I SA/Gd 161/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 rok, związaną ze sprzedażą lokalu mieszkalnego. Podatnik kwestionował sposób rozliczenia przez organy podatkowe kosztów uzyskania przychodu oraz możliwość skorzystania ze zwolnienia podatkowego. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie, czy wydatki poniesione na spłatę kredytu zaciągniętego na zakup gruntu i budowę budynku dwulokalowego, w tym sprzedanego lokalu, mogą być uznane za koszty uzyskania przychodu lub wydatki na własne cele mieszkaniowe. Organy podatkowe, a następnie sąd, uznały, że budowa i sprzedaż lokalu miały charakter inwestycyjny i zarobkowy, a nie służyły zaspokojeniu własnych potrzeb mieszkaniowych podatnika. W związku z tym, wydatki na spłatę kredytu i odsetek nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodu ani do wydatków kwalifikujących się do zwolnienia podatkowego. Sąd oddalił skargę, potwierdzając stanowisko organów podatkowych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodu ze sprzedaży nieruchomości oraz możliwości zastosowania zwolnienia podatkowego z tytułu wydatków na własne cele mieszkaniowe, w szczególności w kontekście kredytów hipotecznych i budowy.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 31.12.2021 r. w zakresie interpretacji wydatków na własne cele mieszkaniowe.
Zagadnienia prawne (4)
Czy wydatki poniesione na spłatę kredytu zaciągniętego na zakup gruntu i budowę budynku mieszkalnego, który następnie został sprzedany, mogą być uznane za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, spłata odsetek od kredytu zaciągniętego na zakup gruntu i budowę budynku nie stanowi kosztów uzyskania przychodu w rozumieniu art. 22 ust. 6c ustawy o PIT, gdyż są to koszty związane z pozyskaniem środków na nabycie lub wytworzenie nieruchomości, a nie bezpośrednio z nabyciem lub wytworzeniem.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości obejmują wyłącznie udokumentowane wydatki bezpośrednio związane z nabyciem lub wytworzeniem nieruchomości, a nie koszty finansowania takiego nabycia czy wytworzenia, jakimi są odsetki od kredytu.
Czy wydatki poniesione na spłatę kredytu zaciągniętego na zakup gruntu i budowę budynku mieszkalnego, który następnie został sprzedany, mogą kwalifikować się do zwolnienia podatkowego z tytułu wydatków na własne cele mieszkaniowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli budowa i sprzedaż nieruchomości nie służyły zaspokojeniu własnych potrzeb mieszkaniowych podatnika, a miały charakter inwestycyjny i zarobkowy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że kluczowym warunkiem skorzystania ze zwolnienia podatkowego jest faktyczne przeznaczenie środków na własne cele mieszkaniowe. W analizowanej sprawie budowa i sprzedaż lokalu miały charakter zarobkowy, co wyklucza możliwość zastosowania ulgi mieszkaniowej.
Czy organ odwoławczy naruszył zakaz reformationis in peius, zmieniając decyzję organu I instancji na niekorzyść strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ponieważ ostateczna decyzja organu odwoławczego określiła zobowiązanie podatkowe w niższej wysokości niż decyzja organu I instancji, co oznaczało korzyść dla strony.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zakaz reformationis in peius dotyczy materialnego aspektu decyzji, a obniżenie zobowiązania podatkowego stanowiło korzyść dla strony, mimo zmiany oceny prawnej niektórych wydatków przez organ odwoławczy.
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, jest związany ustaleniami organu I instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy ma obowiązek rozważyć, jak należy rozstrzygnąć daną sprawę zgodnie z zasadami praworządności i prawdy obiektywnej, a postępowanie odwoławcze polega na ponownym rozstrzygnięciu sprawy.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że organ odwoławczy dąży do ustalenia stanu rzeczywistego sprawy i nie jest skrępowany ustaleniami organu I instancji, co pozwala na dokonanie odmiennej oceny materiału dowodowego.
Przepisy (9)
Główne
u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 131
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zwolnienie dochodu ze sprzedaży nieruchomości, jeśli środki uzyskane ze sprzedaży zostaną wydatkowane na własne cele mieszkaniowe.
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 25 pkt 2 lit. a
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definicja wydatków na własne cele mieszkaniowe, obejmująca m.in. spłatę kredytu zaciągniętego na nabycie nieruchomości.
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 6c
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określenie kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości jako udokumentowanego kosztu wyłącznie związanego z nabyciem lub wytworzeniem nieruchomości.
u.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1 pkt 8 lit. a
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określenie przychodu podlegającego opodatkowaniu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości.
Pomocnicze
O.p. art. 233 § § 1 pkt 2 lit. a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 220 § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 234
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zakaz reformationis in peius.
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spłata odsetek od kredytu zaciągniętego na zakup gruntu i budowę budynku nie stanowi kosztów uzyskania przychodu. • Budowa i sprzedaż lokalu mieszkalnego nie służyły własnym celom mieszkaniowym podatnika, a celom zarobkowym, co wyklucza zwolnienie podatkowe.
Odrzucone argumenty
Wydatki na spłatę kredytu wraz z odsetkami, zaciągniętego na nabycie zbywanej nieruchomości, powinny być uznane za wydatki na własne cele mieszkaniowe. • Organ odwoławczy naruszył zakaz reformationis in peius, zmieniając decyzję organu I instancji na niekorzyść strony. • Organ odwoławczy dokonał odmiennej oceny tego samego stanu faktycznego i prawnego w różnych sprawach dotyczących tego samego podatnika.
Godne uwagi sformułowania
budowa tego lokalu była z przeznaczeniem go na sprzedaż, a nie na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych • koszty związane z pozyskaniem środków na nabycie nieruchomości i na wytworzenie budynku, a zatem odsetki od takiego kredytu nie stanowią kosztów uzyskania przychodów • organ odwoławczy nie może zmienić rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu I instancji na niekorzyść strony • istota administracyjnego postępowania odwoławczego polega na ponownym rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej, a nie jedynie na kontroli zasadności zarzutów
Skład orzekający
Krzysztof Przasnyski
przewodniczący
Elżbieta Rischka
sprawozdawca
Irena Wesołowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodu ze sprzedaży nieruchomości oraz możliwości zastosowania zwolnienia podatkowego z tytułu wydatków na własne cele mieszkaniowe, w szczególności w kontekście kredytów hipotecznych i budowy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 31.12.2021 r. w zakresie interpretacji wydatków na własne cele mieszkaniowe.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozliczeń podatkowych przy sprzedaży nieruchomości, zwłaszcza gdy wiąże się to z kredytem hipotecznym i budową. Wyjaśnia kluczowe rozróżnienie między kosztami nabycia/wytworzenia a kosztami finansowania oraz między celami mieszkaniowymi a inwestycyjnymi.
“Sprzedajesz mieszkanie kupione na kredyt? Uważaj, bo odsetki mogą nie być kosztem!”
Dane finansowe
WPS: 3 420 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.