I SA/GD 1953/19

I SA/Gd 1953/19 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2020-09-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-10-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Elżbieta Rischka
Irena Wesołowska /przewodniczący/
Małgorzata Gorzeń /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
6560
Sygn. powiązane
III FSK 3164/21 - Wyrok NSA z 2023-04-18
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędzia NSA Elżbieta Rischka, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 września 2020 r. sprawy ze skargi B.B. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 9 września 2019 r. nr [....] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania indywidualnej interpretacji 1. uchyla zaskarżone postanowienie ora poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 26 czerwca 2019 r. nr [...] 2. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 200,-zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
I SA/Gd 1953/19
Uzasadnienie
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej postanowieniem z dnia 9 września 2019 r., na podstawie art. 13 § 2a, art. 221, art. 233 § 1 pkt 1 i art. 239 w zw. z art. 14h ustawy z dnia 29sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm.), dalej jako "O.p.", po rozpatrzeniu zażalenia B.B. Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym (...) (dalej -Skarżący, Wnioskodawca ), utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia 26 czerwca 2019 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wniosku, który wpłynął w dniu 22 maja 2019 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej przepisów ustawy o komornikach sądowych. Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej skarżący przedstawił następujący stan faktyczny.
Do dnia 31 grudnia 2018 r. opłaty egzekucyjne były pobierane na podstawie przepisów z ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji. W świetle przepisów tej ustawy pobrane i ściągnięte przez komornika sądowego opłaty stanowiły jego własność.
Dnia 1 stycznia 2019 r. weszła w życie ustawa z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych. Na jej mocy istotnej zmianie uległ charakter prawny opłat egzekucyjnych. W myśl art. 149 ust 1 tej ustawy opłata egzekucyjna stanowi niepodatkową należność budżetową o charakterze publicznoprawnym pobieraną za czynności, o których mowa w art. 3 ust 3 pkt 1 i 2, na zasadach określonych w ustawie z dnia 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych. W myśl ust. 2 tego artykułu uzyskane opłaty egzekucyjne po potrąceniu wynagrodzenia prowizyjnego stanowią dochód budżetu państwa i podlegają przekazaniu na rachunek o którym mowa w art. 196 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, urzędu skarbowego właściwego ze względu na siedzibę kancelarii w terminie do 5 dnia miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu w którym zostały uzyskane. W świetle tych przepisów od dnia 1 stycznia 2019 r. opłaty egzekucyjne stanowią daninę publiczną, która staje się dochodem państwa. Natomiast komornik otrzymuje od państwa stosowne wynagrodzenie za wykonywane czynności.
Na mocy przywołanych przepisów ustawy o komornikach sądowych rolą komornika jest jej obliczenie, pobranie od strony postępowania egzekucyjnego lub zabezpieczającego i odprowadzenie na rachunek właściwego organu podatkowego. Stał się on zatem płatnikiem tych opłat o charakterze publicznoprawnym.
W związku z powyższym opisem Skarżący we wniosku o wydanie interpretacji zadał pytanie:
Czy wszystkie opłaty egzekucyjne pobrane lub ściągnięte po dniu 1 stycznia 2019 r. stały się daninami publicznoprawnymi, o których mowa w art. 149 ust 1 ustawy o komornikach sądowych i które w myśl art. 149 ust. 1 i 2 ustawy o komornikach sądowych po potrąceniu wynagrodzenia prowizyjnego powinny być odprowadzone na rachunek organu podatkowego czy też przepisy art. 149 ust 1 i 2 ustawy o komornikach sądowych są stosowane jedynie do tych opłat które zostały pobrane w sprawach wszczętych po dniu 1 stycznia 2019 r. ?
Po przeanalizowaniu treści wniosku, organ interpretacyjny postanowieniem z dnia 26 czerwca 2019 r., odmówił wszczęcia postępowania uznając, że postawione przez Wnioskodawcę pytanie nie odnosi się w żaden sposób do potencjalnych uprawnień lub obowiązków wnoszącego wniosek, albowiem w ocenie organu zakres żądania Wnioskodawcy nie dotyczy kwestii odnoszących się bezpośrednio do sfery jego odpowiedzialności podatkowej.
Pismem z 4 lipca 2019 r. Wnioskodawca złożył zażalenie na ww. postanowienie, kwestionując stanowisko organu, że Wnioskodawcy nie przysługuje status podmiotu zainteresowanego oraz że przepisy ustawy o komornikach sądowych, traktujące o obowiązkach podatkowych komorników sądowych w zakresie opłat egzekucyjnych(zwłaszcza art. 149 oraz art. 150 ustawy o komornikach sądowych), nie są przepisami podatkowymi, w rozumieniu art. 14b § 1 O.p.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ interpretacyjny zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 września 2019 r. utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia 26 czerwca 2019 r., nie znajdując podstaw do jego zmiany bądź uchylenia. Organ wskazał w uzasadnieniu, że przedmiotem wniosku o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego może być ocena prawna danego stanu faktycznego, bądź zdarzenia przyszłego dotyczącego wnioskodawcy (zainteresowanego) na gruncie przepisów prawa podatkowego. Organ wydający interpretację rozstrzyga, czy zainteresowany prawidłowo ocenia kwestię wpływu zaistnienia opisanej sytuacji faktycznej na obowiązki i uprawnienia wynikające z unormowań prawa podatkowego. Nie ma możliwości uzyskania interpretacji indywidualnej dotyczącej innych przepisów niż przepisy prawa podatkowego. Z tych też względów indywidualną sprawą zainteresowanego, o której mowa w art. 14b § 1 O.p., nie jest każde zagadnienie, którego w jakiś sposób dotyczy lub z jakichś względów interesuje. Podmiot ubiegający się o wydanie interpretacji indywidualnej musi legitymować się określonym interesem prawnym w uzyskaniu tego rozstrzygnięcia - wydanie interpretacji indywidualnej musi być uzasadnione określoną normą materialnego prawa podatkowego dotyczącą wnioskodawcy.
Reasumując organ stwierdził, że analiza przesłanek odmowy wszczęcia postępowania (wskazanych w art. 165a § 1 O.p.) w związku z przepisami regulującymi postępowanie w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, prowadzi do wniosku, że okoliczności uniemożliwiające wydanie prawidłowej interpretacji indywidualnej - w tym zawierającej niezbędne elementy przewidziane przez ustawodawcę dla tego rodzaju rozstrzygnięcia i spełniającej funkcje przypisane tej instytucji - zachodzą w szczególności, gdy interpretacja nie rozstrzyga o uprawnieniach lub obowiązkach wnioskodawcy. W takim przypadku nie może bowiem być zrealizowana konstytutywna funkcja tego rodzaju rozstrzygnięcia jaką jest funkcja ochronna. Treść sformułowanego przez Skarżącą pytania, które wyznacza zakres wniosku, w żaden sposób nie odnosiła się do potencjalnych uprawnień lub obowiązków wnoszącego wniosek.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wskazał, że sama definicja przepisów prawa podatkowego zawarta w art. 3 pkt 2 O.p. nie jest wystarczająca dla wyznaczenia zakresu przedmiotowego interpretacji indywidualnych. Oceniając, czy dany przepis prawa podatkowego może podlegać interpretacji indywidualnej należy mieć także na względzie elementy wynikające z charakteru instytucji interpretacji indywidualnych - w tym właśnie nadające interpretacji funkcję ochronną. Wnioskujący o wydanie interpretacji indywidualnej, który zwraca się z pytaniem dotyczącym przepisów innych niż odnoszące się wprost do sfery zobowiązań podatkowych lub z pytaniem dotyczącym przepisów o charakterze proceduralnym, nie jest zainteresowanym w rozumieniu art. 14b § 1 O.p. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z taką właśnie okolicznością. Postawione przez Wnioskodawcę pytanie nie ma związku z powstaniem lub wysokością jego zobowiązań podatkowych ani innych obowiązków w zakresie prawa podatkowego (w tym płatnika) i ewentualnie wydana w zakresie tak postawionego pytania interpretacja indywidualna nie spełniałaby podstawowej funkcji ochronnej. Zarówno bowiem zastosowanie się do takiej interpretacji, jak i ewentualna jej zmiana, pozostałaby bez żadnego wpływu na zobowiązania/obowiązki podatkowe Wnioskodawcy. Żądanie wydania interpretacji w zakresie wyznaczonym pytaniem sformułowanym w złożonym wniosku, wykraczało poza zakres przedmiotowy interpretacji indywidualnej wydanej w trybie art. 14b O.p., ponieważ interpretacja wydana w zakresie problemu, którego dotyczyło zapytanie nie rozstrzygałaby o skutkach podatkowych opisanego stanu faktycznego dla Wnioskodawcy.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Skarżący zarzucił naruszenie:
• art. 14p w zw. Z art. 14b § 1 w zw. Z art. 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu że wnioskodawca nie jest osobą zainteresowaną w rozumieniu przepisu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, a tym samym nie ma interesu prawnego w uzyskaniu indywidualnej interpretacji prawa podatkowego,
• art. 14b § 1 w zw. Z art. 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej oraz w zw. z art. 149 ustawy o komornikach sądowych, poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepisy ustawy o komornikach sądowych w części w jakiej dotyczą opłat egzekucyjnych nie są przepisami podatkowymi w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej a w konsekwencji niezastosowanie tych przepisów w sprawie,
• art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę wszczęcia postępowania i wydania interpretacji indywidualnej prawa podatkowego, mimo iż wnioskodawca wniósł o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w rozumieniu art. 14b § 1 w zw. Z art. 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podał że prawidłowa analiza stanu faktycznego oraz powołanych we wniosku przepisów prawa, prowadzi do stwierdzenia, że udzielenie odpowiedzi na zapytanie Skarżącego, miałoby rozstrzygające znaczenie dla sfery jego zobowiązań podatkowych w zakresie poboru opłat egzekucyjnych, a nadto pozwalałoby na uniknięcie przez Skarżącego ewentualnej odpowiedzialności karnoskarbowej, na którą obecnie naraża się, wobec braku wyjaśnienia przez organ podatkowy przedstawionych we wniosku kwestii; art. 14b § 1 O.p. w zw. z art. 3 pkt 1 i 2 O.p. oraz w zw. z art. 149 ustawy o komornikach sądowych, poprzez ich błędną wykładnię, a w rezultacie niewłaściwe założenie, że przepisy ustawy o komornikach sądowych, traktujące o obowiązkach podatkowych komorników sądowych, w zakresie opłat egzekucyjnych (zwłaszcza art. 149 oraz art. 150ustawy o komornikach sądowych), nie są przepisami podatkowymi, w rozumieniu art. 14b §1 O.p., przez co wszelkie kwestie z nimi związane mają wykraczać poza przedmiot zainteresowania interpretacji podatkowej.
Nadto Skarżący wskazał, że organ błędnie zastosował art. 165a § 1 O.p. w zw. z art. 14h O.p., co skutkowało niezasadną odmową wydania interpretacji indywidualnej, pomimo że sytuacja opisana we wniosku Skarżącego, dotyczy przepisów prawa podatkowego, w rozumieniu art. 14b § lw zw. z art. 3 pkt 1 O.p., a nadto odnosi się bezpośrednio do sfery odpowiedzialności podatkowej Skarżącego, albowiem jego przedmiotem jest pobór opłat egzekucyjnych i ich odprowadzanie na rzecz właściwego urzędu skarbowego - a zatem zostały spełnione przesłanki formalne i materialne wydania interpretacji indywidualnej.
Wobec tych zarzutów Wnioskodawca wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz rozważenie uchylenia także poprzedzającego je postanowienia Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z treścią art. 119 pkt 3 ustawy dnia z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli: przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie
Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną , z zastrzeżeniem art. 57a który zawęża zakres kognicji sądów administracyjnych odnośnie rozpoznawania skarg na interpretacje indywidualne, sądy administracyjne uprawnione są jedynie do kontroli sądowej tych interpretacji w aspekcie zarzutów i podstaw zaskarżenia.
Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji (postanowienia), stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych ustaw, Sąd w składzie orzekającym, po rozpoznaniu niniejszej sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym uznał, że skarga jest zasadna.
W pierwszej kolejności zauważyć należy, że w dniu 1 stycznia 2019 r. weszły w życie dwie ustawy regulujące działalność komorników - ustawa z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. z 2018 r. poz. 771), powoływana dalej jako "u.k.s." oraz ustawa z dnia 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych (Dz. U. z 2018 r. poz. 770), powoływana dalej jako "u.k.k." Zgodnie z art. 149 ust. 1 u.k.s. opłata egzekucyjna stanowi niepodatkową należność budżetową o charakterze publicznoprawnym pobieraną za czynności, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1 i 2, na zasadach określonych w u.k.k.
Stosownie do art. 149 ust. 2 u.k.s. uzyskane opłaty egzekucyjne, po potrąceniu wynagrodzenia prowizyjnego komornika, stanowią dochód budżetu państwa i podlegają przekazaniu na rachunek, o którym mowa w art. 196 ust. 1 pkt 3 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2077 ze zm.), urzędu skarbowego właściwego ze względu na siedzibę kancelarii, w terminie do 5 dnia miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu, w którym zostały uzyskane.
Jednocześnie zgodnie z art. 149 ust. 4 u.k.s. organem pierwszej instancji właściwym do wydawania decyzji w przedmiocie opłat egzekucyjnych podlegających przekazaniu zgodnie z ust. 2, jest naczelnik urzędu skarbowego właściwy ze względu na siedzibę kancelarii. Z ust. 5 wskazanego przepisu wynika, iż komornik jest obowiązany złożyć do urzędu skarbowego, o którym mowa w ust. 2, miesięczną informację o uzyskanych opłatach egzekucyjnych oraz opłatach egzekucyjnych podlegających przekazaniu zgodnie z ust. 2, w terminie do 10 dnia miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu, w którym zostały uzyskane. Informacja ta stanowi dowód księgowy.
Nadto stosownie do art. 149 ust. 6 u.k.s. w przypadku uprawomocnienia się orzeczenia sądu skutkującego koniecznością zwrotu całości lub części uzyskanej opłaty egzekucyjnej, proporcjonalna część przekazanej opłaty egzekucyjnej stanowi nadpłatę w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm.).
Z art. 150 ust. 1 u.k.s. wynika natomiast, że komornikowi za pełnioną służbę przysługuje wynagrodzenie prowizyjne, proporcjonalne do wysokości uzyskanych opłat egzekucyjnych. Zgodnie natomiast z ust. 3 wskazanego przepisu wynagrodzenie prowizyjne komornik potrąca bezpośrednio z uzyskanych opłat egzekucyjnych. Komornik zgodnie z ust. 4 przekazuje należne mu wynagrodzenie prowizyjne na odrębny rachunek bankowy służący pokryciu kosztów działalności egzekucyjnej, najpóźniej w terminie, o którym mowa w art. 149 ust. 2.
Jednocześnie art. 283 ust. 1 u.k.s. stanowi, że przepisów art. 149-151 nie stosuje się do opłat egzekucyjnych prawomocnie ustalonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. Zgodnie natomiast z ust. 2 wskazanego przepisu opłaty, o których mowa w ust. 1, przypadają komornikowi, zastępcy komornika, komornikowi odwołanemu, komornikowi, którego powołanie na stanowisko komornika wygasło z mocy prawa, albo spadkobiercom zmarłego komornika zgodnie z dotychczasowymi przepisami.
W związku z powyższymi przepisami, po dniu 1 stycznia 2019 r. po stronie komornika zaistniał obowiązek pobierania lub ściągania od dłużników niepodatkowych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym, czyli uzyskanych opłat egzekucyjnych. Jednocześnie komornikowi przysługuje prawo do potrącenia z uzyskanych opłat egzekucyjnych prowizji, która stanowić będzie jego przychód.
Tak opisany problem legł u podstaw postawionego przez skarżącego pytania: Czy wszystkie opłaty egzekucyjne pobrane lub ściągnięte po dniu 1 stycznia 2019 r. stały się daninami publicznoprawnymi, o których mowa w art. 149 ust 1 ustawy o komornikach sądowych i które w myśl art. 149 ust. 1 i 2 ustawy o komornikach sądowych po potrąceniu wynagrodzenia prowizyjnego powinny być odprowadzone na rachunek organu podatkowego czy też przepisy art. 149 ust 1 i 2 ustawy o komornikach sądowych są stosowane jedynie do tych opłat które zostały pobrane w sprawach wszczętych po dniu 1 stycznia 2019 r.
Skarżący wyraził bowiem wątpliwość jakie przepisy stosować do opłat należnych w postępowaniach egzekucyjnych wszczętych i niezakończonych przed 1 stycznia 2019 r. Podkreślić bowiem należy, że zmiana przepisów spowodowała, iż o ile przed 1 stycznia 2019 r. opłaty te stanowiły w całości dochód komornika, o tyle po tej dacie stanowią niepodatkową należność budżetową o charakterze publicznoprawnym, z której komornik potrąca swoje wynagrodzenie prowizyjne. Reszta uzyskanej opłaty, po potrąceniu, stanowi dochód budżetu państwa i podlega przekazaniu na określony rachunek prowadzony przez urząd skarbowy.
Odmawiając wszczęcia postępowania, organ interpretacyjny stwierdził, że wskazane przez skarżącą przepisy nie są przepisami prawa podatkowego w rozumieniu art. 14b § 1 w związku z art. 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej. Stwierdził również, że skarżąca nie jest zainteresowanym w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Z takim stanowiskiem organu interpretacyjnego nie można się zgodzić, a rozumienie obu wskazanych przez organ przesłanek było błędne.
Przypomnieć zatem należy, że stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretacje przepisów prawa podatkowego (interpretacje indywidualną).
Przedmiotem zatem interpretacji mogą być jedynie przepisy prawa podatkowego. Przez przepisy prawa podatkowego, stosownie do art. 3 pkt 2 Ordynacji podatkowej, rozumieć należy przepisy ustaw podatkowych, postanowienia ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską umów o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską innych umów międzynarodowych dotyczących problematyki podatkowej, a także przepisy aktów wykonawczych wydanych na podstawie ustaw podatkowych.
Przez ustawy podatkowe, stosownie do art. 3 pkt 1 Ordynacji podatkowej, rozumieć należy ustawy dotyczące podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych określających podmiot, przedmiot opodatkowania, powstanie obowiązku podatkowego, podstawę opodatkowania, stawki podatkowe oraz regulujące prawa i obowiązki organów podatkowych, podatników, płatników i inkasentów, a także ich następców prawnych oraz osób trzecich. Podkreślić również należy, że zgodnie z art. 3 pkt 8 Ordynacji podatkowej przez niepodatkowe należności budżetowe rozumieć należy niebędące podatkami i opłatami należności stanowiące dochód budżetu państwa lub budżetu jednostki samorządu terytorialnego, wynikające ze stosunków publicznoprawnych.
DKIS zawęził, zredukował, rozumienie sformułowania "interpretacje przepisów prawa podatkowego", jedynie do interpretacji "ustaw podatkowych" w znaczeniu wynikającym z art. 3 pkt Ordynacji podatkowej.
Umknęło organowi, że stosownie do art. 3 pkt 1 Ordynacji podatkowej ilekroć jest mowa o ustawach podatkowych, należy przez to rozumieć ustawy dotyczące podatków ale również opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych z uwzględnieniem art. 3 pkt 8 Ordynacji podatkowej.
Właśnie z taką należnością budżetową o charakterze publicznoprawnym mamy odczynienia w niniejszej sprawie. Stosownie bowiem do art. 149 ust. 1 u.k.s. opłata egzekucyjna stanowi niepodatkową należność budżetową o charakterze publicznoprawnym pobieraną za wskazane w ustawie czynności.
Już tylko z tej przyczyny należało uznać stanowisko organu za niewłaściwe.
Organ interpretacyjny w niewłaściwy sposób zinterpretował również pojęcie "zainteresowanego" w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Przypomnieć w tym miejscu należy, że stosownie do art. 3 pkt 1 Ordynacji podatkowej, przez ustawy podatkowe rozumieć należy ustawy dotyczące podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych określających podmiot, przedmiot opodatkowania, powstanie obowiązku podatkowego, podstawę opodatkowania, stawki podatkowe oraz regulujące prawa i obowiązki organów podatkowych, podatników, płatników i inkasentów, a także ich następców prawnych oraz osób trzecich.
Z art. 149 ust. 1 u.k.s. wynika bezspornie, że opłaty egzekucyjne stanowią niepodatkową należność budżetową o charakterze publicznoprawnym.
Z kolei z art. 149 ust. 2 u.k.s. wynika, że komornik występuje faktycznie w roli płatnika w rozumieniu art. 8 Ordynacji podatkowej, ponieważ z uzyskane opłaty egzekucyjne, po potrąceniu wynagrodzenia prowizyjnego, przekazuje na rachunek właściwego urzędu skarbowego. Czyli jest obowiązany do obliczenia i pobrania oraz wpłacenia należności tak, jak płatnik (art. 8 Ordynacji podatkowej).
Podkreślić również należy, że środki z opłat egzekucyjnych komornik zobowiązany jest przekazać na rachunek bankowy właściwego urzędu skarbowego w terminie nie późniejszym niż do 5 dnia miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu, w którym uzyskał opłatę. Ponadto komornik ma obowiązek złożenia do tego urzędu informacji w przedmiocie: uzyskanych opłat egzekucyjnych, opłat egzekucyjnych podlegających przekazaniu po potrąceniu wynagrodzenia prowizyjnego. Informacje te mają być udzielone urzędowi skarbowemu do 10 dnia miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu, w którym komornik uzyskał opłatę. Wzór informacji o opłatach uzyskanych i tych, które podlegały przekazaniu, ma określać stosowne rozporządzenie.
Przepisy art. 149 ust. 4-7 u.k.s. faktycznie poddają pobór opłat egzekucyjnych (w części stanowiącej dochód budżetu państwa) rygorom podatkowym. Właściwy do wydawania wszelkich decyzji związanych z poborem opłat egzekucyjnych od komornika jest urząd skarbowy właściwy ze względu na siedzibę kancelarii. W przypadku, w którym komornik uchybi któremuś z obowiązków, o których mowa w art. 149 ust. 2 i 5 u.k.s., naraża się na odpowiedzialność karną skarbową określoną w przepisach art. 57a i 57b Kodeksu karnego skarbowego. Nieprzekazanie na rachunek urzędu skarbowego opłat egzekucyjnych bądź przekazywanie ich w niewłaściwej wysokości uprawnia naczelnika właściwego urzędu skarbowego do wydania decyzji w przedmiocie opłat egzekucyjnych podlegających przekazaniu (art. 149 ust. 4), tj. decyzji de facto określającej, o której mowa w art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej. Decyzja ta stanowić będzie podstawę do wydania tytułu wykonawczego i wszczęcia egzekucji należności z tytułu opłat egzekucyjnych nieprzekazanych przez komornika.
Zatem analiza przywołanych regulacji prawnych prowadzi do wniosku, że skarżącego, jako komornika, należało uznać za "zainteresowanego" w znaczeniu określonym w art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej. Z całą bowiem pewnością wskazane regulacje prawne odnoszą się do sfery interesu komornika, występującego w roli płatnika, jak również do zakresu jego ewentualnej odpowiedzialności.
Przypomnieć należy, że skarżący miał wątpliwości, czy opłaty należne w postępowaniach egzekucyjnych wszczętych i niezakończonych przed 1 stycznia 2019 r. ustalone na podstawie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji stanowią dochód budżetu państwa w myśl art. 149 u.k.s.
Skarżący była więc zainteresowany w uzyskaniu stanowiska organu interpretacyjnego. Pozytywna bowiem odpowiedź skutkowałaby poddaniem pobieranych przez niego opłat egzekucyjnych rygorom przepisów obowiązujących od 1 stycznia 2019 r., a zatem odnosiłaby się do sfery praw i obowiązków komornika, występującego w roli płatnika, jak również do zakresu jego ewentualnej odpowiedzialności.
Z tych też przyczyn stwierdzić należało, że DKIS naruszył art. 14b § 1 w zw. z art. 14p oraz art. 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej oraz art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozpatrując ponownie wniosek skarżącej o wydanie interpretacji, organ interpretacyjny uwzględni ocenę prawną zawartą w uzasadnienia wyroku.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a