofonowych i płyt CD w tym samym stanie prawnym.
Zmienność poglądów prawnych organu podatkowego wyrażonych na tle takiego samego stanu faktycznego musi zostać uznana za podważenie zaufania do organów podatkowych, a co za tym idzie za naruszenie ogólnej zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych, wyrażonej w treści art. 121 ustawy Ordynacja podatkowa. Dyrektor Izby Skarbowej słusznie wprawdzie podnosi, że stan faktyczny opisany w załączonych do skargi protokołach kontroli nie był przedmiotem badania Sądu ani organu odwoławczego w ramach niniejszego postępowania, zatem nieuprawniony jest zarzut, iż organy podatkowe kwestie sporną rozstrzygnęły w innym postępowaniu odmiennie aniżeli w zaskarżonej decyzji.
Z wymienionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
AR

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI